در اتیسم، معمولاً تفاوتهایی در پردازش اطلاعات حسی و اجتماعی دیده میشود؛ یعنی کودک ممکن است صداها، نورها، یا شلوغی محیط را شدیدتر یا متفاوتتر تجربه کند. این تفاوتها روی ارتباط اثر میگذارد: بعضی کودکان تماس چشمی را کمتر نشان میدهند، کمتر به نامشان واکنش میدهند یا در شروع گفتوگو مشکل دارند. گاهی هم گفتار وجود دارد اما «کارکرد اجتماعی» کلمات کمتر است؛ مثلاً جملات را تکرار میکنند یا برای بیان نیازها به گفتارِ خاصی متکی هستند. برای مادر، اولین قدم «کمکردن فشار» است: محیط را پیشبینیپذیرتر کنید محرکهای آزاردهنده را کمتر کنید (مثلاً نور شدید یا سروصدای پیدرپی)قبل از صحبتِ طولانی، فرصت مکث بدهید از جملات کوتاه و مشخص استفاده کنید: «تو آب میخوای» یا «بیا اینو ببین»بعد هم بلافاصله مدل بدهید و صبر کنید؛ صبر شما در یادگیری گفتار و ارتباط معجزه میکند. زهرا شریفی
کارشناس ارشد گفتاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۳ اگه دوست دارید با فضای کلینیک توانبخشی کورتکس بیشتر آشنا بشید، این ریلز رو از دست ندهید.در این ویدیو با خدمات، محیط کلینیک و رویکرد ما در کاردرمانی و گفتاردرمانی آشنا میشید.
ممنون میشیم ریلز رو ببینید، لایک کنید و اگر برای خانوادهها و والدین مفیده، اون رو با دیگران هم به اشتراک بگذارید.
لینک ریلز:https://www.instagram.com/reel/DadQMLhPcdb/?igsh=NjRkOWw4djBqNmc=۴الگوهای توجهی مخرب در کودکان اتیسم را بشناسیمکودکان طیف اتیسم دارای مشکلاتی در توجه هستند. اما آنچه این کودکان در زمینه توجه با آن دست و پنجه نرم میکنند، متفاوت از آن است که کودکان ADHD و سایر کودکان با نقص توجه درگیر آن هستند. در ادامه به بررسی دو جنبه مهم نقص توجه در این کودکان میپردازیم:
الف: بیش انتخابی (Over-Selectivity):این کودکان در موقعیتهای یادگیری، تنها به یک جزء یا نشانهای از مجموع نشانههای موجود در یک محرک توجه افراطی نشان میدهند. برای مثال زمانی که با اسباب بازی ماشین مشغول بازی میشوند، به جای آنکه ماشین را به طور کلی یک وسیله در نظر بگیرند، توجه خود را فقط روی چرخ آن متمرکز میکنند و از سایر قسمت های آن صرف نظر میکنند.ب: مشکلات جابجایی توجهکودکان مبتلا به طیف اتیسم مشکلاتی در جابجایی توجه از یک محرک به دیگری را دارند. برای مثال زمانی که نگاه آنها روی یک محرک خاص خیره میشود، یا نمیتوانند و یا به سختی میتوانند توجه خود را به یک محرک دیگر انتقال دهند. این همان علتی است که زمینه ساز بیتوجهی به اسم خود در این کودکان میشود.با توجه به ماهیت متفاوت اختلال توجه در کودکان اتیسم، اقدامات درمانی متناسب برای این کودکان نیز متفاوت و مختص به خود آنها میباشد.
مرکز تخصصی اتیسم کورتکس با ابزارهای تکنولوژیک اتاق تاریک و پردازش بینایی به رشد الگوهای توجهی این کودکان کمک بسیار زیادی میکند.
ما در این مسیر در کنار شما هستیم.اینجا مرکز تخصصی توانبخشی اتیسم کورتکس هست. جایی که دغدغه شما، دغدغه ماست.
