"جامع الأخبار" (جلد ۱، صفحه ۹۰) وَ قِيلَ لِلْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ : كَيْفَ أَصْبَحْتَ يَا اِبْنَ رَسُولِ اَللَّهِقَالَ أَصْبَحْتُ وَ لِي رَبٌّ فَوْقِي وَ اَلنَّارُ أَمَامِي وَ اَلْمَوْتُ يَطْلُبُنِي وَ اَلْحِسَابُ مُحْدِقٌ بِي وَ أَنَا مُرْتَهَنٌ بِعَمَلِي وَ لاَ أَجِدُ مَا أُحِبُّ وَ لاَ أَدْفَعُ مَا أَكْرَهُ وَ اَلْأُمُورُ بِيَدِ غَيْرِي فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَنِي وَ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنِّي فَأَيُّ فَقِيرٍ أَفْقَرُ مِنِّي .ترجمه فارسی:و به حسین بن علی (علیه السلام) گفته شد: ای پسر رسول خدا، چگونه صبح کردی؟ایشان فرمودند: صبح کردم در حالی که پروردگاری بالای سر من است، و آتش (جهنم) پیش روی من، و مرگ مرا طلب میکند، و حسابرسی (اعمال) مرا فرا گرفته است، و من در گرو عمل خود هستم، و آنچه را دوست دارم (به طور کامل) نمییابم، و آنچه را ناپسند میدارم (به طور کامل) نمیتوانم دفع کنم، و کارها به دست دیگری است (خداوند). پس اگر بخواهد مرا عذاب میکند و اگر بخواهد مرا میبخشد. پس آیا فقیرتر از من کسی هست؟توضیح و تحلیل سخنان امام حسین (ع):این سخنان امام حسین (ع) نمایانگر اوج معرفت الهی و درک عمیق از جایگاه انسان در برابر خالق است. در این بیان، نکات مهمی نهفته است:1. "وَ لِي رَبٌّ فَوْقِي" (پروردگاری بالای سر من است): این جمله بیانگر علم و آگاهی* امام (ع) از وجود خداوند و تسلط مطلق او بر همه چیز است. "بالا بودن" در اینجا اشاره به احاطه و سیطره پروردگار بر هستی دارد، نه مکان. امام (ع) با این جمله، بندگی خود و عظمت خدا را بیان میکنند.
2. "وَ اَلنَّارُ أَمَامِي" (آتش پیش روی من است): این بخش نشاندهنده ترس و خوف از خدا* (خشیت) و آگاهی از عواقب گناه و اعمال ناشایست است. با وجود مقام عصمت، امام (ع) با بیان این جمله، به ما درس میدهند که چگونه باید از گناه و آتش جهنم بترسیم و همواره مراقب اعمال خود باشیم. این ترس، ناشی از عظمت الهی و احتمال دوری از رحمت اوست.3. "وَ اَلْمَوْتُ يَطْلُبُنِي" (مرگ مرا طلب میکند): این جمله نشاندهنده یقین به مرگ* و درک ناپایداری دنیا است. مرگ، حقیقتی است که هیچ کس از آن گریزی ندارد و امام (ع) با بیان این جمله، یادآور این حقیقت تلخ و در عین حال عبرتآموز برای ما هستند.4. "وَ اَلْحِسَابُ مُحْدِقٌ بِي" (حسابرسی مرا فرا گرفته است): این بخش تأکیدی بر مسئولیتپذیری* در برابر اعمال است. هر عمل، نیک یا بد، دارای نتیجه و حسابرسی در پیشگاه خداوند است. امام (ع) با این جمله، اهمیت محاسبه نفس و دقت در رفتار را گوشزد میکنند.5. "وَ أَنَا مُرْتَهَنٌ بِعَمَلِي" (و من در گرو عمل خود هستم): این جمله نهایت خودسازی و مسئولیتپذیری* را نشان میدهد. انسان در برابر کردار خویش، مسئول است و سرنوشت او به اعمالش گره خورده است. امام (ع) خود را در گرو عملشان میدانند، که این نهایت تواضع و اعتراف به کوچکی در برابر خداوند است.6. "وَ لاَ أَجِدُ مَا أُحِبُّ وَ لاَ أَدْفَعُ مَا أَكْرَهُ" (و آنچه را دوست دارم نمییابم و آنچه را ناپسند میدارم دفع نمیکنم): این بخش یکی از نکات ظریف و عمیق این سخن است. امام (ع) با وجود مقام والای خود، بیان میکنند که به طور کامل به آنچه دوست دارند (مانند قرب الهی، رضایت کامل، بهشت بیدردسر) نرسیدهاند و از آنچه ناپسند میدارند (مانند گناه، دوری از رحمت، عذاب) نیز به طور کامل گریزی ندارند. این نشاندهنده کمال تواضع*، درک