بخشی از صحبتهای دکتر سید مصطفی شاداب در چهارمین نشست حلقه فکری اقتصاد پساکینزی: چرا بسیاری از کشورها نرخ ارز کاملاً شناور را اتخاذ نمیکنند؟رژیم ارزی بیش از آنکه تصمیم سیاستی اختیاری باشد، عمدتاً ریشه در ساختارهای اقتصادی دارد. فیلم کامل «بازگشت طرف عرضه: بازخوانی پویاییهای تورم پس از پاندمی» در یوتوب و آپارات رایحه اقتصاد ببینید.۱۴:۰۲
در این بخش دکتر سیدمصطفی شاداب توضیح میدهد که چرا — برخلاف روایت رایج — اکثریت کشورها از چارچوب هدفگذاری تورمی استفاده نمیکنند و چرا تورم امروز را دیگر نمیتوان صرفاً یک پدیده تقاضامحور دانست؛ بهخصوص در جهانی که با شوکهای عرضه و اختلالهای گسترده در زنجیرههای ارزش جهانی روبهروست.
فیلم کامل نشست :«بازگشت طرف عرضه: بازخوانی پویاییهای تورم پس از پاندمی» یوتیوب https://youtu.be/bxVoGyyKui8?si=IQueNJJlTZCbBoJu آپارات https://www.aparat.com/v/uxffmj4رایحه اقتصاد ببینید.
فیلم کامل نشست :«بازگشت طرف عرضه: بازخوانی پویاییهای تورم پس از پاندمی» یوتیوب https://youtu.be/bxVoGyyKui8?si=IQueNJJlTZCbBoJu آپارات https://www.aparat.com/v/uxffmj4رایحه اقتصاد ببینید.۱۰:۳۵
#معرفی_کتاب
تسهیلات غیرجاری کلان
این کتاب به قلم *امینه محمودزاده، محمدحسین جعفری و محمدرضا منظری توکلی و با نظارت علمی سید علی مدنیزاده و احمدرضا جلالی نایینی، توسط انتشارات رایحه اقتصاد* منتشر شده است.
این اثر در قالبی فشرده و در ۹۶ صفحه، به یکی از مهمترین چالشهای نظام بانکی ایران یعنی #مطالبات_غیرجاری میپردازد. نویسندگان با اتکا به دادههای رسمی، ریشهها و پیامدهای این مسئله را تحلیل کرده و نشان میدهند چرا نرخ مطالبات غیرجاری در ایران بهطور مستمر بالاتر از میانگین جهانی بوده است؛ مسئلهای که به ضعف ساختارهای نهادی، تعارض منافع و قوانین ناکارآمد گره خورده است. تمرکز اصلی کتاب بر #تسهیلات_کلان است؛ بخشی که سهم قابلتوجهی از نکولها را به خود اختصاص داده است.
نسخه الکترونیکی کتاب در طاقچه
تسهیلات غیرجاری کلاناین کتاب به قلم *امینه محمودزاده، محمدحسین جعفری و محمدرضا منظری توکلی و با نظارت علمی سید علی مدنیزاده و احمدرضا جلالی نایینی، توسط انتشارات رایحه اقتصاد* منتشر شده است.
این اثر در قالبی فشرده و در ۹۶ صفحه، به یکی از مهمترین چالشهای نظام بانکی ایران یعنی #مطالبات_غیرجاری میپردازد. نویسندگان با اتکا به دادههای رسمی، ریشهها و پیامدهای این مسئله را تحلیل کرده و نشان میدهند چرا نرخ مطالبات غیرجاری در ایران بهطور مستمر بالاتر از میانگین جهانی بوده است؛ مسئلهای که به ضعف ساختارهای نهادی، تعارض منافع و قوانین ناکارآمد گره خورده است. تمرکز اصلی کتاب بر #تسهیلات_کلان است؛ بخشی که سهم قابلتوجهی از نکولها را به خود اختصاص داده است.
نسخه الکترونیکی کتاب در طاقچه۱۶:۰۷
راهگذرهای ترانزیتی و موانع ژئوپلیتیکی؛ ضرورت بازنگری در سیاست خارجی
دکتر وحید حسینزاده با رویکردی تحلیلی به چالشهای کلان سیاست خارجی ایران در توسعه راهگذرهای ترانزیتی میپردازد. وی تأکید میکند که بدون اتخاذ رویکردی فعال، منسجم و هماهنگ در عرصه بینالملل، بهرهبرداری بهینه از موقعیت ژئوپلیتیکی ایران امکانپذیر نخواهد بود.
او با اشاره به گذشت بیش از ۲۰ سال از تأسیس بندر کاسپین و عدم جذب حتی یک سرمایهگذار خارجی، خاطرنشان میکند که با وجود حضور قابلتوجه کالاهای صادراتی قزاقستان و روسیه در این مسیر، هیچیک از این کشورها در این بندر سرمایهگذاری نکردهاند؛ مسئلهای که میتواند نشانهای از پایین بودن جذابیت اقتصادی یا بالا بودن ریسک سرمایهگذاری در ایران باشد.
اگرچه این نشست در سال گذشته برگزار شده است، اما در پرتو تحولات جاری در نظم بینالملل و تشدید رقابتهای ژئوپلیتیکی، بازخوانی این تحلیلها بیش از پیش قابل تأمل است.
نسخه کامل ویدئوی این نشست را میتوانید از طریق لینکهای زیر مشاهده کنید:
یوتیوب https://youtu.be/-eT7klWXAXQ?si=2z0A1Lj1LcwZO15a
آپاراتhttps://www.aparat.com/v/blu61v6
#سیاست_خارجی #کریدور_ترانزیتی #ژئوپلیتیک #سرمایهگذاری_خارجی
دکتر وحید حسینزاده با رویکردی تحلیلی به چالشهای کلان سیاست خارجی ایران در توسعه راهگذرهای ترانزیتی میپردازد. وی تأکید میکند که بدون اتخاذ رویکردی فعال، منسجم و هماهنگ در عرصه بینالملل، بهرهبرداری بهینه از موقعیت ژئوپلیتیکی ایران امکانپذیر نخواهد بود.
او با اشاره به گذشت بیش از ۲۰ سال از تأسیس بندر کاسپین و عدم جذب حتی یک سرمایهگذار خارجی، خاطرنشان میکند که با وجود حضور قابلتوجه کالاهای صادراتی قزاقستان و روسیه در این مسیر، هیچیک از این کشورها در این بندر سرمایهگذاری نکردهاند؛ مسئلهای که میتواند نشانهای از پایین بودن جذابیت اقتصادی یا بالا بودن ریسک سرمایهگذاری در ایران باشد.
