بازخوانی نهضت عاشورا تأملی بر شور و شعور حسینی در عصر حاضریکی از بزرگترین آسیبهایی که مناسک عزاداری را تهدید میکند، تبدیل شدن «حرکت» به «عادت» یا «صرف عزاداری» است. وقتی یک قیام عدالتخواهانه در قالب فرمهای محض، هیجانات موسمی یا فریمهای جذاب مجازی قفل شود، جریانسازی خود را در سطح جامعه از دست میدهد. سوال اینجاست: آیا گریه صرف دغدغه اصلی سیدالشهدا بود؟ آیا شور مجلس و هیجان غرق در رسانه، عاشورا را از ما دورتر نمیکند ؟
اصالت با کدام است: گریه یا فهم قیام؟شهید مرتضی مطهری در کتاب حماسه حسینی، منتقد این نگاه سطحی به عاشوراست. او معتقد است گریهای که پشتوانهی معرفتی نداشته باشد و تبدیل به «ابزاری برای پاک کردن گناهان بدون تغییر رفتار» شود، تحریف هدف امام است.گریه بر امام (ع) در نگاه شیعی، برآمده از یک غم مقدس و حرکت با جبهه حق است؛ اشکی که شوق حرکت به سمت عدالت و انتقام را زنده کند، نه اشکی که انسان را منفعل نگه دارد. امام حسین (ع) برای عبور جامعه از جهل و اجرای امر به معروف و نهی از منکر شهید شد. بنابراین، شور بدون شعور تخدیرکننده و ضد هدف کربلاست. چرا به «فقط گریه کردن و عزاداری شور» عادت کردهایم؟ انسان به طور طبیعی به سمت «مناسکگرایی» میل دارد، چون سینه زدن و مشکی پوشیدن هزینه فردی و اجتماعی سنگینی ندارد. دینداری مناسکزده به انسان این امکان را میدهد که با چند قطره اشک، وجدان ناآرام خود را آرام کند، بدون اینکه تعهدی برای حسینی شدن در خود ایجاد کند. علاقه قدرتها به شور بیخطر (شیعه انگلیسی)؛ حاکمان باطل همواره از «عاشورای سکولار» استقبال کردهاند. امامی که فقط مظلوم جلوه داده شود، خطری برای مفسدان ندارد؛ خطر واقعی امامی است که شیعیان نهضت و منش امام را ادامه دهند تفکری که میگوید: ما به سیاست و جامعه کار نداریم و فقط برای دل خودمان روضه میخوانیم و سینه زنی میکنیم (و بعضاً عزاداری های افراطی و کلبی) ، کربلا را از یک الگو، به یک تراژدی غمناک تقلیل میدهد. پشت پرده اشک زوری و مداحیهای دور از مدحوقتی معیار موفقیت مجلس، میزان صدای ناله جمعیت تعبیر شود، مداح به سراغ روضههای بیسند و غلوآمیز برود تا اشک بیشتری بگیرد و شور مداحی به آوا و هیجان صدا برسد ، این نگاه، حرکت امام را زیر سوال میبرد! برای جلب ترحم مخاطب در ادامه تخلیه هیجانات در فضای دیسکوئی، در حالی که کربلا تجلی عزت و نهضت نجات اسلام بود! آسیب شناسی عاشورا در رسانه!امروز فضای مجازی هم لایه شور سطحی را دنبال میکند که نیازمند هوشیاری همه ما است... از تولید کننده تا بیننده!کاهش شأن قدسی: بزرگترین آسیب، کوچکانگاری وقایع کربلاست. گاهی برای پربازدید شدن یک نماهنگ، مفاهیم عمیق عاشورا چنان سطحی روایت میشوند که گویی با یک واقعه معمولی و روزمره طرف هستیم. حرمت نام امام حسین (ع) باید در هر فریم و کلمه حفظ شود. محتوای بیریشه: انتشار سخنرانیهای عمیق در استوریهای کوتاه و بدون توضیح، معنای کلام را گم کرده و دین را مجموعهای از جملات گذرا و بیعمق جلوه میدهد. خالی کردن از پیام اصلی: حذف محتوای اجتماعی و عدالتخواهانه و استفاده از موسیقی یا تصاویر تکاندهنده صرفاً برای تحریک احساسات، اثری کوتاهمدت دارد و چیزی به روح و فکر مخاطب اضافه نمیکند. رسانهزدگی: رقابت برای بازدید بیشتر، باعث پیشی گرفتن «فرم و استایل» بر «محتوا» شده؛ تا جایی که تمرکز روی ظاهر، کیفیت ادیت یا شهرت مداح قرار میگیرد. نیاز امروز جامعه؛ تبیین - اگر عاشورا را یک حادثه تاریخی در سال ۶۱ هجری بدانیم، تمام شده است. اما مانیفست «کلُّ یَومٍ عاشورا و کل ارض کربلا...» به ما میگوید که جبهه حق و باطل همواره زنده است. در شرایط معاصر که کشور با تهدیدها و فشارهای استکباری خارجی و از سوی دیگر با چالشهای داخلی، فسادها، بیعدالتیها و خطاهای ساختاری دستوپنجه نرم میکند، تبیین و بازخوانی عاشورا یک ضرورت حیاتی است. ادامه در پیام بعدی:۱۰۳۱۱