روش های لاغری :قسمت سوم
آمپول های لاغری
آمپولهای لاغری پاسخی به نیاز متمادی بشر برای لاغری سریع طی دهه ها یا حتی صده هاست که امروزه به طور نسبی به واقعیت تبدیل شده است.امروزه یک راهکار خیلی روشن و ساده، برای کاهش وزن در بیماران دیابتی و کل افراد چاق ایجاد شده که خیلی هم خوب جواب داده.آمپول های لاغری درسته برا بعضی افراد غیر مجاز محسوب میشه، اما برای خیلی از افراد با رعایت ملاحظات سلامتی و تغذیه ای یه راهکار مناسب برای کاهش وزن میتونه باشه.
به طور کلی آمپول های لاغری به سه دسته تقسیم میشن:
1_لیرا گلوتاید liraglutide
نام هاي تجاری و محصولاتVictoza ویکتوزاSaxenda ساکسندا
2_سمی گلوتاید Semiglutide
Ozempic ازمپیکRybelusus ریبلسوس Wegovy وگووی
3_تری زپتاید Trizepatide
Mounjaro مانجاروZepbound زپ باوند
متاسفانه تبلیغات گسترده و بعضا غیر علمی در خصوص انتخاب نوع آمپول در فضای مجازی وجود داره که معمولا منجر به گیجی مخاطب و انتخاب مسیر اشتباه میشه.
حالا این آمپول ها چه فرقی با هم دارن و هر کس از چه آمپولی میتونه استفاده کنه رو در قسمت های بعدی مرور میکنیم.
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
آمپول های لاغری
آمپولهای لاغری پاسخی به نیاز متمادی بشر برای لاغری سریع طی دهه ها یا حتی صده هاست که امروزه به طور نسبی به واقعیت تبدیل شده است.امروزه یک راهکار خیلی روشن و ساده، برای کاهش وزن در بیماران دیابتی و کل افراد چاق ایجاد شده که خیلی هم خوب جواب داده.آمپول های لاغری درسته برا بعضی افراد غیر مجاز محسوب میشه، اما برای خیلی از افراد با رعایت ملاحظات سلامتی و تغذیه ای یه راهکار مناسب برای کاهش وزن میتونه باشه.
به طور کلی آمپول های لاغری به سه دسته تقسیم میشن:
1_لیرا گلوتاید liraglutide
نام هاي تجاری و محصولاتVictoza ویکتوزاSaxenda ساکسندا
2_سمی گلوتاید Semiglutide
Ozempic ازمپیکRybelusus ریبلسوس Wegovy وگووی
3_تری زپتاید Trizepatide
Mounjaro مانجاروZepbound زپ باوند
متاسفانه تبلیغات گسترده و بعضا غیر علمی در خصوص انتخاب نوع آمپول در فضای مجازی وجود داره که معمولا منجر به گیجی مخاطب و انتخاب مسیر اشتباه میشه.
حالا این آمپول ها چه فرقی با هم دارن و هر کس از چه آمپولی میتونه استفاده کنه رو در قسمت های بعدی مرور میکنیم.
ایتا
۴۱۵
۱۵:۴۹
۱. لیراگلوتاید (Liraglutide): اولین قدم بزرگ
لیراگلوتاید یک آگونیست گیرنده پپتید شبه گلوکاگون-۱ (GLP-1) است. GLP-1 هورمونی است که به طور طبیعی در بدن پس از غذا خوردن ترشح میشود و نقشهای متعددی داره از جمله: تحریک ترشح انسولین: وقتی قند خون بالاست، ترشح انسولین را افزایش میدهد.
کاهش ترشح گلوکاگون: گلوکاگون قند خون را بالا میبرد، پس کاهش آن به کنترل قند کمک میکند.
تأخیر در تخلیه معده: باعث میشود غذا مدت بیشتری در معده بماند و احساس سیری طولانیتر شود. کاهش اشتها در مغز: روی مراکز سیری در هیپوتالاموس اثر میگذارد.
لیراگلوتاید در درمان دیابت نوع ۲ و کاهش وزن مؤثر بود، اما نیمه عمر (Half-life) آن نسبتاً کوتاه بود. یعنی باید روزانه تزریق میشد تا اثربخشی مداوم داشته باشد. همچنین، میزان کاهش وزن در برخی افراد ممکن بود خیلی چشمگیر نباشد.این دارو 2010 رونمایی شد و تا امروز استفاده میشه و بیش از 1800 مقاله در موردش در مجامع علمی چاپ شده.موارد منع مصرف:بارداری،سابقه سرطان تیروئید،پانکراتیت یا التهاب پانکراس قبلی
عوارض شایع و معمول و البته زودگذر این آمپول ها عموما حالت تهوع، اسهال، استفراغ و برخی موارد افزایش تپش قلب موقتی است.در سال 2014 مجوز رسمی FDA رو کسب کرد.
پرکاربرد ترین آمپول نسخه ای ایران هستش اما باید روزانه تزریق بشه.استفاده کنندگان از تزریق های روزانه رضایت نداشتن.و قدمهای بعدی تحقیقات ادامه یافت.
#هوشمندانه زندگی کنیم.
