نحوه انجام تست هموگلوبینقبل از آغاز به کار برای انجام تست هموگلوبین بعد از خروج محل قرارگیری کووت، چشمی آن را با استفاده از پد الکلی 70 درصد ضد عفونی کنید و در فرم نظافت تجهیزات ثبت کنید . سپس 15 دقیقه زمان دهید تا خشک شود . همچنین سطح میز کار را ابتدای شیفت با یک ماده ضدعفونی کننده و پایان شیفت با ماده ضدعفونی کننده دیگر ضدعفونی کنید . (در حال حاضر محلول دکتر برنا بنزوکس ۱٪با مدت اثر 15 دقیقه وماندگاری ۷ روز و محلول آماده مصرف دکتر برنافست با مدت اثر ۲ دقیقه ). همچنین بررسی کنید که وسایل مصرفی منقضی نباشد . از دستگاه کالیبره استفاده کنید . بعد از مراجعه اهداکننده به اتاق تست، از طریق بررسی کارت شناسایی اهداکننده نسبت به احراز هویت اقدام کنید . برای انجام تست از انگشت میانی یا حلقه دست غیر غالب استفاده کنید . با پد الکلی انگشت را ضدعفونی کرده و الکل را با گاز استریل خشک کنید . لانست را شارژ کرده و درحالیکه آن را روی یکی از دو کناره انگشت ضدعفونی شده فشار می دهید دکمه آزادکننده را بزنید . (در صورتی که دست اهداکننده سرد است قبل از ضدعفونی انگشت از اهداکننده بخواهید دستش را گرم کند . )دو قطره اول خون را با گاز پاک کرده و تست از قطره سوم یا چهارم انجام می شود .از فشار دادن زیاد انگشت به دلیل ورود مایع میان بافتی و ایجاد خطا در جواب تست اجتناب کنید .همچنین دقت کنید زمانی میکرکووت را به قطره خون نزدیک کنید که قطره خون کافی باشد . پر کردن میکرکووت در چند مرحله باعث ورود هوا و اختلال در پاسخ تست خواهد شد .خون سطح بیرونی نوار تست را به آهستگی پاک کنید وطوریکه قسمتی از نوار تست که خاصیت مویینگی دارد با گاز استریل برخورد نکند .سپس نوار را داخل دستگاه بگذارید . بعد از حدود۳۰ ثانیه دستگاه عدد را خوانده و عدد خوانش را در پایین و سمت راست برگه ثبت نام نوشته و نام و امضای انجام دهنده تست و تاریخ انجام تست هموگلوبین را ثبت کنید . دقت کنید که ثبت میزان هموگلوبین حتما باید مکتوب به پزشک گزارش شود و از اعلام شفاهی میزان هموگلوبین بپرهیزید .همچنین واحد اندازه گیری هموگلوبین که gr/dl است باید در کنار عدد ثبت شود . در صورتی که از دو دستگاه استفاده می کنید باید مشخص کنید تست با کدام دستگاه انجام شده است .در اتاق تست هموگلوبین در صورت استفاده از سیفتی لانست ،استفاده از سیفتی باکس ممنوع است . لانست و میکروکوت آلوده به خون و گاز خونی و... در سطل پسماند عفونی و پسماندهایی که آلوده به خون نیستند در سطل پسماند بیخطر دفع می شوند . برای کاهش میزان خرابی همو گلوبینومتر به نکات زیر دقت کنید ;1. در ابتدای شیفت و همچنین بعد از پایان کار با دستگاه ,از خروج میکروکوت آخرین اهداکننده اطمینان حاصل نمایید و محل قرارگیری میکرو کوت را با الکل 70 درصد ضدعفونی کنید . 2. در هر بار استفاده از دستگاه دقت کنید سطوح خارجی طرفین میکروکووت پر شده ,آلوده به خون نباشد .طرفین میکروکووت را با گاز تمیز کنید ,ولی دقت کنید گاز به نوک میکروکووت برخورد نکند.۱با توجه به دستورالعمل نحوه کار با دستگاه هموگلوبینومتر optoHb 101 تولیدی شرکت پرتو آوای اطلس توجه به نکات زیر ضروری است . ۱. مدت زمان اندازه گیری توسط این دستگاه کمتر از ۳۰ ثانیه است. ۲. دمای عملکردی دستگاه ۱۰ تا ۳۰ درجه سانتیگراد و دمای نگهداری و حمل و نقل دستگاه ۰ تا ۵۰ درجه سانتیگراد است. و رطوبت محیطی باید کمتر از ۹۰ درصد باشد . ۳. مدت زمان نگهداری میکروکووت تا ۲ سال تحت شرایط نگهداری مناسب می باشد . ۴. از قرار گرفتن دستگاه در معرض تابش مستقیم آفتاب و همچنین سیستم های گرمایشی و گرمای شدید اجتناب کنید .۵ از وارد شدن ضربه به دستگاه جدا پرهیز کنید . نحوه راه اندازی دستگاه ،دستگاه را بر روی سطح صاف گذاشته و کابل اختصاصی را به محل مناسب وصل کنید و دکمه Power را چند ثانیه نگه دارید تا دستگاه شروع به کار کند . در این حالت هموگلوبین اندازه گیری شده نوبت قبل روی صفحه نمایش نشان داده می شود. با باز کردن درب محل قرار گرفتن نمونه فرآیند کالیبراسیون آغاز و با دستور قرار دادن نمونه و شنیده شدن صدای بوق کوتاه دستگاه آماده به کار می شود . ۶. نحوه نمونه گیری کاملا با روشهای نمونه گیری در سایر دستگاه ها یکسان می باشد .توجه کنید با توجه به شکل میکروکوت یکی از گوشه های تیز میکروکووت را با خون تماس دهید و تا پر شدن کامل کووت صبر کنید و سطح خارجی میکروکووت را با گاز خشک کنید . دقت کنید گاز با نوک میکروکووت تماس نیابد . دقت کنید میکروکووت یکنواخت پر شود و حباب هوا در آن دیده نشود . در صورتی که میکروکووت کامل پر نشد آن را با رعایت نکات بهداشتی دور بریزید و از پر کردن مجدد آن خودداری کنید میکروکووت تنها تا ۵ دقیقه قابل خوانش است . میکروکووت پرشده را در محل قرار گرفتن میکروکووت دستگاه گذاشته و با شنیدن دستور Insert sample نگهدارنده را به آرامی ببندید.
