غررالحکم و دررالکلم
تدبیر، نیمی از کمک و یاری است
این حدیث شریف بر اهمیت تدبیر و برنامهریزی در زندگی فردی و اجتماعی تأکید میکند و آن را معادل نیمی از موفقیت و تحقق اهداف میداند
التَّدْبِيرُ نِصْفُ اَلْمَعُونَةِ
حدیث : 566
صفحه : 38
ترجمه کلمه به کلمه :
التَّدْبِیرُ : تدبیر ، چارهاندیشی ، برنامهریزی ، مدیریت امور
نصْفُ : نیمی از ، نصفِ
الْمَعُونَهِ : یاری ، کمک ، امداد ، توانایی و پیشبرد کارها
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
Ghorar-Al-Hekam-566.jpg
۴.۹۹ مگابایت
۴۰
۱۳:۰۵
۳۸
۲۰:۴۳
غررالحکم و دررالکلم
هرگاه دیدی خداوندِ سبحان با وجود گناهانت، نعمتها را پیدرپی بر تو میفرستد، بدان که این برای تو استدراج است
انسان معمولاً نعمتهای مادی و رفاه ظاهری را نشانهی رضایت خداوند میپندارد ، اما این حدیث هشدار میدهد که فزونی نعمتها در کنار استمرار گناه ، همواره نشانهی لطف الهی نیست
إذَا رَأَيْتَ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ يُتَابِعُ عَلَيْكَ اَلنِّعَمَ مَعَ اَلْمَعَاصِي فَهُوَ اِسْتِدْرَاجٌ لَكَ
حدیث : 4047
صفحه : 284
ترجمه کلمه به کلمه :
إذَا : هرگاه ، زمانی که
رأَیْتَ : دیدی ، مشاهده کردی
اللَّهَ سُبْحَانَهُ : خداوند که پاک و منزه است
یتَابِعُ : پیاپی میفرستد ، پیدرپی عطا میکند
علَیْکَ : بر تو
النِّعَمَ : نعمتها را
معَ : به همراهِ ، در عینِ (با وجودِ)
الْمَعَاصِی : گناهان ، نافرمانیها
فهُوَ : پس آن (این وضعیت)
اسْتِدْرَاجٌ : استدراج (غافلگیر کردن ، کمکم و پلهپله به سوی عذاب کشاندن)
لکَ : برای تو ، نسبت به تو
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
ما غالباً گمان میکنیم که سرازیر شدن نعمتها ، ثروت ، موفقیت و سلامتی ، همواره نشانه رضایت پروردگار است ؛ اما این حدیث شریف به ما هشدار میدهد که گاهی وفور نعمت ، نزدیک شدن به مجازات است
در چنین وضعیتی، نعمتها نه بهعنوان پاداش ، بلکه بهصورت استدراج عطا میشوند ؛ یعنی خداوند انسان را مهلت میدهد و نعمتها را پیاپی در اختیار او قرار میدهد تا او بیش از پیش در غفلت فرو رود و بدون توبه و بازگشت ، به تدریج به سرانجام سخت اعمال خود نزدیک شود
واژه استدراج به معنای پلهپله و گامبهگام کسی را به سمتی کشاندن است. وقتی انسان گناه میکند و در مقابل، نعمت جدیدی دریافت میکند، شیطان و نفس اماره به او القا میکنند که : اگر کار تو اشتباه بود، خداوند تو را عذاب میکرد، پس حتماً خداوند از تو راضی است، این توهم، باعث میشود شخص، احساس امنیت و غرور کاذب کند، نیاز به توبه را در خود نبیند و روز به روز در باتلاق گناهان فروتر رود ؛ تا جایی که ناگهان و در اوج غفلت ، عذاب الهی او را فرا میگیرد
یعنی این نعمتها از روی لطف و مهربانی نسبت به تو نیست، بلکه از آن روست که به سبب فراوانی بدیهایت، تو را از دایرهی لطف و عنایت ویژهی خود خارج کرده و تو را شایستهی آن ندانسته است که با فرستادن بلا و سختی، بیدارت کند و زمینهی آگاهی و بازگشتت را فراهم آورد.