محدودیتهای بشری (حتی برای معصومین در بیان وضعیتشان) و نیاز دائمی به رحمت و مغفرت الهی است. آنها پیوسته در تلاشند تا کمال را بیابند و ناپسندها را دفع کنند، اما این امر را امری دائمی و نیازمند تلاش مستمر میدانند.7. "وَ اَلْأُمُورُ بِيَدِ غَيْرِي فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَنِي وَ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنِّي" (و کارها به دست دیگری است، پس اگر بخواهد عذابم میکند و اگر بخواهد عفوم میکند): این بخش اوج توکل و تسلیم* در برابر اراده الهی است. با وجود همه تلاشها و خوبیها، سرنوشت نهایی در دست خداوند است. این بیان، نه به معنای ناامیدی، بلکه به معنای درک کامل قدرت و اختیار مطلق خداوند و وابستگی محض انسان به اوست.8. "فَأَيُّ فَقِيرٍ أَفْقَرُ مِنِّي" (پس آیا فقیرتر از من کسی هست؟): این جمله، اوج فروتنی و عبودیت* را نشان میدهد. امام (ع) خود را از نظر نیاز و وابستگی به خداوند،
2. "وَ اَلنَّارُ أَمَامِي" (آتش پیش روی من است): این بخش نشاندهنده ترس و خوف از خدا* (خشیت) و آگاهی از عواقب گناه و اعمال ناشایست است. با وجود مقام عصمت، امام (ع) با بیان این جمله، به ما درس میدهند که چگونه باید از گناه و آتش جهنم بترسیم و همواره مراقب اعمال خود باشیم. این ترس، ناشی از عظمت الهی و احتمال دوری از رحمت اوست.3. "وَ اَلْمَوْتُ يَطْلُبُنِي" (مرگ مرا طلب میکند): این جمله نشاندهنده یقین به مرگ* و درک ناپایداری دنیا است. مرگ، حقیقتی است که هیچ کس از آن گریزی ندارد و امام (ع) با بیان این جمله، یادآور این حقیقت تلخ و در عین حال عبرتآموز برای ما هستند.4. "وَ اَلْحِسَابُ مُحْدِقٌ بِي" (حسابرسی مرا فرا گرفته است): این بخش تأکیدی بر مسئولیتپذیری* در برابر اعمال است. هر عمل، نیک یا بد، دارای نتیجه و حسابرسی در پیشگاه خداوند است. امام (ع) با این جمله، اهمیت محاسبه نفس و دقت در رفتار را گوشزد میکنند.5. "وَ أَنَا مُرْتَهَنٌ بِعَمَلِي" (و من در گرو عمل خود هستم): این جمله نهایت خودسازی و مسئولیتپذیری* را نشان میدهد. انسان در برابر کردار خویش، مسئول است و سرنوشت او به اعمالش گره خورده است. امام (ع) خود را در گرو عملشان میدانند، که این نهایت تواضع و اعتراف به کوچکی در برابر خداوند است.6. "وَ لاَ أَجِدُ مَا أُحِبُّ وَ لاَ أَدْفَعُ مَا أَكْرَهُ" (و آنچه را دوست دارم نمییابم و آنچه را ناپسند میدارم دفع نمیکنم): این بخش یکی از نکات ظریف و عمیق این سخن است. امام (ع) با وجود مقام والای خود، بیان میکنند که به طور کامل به آنچه دوست دارند (مانند قرب الهی، رضایت کامل، بهشت بیدردسر) نرسیدهاند و از آنچه ناپسند میدارند (مانند گناه، دوری از رحمت، عذاب) نیز به طور کامل گریزی ندارند. این نشاندهنده کمال تواضع*، درک محدودیتهای بشری (حتی برای معصومین در بیان وضعیتشان) و نیاز دائمی به رحمت و مغفرت الهی است. آنها پیوسته در تلاشند تا کمال را بیابند و ناپسندها را دفع کنند، اما این امر را امری دائمی و نیازمند تلاش مستمر میدانند.7. "وَ اَلْأُمُورُ بِيَدِ غَيْرِي فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَنِي وَ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنِّي" (و کارها به دست دیگری است، پس اگر بخواهد عذابم میکند و اگر بخواهد عفوم میکند): این بخش اوج توکل و تسلیم* در برابر اراده الهی است. با وجود همه تلاشها و خوبیها، سرنوشت نهایی در دست خداوند است. این بیان، نه به معنای ناامیدی، بلکه به معنای درک کامل قدرت و اختیار مطلق خداوند و وابستگی محض انسان به اوست.8. "فَأَيُّ فَقِيرٍ أَفْقَرُ مِنِّي" (پس آیا فقیرتر از من کسی هست؟): این جمله، اوج فروتنی و عبودیت* را نشان میدهد. امام (ع) خود را از نظر نیاز و وابستگی به خداوند،