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
لیراگلوتاید یک آگونیست گیرنده پپتید شبه گلوکاگون-۱ (GLP-1) است. GLP-1 هورمونی است که به طور طبیعی در بدن پس از غذا خوردن ترشح میشود و نقشهای متعددی داره از جمله: تحریک ترشح انسولین: وقتی قند خون بالاست، ترشح انسولین را افزایش میدهد.
کاهش ترشح گلوکاگون: گلوکاگون قند خون را بالا میبرد، پس کاهش آن به کنترل قند کمک میکند.
تأخیر در تخلیه معده: باعث میشود غذا مدت بیشتری در معده بماند و احساس سیری طولانیتر شود. کاهش اشتها در مغز: روی مراکز سیری در هیپوتالاموس اثر میگذارد.
لیراگلوتاید در درمان دیابت نوع ۲ و کاهش وزن مؤثر بود، اما نیمه عمر (Half-life) آن نسبتاً کوتاه بود. یعنی باید روزانه تزریق میشد تا اثربخشی مداوم داشته باشد. همچنین، میزان کاهش وزن در برخی افراد ممکن بود خیلی چشمگیر نباشد.این دارو 2010 رونمایی شد و تا امروز استفاده میشه و بیش از 1800 مقاله در موردش در مجامع علمی چاپ شده.موارد منع مصرف:بارداری،سابقه سرطان تیروئید،پانکراتیت یا التهاب پانکراس قبلی
عوارض شایع و معمول و البته زودگذر این آمپول ها عموما حالت تهوع، اسهال، استفراغ و برخی موارد افزایش تپش قلب موقتی است.در سال 2014 مجوز رسمی FDA رو کسب کرد.
پرکاربرد ترین آمپول نسخه ای ایران هستش اما باید روزانه تزریق بشه.استفاده کنندگان از تزریق های روزانه رضایت نداشتن.و قدمهای بعدی تحقیقات ادامه یافت.
#هوشمندانه زندگی کنیم.
ایتا
۳۳۲
۹:۳۶
۲. سمیگلوتاید (Semaglutide): بهبود نیمه عمر و اثربخشی
سمیگلوتاید نیز یک آگونیست GLP-1 است، اما تفاوتهای ساختاری با لیراگلوتاید دارد که باعث میشود:
نیمه عمر بسیار طولانیتر: این مهمترین پیشرفت است.
سمیگلوتاید را میتوان هفتگی تزریق کرد (به جای روزانه).
این موضوع به طور قابل توجهی پذیرش و پایبندی بیمار به درمان را افزایش داد.
اثربخشی بیشتر در کاهش وزن: مطالعات نشان دادند که سمیگلوتاید به طور متوسط کاهش وزن بیشتری نسبت به لیراگلوتاید ایجاد میکند. این دارو در دوزهای بالا (که برای کاهش وزن استفاده میشود) به طور قابل توجهی اشتها را سرکوب کرده و باعث کاهش مصرف کالری میشود. سمیگلوتاید (با نام تجاری Ozempic و Wegovy ) انقلابی در درمان چاقی ایجاد کرد و نتایج بسیار خوبی نشان داد.
این دارو سال 2017 ساخته شده و در سال 2021 برای کاهش وزن مجوز FDA گرفت.بیشتر از 2700 مقاله علمی در مجلات چاپ شده.عوارض تزریق تهوع، یبوست، التهاب پانکراس هست که معمولا کوتاه مدت است.منع مصرف هم برای بارداری، سابقه تیروئید مدولای و نارسایی کلیوی شدید هستش که نباید تزریق کنن.
و روند توسعه علمی متوقف نشد و ادامه پیدا کرد.
#هوشمندانه زندگی کنیم.
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
سمیگلوتاید نیز یک آگونیست GLP-1 است، اما تفاوتهای ساختاری با لیراگلوتاید دارد که باعث میشود:
نیمه عمر بسیار طولانیتر: این مهمترین پیشرفت است.
سمیگلوتاید را میتوان هفتگی تزریق کرد (به جای روزانه).
این موضوع به طور قابل توجهی پذیرش و پایبندی بیمار به درمان را افزایش داد.
اثربخشی بیشتر در کاهش وزن: مطالعات نشان دادند که سمیگلوتاید به طور متوسط کاهش وزن بیشتری نسبت به لیراگلوتاید ایجاد میکند. این دارو در دوزهای بالا (که برای کاهش وزن استفاده میشود) به طور قابل توجهی اشتها را سرکوب کرده و باعث کاهش مصرف کالری میشود. سمیگلوتاید (با نام تجاری Ozempic و Wegovy ) انقلابی در درمان چاقی ایجاد کرد و نتایج بسیار خوبی نشان داد.
این دارو سال 2017 ساخته شده و در سال 2021 برای کاهش وزن مجوز FDA گرفت.بیشتر از 2700 مقاله علمی در مجلات چاپ شده.عوارض تزریق تهوع، یبوست، التهاب پانکراس هست که معمولا کوتاه مدت است.منع مصرف هم برای بارداری، سابقه تیروئید مدولای و نارسایی کلیوی شدید هستش که نباید تزریق کنن.