از اینرو، نعمتهایش را از تو بازنمیدارد و تو را در مسیر نافرمانی و سرکشیات رها میکند
۳۸
۲۰:۴۴
غررالحکم و دررالکلم
هرگاه دیدی خداوندِ سبحان با وجود گناهانت، نعمتها را پیدرپی بر تو میفرستد، بدان که این برای تو استدراج است
انسان معمولاً نعمتهای مادی و رفاه ظاهری را نشانهی رضایت خداوند میپندارد ، اما این حدیث هشدار میدهد که فزونی نعمتها در کنار استمرار گناه ، همواره نشانهی لطف الهی نیست
إذَا رَأَيْتَ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ يُتَابِعُ عَلَيْكَ اَلنِّعَمَ مَعَ اَلْمَعَاصِي فَهُوَ اِسْتِدْرَاجٌ لَكَ
حدیث : 4047
صفحه : 284
ترجمه کلمه به کلمه :
إذَا : هرگاه ، زمانی که
رأَیْتَ : دیدی ، مشاهده کردی
اللَّهَ سُبْحَانَهُ : خداوند که پاک و منزه است
یتَابِعُ : پیاپی میفرستد ، پیدرپی عطا میکند
علَیْکَ : بر تو
النِّعَمَ : نعمتها را
معَ : به همراهِ ، در عینِ (با وجودِ)
الْمَعَاصِی : گناهان ، نافرمانیها
فهُوَ : پس آن (این وضعیت)
اسْتِدْرَاجٌ : استدراج (غافلگیر کردن ، کمکم و پلهپله به سوی عذاب کشاندن)
لکَ : برای تو ، نسبت به تو
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
Ghorar-Al-Hekam-4047.jpg
۲.۱۴ مگابایت
۳۸
۲۰:۴۶
۳۶
۱۶:۵۶
غررالحکم و دررالکلم
هرگز به دانش دست نمییابد، مگر آنکه در مطالعه و یادگیری پایداری و مداومت کند
علم ، ثمره شیرینِ درختی است که ریشههای آن با مطالعه طولانی ، مباحثه مستمر و صبر در برابر سختیهای یادگیری آبیاری شده
لنْ يُحْرِزَ اَلْعِلْمَ إِلاَّ مَنْ يُطِيلُ دَرْسَهُ
حدیث : 7422
صفحه : 553
ترجمه کلمه به کلمه :
لنْ : هرگز ، به هیچوجه (برای نفی قطعی در آینده)
یحْرِزَ : به دست میآورد ، در اختیار میگیرد ، حفظ میکند (احراز میکند)
الْعِلْمَ : علم ، دانش
إلاَّ : مگر ، جز
منْ : کسی که
یطِیلُ : طولانی میکند ، تداوم و استمرار میبخشد ، ادامه میدهد
درْسَهُ : درس خود را ، مطالعه و آموختن خویش را
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
۳۶
۱۶:۵۶
غررالحکم و دررالکلم
هرگز به دانش دست نمییابد، مگر آنکه در مطالعه و یادگیری پایداری و مداومت کند
علم ، ثمره شیرینِ درختی است که ریشههای آن با مطالعه طولانی ، مباحثه مستمر و صبر در برابر سختیهای یادگیری آبیاری شده
لنْ يُحْرِزَ اَلْعِلْمَ إِلاَّ مَنْ يُطِيلُ دَرْسَهُ
حدیث : 7422
صفحه : 553
ترجمه کلمه به کلمه :
لنْ : هرگز ، به هیچوجه (برای نفی قطعی در آینده)
یحْرِزَ : به دست میآورد ، در اختیار میگیرد ، حفظ میکند (احراز میکند)
الْعِلْمَ : علم ، دانش
إلاَّ : مگر ، جز
منْ : کسی که
یطِیلُ : طولانی میکند ، تداوم و استمرار میبخشد ، ادامه میدهد