۱۵۳
۵:۲۳
سلام شهادت امام سجاد تسلیت باد روایتی از امام سجاد، حضرت علی بن الحسین (علیهما السلام) است که در آن به توصیف یکی از ویژگیهای روز محشر میپردازد. این روایت به دگرگونی زمین در آن روز اشاره دارد.
ترجمه و توضیح حدیث:متن عربی:عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبِي ، عَنِ اَلْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ اَلنُّعْمَانِ اَلْأَحْوَلِ ، عَنْ سَلاَّمِ بْنِ اَلْمُسْتَنِيرِ ، عَنْ ثُوَيْرِ بْنِ أَبِي فَاخِتَةَ ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ اَلْحُسَيْنِ (عَلَيْهِمَا اَلسَّلاَمُ) فِي حَدِيثٍ يَصِفُ فِيهِ اَلْمَحْشَرَ، قَالَ: « تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ، بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ، كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرَّةٍ».ترجمه فارسی:علی بن ابراهیم (ره) گفت: پدرم از حسن بن محبوب، از محمد بن نعمان احول، از سلام بن المستنیر، از ثویر بن ابی فاخته، از علی بن الحسین (علیهما السلام) روایت کرده که در حدیثی که در آن از روز محشر توصیف میکند، فرمودند:«زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود؛ یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است، در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی، همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود.»توضیح و تحلیل روایت:این روایت به یکی از رویدادهای مهم و اساسی روز قیامت اشاره دارد: تبدیل زمین. این تحول، تصویری از پایان یافتن حیات دنیوی و آغاز حسابرسی و سرای آخرت را ارائه میدهد.1. "تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ" (زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود): این عبارت، بیانگر یک دگرگونی عظیم در کره زمین است. زمین که ما میشناسیم، با کوهها، درهها، نباتات و لایههای مختلفش، در روز قیامت به شکلی کاملاً جدید و متفاوت ظاهر خواهد شد. این تبدیل، اشاره به پایان کار دنیا و شروع مرحله جدیدی از حیات دارد.
2. "يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ" (یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است):* این بخش، تفسیر و بیان علت این تبدیل است. زمین جدید، زمینی پاک و منزه از هرگونه گناه و معصیت خواهد بود. این بیان، به این نکته اشاره دارد که زمین فعلی، شاهد و گواه اعمال انسانها بوده است؛ گناهان بر روی آن انجام شده و آثار آن به نوعی به آن نسبت داده میشود. زمین پاک قیامت، زمینی است که هیچ اثری از نافرمانی خدا بر آن باقی نمانده است.
3. "بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی):* این قسمت، شکل ظاهری زمین در روز قیامت را توصیف میکند:
"بَارِزَةً" (صاف و آشکار): یعنی بدون هیچ مانع و عارضی، کاملاً هموار و نمایان خواهد بود. این حالت، به جهت برپایی محشر و حضور انبوه مردمان در صحنه حسابرسی است که نیاز به فضایی وسیع و بدون مانع دارد. "لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی):* این نشان میدهد که تمام عوارض طبیعی زمین - کوههای استوار، جنگلها، مراتع و ... - از بین رفتهاند. این همانند مرحله اول خلقت زمین است که ذکر میشود.
