گ
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت اول نام خلیج فارس در متون قدیمی و زبان های مختلف کلمه پارس را یونانیان قدیم «پرس» تلفظ کردهاند و به همین جهت در تسمیه این خلیج نیز کلمه «*پرس*»، «*Pers*» بهکار گرفته است. صرف نظر از آنچه در کتیبهای از داریوش پادشاه بزرگ هخامنشی در هنگام حفر کانال سوئز یافتهاند و در آن جمله «*Draya rya hacha p asa aity*»، «*درآیه تیه هاچاپارسا آئی تی*» نوشته شده که خود نشان دهندهی نام کامل این خلیج است. از قرن دوم میلاد به بعد نام «*پرسیکون کاامی تاس*»، «*Persikon- Kai Tas*» در تاریخ و سفرنامههای جنگی اسکندر به تکرار آورده شده است. یونانیان که در واقع پدر علم جغرافی جهان و از موسسین این علم بودند در کتابهای خود از این دریا به نام «*SINVS PERSICVS*» یا همان خلیج فارس یاد کردهاند که از مهمترین آنان میتوان به نوشتههای استرابون(Strabon) و بِطلمیوس (Claudius Ptolemeus) اشاره کرد که استرابون محل سکونت اعراب را منطقهای مابین خلیج عرب توی (دریای احمر) و خلیج فارس ذکر نموده و بِطلمیوس نیز دریای جنوب سرزمین ایران «*SINUS PERSICUS*» «*خلیج فارس*» خوانده است. رومیان نیز این دریا را دریای پارس و یا آبگیر پارس خواندهاند «*Aquarum Persico*» و به مرور زمان اصطلاح سینوس پرسیکوس به زبانهای دیگر دنیا ترجمه شده و در دایره المعارفهای مختلف و به زبانهای گوناگون نام خلیج فارس آورده شده است که در زیر به آنها اشاره مینماییمGolfo PersicoGolfio ParsicoPerrisch GolfGolfeul PersicPersiste HubbugtPerzsa ObolPersishi ZalivParsits TsotsPersidsku Zaliv
که ترجمه عمده آنها در زبان های مختلف به شرح زیر است:- در زبان انگلیسی «*پرشین گلف*»، Persian Gulf- در زبان روسی «*پرسید سکی ذالیو*»، Persidsku Zaliv- در زبان های اسپانیایی، پرتغالی و ایتالیایی «*گلفو پرسیکو*»، Golfe Persque- در زبان ژاپنی «*پروشاوان*»، Perucha Wan- در زبان آلمانی «*پرسیشر گولف*»، Persischer Golf- در زبان فرانسه «*گلف پرسیک*»، Golfe Persique
این گستردگی در کاربرد نام «*خلیج فارس*» در منابع تاریخی و زبانهای مختلف، نشاندهنده قدمت و ریشهدار بودن این نام در جغرافیای جهان است. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: نام خلیج فارس در متون و منابع عربی عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله:https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۵:۱۵
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت دوم نام خلیج فارس در متون و زبان های عربی محققین و نویسندگان عرب بیش از هر قوم و نژاد دیگری در نوشتههای خود از خلیج فارس به عنوان البحر الفارسی یا الخلیج الفارسی یاد کردهاند. در قدیمیترین کتاب جغرافیا به زبان عربی المسالک الممالک دریای جنوب ایران را بحر فارس نوشته شده و ابن الفقیه در کتاب البلدان که در سال 279 ه.ق تالیف شده بحر فارس را ذکر نموده است. ابوعلی احمد بن عمر بن رسته در کتاب تقویم البلدان (الاعلاق النفیسه) در باب سرزمینهای حجاز، یمن و دیگر بلاد عرب سخنگفته و محل جغرافیای آنها را بین خلیج احمر و خلیج فارس مشخص ساخته است. بزرگ بن شهریار رامهرمزی ناخدای معروف ایران در کتاب «عجایب الهند بره، بحره و جزایره» که در سال 342 ه.