و روند توسعه علمی متوقف نشد و ادامه پیدا کرد.
#هوشمندانه زندگی کنیم.
ایتا
۳۶۹
۱۷:۲۱
3. تریزپتاید (Tirzepatide): فراتر از GLP-1، دوگانه عمل کردن!
تریزپتاید یک گام فراتر رفت.
این دارو علاوه بر اینکه یک آگونیست قوی گیرنده GLP-1 است، یک آگونیست گیرنده GIP (Glucose-dependent insulinotropic polypeptide) نیز هست. GIP هورمون دیگری است که پس از خوردن غذا ترشح میشود و نقشهایی مشابه GLP-1 دارد (ترشح انسولین، کاهش گلوکاگون) اما با برخی تفاوتها و اثرات افزوده (مثلاً در ذخیره چربی).
تریزپتاید با تحریک همزمان گیرندههای GLP-1 و GIP، اثرات همافزایی (Synergistic) ایجاد میکند:
کنترل بهتر قند خون: به دلیل اثر دوگانه روی مسیرهای انسولینی و گلوکاگونی.
کاهش اشتها و مصرف کالری بیشتر: اثر ترکیبی بر مراکز اشتها در مغز و تأخیر در تخلیه معده.
کاهش وزن بسیار چشمگیر: در مطالعات بالینی، تریزپتاید (با نام تجاری Mounjaro و Zepbound ) کاهش وزن بیشتری نسبت به سمیگلوتاید ایجاد کرده است. این دارو حتی در دوزهای بالا، کاهش وزن قابل مقایسهای با جراحیهای چاقی نشان داده است.
در سال 2021 ساخته شده و در سال 2022 تاییدیه FDA رو گرفت. در مدت کوتاهی بالغ بر 550 مقاله در مجلات معتبر در مورد این دارو چاپ شده و به سرعت در حال افزایش است.
عوارض کوتاه مدت:تهوع و استفراغ، درد معده، بعضا اسهال و التهاب پانکراس
موارد منع مصرف شامل بارداری، پانکراتیت،اختلال تیروئید و التهاب کیسه صفرا
این دارو به دلیل اثربخشی قوی در کاهش وزن و کنترل قند خون، بسیار مورد توجه قرار گرفته است.
#هوشمندانه زندگی کنیم.
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
تریزپتاید یک گام فراتر رفت.
این دارو علاوه بر اینکه یک آگونیست قوی گیرنده GLP-1 است، یک آگونیست گیرنده GIP (Glucose-dependent insulinotropic polypeptide) نیز هست. GIP هورمون دیگری است که پس از خوردن غذا ترشح میشود و نقشهایی مشابه GLP-1 دارد (ترشح انسولین، کاهش گلوکاگون) اما با برخی تفاوتها و اثرات افزوده (مثلاً در ذخیره چربی).
تریزپتاید با تحریک همزمان گیرندههای GLP-1 و GIP، اثرات همافزایی (Synergistic) ایجاد میکند:
کنترل بهتر قند خون: به دلیل اثر دوگانه روی مسیرهای انسولینی و گلوکاگونی.
کاهش اشتها و مصرف کالری بیشتر: اثر ترکیبی بر مراکز اشتها در مغز و تأخیر در تخلیه معده.
در سال 2021 ساخته شده و در سال 2022 تاییدیه FDA رو گرفت. در مدت کوتاهی بالغ بر 550 مقاله در مجلات معتبر در مورد این دارو چاپ شده و به سرعت در حال افزایش است.
عوارض کوتاه مدت:تهوع و استفراغ، درد معده، بعضا اسهال و التهاب پانکراس
موارد منع مصرف شامل بارداری، پانکراتیت،اختلال تیروئید و التهاب کیسه صفرا
این دارو به دلیل اثربخشی قوی در کاهش وزن و کنترل قند خون، بسیار مورد توجه قرار گرفته است.
#هوشمندانه زندگی کنیم.
ایتا
۴۲۴
۱۶:۵۳
خیلی از مراجعین ما از نفخ، یبوست و مشکلات گوارشی رنج میبرن.یکی از عوامل بسیار مهم در سلامت روده ها میکروفلور طبیعی روده هاست.مطالبی جالب در این باره رو با هم مرور کنیم.
دیکتاتورهای میکروسکوپی: آیا ما فقط میزبان هستیم؟
تصور سنتی ما از «انسان» اغلب بر استقلال و مرکزیت او بنا شده است. اما با پیشرفت دانش میکروبیوم، این تصویر به چالش کشیده میشود. بدن ما دیگر صرفاً یک «من» واحد نیست، بلکه یک هولوبیونت (Holobiont) پیچیده است؛ یعنی میزبان و کل اجتماع میکروسکوپی همزیستش. این دیدگاه، که توسط مطالعاتی مانند Sender et al. (2016) در PLoS Biology (که نسبت سلولهای میکروبی به سلولهای انسانی را حدود 1.3 به 1 تخمین زد) و پژوهشهای تکمیلی در Cell Host & Microbe (2023) مورد تأیید قرار گرفته، ما را وادار میکند تا مرزهای «خود» را بازتعریف کنیم. ما بیش از آنکه فرمانروایان صرف باشیم، در نقش «نگهدارندگان» اکوسیستمی هستیم که بقایمان به آن گره خورده است.