4. "كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرْةٍ" (همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود): این بخش، تشبیهی روشنگر است. زمین در روز قیامت به همان شکلی بازمیگردد که در روزهای نخستین آفرینش، قبل از اینکه کوهها و نباتات بر آن قرار گیرد، صاف و آماده بود. این بیان، نشاندهنده بازگشت به اصل خلقت و پایان یافتن دوره دنیا و تحولات آن است.
نکات و پیامهای این روایت:* پایان دنیا و تحولات قیامت:* این روایت یکی از نشانههای مهم وقوع قیامت و پایان یافتن دنیا را بیان میکند. پاکیزگی زمین برای حسابرسی:* زمین پاک و بدون گناه، بستری مناسب برای محاسبه دقیق اعمال و ظهور حقایق است. عظمت قدرت الهی:* تبدیل زمین و از بین رفتن کوهها و نباتات، نشاندهنده قدرت مطلق خداوند است که هیچ چیز در برابر اراده او ایستادگی نمیکند. تشبیه به آغاز خلقت:* بازگشت زمین به حالت اولیه، یادآور چرخه خلقت و معاد است؛ آغازی که با آفرینش همراه بود و پایانی که با بازگشت به سادگی و صافی اولیه، مرحله جدیدی را آغاز میکند.این روایت، همانند بسیاری از روایات مربوط به قیامت، تصویری از دگرگونیهای شگرف و پایان یافتن حیات دنیوی را برای ما ترسیم میکند و ما را به یادآوری معاد و حسابرسی اعمال سوق میدهد.
ترجمه و توضیح حدیث:متن عربی:عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبِي ، عَنِ اَلْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ اَلنُّعْمَانِ اَلْأَحْوَلِ ، عَنْ سَلاَّمِ بْنِ اَلْمُسْتَنِيرِ ، عَنْ ثُوَيْرِ بْنِ أَبِي فَاخِتَةَ ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ اَلْحُسَيْنِ (عَلَيْهِمَا اَلسَّلاَمُ) فِي حَدِيثٍ يَصِفُ فِيهِ اَلْمَحْشَرَ، قَالَ: « تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ، بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ، كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرَّةٍ».ترجمه فارسی:علی بن ابراهیم (ره) گفت: پدرم از حسن بن محبوب، از محمد بن نعمان احول، از سلام بن المستنیر، از ثویر بن ابی فاخته، از علی بن الحسین (علیهما السلام) روایت کرده که در حدیثی که در آن از روز محشر توصیف میکند، فرمودند:«زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود؛ یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است، در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی، همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود.»توضیح و تحلیل روایت:این روایت به یکی از رویدادهای مهم و اساسی روز قیامت اشاره دارد: تبدیل زمین. این تحول، تصویری از پایان یافتن حیات دنیوی و آغاز حسابرسی و سرای آخرت را ارائه میدهد.1. "تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ" (زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود): این عبارت، بیانگر یک دگرگونی عظیم در کره زمین است. زمین که ما میشناسیم، با کوهها، درهها، نباتات و لایههای مختلفش، در روز قیامت به شکلی کاملاً جدید و متفاوت ظاهر خواهد شد. این تبدیل، اشاره به پایان کار دنیا و شروع مرحله جدیدی از حیات دارد.
2. "يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ" (یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است):* این بخش، تفسیر و بیان علت این تبدیل است. زمین جدید، زمینی پاک و منزه از هرگونه گناه و معصیت خواهد بود. این بیان، به این نکته اشاره دارد که زمین فعلی، شاهد و گواه اعمال انسانها بوده است؛ گناهان بر روی آن انجام شده و آثار آن به نوعی به آن نسبت داده میشود. زمین پاک قیامت، زمینی است که هیچ اثری از نافرمانی خدا بر آن باقی نمانده است.
3. "بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی):* این قسمت، شکل ظاهری زمین در روز قیامت را توصیف میکند:
"بَارِزَةً" (صاف و آشکار): یعنی بدون هیچ مانع و عارضی، کاملاً هموار و نمایان خواهد بود. این حالت، به جهت برپایی محشر و حضور انبوه مردمان در صحنه حسابرسی است که نیاز به فضایی وسیع و بدون مانع دارد. "لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی):* این نشان میدهد که تمام عوارض طبیعی زمین - کوههای استوار، جنگلها، مراتع و ... - از بین رفتهاند. این همانند مرحله اول خلقت زمین است که ذکر میشود.