ق تعلیف شده از «بحر فارس» بسیار نام برده است. در کتاب «مسالک الممالک» چاپ 346 ه.ق که بر اساس کتاب «صور الاقالیم» ابوزید بلخی تنظیم شده است، اصطخری دریای پارس را دریای ما بین بحر قلزم و مولتان در ساحل هند آورده است. ابوحسن علی بن الحسین بن علی مسعودی در کتاب «مروج الذهب و معادن الجوهر» خلیج فارس را خلیجی مثلثی شکل دانسته که از دریای هند منشعب شده است و در کتاب دیگر سرحد عراق را جزیرهای در دریای پارس آورده است. ابن المطهر المقدسی الطاهرین المطهر در کتاب خود به نام «البدو» که در سال 355 ه.ق نگاشته دربارهی رودهایی که به خلیج فارس میریزد صحبت کرده است. ابوریحان محمد بن احمد بیرونی نیز در کتاب خود خلیج پارس و دریای پارس را عنوان نموده و در کتاب «القانون المسعودی» مینویسد آبادان دهانه خشباب در مصب دجله و گسترش آن در دریای پارس میباشد در قدیمیترین کتاب جغرافیا به نام «حدود العالم من المشرق الی المغرب» دریای جنوب ایران را خلیج فارس نامیدهاند و بشاری در کتاب «الحسن القالیم فی معرفه القالیم» آن را بحر فارسی خوانده است. ابن بلخی نیز در کتاب خود به نام «فارسنامه» این دریا را خلیج فارس گفته است. جرجی زیدان لبنانی نیز در تالیف خود تحت عنوان «التمدن الاسلامی» و محمد فرید وجدی در دایرهالمعارف اسلامی قرن بیستم عبارت دیگری را جز خلیج فارس ذکر نکردهاند و این نام در کتاب «الدلیل العراقی» در سالنامه رسمی سال 1936 دولت عراق کرارا به چشم میخورد. طه هاشمی رییس سابق ستاد ارتش عراق در کتاب خود به نام «جغرافی العراق» خلیج فارس را به نام واقعی آن ذکر کرده است. در سراسر تاریخِ ثبتشده، دریای جنوب ایران همواره خلیج فارس نامیده شده است. حکومتهای مختلفی بر سواحل آن آمده و رفتهاند، اما تنها ایران توانسته پیوستگی تاریخی حاکمیت خود را بر این پهنه حفظ کند. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره هرمزhttps://ble.ir/gholamabbasoveisi
۱۸:۳۴
در پاسخ به یاوهگویی امشب ترامپ (۱۰ فروردین ۱۴۰۵) که گستاخانه از «تصرف نفت ایران» سخن گفته است، بد نیست یادآور شویم که این سرزمین پیش از این نیز شاهد چنین طمعهایی بوده و مردمش در برابر آن ایستادهاند. به همین مناسبت، شعری تاریخی را میآورم که آقای ستوده در ۱۵ فروردین ۱۳۳۰ در ستایش کارگران نفت بندر ماهشهر سرود و در مجلهٔ چلنگر به چاپ رسید.درود بیپایان به کارگران بندر معشور(نام قبلی بندر ماهشهر):بوسه گرم مردم ایرانسوی زحمتکشان آبادان
کارگرهای بندر معشورتاکه چشم کثیف دشمن کور
ملتی چشم انتظار شما استچشم در راه کرد و کار شما است
مفتضح سازد دزد دریا راکن سرافراز ملت ما را
اعتصاب شما که بر حق استبشکند انگلیس را سر و دست
این همان انگلیس خونسرد استکه در این روزگار "توزرد" است
مرد آن روزها که این چرچیلبوده در خاک شرق عزرائیل
این همان نابغه تراش بودکه در این عصر آش و لاش بود
به همان رزمناو یک شیشکیشیشکی ضمن یک شماره زکی
مدفن رزمناوها شرق استتوی امواج آبها غرق است
در 29 اسفند 1329 نفت ملی شد و انگلیس زیر بار ملی شدن نفت نرفت و رزمناو خود را برای تهدید به خرمشهر فرستاد. کارگران نفت بندر ماهشهر در 1 فروردین 1330 اعتصاب کردند و به دنبال آنان کارگران آبادان، آغاجری، هفتکل و مسجد سلیمان دست به اعتصاب زدند. در 15 فروردین همان سال این شعر بخاطر آن اعتصاب تاثیر گذار و با وجود تهدیدها سروده شد و در مجلات آن زمان منتشر گردید. عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله:https://ble.ir/gholamabbasoveisi۰:۵۰