اگرچه این نشست در سال گذشته برگزار شده است، اما در پرتو تحولات جاری در نظم بینالملل و تشدید رقابتهای ژئوپلیتیکی، بازخوانی این تحلیلها بیش از پیش قابل تأمل است.نسخه کامل ویدئوی این نشست را میتوانید از طریق لینکهای زیر مشاهده کنید:
یوتیوب https://youtu.be/-eT7klWXAXQ?si=2z0A1Lj1LcwZO15a آپاراتhttps://www.aparat.com/v/blu61v6#سیاست_خارجی #کریدور_ترانزیتی #ژئوپلیتیک #سرمایهگذاری_خارجی
۱۸:۱۱
آثار و دستاوردهای تهاتر نفت و واردات کالاهای اساسی
در این بخش از صحبت های محمد امینیرعا، به بررسی آثار تهاتر نفت و واردات کالاهای اساسی و دستاوردهای آن در شرایط تحریمی میپردازد. ایشان بر نقاط کلیدی در این مسیر تأکید دارد: صرفهجویی ارزی: با انجام اصلاحات در واردات کالاهای اساسی، کشور توانست به طور متوسط 15درصد صرفهجویی ارزی ایجاد کند. کاهش قیمت ریالی کالاها: کاهش قیمت ارزی باعث شد قیمت ریالی کالاهایی مانند ذرت کاهش پیدا کند. تأمین سریعتر کالاهای اساسی: با حذف فرآیندهای ارزی پیچیده، واردات کالاها سریعتر انجام شده و نیاز بازار بدون مشکل تأمین گردید. شکست انحصار واردات کالاهای اساسی: واردکنندگان جدیدی وارد بازار شدند که باعث رقابت بیشتر و کاهش هزینهها شد. بهبود مدیریت بازار کالاهای اساسی: کاهش معطلی کالا در بنادر و گمرکات و بهبود توزیع کالا در بازار از دستاوردهای این روش است.
گفتگوی کامل را در آپارات رایحه اقتصاد تماشا کنید.
در این بخش از صحبت های محمد امینیرعا، به بررسی آثار تهاتر نفت و واردات کالاهای اساسی و دستاوردهای آن در شرایط تحریمی میپردازد. ایشان بر نقاط کلیدی در این مسیر تأکید دارد:
صرفهجویی ارزی: با انجام اصلاحات در واردات کالاهای اساسی، کشور توانست به طور متوسط 15درصد صرفهجویی ارزی ایجاد کند. کاهش قیمت ریالی کالاها: کاهش قیمت ارزی باعث شد قیمت ریالی کالاهایی مانند ذرت کاهش پیدا کند. تأمین سریعتر کالاهای اساسی: با حذف فرآیندهای ارزی پیچیده، واردات کالاها سریعتر انجام شده و نیاز بازار بدون مشکل تأمین گردید. شکست انحصار واردات کالاهای اساسی: واردکنندگان جدیدی وارد بازار شدند که باعث رقابت بیشتر و کاهش هزینهها شد. بهبود مدیریت بازار کالاهای اساسی: کاهش معطلی کالا در بنادر و گمرکات و بهبود توزیع کالا در بازار از دستاوردهای این روش است. گفتگوی کامل را در آپارات رایحه اقتصاد تماشا کنید.۱۴:۱۳
راهبردهای مقابله با تحریم و بیاثر کردن آنها
محمد امینی رعایا در این بخش بر سه راهبرد اصلی برای مقابله با تحریمها تأکید دارند:
دور زدن تحریمها: اشاره به چالشها و هزینههای سنگین این رویکرد و توضیحاتی درباره تأثیرات بلندمدت آن. بیاثر کردن تحریمها: تشریح چگونگی شناسایی نقاط ضعف اقتصاد کشور و بیاثر کردن تحریمها با کاهش آسیبپذیریها. استفاده از نقاط آسیبپذیر اقتصادی: بررسی دقیق نقاط اصلی مانند واردات کالاهای اساسی، شیوه فروش نفت و نظام پرداختهای بینالمللی که به شدت تحت تأثیر تحریمها قرار دارند.
گفتگوی کامل را در آپارات رایحه اقتصاد تماشا کنید.
محمد امینی رعایا در این بخش بر سه راهبرد اصلی برای مقابله با تحریمها تأکید دارند:
دور زدن تحریمها: اشاره به چالشها و هزینههای سنگین این رویکرد و توضیحاتی درباره تأثیرات بلندمدت آن. بیاثر کردن تحریمها: تشریح چگونگی شناسایی نقاط ضعف اقتصاد کشور و بیاثر کردن تحریمها با کاهش آسیبپذیریها. استفاده از نقاط آسیبپذیر اقتصادی: بررسی دقیق نقاط اصلی مانند واردات کالاهای اساسی، شیوه فروش نفت و نظام پرداختهای بینالمللی که به شدت تحت تأثیر تحریمها قرار دارند. گفتگوی کامل را در آپارات رایحه اقتصاد تماشا کنید.۱۶:۰۶
جنگ معادله ارزی ایران را چگونه تغییر میدهد؟
امنیت ایران همسنگ امنیت منطقه
مهمان: محمد طاهر رحیمی کارشناس مسائل پولی و ارزی
در شرایطی که تحولات منطقهای و درگیریهای نظامی معادلات سیاسی و اقتصادی را تحت تأثیر قرار دادهاند، یکی از پرسشهای مهم این است که جنگ چه تأثیری بر نظام ارزی و مبادلات مالی ایران خواهد داشت؟
در این بخش از گفتوگو به این موضوع پرداخته میشود که چگونه وابستگی بخشی از تسویههای ارزی ایران به درهم با معادلات امنیتی و ژئوپلیتیک منطقه گره خورده است و چرا برخی تحلیلگران معتقدند امنیت ایران و امنیت انرژی در خلیج فارس از یکدیگر جدا نیستند.
تماشای ویدئوی کامل در آپارات رایحه اقتصاد https://www.aparat.com/v/kdgw6ds
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
امنیت ایران همسنگ امنیت منطقه
مهمان: محمد طاهر رحیمی کارشناس مسائل پولی و ارزیدر شرایطی که تحولات منطقهای و درگیریهای نظامی معادلات سیاسی و اقتصادی را تحت تأثیر قرار دادهاند، یکی از پرسشهای مهم این است که جنگ چه تأثیری بر نظام ارزی و مبادلات مالی ایران خواهد داشت؟در این بخش از گفتوگو به این موضوع پرداخته میشود که چگونه وابستگی بخشی از تسویههای ارزی ایران به درهم با معادلات امنیتی و ژئوپلیتیک منطقه گره خورده است و چرا برخی تحلیلگران معتقدند امنیت ایران و امنیت انرژی در خلیج فارس از یکدیگر جدا نیستند.