توجه کنید با توجه به شکل میکروکوت یکی از گوشه های تیز میکروکووت را با خون تماس دهید و تا پر شدن کامل کووت صبر کنید و سطح خارجی میکروکووت را با گاز خشک کنید . دقت کنید گاز با نوک میکروکووت تماس نیابد . دقت کنید میکروکووت یکنواخت پر شود و حباب هوا در آن دیده نشود . در صورتی که میکروکووت کامل پر نشد آن را با رعایت نکات بهداشتی دور بریزید و از پر کردن مجدد آن خودداری کنید میکروکووت تنها تا ۵ دقیقه قابل خوانش است . میکروکووت پرشده را در محل قرار گرفتن میکروکووت دستگاه گذاشته و با شنیدن دستور Insert sample نگهدارنده را به آرامی ببندید.خونگیری در ابتدای شیفت بر اساس فرم نظافت موجود بر بالای تختهای خونگیری نسبت به ضدعفونی میز کار با محلول ضدعفونی سطوح اقدام کنید . محلول دکتر برنا بنزوکس ۱%تا ۷روز بعد از رقیق سازی و با مدت اثر ۱۵ دقیقه و محلول آماده مصرف دکتر برنافست با مدت اثر ۲ دقیقه قابل استفاده است. همچنین نسبت به ضدعفونی سطح سینی همواسکیل با الکل ۷۰ درصد و فک سیلر با الکل ۴۰ % قبل از شروع کار اقدام کنید . دقت کنید تمام وسایل مورد استفاده در تعداد مناسب باشد و تاریخ انقضای آن نگذشته باشد . همچنین با مراجعه به log book تجهیزات امکان استفاده از تجهیز را از نظر کالیبر بودن و فعال بودن تجهیز بررسی کنید . همچنین میزان خطای همواسکیل و ترازوی مورد استفاده را بدانید . دقت کنید میزان خطای همواسکیل را فقط باید بدانید ولی خطای ترازو باید بر اندازه گیری اعمال شود (adjustment )یعنی اگر خطای ترازوی شما در محدوده 600 تا800 گرم برابر 2گرم بیشتر ازعدد واقعی آن است ,شما از عدد خوانده شده 2 گرم کم کنید و سپس عدد مورد نظر را در نرم افزار اکسل برای محاسبه حجم قرار دهید . بعد از بررسی log book، کار را آغاز کنید . دستکش و ملافه زیر سر اهداکننده باید به ازای هر اهداکننده تعویض شود . دسته تخت را به ازای هر اهداکننده , ضدعفونی کنید . دستکش باید بین هردو اهداکننده تعویض شود .آغاز خونگیری 1.بعد از مراجعه اهداکننده به سالن خونگیری ضمن خوشآمد گویی از وی درخواست کارت ملی نموده و بعد از احراز هویت مشخصات ثبت نام را با کارت تطابق دهید. 2.همچنین با مقایسه شماره برچسب با flag21 که توسط پزشک روی دنورفرم چسبانده شده با sheet برچسب و شماره تایپی روی دونور فرم از صحت برچسب گذاری مطمئن شوید . در ضمن بررسی کنید که نتیجه معاینه سالم باشد و مهر و امضای پزشک و نام و نام خانوادگی اهداکننده و امضای او وجود داشته باشد .و برچسب خودحذفی داخل صندوق مربوطه انداخته شده باشد .در صورت فقدان امضای پزشک یا اهداکننده ، باید مسئول واحد همراه اهداکننده به اتاق معاینه مراجعه کرده و انجام معاینه توسط پزشک تایید و دنورفرم اصلاح شود. 3. قبل از اینکه اهداکننده روی تخت خونگیری دراز بکشد و درحالیکه اهداکننده کنار تخت نشسته باشد، هر دو بازوی اهداکننده را برای انتخاب بهترین رگ بررسی کنید و بعد از انتخاب بهترین رگ او را به یکی از دو تخت مربوط به خود هدایت کنید . 4.نوع کیسه انتخاب شده توسط پزشک را بررسی کرده و کیسه مورد نظر را از نظر مناسب بودن بسته بندی ، عدم نشت ضدانعقاد و حجم مناسب آن و شفاف بودن و عدم وجود جسم خارجی داخل کیسه و سالم بودن کورد و سوزن کیسه بررسی کنید . در صورتی که در این مرحله کیسه دارای مشکل باشد باید فرم نقص و ایراد کیسه پر کنید .5.اکنون شروع به برچسب گذاری کیسه در منتهاالیه بالا و راست برچسب کیسه نمایید . لیبل 22 روی کیسه اصلی و از 23 تا 26 روی بقیه کیسه ها الصاق می شود . همچنین لیبل 27 را بر روی پیلوت ژلدار NAT(در صورت ضرورت اخذ لوله NAT) و 28 را بر روی لوله درب زرد غربالگری و 29 را بر روی پیلوت درب بنفش و ۳۰ را بر روی لوله درب مرواریدی یا قرمز (برحسب موجودی مرکز) الصاق کنید .6.در همین مرحله تمامی کیسه ها و پیلوتها را کنار هم گذاشته و شماره آنها را باهم مقایسه کنید .پیلوتها را عمودی داخل جعبه رک بگذارید . دقت کنید پیلوت هر اهداکننده باید از پیلوت اهداکننده تخت مجاور در دو جعبه رک متفاوت قرار گیرند . در مراکز خونگیری دیوار جداکننده دو میز خون گیری احتمال جابجایی پیلوت را کم می کند .7.بعد از برچسب گذاری ضدعفونی بازو را انجام دهید .ضد عفونی کردن بازو ابتدا با استفاده از پد الکلی نسبت به آلودگی زدایی بازوی اهداکننده اقدام کنید . 