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت سوم جزیره هرمز- خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره هرمز با مساحت 45 کیلومتر مربع در دهانه تنگه هرمز و در مدخل ورودی خلیج فارس از دریای عمان قرار گرفته است این جزیره را به علت موقعیت سوق الجشی در مجاورت با تنگه هرمز کلید خلیج فارس مینامند. جزیره هرمز از شمال غرب به بندرعباس از جنوب شرق به جزایر قشم و لارک از شرق به تیاب و کرانههای شهرستان میناب و از جنوب به راس المسندم محدود میگردد. فاصله این جزیره در نزدیکترین مسیر تا ساحل اصلی کشور 5.5 کیلومتر است و بلندترین نقطه ارتفاعی جزیره 228 متر میباشد. وجه تسمیه: جزیره هرمز با نام باستانی «زرون» از مشهورترین جزایر خلیج فارس میباشد که اعراب آن را «جرون» مینامیدند، لازم به ذکر است نام این جزیره و تنگه معروف هرمز برگرفته از نام شهر قدیمی هرمز در سواحل میناب میباشد. پیشینه تاریخی: در گذشته شهری به نام هرمز توسط پادشاه ساسانی در مجاورت رودخانه میناب تاسیس شد که بسیار پررونق بود و مدتی زرتشتیان ایران پیش از مهاجرت به هندوستان در آنجا سکنی گزیدند. پس از آن و در زمان میر بهاءالدین، پادشاه هرمز به دلیل ترس از حمله مغولان به شهر، ساکنان آن به جزیره زرون که همان جزیره هرمز فعلی است مهاجرت کردند به علت جایگاه استراتژیک جزیره، شهر هرمز قدیمی از رونق افتاد و به مخروبهای تبدیل شد. این جزیره در گذشته به خاک طلایی ایران معروف بود و به علت موقعیت بسیار مناسب تجاری و ژئو پلتیکی مورد توجه استعمارگران پرتغالی و انگلیسی قرار گرفت این جزیره مدتها در دست چپاولگران پرتغالی قرار داشت، اما شاه عباس صفوی با لشکرکشی به این منطقه آن را از سیطره استعمار خارج کردند، پس از آن نزول قدرت در این جزیره آغاز شد و به دستور شاه عباس که فاقد ناوگان دریایی بود تمام استحکامات این جزیره خراب گردید تا دوباره به دست پرتغالیها نیفتد. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره خارک 10 اردیبهشت روزی ملی خلیج فارس عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله:https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۱:۵۷
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت چهارم جزیره خارک - خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره خارک با مساحتی در حدود 21 کیلومتر مربع از شمال شرقی به جزیره خارکو و بندر گناوه از جنوب به جزیره فارسی و از غرب به کشور کویت محدود میگردد بلندترین نقطه ارتفاعی این جزیره 83 متر است . وجه تسمیه: در تمامی کتب تاریخی نام این جزیره با عنوان خارک شناخته شده است. در اصطلاح بندرنشینان خلیج فارس خرما از زمانی که بر سر نخل قابل خوردن باشد خارَک نامیده میشود علاوه بر این لغت فارسی خاره و خارک در مقابل صخره در زبان عربی آمده است و از آنجا که جزیره خارک به مانند صخرهای از دور نمایان است میتوان وجه تسمیه نام جزیره را به این معنی هم دانست. پیشینه تاریخی: جزیره خارک