تماشای ویدئوی کامل در آپارات رایحه اقتصاد https://www.aparat.com/v/kdgw6ds رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۷:۱۶
راه حل میان مدت تراز پرداخت ها در صورت اختلال در کانال امارات پس از جنگ
محمد طاهر رحیمی، کارشناس مسائل پولی و ارزی
صفر کردن مازاد تراز تجاری با چین از طریق تجارت و برنامهریزی دقیق– محور اصلی راهحل میانمدت برای اختلال کانال امارات پس از جنگ.
نیاز به سرمایهگذاری عظیم برای بهینهسازی حملونقل – از جادههای خراب و تراکم شهری تا ریلیسازی و توسعه افقی شهرها.
پیشنهاد سرمایهگذاری با چین در قالب مشارکت – استفاده از مازاد تراز تجاری چین برای تامین مالی طرحهای زیرساختی ایران و رفع بحرانها بدون تنش اجتماعی.
تماشای کامل گفتگو در آپارات رایحه اقتصاد
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
محمد طاهر رحیمی، کارشناس مسائل پولی و ارزی صفر کردن مازاد تراز تجاری با چین از طریق تجارت و برنامهریزی دقیق– محور اصلی راهحل میانمدت برای اختلال کانال امارات پس از جنگ. نیاز به سرمایهگذاری عظیم برای بهینهسازی حملونقل – از جادههای خراب و تراکم شهری تا ریلیسازی و توسعه افقی شهرها. پیشنهاد سرمایهگذاری با چین در قالب مشارکت – استفاده از مازاد تراز تجاری چین برای تامین مالی طرحهای زیرساختی ایران و رفع بحرانها بدون تنش اجتماعی. تماشای کامل گفتگو در آپارات رایحه اقتصاد رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۷:۲۷
ملاحظاتی بر حداقل مزد ۱۴۰۵ در شرایط جنگی
دکتر علی نصیری اقدم، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی :
در آستانه تعیین حداقل مزد ۱۴۰۵، مسئله معیشت کارگران و کسبه در شرایط جنگی فراتر از یک بحث مزدی صرف است. رکود ابتدای سال برای اصناف بدون حقوق ثابت در کنار هزینههای گسترده ناشی از تخریب زیرساختها، مدارس و واحدهای مسکونی، نشان میدهد که شوکهای جنگی مستقیما به درآمد خانوار و گردش اقتصاد خرد ضربه زدهاند.
علاوه بر این تکیه بر چارچوب سختگیرانه بودجه ۱۴۰۵ نهتنها کمکی به این گروهها نمیکند، بلکه رکود را عمیقتر و انتظارات منفی را تشدید میکند. از نظر وی کلید خروج از این بنبست، تغییر مسیر سیاستگذاری است؛ یعنی حرکت بهسمت یک سیاست انبساطی که بتواند نیازهایی را که وابستگی به ارز و تحریم ندارند، با پشتوانه ریالی تامین مالی کند.
تماشای کامل گفتگو در آپارات رایحه اقتصاد
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
دکتر علی نصیری اقدم، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی :در آستانه تعیین حداقل مزد ۱۴۰۵، مسئله معیشت کارگران و کسبه در شرایط جنگی فراتر از یک بحث مزدی صرف است. رکود ابتدای سال برای اصناف بدون حقوق ثابت در کنار هزینههای گسترده ناشی از تخریب زیرساختها، مدارس و واحدهای مسکونی، نشان میدهد که شوکهای جنگی مستقیما به درآمد خانوار و گردش اقتصاد خرد ضربه زدهاند.علاوه بر این تکیه بر چارچوب سختگیرانه بودجه ۱۴۰۵ نهتنها کمکی به این گروهها نمیکند، بلکه رکود را عمیقتر و انتظارات منفی را تشدید میکند. از نظر وی کلید خروج از این بنبست، تغییر مسیر سیاستگذاری است؛ یعنی حرکت بهسمت یک سیاست انبساطی که بتواند نیازهایی را که وابستگی به ارز و تحریم ندارند، با پشتوانه ریالی تامین مالی کند. تماشای کامل گفتگو در آپارات رایحه اقتصاد رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۰:۲۵
تامین کالاهای اساسی در دوره جنگ و پساجنگ
مهمان: علیرضا پیمان پاک رئیس کل اسبق سازمان توسعه تجارت
یکی از موضوعات مطرح این روزها، تاثیر جنگ بر حملونقل دریایی، مسائل پرداختهای بینالمللی و مسیرهای پیش رو است. آیا این چالشها تهدیدی جدی خواهند بود یا میتوانند به فرصتی برای تغییر تبدیل شوند؟
در این گفتگو به سوالات کلیدی از این قبیل پرداخته می شود:
با توجه به واردات کالاهای اساسی از خلیج فارس و بنادر جنوبی و نگرانیهای آینده (که ممکن است این مسیرها در کوتاهمدت دچار اختلال شوند)، از چه مسیرهای جایگزینی میتوانیم استفاده کنیم؟
آیا میتوان وابستگی به واردات کالاهای اساسی را کاهش داد؟ تا چه حد امکان تامین آنها در داخل کشور وجود دارد؟
غیرفعال شدن کانال امارات برای ایران، تهدید جدی است یا فرصتی برای جایگزینی روشی بهینهتر؟
تماشای کامل گفتگو در آپارات رایحه اقتصاد
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
مهمان: علیرضا پیمان پاک رئیس کل اسبق سازمان توسعه تجارتیکی از موضوعات مطرح این روزها، تاثیر جنگ بر حملونقل دریایی، مسائل پرداختهای بینالمللی و مسیرهای پیش رو است. آیا این چالشها تهدیدی جدی خواهند بود یا میتوانند به فرصتی برای تغییر تبدیل شوند؟ در این گفتگو به سوالات کلیدی از این قبیل پرداخته می شود:
با توجه به واردات کالاهای اساسی از خلیج فارس و بنادر جنوبی و نگرانیهای آینده (که ممکن است این مسیرها در کوتاهمدت دچار اختلال شوند)، از چه مسیرهای جایگزینی میتوانیم استفاده کنیم؟ آیا میتوان وابستگی به واردات کالاهای اساسی را کاهش داد؟ تا چه حد امکان تامین آنها در داخل کشور وجود دارد؟ غیرفعال شدن کانال امارات برای ایران، تهدید جدی است یا فرصتی برای جایگزینی روشی بهینهتر؟ تماشای کامل گفتگو در آپارات رایحه اقتصاد رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۳:۱۹
تامین کالاهای اساسی در دوره جنگ و پساجنگ
علیرضا پیمان پاک، رئیس کل اسبق سازمان توسعه تجارت :
بحرانهای ژئوپلیتیکی اخیر، بهویژه اختلالات در مسیرهای حیاتی حملونقل دریایی در خلیج فارس و دریای عمان، ابعاد جدیدی از آسیبپذیری زنجیره تامین کالاهای اساسی را آشکار ساخته است. درحالیکه ذخایر کوتاهمدت ممکن است نگرانی را کاهش دهد، تداوم این اختلالات، در توانایی بازگشت سریع به وضعیت عادی محدودیت جدی ایجاد میکند. این وضعیت، بیش از آنکه یک چالش لجستیکی صرف باشد، نیازمند بازنگری بنیادین در راهبردهای ملی تامین کالا است.
