بله | کانال مفدا

۴ فروردین

با دل ساختیمش، با دست رنگش کردیم‌#تا_پای_جان_برای_ایران‌#به_نام_ایران

۱۷:۵۲

* علوم شناختی و بازدارندگی؛ نقش سپر دفاعی آگاهی در برابر هجمه‌های روایتی

یادداشتی از مهدیه کرمی استادیار موسسه آموزش عالی علوم شناختی و زبان‌شناس و متخصص علوم شناختی

*آگاهی از تکنیک‌ها و ابزارهای رسانه‌ای می‌تواند سپری دفاعی برای ذهن ما ایجاد کند تا پیش از پذیرش هر خبر، آن را دقیق بررسی نماییم. در واقع این تصمیم ماست که در رویارویی با اخبار و اطلاعات، شنونده‌ای منفعل باشیم یا تحلیلگری فعال!

رسانه‌ها لزوما منعکس کننده واقعیت موجود نیستند! این ابزارها برای دستکاری ذهن مخاطب طراحی شده‌اند و می‌توانند استقلال فکری فرد را تحت تاثیر قرار دهند.

یکی از تکنیک‌های زبانی به ظاهر ساده, ایجاد دو قطبی ما در برابر آن‌هاست. با استفاده از ضمایری همچون «ما» می‌توان حس همبستگی بیشتری ایجاد کرد.

رسانه‌ها از جعبه ابزاری استفاده می‌کنند که با استفاده از دانش روانشناسی و علوم شناختی بر مخاطب تاثیر بگذارند. یکی از این روش‌ها، کنترل کانون توجه مخاطب است. رسانه مانند کارگردانی عمل می‌کند که تصمیم می‌گیرد پروژکتور را بر کدام بخش از صحنه یا کدام یک از بازیگران بتاباند. بنابراین چشم مخاطب نیز فقط همان بخش‌ها را می‌بیند.

مغز ما به طور طبیعی چیزی را که بیشتر می‌شنود راحت‌تر پردازش می‌کند و کم کم آن را به عنوان حقیقت می‌پذیرد حتی اگر مدرکی برای اثبات درستی آن وجود نداشته باشد. در واقع گاهی مغز ما آشنایی را با حقیقت اشتباه می‌گیرد!

حذف انتخابی، یکی از قدرتمندترین ابزارهاست؛ متقاعدسازی نه از طریق آنچه گفته می‌شود، بلکه از طریق آنچه عمدا حذف یا کم اهمیت جلوه داده می‌شود! با حذف بخشی از واقعیت یا نادیده گرفتن دیدگاه‌های دیگر, تصویر کاملا دستکاری شده به مخاطب ارائه می‌شود.

رسانه‌ها علاوه بر هدایت توجه، به قضاوت مخاطب نیز شکل می‌دهند که می‌توان آن را مهندسی نتیجه‌گیری نامید. افزون بر این, گاهی رسانه‌ها با استفاده از تکنیک‌هایی به احساسات مخاطبین متوسل می‌شوند! این تکنیک‌ها از جمله طنین عاطفی، احساسات فرد را هدف می‌گیرند و به اصطلاح بخش تحلیگر مغز و تفکر انتقادی را دور می‌زنند!

شخصی‌سازی و توسل به هویت یکی دیگر از ابزارهای مورد استفاده رسانه‌هاست. زمانی که باورها به هویت گره می‌خورند، مقاومت شناختی افزایش پیدا می‌کند و شواهد متناقض نادیده گرفته می‌شوند. وقتی یک سیاست به بخشی از هویت شما تبدیل می‌شود، هرگونه انتقاد از این سیاست از نظر شما نقدی منطقی به شمار نمی‌رود بلکه حمله شخصی به شما قلمداد می‌شود. این تکنیک به جای ترویج گفتگوی مبتنی برشواهد، جامعه را به دو قطب ما و آن‌ها تقسیم می‌کند و شکاف‌های هویتی را عمیق‌تر می‌سازد که نقطه مقابل گفتگوی عقلانی است!

توضیحات بیشتر را اینجا بخوانید:
http://www.mefda.ir/news/458578/