از 3000 سال پیش از میلاد تابع دولت ایلام بوده است و این مسئله را نوشته هایی که توسط باستان شناسان با خط ایلامی در این جزیره یافت شده میتوان تایید کرد. آنچه مسلم است این جزیره در قرون گذشته محل صید مروارید بوده است. یاقوت حموی از این جزیره در کتاب خود سخن گفته اما پس از آن تا قرن 16 میلادی از جزیره خارک اطلاعاتی در دست نیست، در قرن 16 میلادی پرتغالی ها به این جزیره آمدند و شعبه نمایندگی هرمز را در آن تاسیس کردند. در سال 1752 میلادی کمپانی هلندی هند در این جزیره مستقر گردید. در زمان فتحعلی شاه قاجار به واسطه روابط حسنه وی با ناپلئون این جزیره به فرانسه واگذار شد اما در سال 1809 بر اثر اقدامات مشترک انگلیس و روسیه سفارت فرانسه در تهران بسته و جزیره خارک به ایران بازپس داده شد. در سال 1838 میلادی انگلستان جزیره را اشغال کرد و در سال 1842 میلادی آن را تخلیه کرد اما در سال 1856 میلادی مجددا آن را اشغال نمود. در نهایت بنا به عهد نامه پاریس در سال 1857 میلادی این جزیره مجددا به ایران واگذار شد. از زمانی که جزیره خارک برای صدور نفت خام برگزیده شد بر جمعیت ساکن آن افزوده شد. از آن زمان تاکنون اقتصاد جزیره رو به رشد بوده و بیشترین میزان صادرات نفت ایران نیز از این جزیره صورت میگیرد. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره بوموسی 10 اردیبهشت روزی ملی خلیج فارس عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله:https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۶:۰۹
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت پنجم جزیره بوموسی - خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره بوموسی با مساحت 12/8 کیلومتر مربع از شمال به جزیره تنب کوچک از شمال شرقی به جزیره تنب بزرگ از شمال غربی به جزیره فارور و فاروران و از غرب به جزیره سیری محدود میشود این جزیره جنوبیترین جزیره ایران و بلندترین نقطه ارتفاعی آن 111 متر است. وجه تسمیه: قبل از حضور انگلیسیها در جزیره ابوموسی این جزیره به نام «گپ سبزو» و تحت نظر حاکم بندرلنگه اداره میشد در اصطلاح محلی مردم سواحل شمالی خلیج فارس «گپ»به معنی بزرگ و «سبزو» به معنی همیشه سبز و خرم است و «گپ سبز» به معنای جزیره و سرزمین بزرگ و همیشه سبز است از آنجایی که بر طبق آیین ایرانیان در گذشته مرز محلی و منطقهای با هویت افراد یا حاکم آن منطقه شناخته میشد نام این جزیره هم از «گپ سبزو» به «باباموسی» و سپس به «بابوموسی» و بعد به «بوموسی» تغییر یافت. پیشینه تاریخی: -پیش از اسلام طبق بررسیها صورت گرفته از دیرباز تا کنون جزیره بوموسی از سوی ایرانیان اداره میشد این جزیره در گذشته تحت تسلط ایلامیان بوده است. در زمان سلسله هخامنشیان این جزیره با دیگر جزایر خلیج فارس جزو یکی از ایالتهای جنوب غربی و سپس جزو ساتراب چهاردهم بوده است در زمان پادشاهی کورش و بعدها در زمان داریوش تمام آبهای جنوب ایران و جزایر آن از جمله جزیره بوموسی به استناد کتیبه بیستون جزو ساتراب پارس محسوب میشد در این زمان که ارتباط دریایی برای گسترش امپراتوری ایران افزایش مییافت جزایر خلیج فارس دوران رشد و رونق خود را آغاز کردند و به عنوان منزلگاه مهم دریایی شناخته شدند در زمان تسلط دو سلسله اشکانیان و