تثبیت ولایت؛ زن ایرانی در متن میدانمحدثه مولایی، دانشجوی ارشد حقوق زن در اسلام
️#یادداشت_اختصاصی اگر جامعه اسلامی را پیکرهای زنده در حال حرکت به سوی آرمانهای بزرگ بدانیم، «ولایت» محور انسجام و جهتدهی این حرکت است. ولایت تنها یک ساختار سیاسی برای اداره جامعه نیست، بلکه پیوندی زنده میان رهبری و مردم است که مسیر حرکت جامعه را حفظ و هدایت میکند. در اندیشه سیاسی اسلام، این پیوند زمانی استوار و پایدار میشود که جامعه در میدان واقعیت نیز با آن همراهی کند.
در شرایط بحران و تهدید، یکی از مهمترین خطرها ایجاد خلأ قدرت و در پی آن گسست اجتماعی است. تثبیت ولایت در چنین موقعیتی به این معناست که جامعه اجازه ندهد این گسست شکل بگیرد و حرکت آن متوقف شود. چنین تثبیتی صرفاً با تصمیمهای رسمی تحقق نمییابد، بلکه به کنش فعال مردم در لایههای مختلف جامعه وابسته است.
از آغاز جنگ تا امروز، یکی از واقعیتهای مهم میدان این بوده است که جامعه ایرانی توانسته انسجام خود را حفظ کند. در این میان، زن ایرانی نقشی قابل توجه ایفا کرده است. زنان با حفظ ثبات در نهاد خانواده، تقویت روحیه امید و ایجاد احساس امنیت در زندگی روزمره، اجازه ندادهاند اضطراب و بیثباتی اجتماعی گسترش یابد.
در واقع خانواده ـ بهعنوان یکی از پایههای اصلی جامعه ـ با مدیریت و نقشآفرینی زنان توانسته در برابر فشارهای بیرونی پایدار بماند. در عین حال، واقعیت میدان امروز با گذشته تفاوت دارد. در جنگهای معاصر دیگر مرز روشنی میان «جبهه» و «پشت جبهه» وجود ندارد. شهرها خود بخشی از میدان شدهاند و امنیت آنها بهطور مستقیم با مقاومت و انسجام اجتماعی پیوند خورده است.
در چنین شرایطی، حضور فعال زنان در زندگی شهری و اجتماعی اهمیت بیشتری پیدا میکند. زنان در این میدان نقشآفرین بودهاند؛ از حفظ آرامش اجتماعی و تقویت همبستگی در محیطهای مختلف گرفته تا مشارکت در فعالیتهای فرهنگی، رسانهای و اجتماعی که به تقویت روحیه عمومی جامعه کمک میکند.
در ادبیات نظری انقلاب اسلامی، یکی از نشانههای تثبیت ولایت، شکلگیری «همراهی آگاهانه جامعه» با جهتگیریهای رهبری است؛ همان مفهومی که در سنت اسلامی از آن با عنوان «بیعت» یاد میشود. این بیعت صرفاً یک اعلام رسمی نیست، بلکه همجهتی در اراده و عمل اجتماعی است.
زنان ایرانی در این فرآیند نیز نقش مهمی داشتهاند؛ چه در انتقال این همجهتی به عموم جامعه، چه به نسلهای بعدی و چه در تقویت فضای اعتماد و همبستگی در جامعه. از سوی دیگر، هنگامی که رهبری مطالباتی را برای حرکت جامعه مطرح میکند، تحقق آنها نیازمند مشارکت عمومی است.
در چنین فضایی، جامعه باید ظرفیتهای خود را برای پیشبرد این مسیر فعال کند. زن ایرانی در این بخش نیز سهمی قابل توجه دارد؛ حضوری فعال در عرصههای اجتماعی، فرهنگی و علمی که به تقویت توان جامعه کمک میکند.
بنابراین اگر از «تثبیت ولایت» سخن میگوییم، نباید آن را صرفاً در سطح مفاهیم نظری محدود کنیم. واقعیت میدان نشان میدهد که این تثبیت حاصل کنشهای پیوسته در لایههای مختلف جامعه است. زن ایرانی در این میان با نقشآفرینی نخ تنها در خانواده بلکه درجامعه و عرصههای فرهنگی، به حفظ انسجام اجتماعی و استمرار مسیر حرکت جامعه کمک کرده است.
در نهایت، جامعهای میتواند مسیر خود را به سوی عدالت، عزت و پیشرفت ادامه دهد که در برابر بحرانها دچار ازهمگسیختگی نشود. تجربه سالهای اخیر نشان میدهد که زنان ایرانی با آگاهی، مسئولیتپذیری و حضور فعال در متن زندگی اجتماعی، یکی از ستونهای این پایداری بودهاند؛ حضوری که بخشی از دستاورد مهم زن ایرانی در همراهی با مسیر ولایت و پیشرفت جامعه به شمار میآید.
فصلنامه اقلیما | #اقلیما_مجازیمجله تخصصی زن، جنسیت و جامعهeqlimamag.ir
@Eqlima_Mag۹:۱۹