سپهر بطحائیان
کارشناس کاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۳چرا کودک اتیسم تماس چشمی کمی دارد؟در بسیاری از کودکان طیف اتیسم، تماس چشمی طولانی میتواند خستهکننده یا حتی آزاردهنده باشد
مغز این کودکان اطلاعات دیداری، صوتی و هیجانی را متفاوت پردازش میکند؛ بنابراین نگاه کردن همزمان به صورت فرد، گوش دادن به حرفها و فهمیدن احساسات، برایشان کار پیچیدهای است.کم بودن تماس چشمی به معنی بیعلاقگی یا بیتوجهی به والدین نیست گاهی کودک در حالی که به شما نگاه نمیکند، کاملاً در حال شنیدن است.بهتر است کودک را مجبور به «نگاه کن به من!» نکنیم.بهجای آن، خودتان را در میدان دید او قرار دهید، از صداهای هیجانی و بازیمحور استفاده کنید و وقتی حتی چند ثانیه نگاه کرد، همان لحظه تشویقش کنید تماس چشمی باید در بستر ارتباط لذتبخش شکل بگیرد، نه با اجبار.طیبه پناهی
کارشناس گفتاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۳ «چرا بچهم موقع رنگ کردن، از خط بیرون میزنه؟» خیلی وقتها این موضوع به چشم «بیدقتی» دیده میشه…ولی واقعیت اینه که پشت این اتفاق، چند مهارت مهم در حال درگیر شدنه.برای رنگ کردن داخل خطوط، کودک باید بتونه:
با دقت مرزها رو ببینه حرکت دستش رو کنترل کنه بین چشم و دستش هماهنگی ایجاد کنهحالا اگه هرکدوم از این مهارتها هنوز کامل شکل نگرفته باشه: مداد از مسیر خارج میشه فشار دست یکنواخت نیست حرکتها تند یا کنترلنشده میشن و در نهایت، کار از خط بیرون میزنهگاهی حتی کودک خودش متوجه این موضوع هست و همین باعث میشه:
کلافه بشه اعتماد به نفسش کمتر بشه از ادامه کار اجتناب کنهدر کاردرمانی، ما فقط «رنگ کردن» رو تمرین نمیکنیم…
بلکه مهارتهای پایهای پشت این کار رو تقویت میکنیم:
هماهنگی چشم و دست بهتر میشه کنترل حرکتی ظریف دقیقتر میشه دقت دیداری بالا میره و کودک کمکم میتونه داخل مرزها حرکت کنهاین مسیر تدریجیه…اما وقتی این مهارتها ساخته بشن،کیفیت کار کودک هم کاملاً تغییر میکنه 🩵دقت، یه استعداد نیست…یه مهارته که ساخته میشه سارا افشار
کارشناس کاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۷اگر کودک شما اشتباه میگوید، همیشه تصحیحش نکنید!وقتی کودک میگوید: «من آب خوردید»، اولین واکنش خیلی از والدین این است که بگویند: «نه عزیزم، بگو من آب خوردم.»
اما اصلاح مستقیم در هر بار اشتباه، معمولاً باعث یادگیری سریعتر نمیشود و حتی ممکن است کودک را از صحبت کردن دلزده کند.به جای تصحیح، جمله را به شکل صحیح برای او تکرار کنید؛ مثلاً بگویید: «آره، تو آب خوردی. خوشمزه بود؟»
این روش که به آن مدلدهی میگوییم، بدون ایجاد فشار، الگوی درست را بارها در اختیار مغز کودک قرار میدهد و یادگیری را طبیعیتر میکند. اگر احساس میکنید اشتباهات گفتاری فرزندتان بیشتر از همسالانش است یا نمیدانید کدام خطاها طبیعی و کدام نیازمند بررسی هستند، یک ارزیابی تخصصی توسط گفتاردرمانگر میتواند خیال شما را راحت کند.زهرا شریفی
کارشناس ارشد گفتاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۵ چرا بعضی کودکان روی نوک پنجه راه میروند؟راه رفتن روی نوک پنجه تا حدود ۲ سالگی میتواند بخشی از روند طبیعی رشد باشد. اما اگر این الگو بعد از این سن ادامه پیدا کند یا بیشتر شود، بهتر است توسط کاردرمانگر ارزیابی شود.