ساسانیان این جزیره جزو قلمروی ایران محسوب میشد -بعد از اسلام جزیره بوموسی در زمان خلافت عمر و بعدها در دوره حکومت امویان و عباسیان به تصرف عراق درآمد اما این سلطه بر سواحل مدت زمان زیادی نپایید و یک قرن بعد از ظهور اسلام اداره این جزایر از عهده اعراب خارج شد و دیلمیان نواحی خلیج فارس و عمان آن جزایر را به حاکمیت خود در آوردند، این حاکمیت در دوره حکام سلجوقی باشکوه و رونق فراوان ادامه پیدا کرد و پس از آن این جزیره در دورههایی از تسلط سلسلههای صفویه، افشاری، زندیه تحت اشغال پرتغالیها قرار گرفت اما در دوره شاه عباس، اقتدار پرتغالیها از بین رفت و این جزیره در اختیار حکومت ایران قرار گرفت. در دوره قاجاری تا زمان فتحعلی شاه قاجار جزیره بوموسی و جزایر دیگر جزء ایالت فارس به شمار میرفت تا اینکه پس از جنگ جهانی دوم و سیطره انگلیس بر خلیج فارس آن کشور جزایر بوموسی، تنب بزرگ، و تنب کوچک، را اشغال کرد. قبل از اشغال این جزیره توسط انگلیسیها شیخ خالد ایرانی جزیره «گپ سبزو» را اداره میکرد و با ورود آنان جزیره را ترک و به بندر لنگه پناه آورد، با خروج انگلیسیها و زمان ورود نیروهای ایرانی به جزیره بوموسی برادر وی شیخ صفر به استقبال ایرانیان آمد و اعلام کرد که این جزیره بعد از هشتاد سال اشغال نیروی انگلیسی مجددا به دامان ملت خود بازگشته است. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره سیریhttps://ble.ir/gholamabbasoveisi
۱۰:۰۳
در روز جهانی کتاب و حق چاپ، چند تصویر از زیباترین کتابخانههای جهان ببینید.کتابخانهها فقط محل نگهداری کتاب نیستند؛ دروازههایی بهسوی دانشاند، برای همه و در همهجا. عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله:https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
۱۷:۵۰
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت ششم جزیره سیری - خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره سیری با مساحت 16/5 کیلومتر مربع از سمت غرب به جزیره بوموسی از شمال شرق به بندر لنگه از شمال به جزیره فارور و فارورگان و از جنوب شرقی به بندر دبی محدود میگردد. بلندترین نقطه ارتفاعی این جزیره 36/7 متر است. وجه تسمیه: این جزیره به نامهای سرَی ، سرِی و سوری معروف بوده است. در محاورههای کنونی نام سری را هم برای جزیره به کار میبرند. به علت وجود خاکهای قرمز رنگ در سطح جزیره نام اولیه جزیره سوری بوده و این کلمه به مرور زمان به سیری تغییر نام داده است. پیشینه تاریخی: در خصوص پیشینه تاریخی جزیره سیری باید خاطرنشان ساخت سابقه سکونت در این جزیره منحصر به اجتماع کوچکی در دهکده قدیمی بوده و تاریخ مدون و قابل توجهی در منابع گذشته ذکر نشده است. خرابههایی از یک دهکده قدیمی در جزیره سیری وجود دارد که سابقه سکونتگاهی آن به دو قرن اخیر باز میگردد. در این دهکده عده کمی از صیدان زندگی میکردند اما به دلیل بحرانهای موجود در خلیج فاس و استقرار صنایع جانبی استخراج نفت در جزیره به دیگر بنادر و سواحل خلیج فارس مهاجرت نمودند و مکان مذکور در حال حاضر محل استقرار کارکنان نفت گردیده است و بقایای مساکن بومیان قدیمی نیز متروکه گردیده است. اما آنچه مسلم است جزیره سیری همواره در طول تاریخ از نظر حوزه نفوذ سیاسی و سرزمینی تحت سیطره حاکمان ایران بوده است. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره تنب بزرگ 10 اردیبهشت روزی ملی خلیج فارس عضو کانال در بله شوید https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۷:۲۰