4. "كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرْةٍ" (همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود): این بخش، تشبیهی روشنگر است. زمین در روز قیامت به همان شکلی بازمیگردد که در روزهای نخستین آفرینش، قبل از اینکه کوهها و نباتات بر آن قرار گیرد، صاف و آماده بود. این بیان، نشاندهنده بازگشت به اصل خلقت و پایان یافتن دوره دنیا و تحولات آن است.
نکات و پیامهای این روایت:* پایان دنیا و تحولات قیامت:* این روایت یکی از نشانههای مهم وقوع قیامت و پایان یافتن دنیا را بیان میکند. پاکیزگی زمین برای حسابرسی:* زمین پاک و بدون گناه، بستری مناسب برای محاسبه دقیق اعمال و ظهور حقایق است. عظمت قدرت الهی:* تبدیل زمین و از بین رفتن کوهها و نباتات، نشاندهنده قدرت مطلق خداوند است که هیچ چیز در برابر اراده او ایستادگی نمیکند. تشبیه به آغاز خلقت:* بازگشت زمین به حالت اولیه، یادآور چرخه خلقت و معاد است؛ آغازی که با آفرینش همراه بود و پایانی که با بازگشت به سادگی و صافی اولیه، مرحله جدیدی را آغاز میکند.این روایت، همانند بسیاری از روایات مربوط به قیامت، تصویری از دگرگونیهای شگرف و پایان یافتن حیات دنیوی را برای ما ترسیم میکند و ما را به یادآوری معاد و حسابرسی اعمال سوق میدهد.
۱۵۴
۴:۲۷
امام صادق (ع)، در احادیثی، به ثواب زیارت امام حسین (ع) با پای پیاده و تأثیر آن در آمرزش گناهان، اشاره میکنند که تقدیم می گرددعَنْ صادق ع قَالَ: إِنَّ لِلَّهِ مَلَائِکَهً مُوَکَّلِینَ بِقَبْرِ الْحُسَیْنِ ع فَإِذَا هَمَّ بِزِیَارَتِهِ الرَّجُلُ أَعْطَاهُمُ اللَّهُ ذُنُوبَهُ فَإِذَا خَطَا مَحَوْهَا ثُمَّ إِذَا خَطَا ضَاعَفُوا لَهُ حَسَنَاتِهِ فَمَا تَزَالُ حَسَنَاتُهُ تَضَاعَفُ حَتَّى تُوجِبَ لَهُ الْجَنَّهَ ثُمَّ اکْتَنَفُوهُ وَ قَدَّسُوهُ وَ یُنَادُونَ مَلَائِکَهَ السَّمَاءِ أَنْ قَدِّسُوا زُوَّارَ حَبِیبِ اللَّهِ فَإِذَا اغْتَسَلُوا نَادَاهُمْ مُحَمَّدٌ ص یَا وَفْدَ اللَّهِ أَبْشِرُوا بِمُرَافَقَتِی فِی الْجَنَّهِ ثُمَّ نَادَاهُمْ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَع أَنَا ضَامِنٌ لِقَضَاءِ حَوَائِجِکُمْ وَ دَفْعِ الْبَلَاءِ عَنْکُمْ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَهِ ثُمَّ الْتَقَاهُمْ [اکْتَنَفَهُمُ] النَّبِیُّ ص عَنْ أَیْمَانِهِمْ وَ عَنْ شَمَائِلِهِمْ حَتَّى یَنْصَرِفُوا إِلَى أَهَالِیهِمْ.»امام صادق علیه السلام فرمودند: «خداوند متعال فرشتگانى دارد که موکّل قبر حضرت امام حسین علیه السّلام میباشند هنگامى که شخص قصد زیارت آن حضرت را مینماید حق تعالى گناهان او را در اختیار این فرشتگان قرار میدهد و زمانى که وى قدم برداشت فرشتگان تمام گناهانش را محو میکنند و سپس قدم دوّم را که برداشت حسناتش مضاعف و دو چندان میکنند و پیوسته با قدمهائى که برمیدارد حسناتش مضاعف میگردد تا به حدّى میرسد که بهشت برایش واجب و ثابت میگردد، سپس اطرافش را گرفته و تقدیسش میکنند و فرشتگان آسمان نداء داده و میگویند: زوّار دوست خدا را تقدیس نمائید.» و وقتى زوّار غسل کردند حضرت محمّد (ص) ایشان را مورد نداء قرار داده و میفرماید:«اى مسافران خدا! بشارت باد بر شما که در بهشت با من هستید.» سپس امیر المؤمنین علیه السّلام به ایشان نداء نموده و میفرماید: «من ضامنم که حوائج شما را بر آورده نموده و بلاء را در دنیا و آخرت از شما دفع کنم، سپس پیامبر اکرم (ص) با ایشان از طرف راست و چپ ملاقات فرموده تا بالأخره به اهل خود بازگردند.»منبع کامل الزیاره باب چهل و نهمیارمحمدی: امام صادق(ع) از یکی از یارانش پرسید:
چندبار حج رفتهای؟
گفت:
نوزده حج.
