ریتم روزانهای که جا نمیذاره هیچی:
#دستیاری #روتین_مطالعه #دکترالف
۸۲
۱۰:۲۹
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
گیر کردی روی یه مبحث؟ تو اپ ما در چند دقیقه بفهمش. [۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balashtma
۳۲۷
۱۰:۳۱
مروری بر Asthma
تعریف: بیماری مزمن و التهابی مجاری هوایی که با «تنگی برگشتپذیر» (Reversible airway obstruction) و «واکنشپذیری بیش از حد» (Hyper-responsiveness) همراه است و تظاهرات بالینی آن شامل ویزینگ (Wheezing)، سرفه، دیسپنه (Dyspnea) و Chest tightness است.
Common Triggers: عفونتهای ویروسی (شایعترین علت)
دود تنباکو (شامل Third-hand smoke) آلودگی هوا و تحریککنندههای شیمیایی
آلرژنها (Dust mites، حیوانات خانگی، کپک و گردهها) ورزش (Exercise-induced bronchospasm)
ارزیابی کنترل آسم (در کودکان):
اگر بیمار در هفته گذشته ≥ ۲ مورد زیر را تجربه کرده باشد، آسم کنترلنشده (Uncontrolled) تلقی میشود:
۱. سرفه / ویزینگ / دیسپنه ≥ ۴ روز در هفته
۲. علائم شبانه ≥ ۱ شب در هفته
۳. نیاز به SABA (اسپری آبی) ≥ ۴ بار در هفته
۴. محدودیت فعالیت یا ورزش به دلیل علائم
۵. غیبت از مدرسه یا سایر فعالیتها ≥ ۱ روز
۶. مراجعه Unscheduled به کلینیک یا اورژانس
Key Medications:
SABA (Reliever): آلبوترول (سالبوتامول) ۹۰ میکروگرم، هر ۴ تا ۶ ساعت (Max: ۸ پاف در ۲۴ ساعت). ICS (Controller): فلوتیکازون پروپیونات ۱۰۰ میکروگرم، ۲-۱ پاف BID (دوز روزانه ۱۰۰ تا ۳۰۰ میکروگرم).
LABA/ICS Combination: بودزوناید/فرموترول (۸۰/۴.۵ میکروگرم)، ۲ پاف BID. LTRA: مونتهلوکاست، دوز ۴-۵ میلیگرم روزانه (بسته به سن).
مدیریت پس از ترخیص از اورژانس (Acute Exacerbation):
۱. ادامه درمان با Controller (ICS روزانه).
۲. استفاده از SABA هر ۴ ساعت تا زمان رفع علائم. (اگر اثر دارو < ۴ ساعت ماندگار بود یا وضعیت بدتر شد، مراجعه مجدد الزامی است).
۳. تجویز کورتیکواستروئید خوراکی (Systemic steroids)؛ مثلاً پردنیزولون ۱ میلیگرم/کیلوگرم روزانه به مدت ۵ روز (در صورتی که در اورژانس دگزامتازون تکدوز تزریق نشده باشد).
۴. اطمینان از داشتن Spacer و کنترل دقیق تکنیک اینهالر توسط بیمار.
۵. پیگیری (Follow-up) طی ۱ تا ۲ هفته توسط پزشک خانواده یا متخصص (جلوگیری از مراجعه مجدد).
Red Flags (چه زمانی مراجعه فوری الزامی است؟):
عدم پاسخ به SABA در عرض ۱۵ تا ۲۰ دقیقه. نیاز به بیش از ۲ پاف SABA در یک ساعت.
ویزینگ مداوم، دیسپنه شدید یا سیانوز.* تکرار علائم شبانه > ۲ بار در هفته.
نکته کلیدی: کنترل مطلوب آسم بر سه پایه استوار است: پایبندی به درمان روزانه (Controller)، استفاده صحیح از دستگاههای استنشاقی، و پرهیز از تریگرهای شناخته شده.
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
گیر کردی روی یه مبحث؟ تو اپ ما در چند دقیقه بفهمش. [۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balasthma
تعریف: بیماری مزمن و التهابی مجاری هوایی که با «تنگی برگشتپذیر» (Reversible airway obstruction) و «واکنشپذیری بیش از حد» (Hyper-responsiveness) همراه است و تظاهرات بالینی آن شامل ویزینگ (Wheezing)، سرفه، دیسپنه (Dyspnea) و Chest tightness است.