درْسَهُ : درس خود را ، مطالعه و آموختن خویش را
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
Ghorar-Al-Hekam-7422.jpg
۲.۵۴ مگابایت
۳۶
۱۶:۵۷
۲۶
۱۳:۵۶
غررالحکم و دررالکلم
آنکه در پی جُبران برآید، در آستانهٔ رستگاری است
انسانی که اشتباهات خود را میپذیرد و درصدد رفع آنها برآید ، دیگر یک خطاکار نیست ؛ او انسانی است که تنها یک قدم با کمال و رستگاری فاصله دارد
الْمُسْتَدْرِكُ عَلَى شَفَا صَلاَحٍ
حدیث : 1218
صفحه : 65
ترجمه کلمه به کلمه :
الْمُسْتَدْرِکُ : جبرانکننده ، کسی که در صدد جبران است
علَى : بر ، در
شفَا : لبه ، کناره ، آستانه
صلاَحٍ : صلاح ، رستگاری ، شایستگی ، درستی
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
مستدرک به کسی گفته میشود که به نقص، خطا یا کوتاهیِ خود آگاه شده و در صدد جبران آن برمیآید. تعبیر علی شفا صلاح نشان میدهد که همین نیتِ جبران ، انسان را به مرز و آستانهٔ صلاح و درستی میرساند، هرچند هنوز به کمال نرسیده باشد
در این بیان ، صلاح نتیجهای دفعی و ناگهانی نیست، بلکه مسیری است که با آگاهی ، بازنگری و ارادهٔ اصلاح آغاز میشود. از اینرو، کسی که گذشتهٔ خود را نادیده نمیگیرد و در پی ترمیم آن برمیآید، از نظر اخلاقی و معنوی در موقعیتی امیدبخش قرار گرفته است ، همچنین این حدیث تأکید میکند که آغاز اصلاح ، خود بخشی از صلاح است و جبران صادقانه، نشانهٔ زنده بودن وجدان و آمادگی روح برای رشد و هدایت است
این تعبیر زیبا حاوی دو پیام بسیار مهمِ تربیتی است :
خُنُک هوشیارانِ فرخندهبختکه پیش از دُهُلزن بسازند رخت
کنون باید ای خفته بیدار بودچو مرگ اندر آرد ز خوابت، چه سود؟
دریغا که بگذشت عمر عزیزبخواهد گذشت این دمی چند نیز
گذشت آنچه در ناصوابی گذشتوَر این نیز هم در نیابی، گذشت
کنون وقتِ تخم است اگر پروریگر امید داری که خرمن بری
به شهرِ قیامت مرو تنگدستکه وجهی ندارد به حسرت نشست
کنون کوش کآب از کمر درگذشتنه وقتی که سیلابت از سر گذشت
کنونت که چشم است اشکی ببارزبان در دهان است عذری بیار
۲۷
۱۳:۵۶
غررالحکم و دررالکلم
آنکه در پی جُبران برآید، در آستانهٔ رستگاری است
انسانی که اشتباهات خود را میپذیرد و درصدد رفع آنها برآید ، دیگر یک خطاکار نیست ؛ او انسانی است که تنها یک قدم با کمال و رستگاری فاصله دارد
الْمُسْتَدْرِكُ عَلَى شَفَا صَلاَحٍ
حدیث : 1218
صفحه : 65
ترجمه کلمه به کلمه :
الْمُسْتَدْرِکُ : جبرانکننده ، کسی که در صدد جبران است
علَى : بر ، در
شفَا : لبه ، کناره ، آستانه
صلاَحٍ : صلاح ، رستگاری ، شایستگی ، درستی
@ghurar_al_hekam_ir
https://ghurar-al-hekam.ir
Ghorar-Al-Hekam-1218.jpg
۲.۷۹ مگابایت
۲۷
۱۳:۵۸