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت هفتم جزیره تنب بزرگ - خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره تنب بزرگ با مساحت 10/5 کیلومتر مربع در فاصله 133 کیلومتری بندر عباس قرار گرفته است و از شمال به ساحل غربی جزیره قشم از شمال غربی به بندر لنگه از غرب به جزیره تنب کوچک و از جنوب غربی به جزیره بوموسی محدود میگردد. بلندترین نقطه ارتفاعی این جزیره 53 متر است. وجه تسمیه: این جزیره با نام های تنب بزرگ، تمب گپ، تنب مار، تل مار و ... نامیده شده است. کلمه تمب یا تنب کلمه ای فارسی است که تپه یا پشته معنی میدهد. همچنین در گذشته به علت وجود مارهای سمی در این جزیره، از آن بعنوان تنب مار یا تمب مار نیز یاد شده است. در گویش دریانوردان این جزیره به نام تمب گپ یعنی تنب بزرگ به کار میرفته است. به طور کلی جزیره در اسناد و مکاتبات با نام تنب بزرگ خوانده میشود. پیشینه تاریخی: سرگذشت تاریخی جزیره تنب بزرگ نیز همانند جزیره بوموسی میباشد اما به طور اجمال حکومتهای ایرانی تا سال 622 میلادی بر جزیره حاکمیت داشته و خللی در این حاکمیت وارد نشده است. سه قرن پس از حمله اعراب به ایران در سال 945 میلادی، خاندان آل بویه مجددا سلطه ایران را بر این جزیره تثبیت کردند. در سال 1507 میلادی جزیره تنب بزرگ تحت سلطه پرتغالی ها قرار گرفت. اما با استقرار بریتانیا در سال 1892 میلادی در سراسر حاشیه جنوبی ایران، این جزیره تحت الحمایه بریتانیا شد. در سال 1971 درست یک روز قبل از ترک نیرویهای انگلیسی از این جزیره، نیروهای ایرانی وارد آن شده و بر جزیرهای که توسط نیروهای انگلیسی غصب شده بود، حاکمیت دوباره یافت. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره تنب کوچک 10 اردیبهشت روزی ملی خلیج فارس عضو کانال در بله شوید https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۷:۳۵
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت هشتم جزیره تنب کوچک - خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره تنب کوچک با مساحت 1/2 کیلومتر مربع در فاصله 200 کیلومتری جنوب غربی بندرعباس مرکز استان هرمزگان قرار دارد و از نظر تقسیمات کشوری جزو بخش تنب از شهرستان بوموسی میباشد. جزیره تنب کوچک از شمال غربی با فاصله 43 کیلومتری به بندرلنگه از شرق با فاصله 13 کیلومتری به جزیره تنب بزرگ از غرب با فاصله 60 کیلومتری به جزیره فارور از جنوب غربی با فاصله 39 کیلومتری به جزیره بوموسی و از شمال شرقی با فاصله 35 کیلومتری به ساحل جنوب غربی جزیره قشم محدود میگردد. وجه تسمیه: نام رسمی جزیره تنب کوچک است اما در گذشته با نامهای دیگر تحت عنوان تمبو یا نابیو تنب نیز شناخته شده است. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره هنگام 10 اردیبهشت روزی ملی خلیج فارس عضو کانال در بله شوید https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۹:۰۹
