چک لیست خود ارزیابی بازخورد مثبت.pdf
۲۵۹.۵۷ کیلوبایت
مهارت بازخورد مثبتبازخورد، چراغ رشد، نه ابزار سرزنش
سلیمان گل پور
فرهنگ هر سازمان حاصل هزاران تعامل روزانه میان مدیران و کارکنان است. در این میان، مدیران میانی نقش کلیدی دارند؛ زیرا ارتباط میان اهداف سازمان و عملکرد روزمره کارکنان را برقرار میکنند. یکی از مهمترین ابزارهای آنها برای شکلدهی به این فرهنگ، «بازخورد» است. اگر بازخورد با سرزنش، ابهام یا قضاوت همراه باشد، اعتماد را از بین میبرد؛ اما بازخورد مثبت و سازنده، انگیزه، یادگیری و همکاری را تقویت میکند و محیطی امن برای رشد افراد میسازد.
بازخورد مثبت به معنای تعریف و تمجید کلی نیست، بلکه شناسایی و بیان دقیق رفتارهای ارزشمند کارکنان است تا آن رفتارها تکرار و به بخشی از فرهنگ سازمان تبدیل شوند. پژوهشها نیز نشان میدهد سازمانهایی که مدیران آنها بهطور مستمر از بازخورد مثبت استفاده میکنند، از نظر تعامل کارکنان، چابکی و عملکرد تیمی نتایج بهتری کسب میکنند.
سه اصل مهم در بازخورد مؤثر۱. مدل SBI؛ بازخورد دقیق و بدون قضاوتیکی از شناختهشدهترین روشهای ارائه بازخورد، مدل SBI است که بر سه عنصر تأکید دارد:موقعیت: چه زمانی و در چه شرایطی؟رفتار: فرد دقیقاً چه کاری انجام داد؟تأثیر: آن رفتار چه نتیجهای برای تیم یا سازمان داشت؟
برای مثال، بهجای اینکه بگوییم «ارائه خوبی داشتی»، بهتر است بگوییم: «در جلسه دیروز، وقتی با آرامش به پرسشهای دشوار پاسخ دادی و اطلاعات را ساده و شفاف توضیح دادی، اعتماد اعضای تیم بیشتر شد و تصمیمگیری سریعتر انجام گرفت.»چنین بازخوردی به فرد نشان میدهد کدام رفتار ارزشمند بوده و باید آن را ادامه دهد.
۲. قانون ۳ به ۱تحقیقات روانشناسی مثبتگرا نشان میدهد برای حفظ انگیزه و پذیرش بهتر نقدها، بهتر است به ازای هر بازخورد اصلاحی، دستکم سه بازخورد مثبت ارائه شود. این نسبت باعث میشود افراد احساس ارزشمندی بیشتری داشته باشند و بازخوردهای اصلاحی را نیز راحتتر بپذیرند. در تیمهای موفق، قدردانی از تلاشها و رفتارهای مثبت به یک عادت روزانه تبدیل شده است.
۳. مدل شروع، توقف، ادامهدر این روش، گفتوگو بر سه سؤال استوار است:چه کاری را باید شروع کنیم؟چه کاری را باید متوقف کنیم؟چه کاری را باید ادامه دهیم؟بخش «ادامه دادن» اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا توجه را به نقاط قوت معطوف میکند و افراد را تشویق میکند رفتارهای مؤثر خود را حفظ و تقویت کنند.
تمرینهایی برای تقویت مهارت بازخورد مثبت
1- رفتارهای مثبت را ثبت کنید. هر روز دستکم یک رفتار ارزشمند از همکاران یا اعضای تیم را یادداشت کنید و با استفاده از الگوی SBI بازخورد دهید.
2- به قانون ۳ به ۱ پایبند باشید. پیش از بیان هر نقد یا پیشنهاد اصلاحی، سه رفتار مثبت اخیر فرد را به او یادآوری کنید. این کار فضای گفتوگو را سازندهتر میکند.
3- جلسات بازخورد دوطرفه برگزار کنید. از کارکنان بخواهید بگویند چه رفتارهایی از سوی مدیر به آنها انگیزه میدهد و خودشان چه نقاط قوتی دارند که باید ادامه دهند. شنیدن بدون دفاع و قدردانی از این بازخوردها، اعتماد متقابل را افزایش میدهد.
4- شکارچی رفتارهای مثبت باشید. هر روز آگاهانه به دنبال نمونههایی از همکاری، مسئولیتپذیری، یادگیری، خلاقیت یا حمایت از دیگران باشید و همان روز از فرد قدردانی کنید. رفتارهایی که دیده و تحسین میشوند، بیشتر تکرار خواهند شد.
جمعبندیبازخورد مثبت، ابزار تشویق ساده نیست؛ بلکه یکی از مؤثرترین روشها برای ساختن فرهنگ سازمانی است. مدیرانی که رفتارهای مطلوب را بهموقع، دقیق و صادقانه میبینند و بازخورد میدهند، اعتماد، یادگیری و مشارکت را در تیم تقویت میکنند. استفاده از مدل SBI، رعایت نسبت ۳ به ۱ و تمرکز بر ادامه رفتارهای ارزشمند، به مدیران کمک میکند از نقش صرفاً اجرایی فراتر بروند و به معماران فرهنگ سازمانی تبدیل شوند. هر رفتار مثبتی که دیده و قدردانی شود، گامی در مسیر ساختن سازمانی پویا، یادگیرنده و موفق خواهد بود.