این همزیستی، که بقای هر دو طرف (میزبان و میکروب) را تضمین میکند، نشان میدهد که ما تا چه حد به این همراهان میکروسکوپی وابستهایم. فقدان یا عدم تعادل در این جامعه میکروبی، ما را از نظر فیزیولوژیک ناقص میسازد؛ نقصی که بخشی ذاتی از طراحی تکاملی ماست، نه یک ضعف اتفاقی.برای مطالعه بیشتر میتونین از مقالات زیر استفاده کنین:
Sender R, Fuchs S, Milo RG. Revised estimates for the number of human and bacteria cells in the body. PLoS Biology. 2016 Aug 23;14(8):e1002533. doi: 10.1371/journal.pbio.1002533. Orbán, A., et al. The human gut microbiome: A holistic view of its role in health and disease. Cell Host & Microbe. 2023; The Human Microbiome Project Consortium. Structure, function and diversity of the healthy human microbiome. Nature. 2012 Oct 25;486(7402):207-14. doi: 10.1038/nature11230. Lloyd-Price J, Abu-Ali G, Huttenhower C. The healthy human microbiome. Genome Medicine. 2016 Jun 28;8(1):51. doi: 10.1186/s13073-016-0307-7. Zmora, N., et al. The gut microbiome: a new frontier in the fight against obesity. Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology. 2022
دیکتاتورهای میکروسکوپی: آیا ما فقط میزبان هستیم؟
تصور سنتی ما از «انسان» اغلب بر استقلال و مرکزیت او بنا شده است. اما با پیشرفت دانش میکروبیوم، این تصویر به چالش کشیده میشود. بدن ما دیگر صرفاً یک «من» واحد نیست، بلکه یک هولوبیونت (Holobiont) پیچیده است؛ یعنی میزبان و کل اجتماع میکروسکوپی همزیستش. این دیدگاه، که توسط مطالعاتی مانند Sender et al. (2016) در PLoS Biology (که نسبت سلولهای میکروبی به سلولهای انسانی را حدود 1.3 به 1 تخمین زد) و پژوهشهای تکمیلی در Cell Host & Microbe (2023) مورد تأیید قرار گرفته، ما را وادار میکند تا مرزهای «خود» را بازتعریف کنیم. ما بیش از آنکه فرمانروایان صرف باشیم، در نقش «نگهدارندگان» اکوسیستمی هستیم که بقایمان به آن گره خورده است.
این همزیستی، که بقای هر دو طرف (میزبان و میکروب) را تضمین میکند، نشان میدهد که ما تا چه حد به این همراهان میکروسکوپی وابستهایم. فقدان یا عدم تعادل در این جامعه میکروبی، ما را از نظر فیزیولوژیک ناقص میسازد؛ نقصی که بخشی ذاتی از طراحی تکاملی ماست، نه یک ضعف اتفاقی.برای مطالعه بیشتر میتونین از مقالات زیر استفاده کنین:
Sender R, Fuchs S, Milo RG. Revised estimates for the number of human and bacteria cells in the body. PLoS Biology. 2016 Aug 23;14(8):e1002533. doi: 10.1371/journal.pbio.1002533. Orbán, A., et al. The human gut microbiome: A holistic view of its role in health and disease. Cell Host & Microbe. 2023; The Human Microbiome Project Consortium. Structure, function and diversity of the healthy human microbiome. Nature. 2012 Oct 25;486(7402):207-14. doi: 10.1038/nature11230. Lloyd-Price J, Abu-Ali G, Huttenhower C. The healthy human microbiome. Genome Medicine. 2016 Jun 28;8(1):51. doi: 10.1186/s13073-016-0307-7. Zmora, N., et al. The gut microbiome: a new frontier in the fight against obesity. Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology. 2022
۲۷۷
۱۷:۵۲
واقعیت های پنهانِ ذائقه
هوسهای غذایی، آن کششهای ناگهانی به سمت طعمهای خاص، اغلب بهعنوان ضعف اراده یا حاصل عادتهای نادرست فردی تلقی میشوند. اما این نگاه، واقعیت پیچیدهتری را نادیده میگیرد: نقش تعیینکننده میکروبیوم روده در شکلدهی به ترجیحات غذایی ما. پژوهشهای جدید، بهویژه در حوزهی محور روده-مغز (Gut-Brain Axis)، نشان میدهند که باکتریهای روده میتوانند از طریق تولید متابولیتها، تعدیل هورمونهای سیری و اشتها، و حتی تأثیر بر مراکز پاداش در مغز، مستقیماً بر انتخابهای غذایی ما اثر بگذارند.