3 پاف از اسپری کلر هگزیدین 2 درصد در الکل 70 درصد را بر روی بازوی اهداکننده اسپری کنید طوری که یک محوطه 8 سانتیمتری را پوشش دهد و اپلیکاتور را طوری از بسته بندی خارج کنید که سر پنبه ای آن با جسمی تماس نیابد . اپلیکاتور را به محلول بادی پرپ آغشته کنید . به مدت 30 ثانیه محل رگ انتخاب شده را از مرکز به خارج به قطر 8 تا 10 سانتی متر با استفاده از اپلیکاتوری که عمودی به دست گرفتید، به آهستگی و با فشار برروی پوست به صورت دوایر متحدالمرکز اسکراب کنید . 30 ثانیه صبر کنید .در این مرحله می توانید باگذاشتن درپوش اسپری و همچنین آماده کردن چسب ضدحساسیت که برای فیکس کردن سوزن استفاده می شود، از گذشت این 30 ثانیه اطمینان حاصل کنید . سپس مجددا 3پاف بادی پرپ را روی بازو اسپری کنید و اپلیکاتور دوم را به محلول کلرهگزیدین 2 درصد در ایزو پروپیل الکل 70 درصد آغشته کنید .مجددا 30 ثانیه محل خونگیری را با قطر 8 سانتیمتر اسکراب کنید .یک گاز استریل باز کرده و بدون اینکه سطحی از گاز که قرار است روی بازوی اهداکننده قرار بگیرد ،با دست تماس یابد،گاز را روی بازویاهداکننده قرار دهید. گاز را روی دست نکشید و آن را خشک نکنید . در صورت لمس رگ بعد از ضدعفونی بازو باید تمامی مراحل ضدعفونی بازو را به طور کامل تکرار کنید .فقط از روی گاز می توانید رگ را لمس کنید . سوزن را با زاویه 30 تا 45 درجه در مرکز نقطه ضدعفونی شده بزنید و کورد را با 2 چسب فیکس کنید .8.بعد از ورود سوزن کلمپ مربوط به کیسه جانبی را باز کنید .(برای جلوگیری از ایجاد لخته و یا آلودگی کیسه خون اصلی ، به میکروارگانیسم های موجود در سطح پوست ، خون اولیه به هیچ وجه نباید به کیسه اصلی وارد شود )9. بعد از ورود خون به کیسه جانبی به میزان کافی ، با شکستن کانولا خون را به داخل کیسه اصلی هدایت کنید .10.به محض ورود خون به کیسه اصلی در کیسه های فیلتردار کیسه را شیک دستی کرده و روی هموشیکر/همواسکیل قرار دهید وآن را روشن کنید و زمان شروع خونگیری را از روی ساعت سالن خونگیری که با نگاره همزمان شده اند بر روی دنور فرم ثبت کنید .11. کمتر از 1 دقیقه از زدن سوزن باید نسبت به پر کردن نمونه ها اقدام کنید . لوله گروه بندی و لوله های درب مرواریدی حاوی edta است و نباید لخته شود .بنابراین باید زودتر از بقیه پیلوتها پرشود و سپس پیلوتهای ژلدار الایزا را پر کنید . (اگر احتمال میدهید کیسه ناقص شود و امکان رگ گیری از دست دیگر اهداکننده وجود ندارد و حجم نمونه برای پر کردن ۴ پیلوت کم است با توجه به عدم ارسال پلاسما از کیسه ناقص ابتدا پیلوتهای گروه بندی و NAT کشوری (درب مرواریدی ) و غربالگری را پر کنید .12. بعد از پر کردن هر ۴ پیلوت آنها را 8 تا 10 بار سروته کنید . تا پیلوت بنفش و درب سفید با ضد انعقاد و پیلوتهای غربالگری و NAT با ماده فعال کننده لخته سازی (clot activator ) مخلوط شوند . 13. در این مرحله مجددا شماره پیلوتها را با شماره کیسه و دونور فرم مقایسه کنید . وپیلوتها را عمودی داخل جعبه رک بگذارید . 14.دنورفرم را تکمیل کنید .زمان شروع خونگیری (زمان باز کردن کلمپ کیسه اصلی )را بر روی دنورفرم ثبت کنید . این زمان را از روی ساعت سالن خونگیری که از تطابق آن با ساعت نگاره مطمئن شده اید، ثبت کنید و نه از روی ساعت مچی ویا موبایل. آیتمهایی که تا پایان خونگیری تغییر نمی یابد را تکمیل کنید به جز حجم ،زمان پایان، واکنش و نتیجه خونگیری و قسمت ترخیص.15 . اگر فرصت مناسب برای دادن آموزش های لازم به اهداکننده را دارید در حین فرآیند اهدا با اهداکننده ارتباط کلامی برقرار کنید تا هم استرس و اضطراب وی را کم کرده و هم اطلاعات لازم را در مورد توصیه های لازم برای اهدا خون به اهداکننده بدهید . در صورتی که احساس می کنید اهداکننده بار اول دچار اضطراب شده است طوریکه تعداد تنفس وی افزایش یافته ،به اهداکننده یک پاکت کاغذی بدهید و از او بخواهید در پاکت کاغذی نفس بکشد . 16.بعد از رسیدن حجم به میزان مناسب کورد را کلمپ کنید و بلافاصله دو بار کیسه را رولینگ کنید . در اولین مرحله رولینگ ،به منظور مخلوط شدن خون کورد با ماده ضدانعقاد و جلوگیری از تشکیل لخته در کورد کیسه و امکان انجام کراس مچ ، در حالیکه کورد خالی از خون است کیسه را 8 تا 10 بار سروته کنید . سپس مجددا رول بکشید . 17.در کیسه های فیلتردار در این مرحله 10 بار حرکت پدالی را در دوقطر کیسه (5بار در هر قطر)انجام دهید .18.به کورد کیسه سه عدد سیل زده و کورد را از سیل وسط با دست قطع کنید .