تنوعبخشی هوشمندانه به مسیرهای جایگزینضرورت فعالسازی و بهینهسازی مسیرهای جایگزین، ازجمله کریدورهای زمینی امن و بنادر شمالی، امری حیاتی است. این رویکرد نهتنها بهعنوان یک راهکار اضطراری برای جبران اختلالات عمل میکند، بلکه میتواند فرصتی استراتژیک برای کاهش هزینههای حملونقل داخلی، افزایش دسترسی به بازارهای متنوع و تقویت روابط اقتصادی با همسایگان باشد. تمرکز بر مسیر چابهار، بهرهگیری از ظرفیتهای منطقه CIS و استفاده بهینه از بنادری چون مرسین، گامی بلندمدت جهت خودکفایی استراتژیک و کاهش وابستگی به مسیرهای پرخطر است.
بازاندیشی در الگوی وارداتفراتر از مدیریت بحران، دوره پساجنگ فرصتی بینظیر برای بازاندیشی عمیق در الگوی واردات کالاهای اساسی است. آیا میتوان با سرمایهگذاری در زیرساختهای تولید داخلی، توسعه فناوریهای نوین کشاورزی و ایجاد ذخایر استراتژیک پایدار، وابستگی به واردات را به حداقل رساند؟ پاسخ مثبت به این پرسش، نه تنها امنیت غذایی کشور را تضمین میکند، بلکه به تقویت بنیانهای اقتصادی ملی و تابآوری پایدار در برابر شوکهای آینده یاری میرساند. این گذار از وضعیت اضطراری بهسوی یک سیستم تابآور، نیازمند اراده سیاسی، برنامهریزی دقیق و سرمایهگذاری هوشمندانه است.
تماشای کامل گفتگو
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
علیرضا پیمان پاک، رئیس کل اسبق سازمان توسعه تجارت :بحرانهای ژئوپلیتیکی اخیر، بهویژه اختلالات در مسیرهای حیاتی حملونقل دریایی در خلیج فارس و دریای عمان، ابعاد جدیدی از آسیبپذیری زنجیره تامین کالاهای اساسی را آشکار ساخته است. درحالیکه ذخایر کوتاهمدت ممکن است نگرانی را کاهش دهد، تداوم این اختلالات، در توانایی بازگشت سریع به وضعیت عادی محدودیت جدی ایجاد میکند. این وضعیت، بیش از آنکه یک چالش لجستیکی صرف باشد، نیازمند بازنگری بنیادین در راهبردهای ملی تامین کالا است.
تنوعبخشی هوشمندانه به مسیرهای جایگزینضرورت فعالسازی و بهینهسازی مسیرهای جایگزین، ازجمله کریدورهای زمینی امن و بنادر شمالی، امری حیاتی است. این رویکرد نهتنها بهعنوان یک راهکار اضطراری برای جبران اختلالات عمل میکند، بلکه میتواند فرصتی استراتژیک برای کاهش هزینههای حملونقل داخلی، افزایش دسترسی به بازارهای متنوع و تقویت روابط اقتصادی با همسایگان باشد. تمرکز بر مسیر چابهار، بهرهگیری از ظرفیتهای منطقه CIS و استفاده بهینه از بنادری چون مرسین، گامی بلندمدت جهت خودکفایی استراتژیک و کاهش وابستگی به مسیرهای پرخطر است.بازاندیشی در الگوی وارداتفراتر از مدیریت بحران، دوره پساجنگ فرصتی بینظیر برای بازاندیشی عمیق در الگوی واردات کالاهای اساسی است. آیا میتوان با سرمایهگذاری در زیرساختهای تولید داخلی، توسعه فناوریهای نوین کشاورزی و ایجاد ذخایر استراتژیک پایدار، وابستگی به واردات را به حداقل رساند؟ پاسخ مثبت به این پرسش، نه تنها امنیت غذایی کشور را تضمین میکند، بلکه به تقویت بنیانهای اقتصادی ملی و تابآوری پایدار در برابر شوکهای آینده یاری میرساند. این گذار از وضعیت اضطراری بهسوی یک سیستم تابآور، نیازمند اراده سیاسی، برنامهریزی دقیق و سرمایهگذاری هوشمندانه است. تماشای کامل گفتگو رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۷:۳۹
رژیم ارزی: انتخاب دولتها یا تحمیل شرایط بینالمللی؟
محمد طاهر رحیمی، کارشناس مسائل پولی و ارزی :
رژیم ارزی نه یک انتخاب سیاستی صرف، بلکه برآیند محدودیتهای اقتصاد کلان و شرایط بینالمللی است.
متغیرهایی چون تورم، تراز پرداختها، ذخایر ارزی و انتظارات بازار، دامنه انتخاب سیاستگذار را تعیین میکنند.
تماشای ویدئوی کامل
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
محمد طاهر رحیمی، کارشناس مسائل پولی و ارزی : رژیم ارزی نه یک انتخاب سیاستی صرف، بلکه برآیند محدودیتهای اقتصاد کلان و شرایط بینالمللی است.متغیرهایی چون تورم، تراز پرداختها، ذخایر ارزی و انتظارات بازار، دامنه انتخاب سیاستگذار را تعیین میکنند. تماشای ویدئوی کامل رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۴:۲۷
کانال روبل - یوان؛ یکی از کانالهای جایگزین درهم امارات
علیرضا پیمان پاک، رئیس کل اسبق سازمان توسعه تجارت :
با مسدود شدن کانالهای غیررسمی پرداخت مبتنی بر امارات، یکی از مهمترین مسیرهای انتقال مالی برای تجارت خارجی ایران با اختلال مواجه شده است. این وضعیت، بیش از هر زمان دیگری ضرورت بازگشت به ظرفیتهای مغفول در نظام پرداخت رسمی را برجسته میکند.