Common Triggers: عفونتهای ویروسی (شایعترین علت)
دود تنباکو (شامل Third-hand smoke) آلودگی هوا و تحریککنندههای شیمیایی
آلرژنها (Dust mites، حیوانات خانگی، کپک و گردهها) ورزش (Exercise-induced bronchospasm)
ارزیابی کنترل آسم (در کودکان):
اگر بیمار در هفته گذشته ≥ ۲ مورد زیر را تجربه کرده باشد، آسم کنترلنشده (Uncontrolled) تلقی میشود:
۱. سرفه / ویزینگ / دیسپنه ≥ ۴ روز در هفته
۲. علائم شبانه ≥ ۱ شب در هفته
۳. نیاز به SABA (اسپری آبی) ≥ ۴ بار در هفته
۴. محدودیت فعالیت یا ورزش به دلیل علائم
۵. غیبت از مدرسه یا سایر فعالیتها ≥ ۱ روز
۶. مراجعه Unscheduled به کلینیک یا اورژانس
Key Medications:
SABA (Reliever): آلبوترول (سالبوتامول) ۹۰ میکروگرم، هر ۴ تا ۶ ساعت (Max: ۸ پاف در ۲۴ ساعت). ICS (Controller): فلوتیکازون پروپیونات ۱۰۰ میکروگرم، ۲-۱ پاف BID (دوز روزانه ۱۰۰ تا ۳۰۰ میکروگرم).
LABA/ICS Combination: بودزوناید/فرموترول (۸۰/۴.۵ میکروگرم)، ۲ پاف BID. LTRA: مونتهلوکاست، دوز ۴-۵ میلیگرم روزانه (بسته به سن).
مدیریت پس از ترخیص از اورژانس (Acute Exacerbation):
۱. ادامه درمان با Controller (ICS روزانه).
۲. استفاده از SABA هر ۴ ساعت تا زمان رفع علائم. (اگر اثر دارو < ۴ ساعت ماندگار بود یا وضعیت بدتر شد، مراجعه مجدد الزامی است).
۳. تجویز کورتیکواستروئید خوراکی (Systemic steroids)؛ مثلاً پردنیزولون ۱ میلیگرم/کیلوگرم روزانه به مدت ۵ روز (در صورتی که در اورژانس دگزامتازون تکدوز تزریق نشده باشد).
۴. اطمینان از داشتن Spacer و کنترل دقیق تکنیک اینهالر توسط بیمار.
۵. پیگیری (Follow-up) طی ۱ تا ۲ هفته توسط پزشک خانواده یا متخصص (جلوگیری از مراجعه مجدد).
Red Flags (چه زمانی مراجعه فوری الزامی است؟):
عدم پاسخ به SABA در عرض ۱۵ تا ۲۰ دقیقه. نیاز به بیش از ۲ پاف SABA در یک ساعت.
ویزینگ مداوم، دیسپنه شدید یا سیانوز.* تکرار علائم شبانه > ۲ بار در هفته.
نکته کلیدی: کنترل مطلوب آسم بر سه پایه استوار است: پایبندی به درمان روزانه (Controller)، استفاده صحیح از دستگاههای استنشاقی، و پرهیز از تریگرهای شناخته شده.
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
۲۵۹
۱۰:۳۲
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
گیر کردی روی یه مبحث؟ تو اپ ما در چند دقیقه بفهمش. [۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balpancreatitis
۴۹۶
۱۰:۳۳
🩺 پانکراتیت حاد – مروری سریع
تعریف: التهاب پانکراس (محدود به غده یا گسترش به بافت اطراف)اپیدمیولوژی: ۸۰٪ موارد Mild (مورتالیتی <۱٪). ۱۵-۳۰٪ عودکنندهعوامل شایع: سنگ صفراوی، الکل، Hypertriglyceridemia (>۱۰۰۰)، Post-ERCPتظاهر بالینی: درد اپیگاستر با انتشار به پشت، تهوع، استفراغ، تب خفیف
تشخیص:۱. لیپاز سرم: ≥ ۳ برابر ULN۲. تصویربرداری: سونوگرافی (خط اول) یا CT با کنتراست
مدیریت اولیه:• وضعیت: NPO• احیای تهاجمی: Bolus رینگر لاکتات ۱۵-۲۰ mL/kg، سپس ۲-۳ mL/kg/hr• کنترل درد:- درد خفیف: IV Non-opioids (مثل Metamizole)- درد شدید: IV Opioids (مثل Buprenorphine 0.3mg)-
هشدار: از تجویز Morphine اجتناب شود (خطر اسپاسم اسفنکتر اودی).