قطع کورد با قیچی و رولر و... ممنوع 19. برای خروج سوزن لبه های گاز استریل را بدون اینکه گاز را جابجا کنیدو سطح زیرین گاز را آلوده کنید ،جمع کنید و با نگه داشتن گاز استریل با یک انگشت و نگه داشتن دسته سوزن با انگشت دیگر ،چسب ها را از دست اهداکننده جدا کنید و با حرکت دادن غلاف به سمت سوزن طوری که قسمت شیاردار غلاف در امتداد قسمت شیار دار دسته سوزن باشد ، سوزن را غلاف کنید، طوری که صدای کلیک را حین قفل شدن سوزن احساس کنید .(عدم قفل شدن سوزن احتمال Needle stick را افزایش می دهد. )سپس سوزن غلاف شده را داخل protector کیسه جانبی قفل کنید و در سطل ضایعات عفونی بیندازید .20. در صورتیکه حین خونگیری به اهداکننده آموزشهای لازم ارائه نشده است بعد از اتمام خونگیری, آموزشهای لازم را بدهید . تازمانی که سوزن در دست اهداکننده است وی را ترک نکنید . 21.حجم کیسه را محاسبه کنید و در دونور فرم بنویسید . توجه:استفاده از نرم افزار اکسل برای محاسبه حجم از 26 شهریورماه 96 با توجه به نامه معتبرسازی بلامانع است. ولی تمامی پرسنل باید نحوه محاسبه حجم را بدانند .آموزشهای بعد از اهدا_ استراحت 15 دقیقه_عدم استفاده از کاهنده هوشیاری تا 4 ساعت و مصرف مایعات بیشتر طی این زمان و عدم گرسنگی
گاز را روی دست نکشید و آن را خشک نکنید . در صورت لمس رگ بعد از ضدعفونی بازو باید تمامی مراحل ضدعفونی بازو را به طور کامل تکرار کنید .فقط از روی گاز می توانید رگ را لمس کنید . سوزن را با زاویه 30 تا 45 درجه در مرکز نقطه ضدعفونی شده بزنید و کورد را با 2 چسب فیکس کنید .8.بعد از ورود سوزن کلمپ مربوط به کیسه جانبی را باز کنید .(برای جلوگیری از ایجاد لخته و یا آلودگی کیسه خون اصلی ، به میکروارگانیسم های موجود در سطح پوست ، خون اولیه به هیچ وجه نباید به کیسه اصلی وارد شود )9. بعد از ورود خون به کیسه جانبی به میزان کافی ، با شکستن کانولا خون را به داخل کیسه اصلی هدایت کنید .10.به محض ورود خون به کیسه اصلی در کیسه های فیلتردار کیسه را شیک دستی کرده و روی هموشیکر/همواسکیل قرار دهید وآن را روشن کنید و زمان شروع خونگیری را از روی ساعت سالن خونگیری که با نگاره همزمان شده اند بر روی دنور فرم ثبت کنید .11. کمتر از 1 دقیقه از زدن سوزن باید نسبت به پر کردن نمونه ها اقدام کنید . لوله گروه بندی و لوله های درب مرواریدی حاوی edta است و نباید لخته شود .بنابراین باید زودتر از بقیه پیلوتها پرشود و سپس پیلوتهای ژلدار الایزا را پر کنید . (اگر احتمال میدهید کیسه ناقص شود و امکان رگ گیری از دست دیگر اهداکننده وجود ندارد و حجم نمونه برای پر کردن ۴ پیلوت کم است با توجه به عدم ارسال پلاسما از کیسه ناقص ابتدا پیلوتهای گروه بندی و NAT کشوری (درب مرواریدی ) و غربالگری را پر کنید .12. بعد از پر کردن هر ۴ پیلوت آنها را 8 تا 10 بار سروته کنید . تا پیلوت بنفش و درب سفید با ضد انعقاد و پیلوتهای غربالگری و NAT با ماده فعال کننده لخته سازی (clot activator ) مخلوط شوند . 13. در این مرحله مجددا شماره پیلوتها را با شماره کیسه و دونور فرم مقایسه کنید . وپیلوتها را عمودی داخل جعبه رک بگذارید . 14.دنورفرم را تکمیل کنید .زمان شروع خونگیری (زمان باز کردن کلمپ کیسه اصلی )را بر روی دنورفرم ثبت کنید . این زمان را از روی ساعت سالن خونگیری که از تطابق آن با ساعت نگاره مطمئن شده اید، ثبت کنید و نه از روی ساعت مچی ویا موبایل. آیتمهایی که تا پایان خونگیری تغییر نمی یابد را تکمیل کنید به جز حجم ،زمان پایان، واکنش و نتیجه خونگیری و قسمت ترخیص.15 . اگر فرصت مناسب برای دادن آموزش های لازم به اهداکننده را دارید در حین فرآیند اهدا با اهداکننده ارتباط کلامی برقرار کنید تا هم استرس و اضطراب وی را کم کرده و هم اطلاعات لازم را در مورد توصیه های لازم برای اهدا خون به اهداکننده بدهید . در صورتی که احساس می کنید اهداکننده بار اول دچار اضطراب شده است طوریکه تعداد تنفس وی افزایش یافته ،به اهداکننده یک پاکت کاغذی بدهید و از او بخواهید در پاکت کاغذی نفس بکشد . 16.بعد از رسیدن حجم به میزان مناسب کورد را کلمپ کنید و بلافاصله دو بار کیسه را رولینگ کنید . در اولین مرحله رولینگ ،به منظور مخلوط شدن خون کورد با ماده ضدانعقاد و جلوگیری از تشکیل لخته در کورد کیسه و امکان انجام کراس مچ ، در حالیکه کورد خالی از خون است کیسه را 8 تا 10 بار سروته کنید . سپس مجددا رول بکشید . 17.در کیسه های فیلتردار در این مرحله 10 بار حرکت پدالی را در دوقطر کیسه (5بار در هر قطر)انجام دهید .18.