در سالهای اخیر، بسترهایی برای تسویه مبادلات از طریق شبکه بانکی و با استفاده از ارزهایی مانند روبل و یوآن ایجاد شده بود؛ سازوکاری که امکان انجام پرداختهای شفاف، گشایش اعتبار اسنادی (LC) و کاهش ریسکهای عملیاتی را فراهم میکرد، اما بهطور گسترده مورد استفاده قرار نگرفت.
احیای کانالهای رسمی مبتنی بر روبل و یوآندر شرایط فعلی، استفاده از ظرفیت بانکهای روسی و کانالهای تسویه یوآن-روبل میتواند بهعنوان یک راهکار عملی برای تداوم تجارت خارجی عمل کند. این مسیرها، علاوه بر شفافیت، امکان مدیریت بهتر ریسک و کاهش وابستگی به واسطهها را فراهم میسازند.
گذار اجباری از مسیرهای غیررسمیانسداد کانال امارات، عملاً تداوم استفاده از مسیرهای غیررسمی را با محدودیت جدی مواجه کرده است. این شرایط، فرصتی برای بازتعریف الگوی پرداخت و حرکت بهسوی سازوکارهای رسمی و پایدار ایجاد میکند.
لزوم رفع مقاومتهای نهادیتجربه گذشته نشان میدهد بخشی از عدم توسعه این کانالها، ناشی از منافع شکلگرفته در مسیرهای غیررسمی و مقاومت در برابر جایگزینی آن با سازوکارهای شفافتر بوده است.
در شرایط کنونی و با محدود شدن آن مسیرها، زمینه برای کاهش این مقاومتها فراهم شده و امکان حرکت به سمت استفاده از کانالهای رسمی، کمریسکتر و کارآمدتر بیش از گذشته مهیاست.
تماشای کامل گفتگو
رایحه اقتصاد
یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
علیرضا پیمان پاک، رئیس کل اسبق سازمان توسعه تجارت :با مسدود شدن کانالهای غیررسمی پرداخت مبتنی بر امارات، یکی از مهمترین مسیرهای انتقال مالی برای تجارت خارجی ایران با اختلال مواجه شده است. این وضعیت، بیش از هر زمان دیگری ضرورت بازگشت به ظرفیتهای مغفول در نظام پرداخت رسمی را برجسته میکند.در سالهای اخیر، بسترهایی برای تسویه مبادلات از طریق شبکه بانکی و با استفاده از ارزهایی مانند روبل و یوآن ایجاد شده بود؛ سازوکاری که امکان انجام پرداختهای شفاف، گشایش اعتبار اسنادی (LC) و کاهش ریسکهای عملیاتی را فراهم میکرد، اما بهطور گسترده مورد استفاده قرار نگرفت.
احیای کانالهای رسمی مبتنی بر روبل و یوآندر شرایط فعلی، استفاده از ظرفیت بانکهای روسی و کانالهای تسویه یوآن-روبل میتواند بهعنوان یک راهکار عملی برای تداوم تجارت خارجی عمل کند. این مسیرها، علاوه بر شفافیت، امکان مدیریت بهتر ریسک و کاهش وابستگی به واسطهها را فراهم میسازند.گذار اجباری از مسیرهای غیررسمیانسداد کانال امارات، عملاً تداوم استفاده از مسیرهای غیررسمی را با محدودیت جدی مواجه کرده است. این شرایط، فرصتی برای بازتعریف الگوی پرداخت و حرکت بهسوی سازوکارهای رسمی و پایدار ایجاد میکند.لزوم رفع مقاومتهای نهادیتجربه گذشته نشان میدهد بخشی از عدم توسعه این کانالها، ناشی از منافع شکلگرفته در مسیرهای غیررسمی و مقاومت در برابر جایگزینی آن با سازوکارهای شفافتر بوده است.در شرایط کنونی و با محدود شدن آن مسیرها، زمینه برای کاهش این مقاومتها فراهم شده و امکان حرکت به سمت استفاده از کانالهای رسمی، کمریسکتر و کارآمدتر بیش از گذشته مهیاست.
تماشای کامل گفتگو رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۱:۱۳
اقتصاد در مواجهه با شوکهای عرضه: آزمونی برای نظریه های اقتصادی | بخش اول یادداشت تحلیلی | علی برزوئی دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه علامه طباطبائی | رایحه اقتصاد در بسیاری از جزوههای مقدماتی علم اقتصاد، یک روایت آشنا تکرار میشود: اگر بازارها را آزاد بگذاریم و دولت در قیمتگذاری و نرخ ارز دخالت نکند، مکانیسم قیمت و نیروهای عرضه و تقاضا، خودشان اقتصاد را به تعادل بلندمدت برمیگردانند. در این چارچوب، هرگونه کنترل قیمت، سهمیهبندی یا تعیین دستوری نرخ ارز، نوعی انحراف مخل از «سازوکار طبیعی بازار» تلقی میشود؛ گویی دولت هرچه کمتر دیده شود، اقتصاد سالمتر است. اما تاریخ اقتصادی جهان چیز دیگری میگوید. هر زمان بحرانهای عمیق سر رسیدهاند – از جنگهای بزرگ گرفته تا شوکهای مخرب انرژی و قفلشدن زنجیرههای تأمین جهانی – همین اقتصادهای توسعهیافته و وفادار به اصول بازار آزاد، ناگهان از این نظریه عقب نشینی کردهاند. در چنین بزنگاههایی، اقتصاددانان برجسته و دولتها برای مهار نوسانات افسارگسیخته، جلوگیری از جهش انتظارات تورمی و پیشگیری از بیثباتی اجتماعی، سراغ همان ابزارهایی میروند که در زمان