امام فرمود:
آن را به بیست حج برسان تا ثواب یکبار زیارت حسین(ع) برایت نوشته شود.
عنْ شِهَابٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: سَأَلَنِی فَقَالَ یَا شِهَابُ کَمْ حَجَجْتَ مِنْ حِجَّةٍ- فَقُلْتُ تِسْعَةَ عَشَرَ حِجَّةً. فَقَالَ لِی تَمِّمْهَا عِشْرِینَ حِجَّةً، تُحْسَبْ لَکَ بِزِیَارَةِ الْحُسَیْنِ ع کامل الزیارات، صفحه ۱۶۲ سلام و عرض ادب از بهشت پیاده روی اربعین دعا گو هستم
۱۲۲
۸:۲۹
۱۱۶
۴:۳۲
هفته وحدت و ولادت حضرت رسول اکرم صل الله علیه و آله و سلم و فرزند برومندش امام صادق علیه السلام گرامی باد التوبةلَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مِّنْ أَنفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رَءُوفٌ رَّحِيمٌﻳﻘﻴﻨﺎً ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﻱ ﺍﺯ ﺟﻨﺲ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ ﺑﻪ ﺳﻮﻳﺘﺎﻥ ﺁﻣﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺭﻧﺞ ﻭ ﻣﺸﻘﺖ ﺍﻓﺘﺎﺩﻧﺘﺎﻥ ﺑﺮ ﺍﻭ ﺩﺷﻮﺍﺭ ﺍﺳﺖ ، ﺍﺷﺘﻴﺎﻕ ﺷﺪﻳﺪﻱ ﺑﻪ [ ﻫﺪﺍﻳﺖِ ] ﺷﻤﺎ ﺩﺍﺭﺩ ، ﻭ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺆﻣﻨﺎﻥ ﺭﺅﻭﻑ ﻭ ﻣﻬﺮﺑﺎﻥ ﺍﺳﺖ .(١٢٨)
نکته ها
خداوند جز بر پيامبر اسلام، بر هيچ يك از پيامبران دو نام از نامهاى خويش را اطلاق نكرده است. «رَؤُفٌ، رَحِيمٌ»
توجّه به صفات رهبران آسمانى كه در اين آيه مطرح است و مقايسهى آنها با صفات ديگر رهبرانِ بشرى، لطف خدا را به بشر و لزوم اطاعت مطلق از اين گونه رهبران را نشان مىدهد.
پیام ها
1- رسولخدا برخاسته از ميان خود مردم است. «مِنْ أَنْفُسِكُمْ»
2- رسول خدا صلى الله عليه و آله غمخوار امّت است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
3- رهبران اسلامى بايد در سختىها و گرفتارىها با مردم همدل و همراه باشند.
«عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
4- پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در هدايت و ارشاد مردم، سر از پا نمىشناسد. «حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ»
5- از عوامل تأثير كلام در ديگران، خيرخواهى، دلسوزى، مهربانى، بىتوقّعى و تواضع است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ، حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ، رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
6- رهبر اسلامى تنها بر مؤمنان رئوف و رحيم است، نه بر همه كس، بلكه بر دشمن شديد و غليظ است. «بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
نکته ها
خداوند جز بر پيامبر اسلام، بر هيچ يك از پيامبران دو نام از نامهاى خويش را اطلاق نكرده است. «رَؤُفٌ، رَحِيمٌ»
توجّه به صفات رهبران آسمانى كه در اين آيه مطرح است و مقايسهى آنها با صفات ديگر رهبرانِ بشرى، لطف خدا را به بشر و لزوم اطاعت مطلق از اين گونه رهبران را نشان مىدهد.