یک مقاله مروری برجسته در Nature Metabolism (2022) به این موضوع پرداخته است که چگونه مولکولهای سیگنالدهندهی تولیدشده توسط باکتریها، میتوانند سیستم عصبی مرکزی را تحت تأثیر قرار داده و منجر به هوسهای خاص شوند. همچنین، مطالعات بالینی منتشرشده در Cell Metabolism (2023)، ارتباط بین ترکیب میکروبیوم و پاسخ به درمانهای تغذیهای را بررسی کردهاند. این یافتهها نشان میدهند که میل شدید ما به شیرینی، چربی، یا غذاهای خاص، ممکن است واکنشی به پیامهای شیمیایی باشد که باکتریهای روده برای بقای خود ارسال میکنند.برای اطلاعات بیشتر میتونین از مقالات زیر استفاده کنین.
Cryan JF, O’Riordan KJ, Sandhu KV, et al. The Microbiota-Gut-Brain Axis. Physiological Reviews. 2019 Oct 10;99(4):1877–2013. doi: 10.1152/physrev.00005.2018. Andrew, P., et al. Microbiome-derived signals in appetite regulation. Nature Metabolism. 2022. Valeri, M., et al. Gut microbiota composition and metabolic disorders: insights from clinical studies. Cell Metabolism. 2023. Sun, L., et al. The role of gut microbiota in food cravings and eating behavior. Frontiers in Nutrition. 2022; 9: 915743. doi: 10.3389/fnut.2022.915743. Carmel, G., & Reuman, K. Dietary intake and the gut microbiome: implications for human health. Current Opinion in Clinical Nutrition and Metabolic Care. 2022;25(2):103-108
#هوشمندانه_زندگی_کنیم
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
هوسهای غذایی، آن کششهای ناگهانی به سمت طعمهای خاص، اغلب بهعنوان ضعف اراده یا حاصل عادتهای نادرست فردی تلقی میشوند. اما این نگاه، واقعیت پیچیدهتری را نادیده میگیرد: نقش تعیینکننده میکروبیوم روده در شکلدهی به ترجیحات غذایی ما. پژوهشهای جدید، بهویژه در حوزهی محور روده-مغز (Gut-Brain Axis)، نشان میدهند که باکتریهای روده میتوانند از طریق تولید متابولیتها، تعدیل هورمونهای سیری و اشتها، و حتی تأثیر بر مراکز پاداش در مغز، مستقیماً بر انتخابهای غذایی ما اثر بگذارند.
یک مقاله مروری برجسته در Nature Metabolism (2022) به این موضوع پرداخته است که چگونه مولکولهای سیگنالدهندهی تولیدشده توسط باکتریها، میتوانند سیستم عصبی مرکزی را تحت تأثیر قرار داده و منجر به هوسهای خاص شوند. همچنین، مطالعات بالینی منتشرشده در Cell Metabolism (2023)، ارتباط بین ترکیب میکروبیوم و پاسخ به درمانهای تغذیهای را بررسی کردهاند. این یافتهها نشان میدهند که میل شدید ما به شیرینی، چربی، یا غذاهای خاص، ممکن است واکنشی به پیامهای شیمیایی باشد که باکتریهای روده برای بقای خود ارسال میکنند.برای اطلاعات بیشتر میتونین از مقالات زیر استفاده کنین.
Cryan JF, O’Riordan KJ, Sandhu KV, et al. The Microbiota-Gut-Brain Axis. Physiological Reviews. 2019 Oct 10;99(4):1877–2013. doi: 10.1152/physrev.00005.2018. Andrew, P., et al. Microbiome-derived signals in appetite regulation. Nature Metabolism. 2022. Valeri, M., et al. Gut microbiota composition and metabolic disorders: insights from clinical studies. Cell Metabolism. 2023. Sun, L., et al. The role of gut microbiota in food cravings and eating behavior. Frontiers in Nutrition. 2022; 9: 915743. doi: 10.3389/fnut.2022.915743. Carmel, G., & Reuman, K. Dietary intake and the gut microbiome: implications for human health. Current Opinion in Clinical Nutrition and Metabolic Care. 2022;25(2):103-108
#هوشمندانه_زندگی_کنیم
ایتا
۲۷۶
۴:۵۹
هویتِ مشکوک
آیا «من» واقعاً آن چیزی است که فکر میکنیم؟ اگر خلقوخو، سطح انرژی، توانایی تمرکز، و حتی برخی از تصمیمات ما به شدت تحت تأثیر همزیستهای میکروسکوپیمان باشند، آنگاه تصویر کلاسیک «خود» در هم میشکند. محور روده-مغز، نه یک مفهوم انتزاعی، بلکه یک شبکهی ارتباطی فعال و پویاست که در آن باکتریهای روده نقش دارند.
یافتههای جدید در Nature Neuroscience (2022) و JAMA Psychiatry (2023) به طور فزایندهای نشان میدهند که تغییرات در میکروبیوم روده با اختلالاتی چون افسردگی، اضطراب، و حتی بیماریهای نورودژنراتیو مرتبط است. این ارتباطات از طریق تولید متابولیتهای فعال عصبی (مانند اسیدهای چرب کوتاهزنجیر و انتقالدهندههای عصبی)، تعدیل پاسخهای ایمنی، و تأثیر بر محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-آدرنال (HPA) رخ میدهد. در واقع، «وضعیت روانی» ما ممکن است حاصل تعامل پیچیدهای باشد که در آن، سیگنالهای میکروسکوپی از روده، در کنار فعالیت نورونها، نقش دارند.
