ا
🟩 مبحث پنجم: ارزیابی و درمان سیستماتیک (MARCH‑E)
#درس۳۳: C – گردش خون و شوک (Circulation)(وقتی خون کافی به اعضای حیاتی نمیرسد)
بعد از اینکه:
خونریزی تهدیدکننده حیات را کنترل کردیم (M) راه هوایی را باز نگه داشتیم (A) و تنفس مؤثر را بررسی کردیم (R)
حالا باید مطمئن شویم که خون بهاندازه کافی در بدن گردش میکند.
گاهی خونریزی بیرونی دیده نمیشود، اما بدن در حال از دست دادن خون داخلی یا فروپاشی گردش خون است. این وضعیت همان شوک است و اگر بهموقع شناسایی نشود، جان مصدوم را تهدید میکند.
----------------------------------------------
۱) هدف مرحله C چیست؟
در این مرحله باید:
نشانههای شوک را سریع تشخیص دهیم نبض را از نظر سرعت و قدرت بررسی کنیم رنگ و وضعیت پوست را ببینیم پرشدگی مویرگی (Capillary Refill) را ارزیابی کنیم گردش خون را بهبود دهیم و از بدتر شدن شوک جلوگیری کنیم
----------------------------------------------
۲) شوک چیست؟
شوک یعنی: خون کافی به مغز، قلب و اندامهای حیاتی نمیرسد
در نتیجه: اکسیژن کم میشود اعضای حیاتی از کار میافتند و مصدوم ممکن است در مدت کوتاهی بیهوش یا فوت کند
شوک در امداد تروما، یک قاتل خاموش است.
----------------------------------------------
۳) مهمترین علائم شوک که باید بشناسید
برای تشخیص شوک، به چند علامت کلیدی توجه کنید:
پوست سرد، رنگپریده و مرطوب نبض تند و ضعیف(مچ یا گردن) تنفس سریع و سطحی پرشدگی مویرگی بیشتر از ۲ ثانیه بیقراری، اضطراب یا گیجی تشنگی شدید احساس ضعف یا غش
وجود همین چند علامت برای تشخیص شوک کافی است.
----------------------------------------------
۴) چگونه پرشدگی مویرگی را بررسی کنیم؟
Capillary Refill Time یا CRT یکی از سادهترین تستهای امدادی است:
روی ناخن یا پوست ساق پا ۲ ثانیه فشار دهید دست را بردارید ببینید رنگ پوست چقدر طول میکشد تا برگردد
کمتر از ۲ ثانیه = عادی بیشتر از ۲ ثانیه = احتمال شوک
----------------------------------------------
🩹 ۵) اقدامات فوری برای مصدوم دچار شوک
این اقدامات ساده میتواند جان مصدوم را نجات دهد:
او را به پشت بخوابانید پاها را ۲۰ تا ۳۰ سانتیمتر بالا بیاورید (اگر آسیب لگن/ستون فقرات ندارد) بدن را با پتو، چادر یا لباس گرم نگه دارید با مصدوم صحبت کنید و آرامش دهید علائم حیاتی (تنفس و نبض) را مداوم پایش کنید
هدف: رساندن خون بیشتر به اعضای حیاتی و جلوگیری از افت بیشتر فشار.
----------------------------------------------
۶) اشتباهات رایج در مرحله C
دادن آب، نوشیدنی یا خوراکی به مصدوم بیتوجهی به پرشدگی مویرگی نشستن یا ایستاده نگه داشتن مصدوم بالا بردن پاها در آسیب ستون فقرات، لگن یا استخوان ران رها کردن مصدوم بدون پایش مستمر
----------------------------------------------
۷) نکات مهم امدادگری
شوک همیشه همراه خونریزی بیرونی نیست لرز، اضطراب و تشنگی را جدی بگیرید کمخونی پنهان را با CRT و نبض تشخیص دهید در شوک، گرم نگه داشتن مصدوم یک اقدام نجاتدهنده است بعد از هر اقدام، تغییرات نبض و تنفس را دوباره بررسی کنید
----------------------------------------------
جمعبندی درس ۳۳
شوک یعنی نرسیدن خون کافی به اندامهای حیاتی تشخیص سریع = نجات جان نبض و CRT بهترین ابزارهای میدانی هستند خواباندن، بالا بردن پاها و گرم کردن بدن اقدامات کلیدیاند بعد از C، وارد مرحله H (اختلالات دمای بدن) میشویم
---------------------------------------------- درس۳۴: H–هیپوترمی/هیپرترمی (اختلالات دمای بدن)
هر ایرانی، یک امدادگر کانال آموزشی «امدادگری» Admin:@emdadgare1 ble.ir/emdadgare
#درس۳۳: C – گردش خون و شوک (Circulation)(وقتی خون کافی به اعضای حیاتی نمیرسد)
بعد از اینکه:
خونریزی تهدیدکننده حیات را کنترل کردیم (M) راه هوایی را باز نگه داشتیم (A) و تنفس مؤثر را بررسی کردیم (R)حالا باید مطمئن شویم که خون بهاندازه کافی در بدن گردش میکند.