به کورد کیسه سه عدد سیل زده و کورد را از سیل وسط با دست قطع کنید .قطع کورد با قیچی و رولر و... ممنوع 19. برای خروج سوزن لبه های گاز استریل را بدون اینکه گاز را جابجا کنیدو سطح زیرین گاز را آلوده کنید ،جمع کنید و با نگه داشتن گاز استریل با یک انگشت و نگه داشتن دسته سوزن با انگشت دیگر ،چسب ها را از دست اهداکننده جدا کنید و با حرکت دادن غلاف به سمت سوزن طوری که قسمت شیاردار غلاف در امتداد قسمت شیار دار دسته سوزن باشد ، سوزن را غلاف کنید، طوری که صدای کلیک را حین قفل شدن سوزن احساس کنید .(عدم قفل شدن سوزن احتمال Needle stick را افزایش می دهد. )سپس سوزن غلاف شده را داخل protector کیسه جانبی قفل کنید و در سطل ضایعات عفونی بیندازید .20. در صورتیکه حین خونگیری به اهداکننده آموزشهای لازم ارائه نشده است بعد از اتمام خونگیری, آموزشهای لازم را بدهید . تازمانی که سوزن در دست اهداکننده است وی را ترک نکنید . 21.حجم کیسه را محاسبه کنید و در دونور فرم بنویسید . توجه:استفاده از نرم افزار اکسل برای محاسبه حجم از 26 شهریورماه 96 با توجه به نامه معتبرسازی بلامانع است. ولی تمامی پرسنل باید نحوه محاسبه حجم را بدانند .آموزشهای بعد از اهدا_ استراحت 15 دقیقه_عدم استفاده از کاهنده هوشیاری تا 4 ساعت و مصرف مایعات بیشتر طی این زمان و عدم گرسنگی_30 دقیقه سیگار نکشد._چسب محل خونگیری تا چند ساعت باقی بماند و در صورت خونریزی ، بازو را بالا بگیرد و محل خونگیری را 7 تا 10 دقیقه فشار دهد._تاچند ساعت بر روی دستی که خونگیری از آن انجام شده است فشار نیاورد ._اگر احساس سبکی سر و سرگیجه کرد ، دراز بکشد یا بنشیند و سر را بین زانوها بگیرد و در صورت تداوم علایم به پزشک مراجعه کند. _تا 24 ساعت پس از اهدا کار سخت وسنگین انجام ندهد. در مورد مشاغل نیازمند هوشیاری بالا تا 24 ساعت عدم اشتغال به کار _مصرف بیشتر غذاهای سرشار از آهن _در مورد call back مجددا به اهداکننده یاددآوری کنید که در صورت ایجاد مشکلاتی نظیر تب ،زردی، سفتی گردن و...باشماره های مخصوص کال بک که پشت فرم ثبت نام موجود است تماس بگیرد .(لازم است که در مورد call back ابتدا توسط پزشک وسپس توسط خونگیر آموزش لازم داده شود تا اگر اهداکننده حین خونگیری در دوره کمون بیماری بود و حین معاینه هنوز علائم بیماری ظاهر نشده و بعد از خونگیری علائم بروز کرد, این امکان وجود داشته باشد که اهداکننده موضوع را به سازمان اطلاع دهد تا از این خون استفاده نشود . ) _تشکر از اهداکننده و تشویق وی برای مراجعه مجدد با دادن کارت یاد آور
توجه کنید در ابتدای صبح بر روی محلول بادی پرپ و محلول دکتر برنافست و محلول ضد عفونی دست ،تاریخ باز شدن ثبت شود . همچنین تمام مدت خونگیری به جز زمان ضدعفونی بازو درب محلول بادی پرپ بسته باشد .
توجه کنید در ابتدای صبح بر روی محلول بادی پرپ و محلول دکتر برنافست و محلول ضد عفونی دست ،تاریخ باز شدن ثبت شود . همچنین تمام مدت خونگیری به جز زمان ضدعفونی بازو درب محلول بادی پرپ بسته باشد .بر اساس اصول GMPدر تکمیل دنورفرمها وهمچنین تمامی مستندات دقت کنید تمامی آیتمها کامل پر شوند وتمامی قسمتهای خالی اعم از بروز واکنش و اقدامات انجام شده (در صورت عدم واکنش ) و همچنین تمامی آیتمهای مربوط به کیسه دوم (در صورت عدم خونگیری دوکیسه ای )با خط تیره پر شود و در دنورفرم هیچ جای خالی وجود نداشته باشد . خط خوردگی در دونور فرمها وجود نداشته باشد و در صورت خط خوردگی و یا پررنگ شدگی، بر روی اشتباه مورد نظر خط کشیده شود، طوریکه عدد اشتباه قابل خواندن باشد .سپس عدد درست نوشته شده و خط خوردگی تایید شده و نام و نام خانوادگی و امضا و تاریخ تصحیح ، نوشته شود . در نوشتن تاریخ از فرمت مناسب تاریخ استفاده کنید .مثلا تاریخ به صورت ۱۴۰۵/۰۳/۰۸ نوشته شود . دقت کنید که حتما در کنار امضا نام فردی که مستندات را امضا کرده است ،وجود داشته باشد .به هیچ عنوان اهداکننده را تا زمان اتمام استراحت اهداکننده بر روی تخت ، ترک نکنید . بعد از اتمام 15 دقیقه استراحت اهداکننده را به قسمت پذیرایی و ترخیص راهنمایی کنید و در همین زمان که اهداکننده به سمت پذیرایی حرکت می کند، خونگیر برگه کیسه و لوله های نمونه را به قسمت کنترل برده و حجم کیسه را فقط از طریق اکسل محاسبه کرده و در دونور فرم ثبت کنید . سپس دونور فرم را به مسئول ترخیص تحویل دهید . دقت کنید قسمت بروز واکنش و همچنین ترخیص حتما باید توسط مسئول ترخیص تکمیل شود .