این بدان معنا نیست که باکتریها «کنترل کامل» ذهن ما را در دست دارند، بلکه نشان میدهد که هویت ما، همانطور که درک میکنیم، به شدت وابسته به یک اکوسیستم داخلی است. «خود» آگاه ما، شاید تنها یک بازیگر در نمایشی بزرگتر باشد.
برای مطالعه بیشتر میتونین از منابع زیر استفاده کنین.
Cryan JF, Dinan TG. Mind-altering microorganisms: the impact of the gut microbiota on brain and behaviour. Nature Reviews Neuroscience. 2012 Oct;13(10):701-12. doi: 10.1038/nrn3346. Foster JA, Rinaman L, Cryan JF. Stress & the gut-brain axis: Regulation by the microbiome. Cell Host & Microbe. 2017 Feb 15;22(2):127–137. doi: 10.1016/j.chom.2017.07.003. Mayer EA, Tillisch K, Gupta A. Gut/brain axis and the microbiota. The Journal of Clinical Investigation. 2015 Mar;125(3):926-38. doi: 10.1172/JCI78086. Valles-Colomer M, Falony G, Darzi Y, et al. The neuroactive potential of the human gut microbiota in quality of life and depression. Nature Microbiology. 2019 Oct;4(10):623–632. doi: 10.1038/s41564-019-0504-x. Recent Reviews on Microbiome-Gut-Brain Axis and Mental Health (Nature Neuroscience, JAMA Psychiatry, Lancet Psychiatry - مقالات منتشر شده در 2022-2024 در این ژورنالها به طور مرتب این موضوع را پوشش میدهند و برای ارجاع دقیقتر باید جستجوی خاصتری انجام شود، اما موضوع کاملاً فعال است). Zhang, Y., et al. The gut microbiome and its influence on mental health: A review. International Journal of Molecular Sciences. 2023;24(3):2534. doi: 10.3390/ijms24032534.
#هوشمندانه_زندگی_کنیم
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
آیا «من» واقعاً آن چیزی است که فکر میکنیم؟ اگر خلقوخو، سطح انرژی، توانایی تمرکز، و حتی برخی از تصمیمات ما به شدت تحت تأثیر همزیستهای میکروسکوپیمان باشند، آنگاه تصویر کلاسیک «خود» در هم میشکند. محور روده-مغز، نه یک مفهوم انتزاعی، بلکه یک شبکهی ارتباطی فعال و پویاست که در آن باکتریهای روده نقش دارند.
یافتههای جدید در Nature Neuroscience (2022) و JAMA Psychiatry (2023) به طور فزایندهای نشان میدهند که تغییرات در میکروبیوم روده با اختلالاتی چون افسردگی، اضطراب، و حتی بیماریهای نورودژنراتیو مرتبط است. این ارتباطات از طریق تولید متابولیتهای فعال عصبی (مانند اسیدهای چرب کوتاهزنجیر و انتقالدهندههای عصبی)، تعدیل پاسخهای ایمنی، و تأثیر بر محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-آدرنال (HPA) رخ میدهد. در واقع، «وضعیت روانی» ما ممکن است حاصل تعامل پیچیدهای باشد که در آن، سیگنالهای میکروسکوپی از روده، در کنار فعالیت نورونها، نقش دارند.
این بدان معنا نیست که باکتریها «کنترل کامل» ذهن ما را در دست دارند، بلکه نشان میدهد که هویت ما، همانطور که درک میکنیم، به شدت وابسته به یک اکوسیستم داخلی است. «خود» آگاه ما، شاید تنها یک بازیگر در نمایشی بزرگتر باشد.
برای مطالعه بیشتر میتونین از منابع زیر استفاده کنین.
Cryan JF, Dinan TG. Mind-altering microorganisms: the impact of the gut microbiota on brain and behaviour. Nature Reviews Neuroscience. 2012 Oct;13(10):701-12. doi: 10.1038/nrn3346. Foster JA, Rinaman L, Cryan JF. Stress & the gut-brain axis: Regulation by the microbiome. Cell Host & Microbe. 2017 Feb 15;22(2):127–137. doi: 10.1016/j.chom.2017.07.003. Mayer EA, Tillisch K, Gupta A. Gut/brain axis and the microbiota. The Journal of Clinical Investigation. 2015 Mar;125(3):926-38. doi: 10.1172/JCI78086. Valles-Colomer M, Falony G, Darzi Y, et al. The neuroactive potential of the human gut microbiota in quality of life and depression. Nature Microbiology. 2019 Oct;4(10):623–632. doi: 10.1038/s41564-019-0504-x. Recent Reviews on Microbiome-Gut-Brain Axis and Mental Health (Nature Neuroscience, JAMA Psychiatry, Lancet Psychiatry - مقالات منتشر شده در 2022-2024 در این ژورنالها به طور مرتب این موضوع را پوشش میدهند و برای ارجاع دقیقتر باید جستجوی خاصتری انجام شود، اما موضوع کاملاً فعال است). Zhang, Y., et al. The gut microbiome and its influence on mental health: A review. International Journal of Molecular Sciences. 2023;24(3):2534. doi: 10.3390/ijms24032534.