عادی ممنوعه یا غیرکارا معرفی میشوند؛ اقداماتی نظیر: کنترل قیمتهای کلیدی، استفاده از ذخایر استراتژیک، سهمیهبندی کالاهای اساسی، مدیریت فعال بازار ارز، محدودیت بر صادرات یا واردات برخی اقلام. تحولات ژئوپلیتیک اخیر در نتیجه تجاوز نظامی دولت غاصب آمریکا و رژیم جنایتکار صهیونیستی به کشور عزیزمان ایران، و بسته شدن تنگه هرمز در ادامه آن، این واقعیت را دوباره بهصورت عینی جلوی چشم دنیا گذاشته است. وقتی نااطمینانی در بازار انرژی بالا میرود و بیم اختلال در جریان انرژی جدی میشود، داستان بازار آزاد خیلی زود رنگ عوض میکند. از تعیین سقف قیمت حاملهای انرژی در کشورهای عضو اتحادیه اروپا طبق ادعای رویترز گرفته تا مداخلات وسیع بانکهای مرکزی در بازار ارز در اقتصادهایی نظیر ترکیه و هند؛ مجموعه این اقدامات نشان میدهد که حتی کشورهای توسعه یافته با ساختار نهادی قوی که بهطور مستقیم نیز درگیر جنگ نیستند، در مواجهه با شوکهای شدید، حاضر نیستند همه چیز را به خودتنظیمی بازار بسپارند. اینجا یک پرسش کلیدی شکل میگیرد: اگر اقتصادهای بزرگ و باثبات، بهمحض مواجهه با شوکهای عرضه و نااطمینانیهای ژئوپلیتیک، بدون تعارف و به ناچار به مداخله در بازارها روی میآورند، آیا میتوان اقتصاد تحت فشار جنگ، تحریم و شوکهای عرضه را با همان ابزار تحلیلی مختص شرایط عادی توضیح داد؟ آیا نوسان در نرخ ارز و تورم را می توان همچنان به عدم کنترل کسری بودجه و نقدینگی و سایر متغیرهای اسمی نسبت داد یا این ها خود آینه تمام نمای بحرانهای سمت عرضه در اقتصاد هستند؟ هدف از این سلسله یادداشت ها نشان دادن این نکته است که اقتصاد جنگ و اقتصاد تحریمی منطق خاص خود را دارد و اگر این منطق را نادیده بگیریم، هم در تشخیص مسئله خطا میکنیم، هم در نسخهنویسی برای سیاستگذاری. رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۳:۰۷
معرفی کتاب: جنگ شناختی : مسائل خاکستری در منازعات سیاسی معاصرکتاب «جنگ شناختی: مسائل خاکستری در منازعات سیاسی معاصر» نوشته آدام هنشکه با ترجمه قاسم منفرد و حسن میرزایی، به تازگی توسط نشر رایحه اقتصاد و با همکاری مرکز پژوهشهای اتاق ایران منتشر شده است.
این پژوهش بهطور عمیق به بهرهگیری دولتها و بازیگران سیاسی از اطلاعات نادرست، تحریف دادهها و فناوریهای نوین (بهویژه شبکههای اجتماعی) برای هدفگیری مستقیم ذهن و ادراک شهروندان دیگر کشورها میپردازد. هنشکه با نگاهی فلسفی-اخلاقی و مثالهای واقعی (برگزیت، انتخابات ۲۰۱۶ آمریکا، کمبریج آنالیتیکا، همهگیری کرونا و کارزارهای اطلاعات نادرست) نشان میدهد که میدان اصلی جنگ امروز، ذهن انسانهاست.او جنگ شناختی را اینگونه تعریف میکند: استفادهٔ عامدانه و مداوم از اطلاعات برای اثرگذاری بر باورها، احساسات و نهادهای سیاسی و اجتماعی. کتاب در سه بخش (مفهومشناسی، تاریخ و اخلاق) به پرسش محوری پاسخ میدهد: آیا دموکراسیهای لیبرال (و جوامعی با ارزشهای مشابه) مجازند از این ابزار استفاده کنند، در حالی که خود قربانی آن هستند؟
چرا باید این کتاب را بخوانیم؟ در مقدمه کتاب صراحتاً آمده است: «در جهانی که هر لحظه انبوهی از اطلاعات با اهداف و انگیزههای گوناگون از بستر شبکههای پیچیده دیجیتال عبور میکند، توانایی تمایز میان واقعیت و تحریف، حقیقت و جعل، نه فقط یک دغدغه معرفتی، بلکه امری حیاتی برای دوام ساختارهای اجتماعی و سیاسی تلقی میشود.» جنگ شناختی بخش عمده و سرنوشتساز آن را تشکیل میدهد. روایتسازیهای هدفمند، قطبیسازیهای ویرانگر، فرسایش اعتماد عمومی به نهادها، تضعیف مفهوم «حقیقت» و تبدیل شهروندان به اهداف دائمی کارزارهای نفوذ — همهٔ این پدیدهها دقیقاً همان چیزی هستند که آدام هنشکه با نگاهی ژرف فلسفی و تحلیلهای مستند در کتاب خود واکاوی کرده است.کتاب به ما نشان میدهد:- چگونه نهادهای معرفتی (رسانهها، دانشگاهها، فضای مجازی) هم میتوانند حافظ حقیقت باشند و هم ابزاری برای تحریف؛- چرا دموکراسیها در موقعیتی دوگانه قرار گرفتهاند: هم از جنگ شناختی استفاده کردهاند و هم آن را محکوم کردهاند؛- دو ارزش بنیادین کرامت انسانی و استقلال سیاسی معیار داوری کنشهای شناختی هستند.هنشکه هشدار میدهد که این جنگ نامرئی، اعتماد اجتماعی، مشروعیت نهادها و گفتوگوهای روزمره ما را هدف گرفته است. در شرایطی که ما در آن هستیم، خواندن این کتاب دیگر انتخاب نیست؛ ضرورت دفاع شناختی است.