پیشبینی شدت (BISAP):(BUN >۲۵، اختلال هوشیاری، SIRS، سن > ۶۰، پلورال افیوژن)امتیاز ≥ ۳ = High mortality
تریاژ:• بخش عادی: BISAP پایین، Hct/BUN نرمال• Step-down: SIRS پایدار در ۲۴ ساعت• ICU: BISAP بالا، افزایش Hct/BUN، نارسایی ارگان
تغذیه:• بیماری خفیف: رژیم جامد کمچرب به محض تحمل• بیماری متوسط/شدید: شروع تغذیه Enteral (۲-۳ روز بعد). اجتناب از TPN.
ترخیص و پیگیری:• شرط ترخیص: تحمل رژیم خوراکی، کنترل درد، پایداری علائم حیاتی• آموزش: پرهیز از الکل، دخانیات و غذاهای محرک
نکته کلیدی: اولویت با احیای مایعات (Fluid Resuscitation) و ارزیابی زودهنگام شدت (BISAP/Ranson) است.
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
گیر کردی روی یه مبحث؟ تو اپ ما در چند دقیقه بفهمش. [۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balpancreatitis
تعریف: التهاب پانکراس (محدود به غده یا گسترش به بافت اطراف)اپیدمیولوژی: ۸۰٪ موارد Mild (مورتالیتی <۱٪). ۱۵-۳۰٪ عودکنندهعوامل شایع: سنگ صفراوی، الکل، Hypertriglyceridemia (>۱۰۰۰)، Post-ERCPتظاهر بالینی: درد اپیگاستر با انتشار به پشت، تهوع، استفراغ، تب خفیف
تشخیص:۱. لیپاز سرم: ≥ ۳ برابر ULN۲. تصویربرداری: سونوگرافی (خط اول) یا CT با کنتراست
مدیریت اولیه:• وضعیت: NPO• احیای تهاجمی: Bolus رینگر لاکتات ۱۵-۲۰ mL/kg، سپس ۲-۳ mL/kg/hr• کنترل درد:- درد خفیف: IV Non-opioids (مثل Metamizole)- درد شدید: IV Opioids (مثل Buprenorphine 0.3mg)-
پیشبینی شدت (BISAP):(BUN >۲۵، اختلال هوشیاری، SIRS، سن > ۶۰، پلورال افیوژن)امتیاز ≥ ۳ = High mortality
تریاژ:• بخش عادی: BISAP پایین، Hct/BUN نرمال• Step-down: SIRS پایدار در ۲۴ ساعت• ICU: BISAP بالا، افزایش Hct/BUN، نارسایی ارگان
تغذیه:• بیماری خفیف: رژیم جامد کمچرب به محض تحمل• بیماری متوسط/شدید: شروع تغذیه Enteral (۲-۳ روز بعد). اجتناب از TPN.
ترخیص و پیگیری:• شرط ترخیص: تحمل رژیم خوراکی، کنترل درد، پایداری علائم حیاتی• آموزش: پرهیز از الکل، دخانیات و غذاهای محرک
نکته کلیدی: اولویت با احیای مایعات (Fluid Resuscitation) و ارزیابی زودهنگام شدت (BISAP/Ranson) است.
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
۵۲۰
۱۰:۳۵
🩺 کتابهای حجیم را ۵ بار نخوان. سریعتر بفهم.به عنوان کسی که این مسیر رو طی کرده، میدونم چطور میتونی با ابزار درست، به جای تقلا کردن در رفرنسها، به تسلط و آرامشِ فکری برسی: رفرنسهای قطور، وقت کم، و این فشار همیشگی که «آیا اصلاً فهمیدمش؟»
بهجای اینکه یه مبحث رو پنج بار از اول بخونی تا جا بیفته...
