هانیه زلفی، پژوهشگر مطالعات جنسیت
در نبرد دوازدهروزه، ما با الگوی متفاوتی از منازعات معاصر مواجه بودیم؛ جنگی که از مرزهای سنتی عبور کرده و به شکلی کاملاً شهریشده، تمام ابعاد زیست روزمره را دربرگرفته بود. در این پارادایم جدید، بانوان ایرانی نقش نوینی برای خود تعریف کردند و زیست دائمی خویش را با تابآوری فعال در برابر ظلم و مقاومت هوشمندانه علیه ظالم پیوند زدند.
این زنان، جنگ را نه به مثابه یک تهدید خارجیِ دور، بلکه به عنوان امری «وجودی» معنا کردند و با نفی انگارههای سنتی، هرگز نپنداشتند که عرصه دفاع صرفاً ساحت کارزاری مردانه است. آنها آگاهانه خود را از دایره کنشگران اصلی دفاع خارج نکردند و با بازتعریف هویت خویش، برچسبهای تقلیلگرایانهای چون قربانیِ منفعل یا موجود ناتوان در ردیف کودکان و سالمندان را پس زدند.
این ماموریتِ خودتعریفگر که ریشه در آموزههای توحیدی دارد، منجر به ظهور گونهای متفاوت از عاملیت زنانه شد که در آن، حیات خانواده و جریان زندگی در متن جنگ استمرار یافت. زن ایرانی توانست زندگی در میانه آتش را به تصویر بکشد و آن را از سطح یک خیال انتزاعی به ساحت واقعیتِ عینی بیاورد. او نه دچار روزمرگیِ خنثی و مرده شد و نه در گرداب وحشتزدگی مفرط سقوط کرد؛ بلکه با مدیریتی مدبرانه، جنگ نرم را در میدانِ معیشت و کانون خانواده سازماندهی کرد.
اما در جنگ رمضان، این کنشگری با تکیه بر فناوری، طرحهای خلاقانه و ابتکارات نوین، تجلیِ وسیعتری یافت و از مدیریت صرفِ حیات روزمره به سطحی تمدنی ارتقا پیدا کرد.
حضور زن در این برهه حساس تاریخی، به معنای واقعی کلمه باعث اجتماعیشدن مقاومت شد؛ پدیدهای اعجازگونه که صرفاً با ابزارهای سخت و نظامیِ مردانه محقق نمیشود. این قدرتِ اثرگذاری، ریشه در ساحت عاطفی و اقتدار قلبی زن دارد که میتواند معنای والای ایستادگی را به لایههای درونی و مویرگی جامعه نفوذ دهد.
زن مسلمان با خلق نقشهای متنوع و متکثر ــ از تبیین معرفتی معنای جهاد برای کودکان و گره زدن عواطف آنها با آرمانهای قدس، تا فعالیتهای تشکیلاتی در مساجد، خدمات تخصصی در حوزههای امدادی، پزشکی و مدیریت لجستیک و ارزاق ــ توانست جنگ را از انحصار نیروهای مسلح خارج کرده و آن را به یک همافزایی ملی و جمعی مبدل سازد.
دقیقاً در همین نقطه، راهبرد کلان دشمن که بر پایه فروپاشی آستانه تحمل اجتماعی از طریق ایجاد رعب و وحشت سیستمی بنا شده بود، با شکست مواجه شد. هدف استکبار از شهری کردن جنگ و هدف قرار دادن زیرساختهای زندگی، ایجاد گسست میان مردم و حاکمیت و پایین آوردن تابآوری جامعه بود، اما کنشگری زن مسلمان ایرانی بار دیگر محاسبات ریاضی و مادی آنها را ابطال کرد.
این زن، همان مجاهدی است که به تعبیر رهبر شهید و والامقام ما، در مسیر ایثار گاه از مردان نیز پیشروتر است و با خنثیسازی محاسباتِ عقلانیتِ ابزاریِ دشمن، به الگوی سوم زن در جهان معاصر تبدیل شده است.
امروز شاهد آن هستیم که زنان در سراسر محور مقاومت، با تاسی به این الگوی الهامبخش، از گرانبهاترین داراییهای خود از جمله طلا و مال خویش برای پشتیبانی از جبهه حق میگذرند. این حماسه ماندگار، نه یک اتفاق گذرا، بلکه از معجزات جاری انقلاب اسلامی و نشانهای از بلوغ تمدنی زنانی است که در همراهی با مسیر ولایت، تاریخ را ورق میزنند.
eqlimamag.ir
۹:۰۲