آکادمی تخصصی پترو کالچرمرجع تخصصی تعالی فرهنگ و رفتار سازمانی️ https://t.me/petroculture https://ble.ir/petroculture
سلیمان گل پورفرهنگ هر سازمان حاصل هزاران تعامل روزانه میان مدیران و کارکنان است. در این میان، مدیران میانی نقش کلیدی دارند؛ زیرا ارتباط میان اهداف سازمان و عملکرد روزمره کارکنان را برقرار میکنند. یکی از مهمترین ابزارهای آنها برای شکلدهی به این فرهنگ، «بازخورد» است. اگر بازخورد با سرزنش، ابهام یا قضاوت همراه باشد، اعتماد را از بین میبرد؛ اما بازخورد مثبت و سازنده، انگیزه، یادگیری و همکاری را تقویت میکند و محیطی امن برای رشد افراد میسازد.
بازخورد مثبت به معنای تعریف و تمجید کلی نیست، بلکه شناسایی و بیان دقیق رفتارهای ارزشمند کارکنان است تا آن رفتارها تکرار و به بخشی از فرهنگ سازمان تبدیل شوند. پژوهشها نیز نشان میدهد سازمانهایی که مدیران آنها بهطور مستمر از بازخورد مثبت استفاده میکنند، از نظر تعامل کارکنان، چابکی و عملکرد تیمی نتایج بهتری کسب میکنند.
سه اصل مهم در بازخورد مؤثر۱. مدل SBI؛ بازخورد دقیق و بدون قضاوتیکی از شناختهشدهترین روشهای ارائه بازخورد، مدل SBI است که بر سه عنصر تأکید دارد:موقعیت: چه زمانی و در چه شرایطی؟رفتار: فرد دقیقاً چه کاری انجام داد؟تأثیر: آن رفتار چه نتیجهای برای تیم یا سازمان داشت؟
برای مثال، بهجای اینکه بگوییم «ارائه خوبی داشتی»، بهتر است بگوییم: «در جلسه دیروز، وقتی با آرامش به پرسشهای دشوار پاسخ دادی و اطلاعات را ساده و شفاف توضیح دادی، اعتماد اعضای تیم بیشتر شد و تصمیمگیری سریعتر انجام گرفت.»چنین بازخوردی به فرد نشان میدهد کدام رفتار ارزشمند بوده و باید آن را ادامه دهد.
۲. قانون ۳ به ۱تحقیقات روانشناسی مثبتگرا نشان میدهد برای حفظ انگیزه و پذیرش بهتر نقدها، بهتر است به ازای هر بازخورد اصلاحی، دستکم سه بازخورد مثبت ارائه شود. این نسبت باعث میشود افراد احساس ارزشمندی بیشتری داشته باشند و بازخوردهای اصلاحی را نیز راحتتر بپذیرند. در تیمهای موفق، قدردانی از تلاشها و رفتارهای مثبت به یک عادت روزانه تبدیل شده است.
۳. مدل شروع، توقف، ادامهدر این روش، گفتوگو بر سه سؤال استوار است:چه کاری را باید شروع کنیم؟چه کاری را باید متوقف کنیم؟چه کاری را باید ادامه دهیم؟بخش «ادامه دادن» اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا توجه را به نقاط قوت معطوف میکند و افراد را تشویق میکند رفتارهای مؤثر خود را حفظ و تقویت کنند.
تمرینهایی برای تقویت مهارت بازخورد مثبت
1- رفتارهای مثبت را ثبت کنید. هر روز دستکم یک رفتار ارزشمند از همکاران یا اعضای تیم را یادداشت کنید و با استفاده از الگوی SBI بازخورد دهید.
2- به قانون ۳ به ۱ پایبند باشید. پیش از بیان هر نقد یا پیشنهاد اصلاحی، سه رفتار مثبت اخیر فرد را به او یادآوری کنید. این کار فضای گفتوگو را سازندهتر میکند.
3- جلسات بازخورد دوطرفه برگزار کنید. از کارکنان بخواهید بگویند چه رفتارهایی از سوی مدیر به آنها انگیزه میدهد و خودشان چه نقاط قوتی دارند که باید ادامه دهند. شنیدن بدون دفاع و قدردانی از این بازخوردها، اعتماد متقابل را افزایش میدهد.
4- شکارچی رفتارهای مثبت باشید. هر روز آگاهانه به دنبال نمونههایی از همکاری، مسئولیتپذیری، یادگیری، خلاقیت یا حمایت از دیگران باشید و همان روز از فرد قدردانی کنید. رفتارهایی که دیده و تحسین میشوند، بیشتر تکرار خواهند شد.
جمعبندیبازخورد مثبت، ابزار تشویق ساده نیست؛ بلکه یکی از مؤثرترین روشها برای ساختن فرهنگ سازمانی است. مدیرانی که رفتارهای مطلوب را بهموقع، دقیق و صادقانه میبینند و بازخورد میدهند، اعتماد، یادگیری و مشارکت را در تیم تقویت میکنند. استفاده از مدل SBI، رعایت نسبت ۳ به ۱ و تمرکز بر ادامه رفتارهای ارزشمند، به مدیران کمک میکند از نقش صرفاً اجرایی فراتر بروند و به معماران فرهنگ سازمانی تبدیل شوند. هر رفتار مثبتی که دیده و قدردانی شود، گامی در مسیر ساختن سازمانی پویا، یادگیرنده و موفق خواهد بود.
آکادمی تخصصی پترو کالچرمرجع تخصصی تعالی فرهنگ و رفتار سازمانی
️ https://t.me/petroculture https://ble.ir/petroculture۱