پیام ها
1- رسولخدا برخاسته از ميان خود مردم است. «مِنْ أَنْفُسِكُمْ»
2- رسول خدا صلى الله عليه و آله غمخوار امّت است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
3- رهبران اسلامى بايد در سختىها و گرفتارىها با مردم همدل و همراه باشند.
«عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
4- پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در هدايت و ارشاد مردم، سر از پا نمىشناسد. «حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ»
5- از عوامل تأثير كلام در ديگران، خيرخواهى، دلسوزى، مهربانى، بىتوقّعى و تواضع است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ، حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ، رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
6- رهبر اسلامى تنها بر مؤمنان رئوف و رحيم است، نه بر همه كس، بلكه بر دشمن شديد و غليظ است. «بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
۱۱۳
۶:۰۵
۱۰۸
۱۵:۱۱
بهترین خیرات برای اموات از نگاه قرآن کریمدرباره بهترین خیرات برای اموات، قرآن کریم به طور مستقیم و صریح صحبت نمی کند، اما این مسلّم است که دعا برای اموات و نیاکان و نیز فرهنگ تجلیل و به نیکی یاد کردن از مؤمنان خفته در خاک، مورد تأیید قرآن است. برخی از آیات در این زمینه چنین است.خواندن چه سوره هایی برای اموات ثواب بیشتری دارد؟«یُنَبَّؤُا الْإِنْسانُ یَوْمَئِذٍ بِما قَدَّمَ وَ أَخَّرَ»؛ و در آن روز انسان را از تمام کارهایى که از پیش یا پس فرستاده آگاه مىکنند.واژه «أَخَّرَ» براساس یکی از تفسیرها، کارهای خوب یا بدی است که پس از مرگ انسان از طریق بازماندگان عاید انسان میشود، یا سنتهای خوب و بدی است که انسان به یادگار گذاشته و مردم با عمل کردن به آنها هر ثواب و یا عقابی را که کسب میکنند، برای بنیانگذارش نیز ثبت خواهد شد.«رَبَّنَا اغْفِرْ لی وَ لِوالِدَیَّ وَ لِلْمُؤْمِنینَ یَوْمَ یَقُومُ الْحِساب»؛ پروردگارا! من و پدر و مادرم و همه مؤمنان را، در آن روز که حساب برپا مىشود، بیامرز. حضرت ابراهیم(ع) در این آیه از خداوند براى سه گروه طلب مغفرت کرده است. یک: برای خویش. دو: براى پدر و مادرش.و سومین دستهاى که حضرت ابراهیم براى آنان دعا میکند، مؤمنان هستند.«وَ الَّذینَ جاؤُ مِنْ بَعْدِهِمْ یَقُولُونَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا وَ لِإِخْوانِنَا الَّذینَ سَبَقُونا بِالْإیمانِ» کسانى که از پس ایشان آمدهاند، میگویند اى پروردگار ما، ما و برادران ما را که پیش از ما ایمان آوردهاند
۸۹
۵:۵۹
۸۵
۹:۴۹