به هیچ عنوان اهداکننده را تا زمان اتمام استراحت اهداکننده بر روی تخت ، ترک نکنید . بعد از اتمام 15 دقیقه استراحت اهداکننده را به قسمت پذیرایی و ترخیص راهنمایی کنید و در همین زمان که اهداکننده به سمت پذیرایی حرکت می کند، خونگیر برگه کیسه و لوله های نمونه را به قسمت کنترل برده و حجم کیسه را فقط از طریق اکسل محاسبه کرده و در دونور فرم ثبت کنید . سپس دونور فرم را به مسئول ترخیص تحویل دهید . دقت کنید قسمت بروز واکنش و همچنین ترخیص حتما باید توسط مسئول ترخیص تکمیل شود .فرآیند کنترل و ارسال خون و پیلوتها در هنگام تحویل برگه و کیسه و پیلوت،کیسه خون را به صورت مناسب (در جهت کمترین خطای ترازو) روی ترازو قرار داده و عدد خوانده شده به وسیله ترازو را بر حسب خطای ترازو بعد از adjustment در نرم افزار اکسل تبدیل وزن به حجم بگذارید . دقت کنید عدد نوشته شده بر روی دنور فرم با عدد اکسل یکسان باشد . تمامی آیتمهایی که بر روی دنورفرم در ابتدای خونگیری کنترل می شود ،در این مرحله مجددا ، باید توسط کنترلر چک شود که شامل تطابق شماره لیبل اهدا با flag 21 با شماره های روی sheet برچسب اهدا و چک کردن نتیجه معاینه و مهر و امضای پزشک و نام و امضای اهداکننده وجدا شدن قسمت خودحذفی است . سپس نسبت به تطابق شماره اهدای برگه دنورفرم با کیسه اصلی و کیسه های جانبی و همچنین پیلوتهای گروه بندی، غربالگری و nat کشوری و پالایشگر اقدام کنید .بررسی شرایط ظاهری کیسه ، عدم وجود خط خوردگی بر روی کیسه های اصلی یا جانبی ، حجم کیسه ، بررسی از نظر همولیز و لخته ضروری است . در مورد پیلوتها بررسی از نظر حجم و صحت برچسب گذاری ضرورت دارد . کیسه هارا در انکوباتور 20 تا 24 درجه سانتیگراد طوری بچینید که تبادل هوایی مناسب به منظور کاهش سریعتر دما از حدود 37 درجه سانتیگراد (دمای بدن اهداکننده )اتفاق بیفتد. برای این منظور ابتدا ،در هر کدام از سبدهای موجود در انکوباتور یک کیسه در ابتدای سبد و یک کیسه در انتهای سبد بگذارید و بعد از اینکه در هر سبد دوکیسه خون گذاشته شد ، کیسه های بعدی را نزدیک اولین خونی که وارد انکوباتور(دما به 20 تا 24 درجه نزدیکتر ) شده بچینید . نزدیک به زمان ارسال با کلیدی که تنها در اختیار کنترلر است (ونه بر روی صندوق خودحذفی )درب صندوق را باز کرده و نسبت به ثبت خودحذفی اقدام کنید . دقت کنید اهدا کننده ای که بارکد خودحذفی انتخاب نکرده یا هر دو بارکد را انتخاب کرده است cue در نظر بگیرید .برای اینکه زمان 0.5 تا 2 ساعته جهت سانتریفیوژ پیلوتهای ژلدار درب زرد (غربالگری) را تحت کنترل داشته باشید ,زمان اولین خونگیری را بر روی یک برگه ثبت کنید و با توجه به زمان ۱۵ دقیقه برای سانتریفیوژ ۲ ساعت بعد را به عنوان زمان سانتریفیوژ در نظر بگیرید . به طور مثال اگر اولین خونگیری ساعت 8:30 دقیقه اتفاق افتاده است زمان سانتریفیوژ لوله های درب قرمز گرینر ، لوله های درب سفید و درب زرد d vac برابر ۱۵ یعنی از ۱۰:۳۰ تا ۱۰:۴۵ دقیقه است . از آنجایی که از زمان آخرین پیلوتی که در هر دور سانتریفیوژ در دستگاه قرار می گیرند باید حداقل نیم ساعت گذشته باشد تمامی پیلوت شماره های اهدا که از 8:30 تا 10 خونگیری شده اند باید سانتریفیوژ شوند . به همین ترتیب پیلوتهای بعد از ساعت 10 را نیز برای دور بعدی سانتریفیوژ زمانبندی کنید . پیلوتها قبل از سانتریفیوژ باید در دمای 20 تا 24 درجه سانتیگراد نگهداری می شوند اما بلافاصله پس از سانتریفیوژ به یخچال 2 تا 8 درجه منتقل خواهند شد . پیلوتها در واحد فرآورده و اتوماسیون به مدت 2 ساعت از اتمام سانتریفیوژ در یخچال 2 تا 8 درجه قرار داده می شوند و پیلوت NATپس از 2 ساعت به فریزر منفی 20 و سردتر منتقل شوند . نحوه ارسال خون :محفظه حمل خون سالم و تمیز را انتخاب کرده و درب آن را در دمای اتاق باز کنید ،تا با دمای محیط همدما شود.لاگر را بین دو خون آخر روشن کنید و پس از 10 دقیقه دمای لاگر را به عنوان دمای ارسال بخوانید .دمای لاگر و دمای باکس را باید بر روی فرم ارسال ثبت کنید .کف محفظه کاغذ جاذب قرار داده و یک کیسه حبابدار روی آن قرار داده و پلاستیک حمل خون با حجم مناسب را داخل آن باز کنید ،طوری که دیواره های آن روی دیواره محفظه قرار گیرد . کف آن کاغذ جاذب بگذارید.کیسه های خون را بعد از خوانده شدن توسط بارکدخوان به صورت افقی داخل کیسه پلاستیکی قراردهید و دو کیسهای که آخر خونگیری شدند ، را روی بقیه کیسه ها قرار داده و لاگر را بین آن دو کیسه قرار دهید .