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت نهم جزیره هنگام - خلیج فارس موقعیت جغرافیایی: جزیره هنگام با مساحت 9/8 کیلومتر مربع در دهانه تنگهی هرمز واقع شده است این جزیره از شمال به جزیره قشم از شمال شرق به جزیره قشم و جزیره لار، از جنوب شرق به راس المسندم و از جنوب غرب به جزیره تنب بزرگ محدود میگردد. بلندترین نقطه ارتفاعی این جزیره 106 متر است. جزیره هنگام یکی از جزایر مسکونی در خلیج فارس به شمار میآید وجه تسمیه: هنگام در زبان پارسی باستان به معنی هنگاما و در زمان ارمنی به معنی وقت و زمان است. این واژه از دو پاره هن و گام تشکیل شده است. هن در زبان فارسی به معنی (هست) و گام به معنی (روستا) آمده است. بنابراین میتوان گفت واژه هنگام از گذشته به معنی روستایی در این جزیره بوده است و این امر نشان دهنده آبادی این جزیره در روزگاران کهن است. پیشینه تاریخی: این جزیره در گذشته همانند دیگر جزایر خلیج فارس توسط حکومتهای ایرانی اداره میشده است و همیشه مانند سایر جزایر مورد توجه استعمارگرانی همچون پرتغال هلند و انگلیس بوده است. هر یک از این دولتها مدتی این جزیره را تحت اشغال خود داشتهاند. اما انگلیس زمان بیشتر این جزیره را تحت سلطه خود قرار داده است. در دوره پهلوی اول به دستور رضاشاه پرچم ایران بر فراز آن برافراشته شد و انگلیسیها مجبور به ترک جزیره شدند. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامیعنوان یادداشت بعدی: جزیره هندورابی 10 اردیبهشت روزی ملی خلیج فارس عضو کانال در بله شوید https://ble.ir/gholamabbasoveisi۱۹:۲۰
گَپ گپک ¦ عباس اویسی سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت اول نام خلیج فارس در متون قدیمی و زبان های مختلف کلمه پارس را یونانیان قدیم «پرس» تلفظ کردهاند و به همین جهت در تسمیه این خلیج نیز کلمه «*پرس*»، «*Pers*» بهکار گرفته است. صرف نظر از آنچه در کتیبهای از داریوش پادشاه بزرگ هخامنشی در هنگام حفر کانال سوئز یافتهاند و در آن جمله «*Draya rya hacha p asa aity*»، «*درآیه تیه هاچاپارسا آئی تی*» نوشته شده که خود نشان دهندهی نام کامل این خلیج است. از قرن دوم میلاد به بعد نام «*پرسیکون کاامی تاس*»، «*Persikon- Kai Tas*» در تاریخ و سفرنامههای جنگی اسکندر به تکرار آورده شده است. یونانیان که در واقع پدر علم جغرافی جهان و از موسسین این علم بودند در کتابهای خود از این دریا به نام «*SINVS PERSICVS*» یا همان خلیج فارس یاد کردهاند که از مهمترین آنان میتوان به نوشتههای استرابون(Strabon) و بِطلمیوس (Claudius Ptolemeus) اشاره کرد که استرابون محل سکونت اعراب را منطقهای مابین خلیج عرب توی (دریای احمر) و خلیج فارس ذکر نموده و بِطلمیوس نیز دریای جنوب سرزمین ایران «*SINUS PERSICUS*» «*خلیج فارس*» خوانده است. رومیان نیز این دریا را دریای پارس و یا آبگیر پارس خواندهاند «*Aquarum Persico*» و به مرور زمان اصطلاح سینوس پرسیکوس به زبانهای دیگر دنیا ترجمه شده و در دایره المعارفهای مختلف و به زبانهای گوناگون نام خلیج فارس آورده شده است که در زیر به آنها اشاره مینماییم Golfo Persico Golfio Parsico Perrisch Golf Golfeul Persic Persiste Hubbugt Perzsa Obol Persishi Zaliv Parsits Tsots Persidsku Zaliv که ترجمه عمده آنها در زبان های مختلف به شرح زیر است: - در زبان انگلیسی «*پرشین گلف*»، Persian Gulf - در زبان روسی «*پرسید سکی ذالیو*»، Persidsku Zaliv - در زبان های اسپانیایی، پرتغالی و ایتالیایی «*گلفو پرسیکو*»، Golfe Persque - در زبان ژاپنی «*پروشاوان*»، Perucha Wan - در زبان آلمانی «*پرسیشر گولف*»، Persischer Golf - در زبان فرانسه «*گلف پرسیک*»، Golfe Persique این گستردگی در کاربرد نام «*خلیج فارس*» در منابع تاریخی و زبانهای مختلف، نشاندهنده قدمت و ریشهدار بودن این نام در جغرافیای جهان است. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامی عنوان یادداشت بعدی: نام خلیج فارس در متون و منابع عربی عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله: https://ble.ir/gholamabbasoveisi
سلسله یادداشت های خلیج فارس - قسمت اول نام خلیج فارس در متون قدیمی و زبان های مختلف کلمه پارس را یونانیان قدیم «پرس» تلفظ کردهاند و به همین جهت در تسمیه این خلیج نیز کلمه «*پرس*»، «*Pers*» بهکار گرفته است. صرف نظر از آنچه در کتیبهای از داریوش پادشاه بزرگ هخامنشی در هنگام حفر کانال سوئز یافتهاند و در آن جمله «*Draya rya hacha p asa aity*»، «*درآیه تیه هاچاپارسا آئی تی*» نوشته شده که خود نشان دهندهی نام کامل این خلیج است. از قرن دوم میلاد به بعد نام «*پرسیکون کاامی تاس*»، «*Persikon- Kai Tas*» در تاریخ و سفرنامههای جنگی اسکندر به تکرار آورده شده است. یونانیان که در واقع پدر علم جغرافی جهان و از موسسین این علم بودند در کتابهای خود از این دریا به نام «*SINVS PERSICVS*» یا همان خلیج فارس یاد کردهاند که از مهمترین آنان میتوان به نوشتههای استرابون(Strabon) و بِطلمیوس (Claudius Ptolemeus) اشاره کرد که استرابون محل سکونت اعراب را منطقهای مابین خلیج عرب توی (دریای احمر) و خلیج فارس ذکر نموده و بِطلمیوس نیز دریای جنوب سرزمین ایران «*SINUS PERSICUS*» «*خلیج فارس*» خوانده است. رومیان نیز این دریا را دریای پارس و یا آبگیر پارس خواندهاند «*Aquarum Persico*» و به مرور زمان اصطلاح سینوس پرسیکوس به زبانهای دیگر دنیا ترجمه شده و در دایره المعارفهای مختلف و به زبانهای گوناگون نام خلیج فارس آورده شده است که در زیر به آنها اشاره مینماییم Golfo Persico Golfio Parsico Perrisch Golf Golfeul Persic Persiste Hubbugt Perzsa Obol Persishi Zaliv Parsits Tsots Persidsku Zaliv که ترجمه عمده آنها در زبان های مختلف به شرح زیر است: - در زبان انگلیسی «*پرشین گلف*»، Persian Gulf - در زبان روسی «*پرسید سکی ذالیو*»، Persidsku Zaliv - در زبان های اسپانیایی، پرتغالی و ایتالیایی «*گلفو پرسیکو*»، Golfe Persque - در زبان ژاپنی «*پروشاوان*»، Perucha Wan - در زبان آلمانی «*پرسیشر گولف*»، Persischer Golf - در زبان فرانسه «*گلف پرسیک*»، Golfe Persique این گستردگی در کاربرد نام «*خلیج فارس*» در منابع تاریخی و زبانهای مختلف، نشاندهنده قدمت و ریشهدار بودن این نام در جغرافیای جهان است. منبع: خلیج فارس در آینه اسناد/محمد حسن نامی عنوان یادداشت بعدی: نام خلیج فارس در متون و منابع عربی عضو کانال شوید https://t.me/oveisiabbas شناسه آپ بله: https://ble.ir/gholamabbasoveisiدر یادداشت بالا نام خلیج فارس در متون قدیمی و زبان های مختلف را بخوانید۷:۲۹