ماه رجب ماه استغفار نهج البلاغه ( نسخه صبحی صالح )حکمت ۴۱۷وَ قَالَ (عليه السلام) لِقَائِلٍ قَالَ بِحَضْرَتِهِ "أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ": ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ، أَ تَدْرِي مَا الِاسْتِغْفَارُ؟ الِاسْتِغْفَارُ دَرَجَةُ الْعِلِّيِّينَ وَ هُوَ اسْمٌ وَاقِعٌ عَلَى سِتَّةِ مَعَانٍ: أَوَّلُهَا النَّدَمُ عَلَى مَا مَضَى، وَ الثَّانِي الْعَزْمُ عَلَى تَرْكِ الْعَوْدِ إِلَيْهِ أَبَداً، وَ الثَّالِثُ أَنْ تُؤَدِّيَ إِلَى الْمَخْلُوقِينَ حُقُوقَهُمْ حَتَّى تَلْقَى اللَّهَ أَمْلَسَ لَيْسَ عَلَيْكَ تَبِعَةٌ، وَ الرَّابِعُ أَنْ تَعْمِدَ إِلَى كُلِّ فَرِيضَةٍ عَلَيْكَ ضَيَّعْتَهَا فَتُؤَدِّيَ حَقَّهَا، وَ الْخَامِسُ أَنْ تَعْمِدَ إِلَى اللَّحْمِ الَّذِي نَبَتَ عَلَى السُّحْتِ فَتُذِيبَهُ بِالْأَحْزَانِ حَتَّى تُلْصِقَ الْجِلْدَ بِالْعَظْمِ وَ يَنْشَأَ بَيْنَهُمَا لَحْمٌ جَدِيدٌ، وَ السَّادِسُ أَنْ تُذِيقَ الْجِسْمَ أَلَمَ الطَّاعَةِ كَمَا أَذَقْتَهُ حَلَاوَةَ الْمَعْصِيَةِ؛ فَعِنْدَ ذَلِكَ تَقُولُ أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ.امام(عليه السلام) به شخصى كه در حضور او (از روى غفلت و بى خبرى) استغفرالله گفت، فرمود: مادرت به عزايت بنشيند آيا مى دانى استغفار چيست؟ استغفار مقام بلندمرتبه گان است و واژه اى است كه بر شش معنا اطلاق مى شود (مراحل شش گانه اى دارد): نخست پشيمانى از اعمال گذشته، دوم تصميم بر ترك هميشگى آن ها در آينده. سوم اين است كه حقوقى را كه از مردم ضايع كرده اى به آن ها بازگردانى تا به هنگام ملاقات پروردگار (به هنگام مرگ يا محشور شدن در قيامت) حق كسى بر تو نباشد و چهارم اين كه هر واجبى كه از تو فوت شده است حق آن را ادا كنى (و قضاى آن را به جاى آورى).پنجم، آنكه گوشتى را كه در گناه بر پيكرت روييده، در غمها و اندوهان آب كنى تا پوستت به استخوانت بچسبد و ميان پوست و استخوان گوشت تازه برويد. ششم، جسم خود را رنج طاعت بچشانى، همچنان، كه بر او حلاوت معصيت چشانده بودى. در اين هنگام بگوى: استغفر الله.
۱۲۱
۱۵:۲۷
سالروز شهادت امام جواد علیه السلام تسلیت باد زندگینامه امام جواد از تولد تا شهادتامام جواد (ع) در روز دهم ماه رجب سال ۱۹۵ هجری قمری در شهر مدینه به دنیا آمد. پدرش امام رضا (ع) بود و مادرش خیزران نام داشت.محمد بن علی بن موسی کنیه ابوجعفر ثانی و ابوعلی ا لقاب جواد، تقی، ابن الرضا (خیزران)تاریخ و محل تولد۱۰ رجب ۱۹۵ ه. ق شهر مدینه تاریخ و محل شهادت آخر ذی القعده ۲۲۰ ه. ق کاظمین امام نهم شیعیان تنها ۹ سال داشت که پدرش امام رضا (ع) در سال ۲۰۳ هجری قمری به شهادت رسید و امامت ایشان آغاز شد. دوران امامت ایشان با خلافت دو خلیفه عباسی یعنی مأمون و معتصم همزمان بود. خصوصیات اخلاقی امام جواد (ع) از جمله مواردی است که در منابع مختلف تاریخی به آن ها بسیار اشاره شده استبا آغاز امامت امام محمد تقی (ع) مأمون برای این که ایشان را کاملاً تحت نظر داشته باشد، دخترش ام الفضل (لبابه) را به ازدواج امام جواد (ع) درآورد. امام جواد (ع) از ام الفضل فرزندی نداشت و بعد از ازدواج با همسر دیگرش که نامش سمانه مغربیه بود و به ام ولد شهرت داشت صاحب ۴ پسر و ۴ دختر شد.امام جواد عليه السلام :إعلَم أنَّكَ لَن تَخلُوَ مِن عَينِ اللّه ِ فَانظُر كَيفَ تَكُونُ ؛ بدان كه از ديد خداوند پنهان نيستى ، پس بنگر چگونه اى .. تحف العقول ، ص 455 .
۶
۵:۴۴