️ با دکتر الف در چند دقیقه مغز مطلب رو بفهم.
۲۰٬۰۰۰ سوال تشریحی مبتنی بر رفرنس
۲۰۰۰ خلاصه از ۵۰۰ بیماری (کلیات، درمان، دارو، راهنمای بالینی)
جستجوی هوشمند روی متن رفرنسها — هر جا گیر کردی، چند دقیقهای بفهمش
دسترسی فوری، بدون نصب، فارسی
درست وقتی بهدردت میخوره که زمان کمه و باید سریع بفهمی، نه دوباره بخونی.
ساختهشده توسط یک پزشک
همین حالا شروع کن:
۷ روز رایگان امتحان کنhttps://dralef.com/?ref=balpostdralef1
۱۰۲
۱۰:۳۸
آسیب حاد کلیوی (AKI)
تعریفافت ناگهانی عملکرد فیلتراسیون کلیه (معمولاً در عرض ۷ روز یا کمتر). تشخیص بر اساس افزایش Creatinine سرم یا کاهش Urine Output است.
دستهبندی (KDIGO)• مرحله ۱: کراتینین ۱.۵ تا ۱.۹ برابر پایه یا افزایش ≥۰.۳ میلیگرم/دسیلیتر• مرحله ۲: کراتینین ۲ تا ۲.۹ برابر پایه• مرحله ۳: کراتینین ≥۳ برابر پایه یا ≥۴ میلیگرم/دسیلیتر یا نیاز به دیالیز
پاتوفیزیولوژیآسیب توبولی (ATN) منجر به از دست رفتن Brush Border و تشکیل Cast میشود. مکانیسمهای جبرانی در نهایت منجر به پیشرفت به سمت CKD میگردند.
اصول مدیریت و درمان• بازگرداندن پرفیوژن: احیای حجم با کریستالوئیدها (در رابدومیولیز تا ۱۰ لیتر در ۲۴ ساعت).• حذف عوامل مسبب: قطع سموم کلیوی و تنظیم دوز داروهای نفروتوکسیک.• مدیریت مایعات: استفاده از دیورتیکها (مثلاً بولوس فورزماید ۲۰۰ میلیگرم سپس انفوزیون ۱۰-۴۰ میلیگرم/ساعت) جهت درمان ادم و پرحجمی (Overload).• اصلاح الکترولیتها: - هیپرکالمی: انسولین + گلوکز، بتا-اگونیست و کلسیم گلوکونات برای تثبیت غشای میوکارد. - اسیدوز: بیکربنات سدیم اگر pH کمتر از ۷.۲ باشد. - هیپرفسفاتمی: محدودیت رژیم غذایی و استفاده از Phosphate Binders.
درمانهای اختصاصی (اتیولوژی)• رابدومیولیز: مایعات تهاجمی و دیورز قلیایی.• سندروم لیز تومور: هیدراتاسیون و آلوپورینول یا راسبوریکاز.• گلومرولونفریت: سرکوب ایمنی و پلاسمافرز.• بحران اسکلرودرما: مهارکنندههای ACE.
درمان جایگزینی کلیه (RRT)اندیکاسیونها شامل هایپرکالمی مقاوم، اسیدوز شدید، ادم ریوی مقاوم به دیورتیک و عوارض اورمیک است. زمانبندی باید بر اساس شرایط حاد بیمار تعیین شود.
پیشآگهیAKI یک عامل خطر جدی برای بروز یا تسریع CKD و نیاز به دیالیز دائم (ESKD) است.
نکات کلیدی برای به یاد سپردن1. زود تشخیص دهید: کوچکترین تغییر در SCr را جدی بگیرید.2. اولویت در درمان: اول علت یابی کنید (Prerenal vs Intrinsic vs Postrenal).3. پایش مداوم: الکترولیتها، بالانس اسید-باز و وضعیت مایعات را مرتب چک کنید.4. مشاوره: در موارد پیچیده از نفرولوژیست مشاوره زودهنگام بگیرید.
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
گیر کردی روی یه مبحث؟ تو اپ ما در چند دقیقه بفهمش. [۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balaki
تعریفافت ناگهانی عملکرد فیلتراسیون کلیه (معمولاً در عرض ۷ روز یا کمتر). تشخیص بر اساس افزایش Creatinine سرم یا کاهش Urine Output است.