هوای کیسه را خالی کرده و درب کیسه حمل خون را ببندید . برای قرار دادن یخ ابتدا یک کیسه حبابدار روی کیسه حمل خون و کناره های آن قرار دهید طوری که خون به هیچ وجه با یخ تماس نداشته باشد تا خون همولیز نشود.تعداد یخ مناسب را براساس نامه معتبرسازی روی کیسه حبابدار قرار داده و برگه ارسال را بعد از ثبت ساعت ، تاریخ ،دما و امضا ، ثبت شماره برچسب امنیتی و تکمیل بقیه آیتمها در داخل یک کیسه پلاستیکی قرار داده و داخل باکس بگذارید.در برگه ارسال دمای باکس حمل خون را عددی بین 20 تا 24 برابر دمای محیط ثبت کرده و کنار آن دمای دو کیسه آخرحدود ۲۸ تا ۳۰ درجه را ثبت کنید . در برگه ارسال کنار شماره اهدای این دو کیسه علامت بزنید تا واحد فرآورده نیز در پایان فرآیند حمل و نقل دمای این دو کیسه را کنترل کند .دقت کنید در صورتی که در ارسال خون دارای عدم انطباق نظیر کم حجم ، کیسه ناقص یا زمان طولانی خونگیری و...دارید فرم محصول نامنطبق در پوشه اهدا برای کیسه پر شده و کیسه مزبور (در صورت وجود باکس )باید به صورت جداگانه ارسال شوددر صورت فقدان باکس بیشتر،کیسه خون نامنطبق در کیسه پلاستیکی کوچکی جداسازی شده و داخل کیسه بزرگ حمل خون قرار گیرد .در مورد مرکز خونگیری وصال و مراکز دارای باکس نامنطبق، باید کیسه های ناقص و نامنطبق در باکس جداگانه ارسال شوند .همچنین شماره اهدای کیسه نامنطبق و علت عدم انطباق در فرم ارسال ثبت شود .ارسال موارد نامنطبق باید به صورت جداگانه انجام شود. نامه و همچنین سند معتبرسازی کیسه و پیلوت باید در مراکز وجود داشته باشد و پرسنل باید تعداد خون، تعدادیخ وحجم باکس حمل کیسه و پیلوت و دمای حمل ونقل را بدانند. درب باکس را کاملا پلمپ کنید و اطلاعات روی برچسب امنیتی را تکمیل کنید. دقت کنید شماره برچسب امنیتی را به صورت کامل از عد د 200026تا انتهای رقم شماره سریال را ثبت کنید .همچنین در ارسال کیسه و پیلوت در مربع شماره سریال روی دو برچسب امنیتی که روی کیسه و پیلوت چسبانده می شود عدد ۱ و ۲ را ثبت کنید و هر دو شماره برچسب امنیتی را بر روی دو طرف باکس حمل کیسه و لوله نمونه بچسبانید . در صورت فقدان برچسب امنیتی حتما درب باکس را با چسب پهن ببندید . در صورتی که اهداکننده بارکد خیر خون من مصرف نشود را انتخاب کرده بود یا هیچ بارکدی توسط اهداکننده انتخاب نشده بود و یا اهداکننده هر دو بارکد بله و خیر را داخل صندوق انداخته بود ،خون این اهداکننده نباید به هیچ وجه مصرف شود و کیسه خون و لوله های نمونه در یک کیسه جداگانه مخصوص ارسال خونهای cue و failed جهت انجام آزمایشات به واحد کنترل کیفی ارسال می شود .
نحوه ارسال پیلوت :محفظه مناسب تمیز و فاقد شکستگی انتخاب کرده و درب آن را باز بگذارید تا با دمای اتاق هم دما شود.بر اساس نامه معتبرسازی مراکز اهدا، درمورد لوله های غربالگری و گروه بندی و NAT باید دمای لوله به 2 تا 8 درجه برسد و و در مورد مرکز وصال ،دمای باکس باید با دمای اتاق همدما شود. به این منظور بر اساس نامه وسند معتبرسازی مراکز اهدا ،نیم ساعت قبل از ارسال تعداد یخ مناسب طبق نامه معتبرسازی داخل باکس گذاشته تا دمای باکس به 2 تا 8 درجه برسد . هر کدام از پیلوتها را بعد از سانتریفیوژ و خوانده شدن توسط بارکد خوان مرتب در جعبه رک بچینید .کف باکس حمل پیلوت یک عدد کاغذ جاذب قرار داده وروی آن یخ بگذارید.یک عدد کیسه پلاستیکی مناسب جهت حمل پیلوت داخل باکس قرار داده و کف آن را با کاغذ جاذب بپوشانید.جعبه رک را داخل کیسه گذاشته و لاگر را روشن کرده وبین پیلوتها قرار دهید طوریکه لاگر حین حمل ونقل جابجا نشود .هوای کیسه حمل پیلوت را خارج کرده و درب کیسه را ببندیدو مجددا رو وکنار جعبه رک را با کیسه حبابدار بپوشانید.دقت کنید که کیسه حبابدار به هیچ وجه با خون و یا پیلوت تماس نمی یابد و خارج از کیسه حمل قرار می گیرد بر اساس نامه معتبر سازی تعدادیخ مناسب را در کناره های باکس حمل پیلوت قرار دهید و برگه های ارسال هر کدام از نمونه ها را از نرم افزار سازمان پرینت گرفته و مشابه برگه ارسال کیسه خون تکمیل کرده و داخل کیسه پلاستیکی قرار داده و داخل باکس حمل پیلوت بگذارید و درب باکس را پلمپ کرده و اطلاعات برچسب امنیتی را مانند کیسه تکمیل کنید دقت کنید مشخصات سانتریفیوژ و زمان شروع و اتمام سانتریفیوژ درست ثبت شود .پیلوتهای گروه بندی و غربالگری و نت کشوری در یک باکس به واحد اتوماسیون و پیلوتNAT پالایشگر در باکس دیگری به واحد فرآورده حمل می شود . مشخصات برچسب امنیتی را به طور کامل ثبت کنید .دقت کنید در زمان ارسال تعداد کیسه های ارسال شده با تعداد لوله ها تطابق داشته باشد .