علل شایع نوکپنجه راه رفتن:
عادت حرکتی مشکلات پردازش حسی کوتاهی عضلات پشت ساق یا تاندون آشیل در برخی موارد، اختلالات عصبی یا رشدیچه زمانی باید پیگیری کنیم؟
ادامه این الگو بعد از ۲ سالگی تماس نداشتن پاشنه با زمین نوکپنجه راه رفتن فقط در یک پا همراه بودن با مشکلات تعادل یا تأخیر رشدی در بسیاری از موارد، اگر علت بهموقع تشخیص داده شود، با کاردرمانی و مداخلات مناسب میتوان الگوی راه رفتن را بهبود بخشید. اگر فرزندتان بیشتر روی نوک پنجه راه میرود، یک ارزیابی تخصصی میتواند علت را مشخص کرده و از بروز مشکلات بعدی پیشگیری کندسپهر بطحائیان
کارشناس کاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۳چرا لازم نیست اسباببازی زیادی برای تقویت گفتار و زبان کودکتان بخرید؟بسیاری از والدین تصور میکنند هرچه اسباببازی آموزشی بیشتری بخرند، رشد زبانی کودک سریعتر خواهد بود. اما تحقیقات نشان دادهاند که کیفیت تعامل با کودک، بسیار مهمتر از تعداد اسباببازیهاست.یک جعبه، چند قاشق، بالش یا حتی لباسهای قدیمی میتوانند ساعتها فرصت گفتوگو، نقشبازی و داستانسازی ایجاد کنند. چیزی که زبان کودک را رشد میدهد، اسباببازی نیست؛ بلکه گفتوگو، نوبتگیری و تعاملی است که هنگام بازی شکل میگیرد. در این کانال هر هفته ایدههای ساده و علمی برای بازی و تقویت مهارتهای گفتاری و زبانی کودکان منتشر میکنیم. اگر این مطلب برایتان مفید بود، آن را با والدین دیگری هم به اشتراک بگذارید.زهرا شریفی
کارشناس ارشد گفتاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۶ «چرا بعد از شکستگی یا آسیب دست، هنوز نمیتونه مثل قبل ازش استفاده کنه؟» خیلیها فکر میکنن وقتی استخوان جوش خورد، یعنی درمان کامل شده…اما واقعیت اینه که بدن فقط ترمیم شده، نه اینکه به عملکرد قبلی برگشته باشه.
بعد از یک آسیب یا گچگرفتن، دست برای مدتی کمتر حرکت کرده و همین باعث میشه:
مفاصل خشکتر بشن و دامنه حرکت محدود بشه عضلات ضعیفتر بشن چون کمتر استفاده شدن هماهنگی بین انگشتها و دست کاهش پیدا کنهگاهی حتی فرد میگه:
«دستم هست… ولی انگار مثل قبل مال خودم نیست!»
ممکنه در کارهای ساده مثل:
نوشتن گرفتن قاشق بستن دکمهدچار کندی، بیدقتی یا ضعف بشه.اینجاست که تفاوت بین «بهبود ظاهری» و «برگشت عملکرد» مشخص میشه…در کاردرمانی، تمرکز فقط روی حرکت نیست؛بلکه روی برگردوندن توانایی واقعی دست در زندگی روزمره هست: دامنه حرکت بهتدریج برمیگرده قدرت عضلات دوباره ساخته میشه هماهنگی و کنترل حرکتی تمرین داده میشه و مهمتر از همه، دست دوباره وارد فعالیتهای واقعی میشههدف اینه که فرد فقط دستش رو حرکت نده…بلکه بتونه باهاش «زندگی کنه»
درمان کامل یعنی:برگشت به عملکرد، نه فقط ترمیم آسیب
سارا افشار
کارشناس کاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۲لازم نیست کتاب را از اول تا آخر بخوانید!کتابخوانی برای کودکان، امتحان روخوانی نیست. اگر کودک وسط داستان درباره تصویرها سؤال میپرسد یا میخواهد چند صفحه را رد کند، اشکالی ندارد. هدف اصلی، ایجاد گفتوگو است، نه تمام کردن کتاب.
گاهی حتی چند دقیقه صحبت درباره یک تصویر، ارزش زبانی بیشتری از خواندن کل کتاب دارد. از کودک بپرسید: «به نظرت بعدش چی میشود؟»، «او الان چه احساسی دارد؟» یا «اگر جای او بودی چه کار میکردی؟» این سؤالها علاوه بر افزایش واژگان، مهارت استدلال و جملهسازی را نیز تقویت میکنند.
اگر به دنبال راهکارهای علمی و کاربردی برای رشد زبان و تفکر کودکتان هستید، میتوانید از مشاوره های یک گفتاردرمانگر کمک بگیرید.زهرا شریفی
کارشناس ارشد گفتاردرمانی
@autism_clinic cortexrc.com 09936445905۵