دستهبندی (KDIGO)• مرحله ۱: کراتینین ۱.۵ تا ۱.۹ برابر پایه یا افزایش ≥۰.۳ میلیگرم/دسیلیتر• مرحله ۲: کراتینین ۲ تا ۲.۹ برابر پایه• مرحله ۳: کراتینین ≥۳ برابر پایه یا ≥۴ میلیگرم/دسیلیتر یا نیاز به دیالیز
پاتوفیزیولوژیآسیب توبولی (ATN) منجر به از دست رفتن Brush Border و تشکیل Cast میشود. مکانیسمهای جبرانی در نهایت منجر به پیشرفت به سمت CKD میگردند.
اصول مدیریت و درمان• بازگرداندن پرفیوژن: احیای حجم با کریستالوئیدها (در رابدومیولیز تا ۱۰ لیتر در ۲۴ ساعت).• حذف عوامل مسبب: قطع سموم کلیوی و تنظیم دوز داروهای نفروتوکسیک.• مدیریت مایعات: استفاده از دیورتیکها (مثلاً بولوس فورزماید ۲۰۰ میلیگرم سپس انفوزیون ۱۰-۴۰ میلیگرم/ساعت) جهت درمان ادم و پرحجمی (Overload).• اصلاح الکترولیتها: - هیپرکالمی: انسولین + گلوکز، بتا-اگونیست و کلسیم گلوکونات برای تثبیت غشای میوکارد. - اسیدوز: بیکربنات سدیم اگر pH کمتر از ۷.۲ باشد. - هیپرفسفاتمی: محدودیت رژیم غذایی و استفاده از Phosphate Binders.
درمانهای اختصاصی (اتیولوژی)• رابدومیولیز: مایعات تهاجمی و دیورز قلیایی.• سندروم لیز تومور: هیدراتاسیون و آلوپورینول یا راسبوریکاز.• گلومرولونفریت: سرکوب ایمنی و پلاسمافرز.• بحران اسکلرودرما: مهارکنندههای ACE.
درمان جایگزینی کلیه (RRT)اندیکاسیونها شامل هایپرکالمی مقاوم، اسیدوز شدید، ادم ریوی مقاوم به دیورتیک و عوارض اورمیک است. زمانبندی باید بر اساس شرایط حاد بیمار تعیین شود.
پیشآگهیAKI یک عامل خطر جدی برای بروز یا تسریع CKD و نیاز به دیالیز دائم (ESKD) است.
نکات کلیدی برای به یاد سپردن1. زود تشخیص دهید: کوچکترین تغییر در SCr را جدی بگیرید.2. اولویت در درمان: اول علت یابی کنید (Prerenal vs Intrinsic vs Postrenal).3. پایش مداوم: الکترولیتها، بالانس اسید-باز و وضعیت مایعات را مرتب چک کنید.4. مشاوره: در موارد پیچیده از نفرولوژیست مشاوره زودهنگام بگیرید.
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
۷۰
۱۰:۴۴
🟦 بلوک ۱ (روز ۱–۸): داخلی و اطفال- روز ۱–۴: داخلی (قلب، گوارش، غدد، کلیه، عفونی)- روز ۵–۸: اطفال
🟩 بلوک ۲ (روز ۹–۱۶): جراحی و زنان- روز ۹–۱۲: جراحی ۱، ۲، ۳- روز ۱۳–۱۶: زنان و مامایی
#دستیاری #داخلی #جراحی #دکترالف
۱۶۴
۱۰:۴۴
دکتر الف -دستیار هوشمند پزشکی
گیر کردی روی یه مبحث؟ تو اپ ما در چند دقیقه بفهمش. [۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balaki
۱۷۸
۱۰:۴۴
🟨 بلوک ۳ (روز ۱۷–۲۴): تخصصیهاروان، مغزواعصاب، پوست، چشم، ENT، ارتوپدی، روماتولوژی
🟧 بلوک ۴ (روز ۲۵–۳۲): پاراکلینیک و خلأهافارما، رادیولوژی، پاتولوژی + هر چی عقب موندی
[۷ روز رایگان]https://dralef.com/?ref=balpost6
#دستیاری #فارماکولوژی #دکترالف
۲۳۸
۱۶:۰۴