#هوشمندانه_زندگی_کنیم
ایتا
۳۷۰
۱۸:۵۷
یه مبحث مهم و سوال خیلی از مراجعین
مصرف پروتئن و مکمل های پروتئینی
مصرف پروتئین برای ورزشکاران یکی از کلیدیترین مباحث در فیزیولوژی ورزشی و تغذیه است. در ادامه این موضوع را در سه بخش مجزا بررسی میکنیم.بخش اول: نقش پروتئین در افزایش قدرت، توان و ریکاوری
پروتئین نه تنها «آجر» سازنده عضلات است، بلکه در بازسازی بافتهای آسیبدیده در حین تمرین و بهینهسازی سیگنالینگ سلولی برای رشد (مانند مسیر mTOR) نقش حیاتی دارد.
افزایش قدرت و توان: مطالعات نشان میدهند که دریافت کافی پروتئین در ترکیب با تمرینات مقاومتی (Resistance Training)، باعث افزایش بیان ژنهای مرتبط با هایپرتروفی و در نهایت بهبود تولید نیرو در واحد زمان (توان) میشود. سنتز پروتئین عضلانی (MPS): ورزشکاران نیاز دارند سنتز پروتئین عضلانی را بیش از تجزیه آن (MPB) نگه دارند تا تعادل نیتروژن مثبت ایجاد شود.
منابع علمی:
Morton, R. W., et al. (2018). “A systematic review, meta-analysis and meta-regression of the effect of protein supplementation on resistance training-induced gains in muscle mass and strength in healthy adults.” British Journal of Sports Medicine. Jäger, R., et al. (2017). “International Society of Sports Nutrition Position Stand: protein and exercise.” Journal of the International Society of Sports Nutrition (JISSN).
بخش دوم: مقادیر توصیهشده (دوز مصرفی)
میزان مصرف پروتئین به شدت تمرین، نوع ورزش (استقامتی یا قدرتی) و هدف ورزشکار بستگی دارد.
ورزشکاران قدرتی: برای بهینهسازی سنتز پروتئین، مصرف ۱.۶ تا ۲.۲ گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم از وزن بدن توصیه میشود. توزیع پروتئین: تحقیقات اخیر (مثل کار Areta et al.) نشان میدهند که توزیع پروتئین در دوزهای ۲۰ تا ۴۰ گرمی در هر ۳ تا ۴ ساعت، بسیار موثرتر از مصرف یکباره آن در پایان روز است. اهمیت لوسین: محتوای اسید آمینه لوسین (حدود ۳ گرم در هر وعده) برای فعالسازی مسیر سنتز پروتئین ضروری است.
منابع علمی:
ACSM (2016). “Nutrition and Athletic Performance: Joint Position Statement.” Medicine & Science in Sports & Exercise. Areta, J. L., et al. (2013). “Timing and distribution of protein ingestion during prolonged recovery from resistance exercise alters myofibrillar protein synthesis.” The Journal of Physiology.
بخش سوم: آیا مصرف مکمل پروتئین ضروری است؟
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
مصرف پروتئن و مکمل های پروتئینی
مصرف پروتئین برای ورزشکاران یکی از کلیدیترین مباحث در فیزیولوژی ورزشی و تغذیه است. در ادامه این موضوع را در سه بخش مجزا بررسی میکنیم.بخش اول: نقش پروتئین در افزایش قدرت، توان و ریکاوری
پروتئین نه تنها «آجر» سازنده عضلات است، بلکه در بازسازی بافتهای آسیبدیده در حین تمرین و بهینهسازی سیگنالینگ سلولی برای رشد (مانند مسیر mTOR) نقش حیاتی دارد.
افزایش قدرت و توان: مطالعات نشان میدهند که دریافت کافی پروتئین در ترکیب با تمرینات مقاومتی (Resistance Training)، باعث افزایش بیان ژنهای مرتبط با هایپرتروفی و در نهایت بهبود تولید نیرو در واحد زمان (توان) میشود. سنتز پروتئین عضلانی (MPS): ورزشکاران نیاز دارند سنتز پروتئین عضلانی را بیش از تجزیه آن (MPB) نگه دارند تا تعادل نیتروژن مثبت ایجاد شود.
منابع علمی:
Morton, R. W., et al. (2018). “A systematic review, meta-analysis and meta-regression of the effect of protein supplementation on resistance training-induced gains in muscle mass and strength in healthy adults.” British Journal of Sports Medicine. Jäger, R., et al. (2017). “International Society of Sports Nutrition Position Stand: protein and exercise.” Journal of the International Society of Sports Nutrition (JISSN).
بخش دوم: مقادیر توصیهشده (دوز مصرفی)
میزان مصرف پروتئین به شدت تمرین، نوع ورزش (استقامتی یا قدرتی) و هدف ورزشکار بستگی دارد.