گاهی خونریزی بیرونی دیده نمیشود، اما بدن در حال از دست دادن خون داخلی یا فروپاشی گردش خون است. این وضعیت همان شوک است و اگر بهموقع شناسایی نشود، جان مصدوم را تهدید میکند.
----------------------------------------------
۱) هدف مرحله C چیست؟در این مرحله باید:
نشانههای شوک را سریع تشخیص دهیم نبض را از نظر سرعت و قدرت بررسی کنیم رنگ و وضعیت پوست را ببینیم پرشدگی مویرگی (Capillary Refill) را ارزیابی کنیم گردش خون را بهبود دهیم و از بدتر شدن شوک جلوگیری کنیم----------------------------------------------
۲) شوک چیست؟شوک یعنی:
خون کافی به مغز، قلب و اندامهای حیاتی نمیرسددر نتیجه:
اکسیژن کم میشود اعضای حیاتی از کار میافتند و مصدوم ممکن است در مدت کوتاهی بیهوش یا فوت کندشوک در امداد تروما، یک قاتل خاموش است.
----------------------------------------------
۳) مهمترین علائم شوک که باید بشناسیدبرای تشخیص شوک، به چند علامت کلیدی توجه کنید:
پوست سرد، رنگپریده و مرطوب نبض تند و ضعیف(مچ یا گردن) تنفس سریع و سطحی پرشدگی مویرگی بیشتر از ۲ ثانیه بیقراری، اضطراب یا گیجی تشنگی شدید احساس ضعف یا غشوجود همین چند علامت برای تشخیص شوک کافی است.
----------------------------------------------
۴) چگونه پرشدگی مویرگی را بررسی کنیم؟Capillary Refill Time یا CRT یکی از سادهترین تستهای امدادی است:
روی ناخن یا پوست ساق پا ۲ ثانیه فشار دهید دست را بردارید ببینید رنگ پوست چقدر طول میکشد تا برگردد کمتر از ۲ ثانیه = عادی بیشتر از ۲ ثانیه = احتمال شوک----------------------------------------------
🩹 ۵) اقدامات فوری برای مصدوم دچار شوک
این اقدامات ساده میتواند جان مصدوم را نجات دهد:
او را به پشت بخوابانید پاها را ۲۰ تا ۳۰ سانتیمتر بالا بیاورید (اگر آسیب لگن/ستون فقرات ندارد) بدن را با پتو، چادر یا لباس گرم نگه دارید با مصدوم صحبت کنید و آرامش دهید علائم حیاتی (تنفس و نبض) را مداوم پایش کنید هدف: رساندن خون بیشتر به اعضای حیاتی و جلوگیری از افت بیشتر فشار.----------------------------------------------
۶) اشتباهات رایج در مرحله C دادن آب، نوشیدنی یا خوراکی به مصدوم بیتوجهی به پرشدگی مویرگی نشستن یا ایستاده نگه داشتن مصدوم بالا بردن پاها در آسیب ستون فقرات، لگن یا استخوان ران رها کردن مصدوم بدون پایش مستمر----------------------------------------------
۷) نکات مهم امدادگری شوک همیشه همراه خونریزی بیرونی نیست لرز، اضطراب و تشنگی را جدی بگیرید کمخونی پنهان را با CRT و نبض تشخیص دهید در شوک، گرم نگه داشتن مصدوم یک اقدام نجاتدهنده است بعد از هر اقدام، تغییرات نبض و تنفس را دوباره بررسی کنید----------------------------------------------
جمعبندی درس ۳۳ شوک یعنی نرسیدن خون کافی به اندامهای حیاتی تشخیص سریع = نجات جان نبض و CRT بهترین ابزارهای میدانی هستند خواباندن، بالا بردن پاها و گرم کردن بدن اقدامات کلیدیاند بعد از C، وارد مرحله H (اختلالات دمای بدن) میشویم----------------------------------------------
درس۳۴: H–هیپوترمی/هیپرترمی (اختلالات دمای بدن) هر ایرانی، یک امدادگر کانال آموزشی «امدادگری» Admin:@emdadgare1 ble.ir/emdadgare