نامه و همچنین سند معتبرسازی کیسه و پیلوت باید در مراکز وجود داشته باشد و پرسنل باید تعداد خون، تعدادیخ وحجم باکس حمل کیسه و پیلوت و دمای حمل ونقل را بدانند. درب باکس را کاملا پلمپ کنید و اطلاعات روی برچسب امنیتی را تکمیل کنید. دقت کنید شماره برچسب امنیتی را به صورت کامل از عد د 200026تا انتهای رقم شماره سریال را ثبت کنید .همچنین در ارسال کیسه و پیلوت در مربع شماره سریال روی دو برچسب امنیتی که روی کیسه و پیلوت چسبانده می شود عدد ۱ و ۲ را ثبت کنید و هر دو شماره برچسب امنیتی را بر روی دو طرف باکس حمل کیسه و لوله نمونه بچسبانید . در صورت فقدان برچسب امنیتی حتما درب باکس را با چسب پهن ببندید . در صورتی که اهداکننده بارکد خیر خون من مصرف نشود را انتخاب کرده بود یا هیچ بارکدی توسط اهداکننده انتخاب نشده بود و یا اهداکننده هر دو بارکد بله و خیر را داخل صندوق انداخته بود ،خون این اهداکننده نباید به هیچ وجه مصرف شود و کیسه خون و لوله های نمونه در یک کیسه جداگانه مخصوص ارسال خونهای cue و failed جهت انجام آزمایشات به واحد کنترل کیفی ارسال می شود .نحوه ارسال پیلوت :محفظه مناسب تمیز و فاقد شکستگی انتخاب کرده و درب آن را باز بگذارید تا با دمای اتاق هم دما شود.بر اساس نامه معتبرسازی مراکز اهدا، درمورد لوله های غربالگری و گروه بندی و NAT باید دمای لوله به 2 تا 8 درجه برسد و و در مورد مرکز وصال ،دمای باکس باید با دمای اتاق همدما شود. به این منظور بر اساس نامه وسند معتبرسازی مراکز اهدا ،نیم ساعت قبل از ارسال تعداد یخ مناسب طبق نامه معتبرسازی داخل باکس گذاشته تا دمای باکس به 2 تا 8 درجه برسد . هر کدام از پیلوتها را بعد از سانتریفیوژ و خوانده شدن توسط بارکد خوان مرتب در جعبه رک بچینید .کف باکس حمل پیلوت یک عدد کاغذ جاذب قرار داده وروی آن یخ بگذارید.یک عدد کیسه پلاستیکی مناسب جهت حمل پیلوت داخل باکس قرار داده و کف آن را با کاغذ جاذب بپوشانید.جعبه رک را داخل کیسه گذاشته و لاگر را روشن کرده وبین پیلوتها قرار دهید طوریکه لاگر حین حمل ونقل جابجا نشود .هوای کیسه حمل پیلوت را خارج کرده و درب کیسه را ببندیدو مجددا رو وکنار جعبه رک را با کیسه حبابدار بپوشانید.
دقت کنید که کیسه حبابدار به هیچ وجه با خون و یا پیلوت تماس نمی یابد و خارج از کیسه حمل قرار می گیرد بر اساس نامه معتبر سازی تعدادیخ مناسب را در کناره های باکس حمل پیلوت قرار دهید و برگه های ارسال هر کدام از نمونه ها را از نرم افزار سازمان پرینت گرفته و مشابه برگه ارسال کیسه خون تکمیل کرده و داخل کیسه پلاستیکی قرار داده و داخل باکس حمل پیلوت بگذارید و درب باکس را پلمپ کرده و اطلاعات برچسب امنیتی را مانند کیسه تکمیل کنید دقت کنید مشخصات سانتریفیوژ و زمان شروع و اتمام سانتریفیوژ درست ثبت شود .پیلوتهای گروه بندی و غربالگری و نت کشوری در یک باکس به واحد اتوماسیون و پیلوتNAT پالایشگر در باکس دیگری به واحد فرآورده حمل می شود . مشخصات برچسب امنیتی را به طور کامل ثبت کنید .دقت کنید در زمان ارسال تعداد کیسه های ارسال شده با تعداد لوله ها تطابق داشته باشد .ترخیص اهداکنندگانمسئول ترخیص باید میزان خطای فشارسنج را بداند و در ثبت اطلاعات فشار اهداکننده adjustment انجام دهد. بعد از استراحت 15 دقیقه ای, اهداکننده برای مصرف مایعات و خوراکی سبک به قسمت پذیرایی هدایت می شود و بعد از پذیرایی مسئول ترخیص، باید نسبت به انجام فرآیند ترخیص اقدام کند:1. بررسی بازوی خونگیری شده از نظر هماتوم و خونریزی (در صورت هماتوم یا خونریزی باید از پزشک خواسته شود که فرم واکنش پر کند و در فرم اهدا در قسمت واکنش به عنوان واکنش موضعی ثبت گردد . )2. پرسش در مورد حال عمومی اهداکننده شامل احساس سرگیجه یا ضعف(در صورت مشاهده مشکل ،هدایت اهداکننده به تخت واکنش و اطلاع به پزشک با کمک سایر همکاران )3. اندازه گیری فشار خون از بازوی خونگیری نشده و همچنین کنترل نبض . فشار خون اهداکننده از 90/50 نباید کمتر و از 180/100نباید بیشتر باشد . همچنین فشار خون سیستولیک به میزان مساوی یا بیشتر از 20 میلیمتر جیوه نباید نسبت به فشار سیستولیک اولیه روی دونور فرم افت کند .نبض اهداکننده نیز نباید بیش از 100 و نباید کمتر از 50 ضربه در دقیقه باشد . در صورت مناسب نبودن حال عمومی اهداکننده یا تغییر در علایم حیاتی اقدامات لازم در زمان واکنش اهداکننده ضروری است . در صورتی که اهداکننده مایل به انجام فرآیند ترخیص نباشد. یا علیرغم عدم بهبود علایم واکنش ، تمایل به ترک مرکز را دارد ،باید فرم ترخیص با میل شخصی تکمیل شده و به تایید مدیر پزشکی برسد .