نگاهی قرآنی-حِکْمی به جهادِ امّتیادداشتی از حجت الاسلام و المسلمین «احسان کرمانشاهانی»؛ استاد حوزه علمیه قم(قسمت اول)(بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ أَتىَ أَمْرُ اللَّهِ فَلَا تَسْتَعْجِلُوهُ سُبْحَانَهُ وَ تَعَالىَ عَمَّا يُشْرِكُونَ. يُنزَِّلُ الْمَلَئكَةَ بِالرُّوحِ مِنْ أَمْرِهِ عَلىَ مَن يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ أَنْ أَنذِرُواْ أَنَّهُ لَا إِلَاهَ إِلَّا أَنَا فَاتَّقُونِ (سوره نحل -1و2) ترجمه- بنام خداوند بخشنده مهربانآمد امر و فرمان خدا، پس شتاب نداشته باشيد در آن، منزّه است خداوند و برتر از آنچه شريك قرار میدهند. نازل میكند فرشتگان را با روح بفرمانش بر هر كه ميخواهد از بندگانش، كه بيم دهيد بآنكه نيست خدائى مگر من، پس پروا داشته باشید از من.چندی پیش افتخار یافتم به سخن گفتن در تجمع خیابانیِ دوستان دانشجو در حمایت از جهاد مقدس و دفاع ایرانیان در برابر حمله اخیر صهیونیستی-استکباری به وطن عزیزمان. قبل از تجمع، از قرآن -برای اینکه چه بگویم- استمداد کردم، قرآن کریم را گشودم و چشم و دلم به آیات اولیه سوره نحل، گرم و روشن شد.اینک نکات مختصری که بهره زمانۀ ما از این آیات باشد و دستگیرِ این بنده شده است، تقدیم میشود:«امر» حقیقتی است که خداوند هر چیزی را به وسیله آن موجود میکند؛ «إِنَّمَا أَمْرُهُ إِذَا أَرَادَ شَيًْا أَن يَقُولَ لَهُ كُن فَيَكُونُ (سوره یس-82) ترجمه- همانا "امر و فرمان خدا" جز اين نيست كه چون اراده بوجود آوردن چيزى را فرمايد، باو گويد: هست شو! پس هست ميشود و وجود پيدا ميكند.»از انضمام آیه به سخن حضرت امیر (ع):« يَقُولُ لِمَنْ أَرَادَ كَوْنَهُ كُنْ فَيَكُونُ لَا بِصَوْتٍ يَقْرَعُ وَ لَا بِنِدَاءٍ يُسْمَعُ وَ إِنَّمَا كَلَامُهُ سُبْحَانَهُ فِعْلٌ مِنْهُ أَنْشَأَه » (خ186 نهج البلاغة) ترجمه- چون بخواهد كسى را به وجود آورد میگويد باش، پس بىدرنگ به وجود مىآيد، نه به آوازى كه گوشها را بكوبد، و نه به صدايى كه شنيده شود، بلكه كلامش همان فعلى است كه آن را ايجاد كرده )، نتیجه می شود که امر نه از سنخ لفظ که حقیقتی خارجی است. و نه یکی از موجودات خارجی، بلکه حقیقتی است که از مبدأ هستی جاری میشود و با تعین یافتن در چیزی، آن چیز میشود. به زبان فلسفی-معارفی؛ همان فیض الهی و رحمت عام اوست که اشیاء را فرا گرفته است. "هستی مطلق" که با تعینات و تطورات خود عوالم مختلف را در طول و عرضشان آشکار می سازد. زمان، روزگار، زمانه و تاریخ و همچنین مکان و آنچه در آن است نیز از جلوهها و نمودهای مختلف این هستی مطلقاند.حال سؤال این است: این بار و در این آیه، قرار است چه چیزی آشکار و موجود شود؟ شاید بتوان از اطلاق کلمه «امر» در آیه مبارکه، به عظمت و اهمیت آن چیزی پی برد که تحقق آن حتمی، بلکه در شُرُف تحقق است. از استعمال فعل ماضی «أتی» در آیه ضرورت و حتمیت فهمیده میشود.پس رخدادی بزرگ در حال تحقق است که در تاریخ جایگاهی ویژه دارد و با هستی نسبتی ضروری. چنانکه گویی تاریخ و هر آنچه در آن آمده است، مقدمه ای بر آن و منتظر تحقق آن است. این نکته را از «فلا تستعجلوه» درمییابیم. گویی همگان آن را میشناسند و به فطرت وجودیِ خود خواهان آنند."غایت تاریخ زمینی که با ظهور امر آسمانی گره خورده است، فرارسیده است"؛ «اتی امر الله فلا تستعجلوه».غایتی که تمام وقایع تاریخ باید در جای خود محقق شده باشد تا به نحو تام و کامل -براساس اسم های لطیف،علیم و رحیم- در سرانجام تاریخ حاصل شود.(در روایاتی که در تفسیر برهان ذیل این آیه آمده است، امر الله همان امر اهل بیت علیهم السلام و ظهور حضرت حجت عجل الله تعال فرجه دانسته شده است.)«سُبْحَانَهُ وَ تَعَالىَ عَمَّا يُشْرِكُونَ» بیان این حقیقت است که این امر الهی ظهور تام و بی نقص توحید و نفی کثرتهاست. آیه بعد شرح و توضیح این حقیقت و ارتباط آن با توحید است.#یادداشت#گفتمان_ایران@GoftmanIran