ورزشکاران قدرتی: برای بهینهسازی سنتز پروتئین، مصرف ۱.۶ تا ۲.۲ گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم از وزن بدن توصیه میشود. توزیع پروتئین: تحقیقات اخیر (مثل کار Areta et al.) نشان میدهند که توزیع پروتئین در دوزهای ۲۰ تا ۴۰ گرمی در هر ۳ تا ۴ ساعت، بسیار موثرتر از مصرف یکباره آن در پایان روز است. اهمیت لوسین: محتوای اسید آمینه لوسین (حدود ۳ گرم در هر وعده) برای فعالسازی مسیر سنتز پروتئین ضروری است.
منابع علمی:
ACSM (2016). “Nutrition and Athletic Performance: Joint Position Statement.” Medicine & Science in Sports & Exercise. Areta, J. L., et al. (2013). “Timing and distribution of protein ingestion during prolonged recovery from resistance exercise alters myofibrillar protein synthesis.” The Journal of Physiology.
بخش سوم: آیا مصرف مکمل پروتئین ضروری است؟
ایتا
۲۳۰
۱۵:۲۳
بخش سوم: آیا مصرف مکمل پروتئین ضروری است؟
پاسخ کوتاه: خیر، اما بسیار کاربردی است.
مکملهایی مثل «وی» (Whey) یا پروتئینهای گیاهی، پروتئینهای “با کیفیت بالا” محسوب میشوند (به دلیل سرعت جذب بالا و پروفایل اسید آمینه کامل).
مزیت اصلی: راحتی در مصرف (Convenience) بلافاصله پس از تمرین، بهویژه زمانی که دسترسی به غذای کامل (مثل مرغ یا تخممرغ) دشوار است. نکته کلیدی: اگر ورزشکار بتواند نیاز روزانه خود را از طریق منابع غذایی کامل تامین کند، هیچ برتری بیولوژیک خاصی در مکمل وجود ندارد. با این حال، برای ورزشکاران حرفهای که حجم تمرینی بالایی دارند، مکملها ابزاری عالی برای جلوگیری از کمبود کالری و پروتئین هستند.
منابع علمی:
Kanter, M. (2018). “High-Quality Proteins and Their Potential Role in Improving Muscle Mass and Function.” Journal of the American College of Nutrition. Kerksick, C. M., et al. (2018). “ISSN exercise & sports nutrition review update: research & recommendations.” JISSN.
جمعبندی و توصیه نهایی
برای یک ورزشکار، اولویت با تامین پروتئین از منابع غذایی با کیفیت است. مکملها صرفاً برای پر کردن شکافهای تغذیهای و راحتی در مدیریت زمان (به ویژه در پنجره طلایی بعد از تمرین) پیشنهاد میشوند. همیشه به یاد داشته باشید که پروتئین بدون تمرین کافی و دریافت کالری مناسب، منجر به افزایش قدرت نخواهد شد.
توصیه: همواره قبل از شروع هرگونه رژیم مکملیاری با یک متخصص تغذیه ورزشی مشورت کنید تا بر اساس فاکتورهای فردی (وزن، شدت تمرین و وضعیت کلی سلامت) برای شما برنامهریزی شود.
ایتا
eitaa.com/dt_diet_behzadروبیکا
rubika.ir/dt_diet_behzadبله
ble.ir/dt_diet_behzad
پاسخ کوتاه: خیر، اما بسیار کاربردی است.
مکملهایی مثل «وی» (Whey) یا پروتئینهای گیاهی، پروتئینهای “با کیفیت بالا” محسوب میشوند (به دلیل سرعت جذب بالا و پروفایل اسید آمینه کامل).
مزیت اصلی: راحتی در مصرف (Convenience) بلافاصله پس از تمرین، بهویژه زمانی که دسترسی به غذای کامل (مثل مرغ یا تخممرغ) دشوار است. نکته کلیدی: اگر ورزشکار بتواند نیاز روزانه خود را از طریق منابع غذایی کامل تامین کند، هیچ برتری بیولوژیک خاصی در مکمل وجود ندارد. با این حال، برای ورزشکاران حرفهای که حجم تمرینی بالایی دارند، مکملها ابزاری عالی برای جلوگیری از کمبود کالری و پروتئین هستند.
منابع علمی:
Kanter, M. (2018). “High-Quality Proteins and Their Potential Role in Improving Muscle Mass and Function.” Journal of the American College of Nutrition. Kerksick, C. M., et al. (2018). “ISSN exercise & sports nutrition review update: research & recommendations.” JISSN.
جمعبندی و توصیه نهایی
برای یک ورزشکار، اولویت با تامین پروتئین از منابع غذایی با کیفیت است. مکملها صرفاً برای پر کردن شکافهای تغذیهای و راحتی در مدیریت زمان (به ویژه در پنجره طلایی بعد از تمرین) پیشنهاد میشوند. همیشه به یاد داشته باشید که پروتئین بدون تمرین کافی و دریافت کالری مناسب، منجر به افزایش قدرت نخواهد شد.
توصیه: همواره قبل از شروع هرگونه رژیم مکملیاری با یک متخصص تغذیه ورزشی مشورت کنید تا بر اساس فاکتورهای فردی (وزن، شدت تمرین و وضعیت کلی سلامت) برای شما برنامهریزی شود.
ایتا
۲۵۰
۱۶:۲۳