در طاقچه بخوانید رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۹:۴۴
اقتصاد در مواجهه با شوکهای عرضه: چرا در شوکهای عرضه، قیمتها قابل اعتماد نیستند؟ | بخش دوم یادداشت تحلیلی | علی برزوئی دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه علامه طباطبائی |رایحه اقتصاد در چارچوب متعارف اقتصاد نئوکلاسیک، قیمتها مهمترین سازوکار هماهنگکننده فعالیتهای اقتصادی تلقی میشوند. فرض بنیادی این رویکرد آن است که تغییرات قیمت، اطلاعات لازم درباره کمیابی نسبی کالاها و منابع را به فعالان اقتصادی منتقل میکند و از این طریق، تخصیص منابع را به سمت تعادل کارآمد هدایت مینماید. بر این اساس، افزایش قیمت یک کالا دو پیام همزمان دارد: از یک سو مصرفکنندگان را به کاهش تقاضا ترغیب میکند و از سوی دیگر تولیدکنندگان را به افزایش عرضه آن کالا تشویق میکند. در شرایط عادی، این سازوکار میتواند کارآمد باشد. اما این تصویر زمانی مخدوش میشود که اقتصاد با شوکهای شدید عرضه مواجه شود؛ شوکهایی که نه از افزایش تقاضا، بلکه از اختلال در ظرفیت تولید، محدودیت دسترسی به نهادههای کلیدی یا گسست در شبکههای تجارت و حملونقل ناشی میشوند. در چنین شرایطی، افزایش قیمتها الزاماً به افزایش سریع عرضه منجر نمیشود. بنگاهها در کوتاهمدت و با این شرایط معمولاً قادر به گسترش ظرفیت تولید نیستند و با محدودیتهای فنی و نهادی روبهرو هستند. افزون بر این، افزایش قیمتها میتواند فعالیتهای سوداگرانه را تشدید کرده و موجی از تقاضای هیجانی را در بازار ایجاد کند. نمونههای تاریخی این وضعیت کم نیست؛ در دوره جنگهای بزرگ، بخش قابلتوجهی از ظرفیت تولیدی کشورها به سمت صنایع نظامی هدایت میشود و عرضه بسیاری از کالاهای مصرفی کاهش مییابد. بهطور مشابه، در شوکهای انرژی – مانند جهش قیمت نفت در دهه ۱۹۷۰ – افزایش شدید هزینه تولید در بسیاری از صنایع، موجی از تورم فشار هزینه ایجاد میکند که صرفاً از طریق مکانیسم معمول قیمتها قابل مهار نیست. در این وضعیت، افزایش قیمتها نهتنها کمبود را برطرف نمیکند، بلکه میتواند به شکلگیری انتظارات تورمی، رفتارهای احتکاری و تشدید بیثباتی اقتصادی منجر شود. به همین دلیل است که بخشی از ادبیات اقتصادی قرن بیستم، بهویژه در تحلیل اقتصاد جنگ و شوکهای عرضه، بر محدودیتهای سازوکار قیمت در شرایط بحران تأکید کرده است. ویلیام تاسیگ در بررسی تجربه اقتصادهای درگیر جنگ جهانی اول بیان میکند که در شرایط کمبودهای شدید، اتکای صرف به افزایش قیمتها عملاً به توزیع نابرابر کالاهای حیاتی و تشدید فشار اجتماعی منجر میشود (Taussig, 1919). بعدها جان کنت گالبرایت نیز در تحلیل اقتصاد بسیجشده آمریکا در جنگ جهانی دوم بیان میکند که در چنین شرایطی، تثبیت یا کنترل برخی قیمتهای کلیدی میتواند نقش مهمی در جلوگیری از بیثباتی اقتصاد کلان ایفا کند. در واقع مسأله اصلی این است که در اقتصادهای دچار شوک عرضه، قیمتها دیگر صرفاً علامت کمیابی نیستند؛ بلکه میتوانند بهسرعت به منبع بیثباتی تبدیل شوند. از همین رو، بسیاری از دولتها در دورههای بحران ناگزیر شدهاند علاوه بر استفاده از ابزارهای پولی و مالی، از سیاستهایی مانند کنترل قیمت، سهمیهبندی یا مدیریت مستقیم برخی بازارهای حساس نیز بهره بگیرند. این نکته برای فهم تجربه کشورهایی نظیر ایران که در معرض شوکهای ژئوپلیتیک، جنگ یا تحریم قرار دارند اهمیت دوچندان پیدا میکند. زیرا در چنین اقتصادهایی، بخش قابلتوجهی از نوسانات قیمتی نه از محل تقاضای داخلی، بلکه از محدودیتهای ساختاری در عرضه و تجارت خارجی ناشی میشود. در این شرایط، تحلیل تورم صرفاً از دریچه متغیرهای پولی ممکن است تصویر ناقصی از واقعیت اقتصادی ارائه دهد؛ مسئلهای که در یادداشتهای بعدی با بررسی تجربه اقتصادهای بزرگ در مواجهه با بحرانهای مشابه، روشنتر خواهد شد. Taussig, F. W. (1919). Price-fixing as seen by a price-fixer. Quarterly Journal of Economics. رایحه اقتصاد بلهlیوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۴:۵۳
یادداشت تحلیلی | نوسانات نرخ ارز و اختلالات سمت عرضهعلی نصیری اقدم | عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی | رایحه اقتصادتورمهای دو رقمی یکی از مهمترین مسائل اقتصاد ایران در دهههای اخیر بوده است. میانگین بلندمدت تورم حدود 20 درصد و میانگین تورم در سالهای 1397 و بعد از آن بالای 40 درصد بوده است. چنین تورمهایی آن هم در یک بازه زمانی طولانی تبعات اقتصادی و اجتماعی ناگواری دارد که بر کسی پوشیده نیست.در ارزیابی ریشههای تورم دیدگاههای مختلفی وجود دارد. یک دیدگاه که در ایران بسیار شایع است تورم را یک پدیده جانب تقاضا میداند. یعنی، میگوید افزایش تقاضای کالاها و خدمات باعث میشود قیمت کالاها به تدریج افزایش یابد. این افزایش تقاضا، خود ریشه در خلق پول زیاد در اقتصاد دارد که آن خود متأثر از بی انضباطی مالی دولت است. دولت بی انضباط دچار کسری میشود و به طرق مختلف و از جمله از مسیر استقراض از شبکه بانکی، دست در جیب بانک مرکزی میکند. این موضوع باعث افزایش پایه پولی، رشد نقدینگی و جهش نرخ ارز میشود. دیدگاه رقیب تورم را به مسائل سمت عرضه اقتصاد منتسب میکند. برای مثال، اگر در اثر اختلال در زنجیره تأمین محصولات پتروشیمی، شرکتهای تولیدکننده لبنیات نتوانند به مواد و کالاهای مورد استفاده در بستهبندی دسترسی پیدا کنند، تا زمان دسترسی به موارد مذکور ناچار به کاهش تولید، یا تأمین گران از بازار سیاه خواهند بود. همه اینها منجر به افزایش قیمتها میشود. یکی از مواردی که مطابق دیدگاه دوم منجر به تورم میشود افزایش نرخ ارز و یا عدم دسترسی به ارز است. مطابق این دیدگاه دلیل افزایش دو برابری میانگین تورم از سال 1397 به بعد در ایران جهش نرخ ارز بوده است. مطالعات متعددی هم انجام شده است که نشان میدهد تغییرات نرخ ارز بخش مهمی از تغییرات سطح عمومی قیمتها را توضیح میدهد، در حالی که رشد نقدینگی اثر بسیار ناچیزی در توضیح تورم دارد. حال، سؤال این است که نوسانات نرخ ارز در ایران ناشی از چیست؟ آیا رشد پایه پولی، نقدینگی و تورم خود باعث افزایش نرخ ارز نمیشود؟ مطابق دیدگاه دوم در شرایطی که سمت عرضه اقتصاد دچار اختلال است، رشد پایه پولی، نقدینگی و تورم همگی معلول تغییرات نرخ ارز هستند نه علت آن. از زمانی که تحریمهای هوشمند و همه جانبه علیه ایران اعمال شد، فروش نفت برای کشور دشوار شد. وقتی که مشتری حاضر به خرید میشد مطالبه تخفیفهای چند ده درصدی میکرد. وقتی که میخرید چگونگی تسویه منابع آن تبدیل به مسأله میشد. وقتی که پرداخت انجام میشد تبدیل یوآن به درهم و دلار مسأله بود. همه این عوامل باعث میشد که اولاً تراز پرداختهای کشور دچار اختلال شود و ثانیاً تسویه بینالمللی با دشورای انجام شود. در سالهای اخیر تقریباً شروع همه جهشهای ارزی با چنین اختلالهایی بوده است. شاید درک این دیدگاه دوم تا قبل از جنگ رمضان برای مان به سادگی میسر نبود. اما امروز که نگاهی به اخبار میکنیم میبینیم کشورهای مختلف که با تأثیر غیر مستقیم جنگ برای یک دوره چهل – پنجاه روزه مواجه شدهاند، برای حفظ ثبات نرخ ارز خود به هر وسیلهای متوسل شدهاند. فروش انبوه ذخایر طلا، تزریق میلیاردها دلار در بازار ارز برای حفظ برابری نرخ ارز، سهمیه بندی بنزین و سایر حاملهای انرژی برای مدیریت اختلال سمت عرضه، گذاشتن سقفهای قیمتی، تشکیل کنفرانسهای بینالمللی با حضور کشورهای مختلف برای بازگشایی تنگه هرمز و ... . اینها در شرایطی است که تنها 50 روز از آغاز مشکل گذشته است، امکان خرید از سایر بازارها وجود دارد، و مسألهای از نظر تحریم و تسویه پرداختهای بینالمللی، بلوکه کردن پولها و نظایر آن وجود نداشته است. دنیا در 50 روز گذشته بخش کوچکی از چیزی را تجربه کرده است که برای 47 سال گذشته، تمام و کمال به ما تحمیل شده است. رایحه اقتصاد بله lیوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۱۸:۳۲
تورم و جهش نرخ ارز در سایه اختلالات سمت عرضه
دکتر علی نصیری اقدم، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی، در این گفتوگو به روایتی کمتر شنیدهشده درباره تورم در ایران میپردازد؛ روایتی که منشأ اصلی افزایش قیمتها را نه صرفاً در رشد نقدینگی، بلکه در اختلالات سمت عرضه اقتصاد جستوجو میکند.
وقتی تولیدکننده با قطعی برق، کمبود انرژی یا محدودیت در تأمین نهادهها مواجه میشود، توان تولید کاهش مییابد اما هزینهها همچنان پابرجاست. نتیجه آن است که هزینه هر واحد تولید بالا میرود و این فشار مستقیماً خود را در قیمتها نشان میدهد.
نرخ ارز؛ فقط محصول نقدینگی نیست جهش نرخ ارز را نمیتوان صرفاً نتیجه رشد نقدینگی دانست. محدودیتهای واقعی اقتصاد، بهویژه در حوزه تجارت خارجی و دسترسی به منابع ارزی، نقش تعیینکنندهتری دارند.
تحریم و بیثباتی در بازار ارزتحریمها از مسیرهای مختلف بر عرضه ارز اثر گذاشتند؛ دشواری فروش نفت، مشکل در دریافت پول حاصل از صادرات، هزینهبر بودن تبدیل ارزها و تأخیر در تخصیص ارز به واردکنندگان، همگی عواملی هستند که علامت کمبود ارز را به بازار منتقل میکنند و به جهش قیمتها دامن میزنند.
تجربهای که دنیا تازه لمس کردجنگ رمضان نشان داد که حتی کشورهایی مانند ترکیه، چین، امارات و عربستان با تنها ۵۰ روز اختلال غیرمستقیم عرضه، ناچار به تزریق دهها میلیارد دلار و فروش انبوه طلا شدند. این تجربه کوتاه، بخشی از واقعیتی را روشن کرد که اقتصاد ایران سالهاست با آن درگیر است: اختلال در سمت عرضه قواعد بازی اقتصاد را تغییر میدهد و تحلیل و سیاستگذاری باید بر اساس این واقعیت تنظیم شود.
تماشای کامل گفتگو
@economicflavor
دکتر علی نصیری اقدم، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی، در این گفتوگو به روایتی کمتر شنیدهشده درباره تورم در ایران میپردازد؛ روایتی که منشأ اصلی افزایش قیمتها را نه صرفاً در رشد نقدینگی، بلکه در اختلالات سمت عرضه اقتصاد جستوجو میکند.وقتی تولیدکننده با قطعی برق، کمبود انرژی یا محدودیت در تأمین نهادهها مواجه میشود، توان تولید کاهش مییابد اما هزینهها همچنان پابرجاست. نتیجه آن است که هزینه هر واحد تولید بالا میرود و این فشار مستقیماً خود را در قیمتها نشان میدهد. نرخ ارز؛ فقط محصول نقدینگی نیست جهش نرخ ارز را نمیتوان صرفاً نتیجه رشد نقدینگی دانست. محدودیتهای واقعی اقتصاد، بهویژه در حوزه تجارت خارجی و دسترسی به منابع ارزی، نقش تعیینکنندهتری دارند. تحریم و بیثباتی در بازار ارزتحریمها از مسیرهای مختلف بر عرضه ارز اثر گذاشتند؛ دشواری فروش نفت، مشکل در دریافت پول حاصل از صادرات، هزینهبر بودن تبدیل ارزها و تأخیر در تخصیص ارز به واردکنندگان، همگی عواملی هستند که علامت کمبود ارز را به بازار منتقل میکنند و به جهش قیمتها دامن میزنند. تجربهای که دنیا تازه لمس کردجنگ رمضان نشان داد که حتی کشورهایی مانند ترکیه، چین، امارات و عربستان با تنها ۵۰ روز اختلال غیرمستقیم عرضه، ناچار به تزریق دهها میلیارد دلار و فروش انبوه طلا شدند. این تجربه کوتاه، بخشی از واقعیتی را روشن کرد که اقتصاد ایران سالهاست با آن درگیر است: اختلال در سمت عرضه قواعد بازی اقتصاد را تغییر میدهد و تحلیل و سیاستگذاری باید بر اساس این واقعیت تنظیم شود. تماشای کامل گفتگو@economicflavor
۱۱:۱۰