ش
️مرکز آموزش انجمن جامعهشناسی ایران با همکاری موسسه فرهنگی هنری کاژه برگزار میکنندنقش روشنفکر
سیدمهدی یوسفی پنجشنبه ۳۱ اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ / ساعت ۱۷️ حضوری و آفلاین️ این جلسه نه سخنرانیمحور است و نه حتی یک متنخوانی دقیق، بلکه امیدوارم بتوانیم با هم دربارۀ استدلالهای سعید گپ بزنیم. نشست دو بخش خواهد داشت که در هر بخش یکیاز این دو متن را میخوانیم. هر بخش با ارائۀ کوتاهی آغاز میشود و با بحث جمعی دربارۀ متن ادامه خواهد یافت. ارائههای آغازین صرفاً فتح باب بحث خواهند بود، نه ارائۀ دقیقی از محتوای بحث سعید و استدلالهای او. درنتیجه خواندن متنها برای درگیر شدن در بحث ضروری است.تهران، خیابان مطهری، خیابان قائم مقام فراهانی، کوچه ۲۲، پلاک ۱۷شرکت در این جلسه (به صورت حضوری یا آفلاین) رایگان است، اما به دلیل ظرفیت محدود سالن ثبتنام ضروری است. برای ثبتنام و اطلاعات بیشتر، به آیدی @hamandishi404 در بله یا آیدی @hamandishi1404 در تلگرام پیام دهید.کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@hamandishi01۱۳
۱۳
۱۳
۱۳
۱۶نقش روشنفکر.pdf
۳.۶۳ مگابایت
️ خواندن این متن برای درگیر شدن در بحث ضروری است. برای ثبتنام و اطلاعات بیشتر، به آیدی @hamandishi404 در بله یا آیدی @hamandishi1404 در تلگرام پیام دهید. کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@hamandishi01۱۵
نقش روشنفکر
سیدمهدی یوسفی
مؤسسه فرهنگی کاژه
۳۱ اردیبهشتماه ۱۴۰۵
کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@HamAndishi01
سیدمهدی یوسفیمؤسسه فرهنگی کاژه ۳۱ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@HamAndishi01۷نقش روشنفکر _ قسمت اول.m4a
۰۱:۲۹:۵۸-۱۶.۴۴ مگابایت
نقش روشنفکر (قسمت اول)
سیدمهدی یوسفی
مؤسسه فرهنگی کاژه
۳۱ اردیبهشتماه ۱۴۰۵
کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@HamAndishi01
سیدمهدی یوسفیمؤسسه فرهنگی کاژه ۳۱ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@HamAndishi01۵نقش روشنفکر _ قسمت دوم .m4a
۰۱:۳۰:۰۰-۱۶.۴۵ مگابایت
نقش روشنفکر (قسمت دوم)
سیدمهدی یوسفی
مؤسسه فرهنگی کاژه
۳۱ اردیبهشتماه ۱۴۰۵
کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@HamAndishi01
سیدمهدی یوسفیمؤسسه فرهنگی کاژه ۳۱ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ کانال شورای هماندیشی مرکز آموزش در بله و تلگرام:@HamAndishi01۷
️گزارش نشست کمال مطلوب یا ایدهآلهای ایرانی؛ احضار یک فراخوان تاریخیاین نشست با هدایت مهسا اسدالهنژاد، در تاریخ دهم اردیبهشت سال 1405، در مؤسسه فرهنگی کاژه برگزار شد. موضوع نشست بررسی رویدادی تاریخی و مطبوعاتی در سال ۱۳۰۲ خورشیدی بود. در آن سال، فرجالله بهرامی در روزنامۀ «شفق سرخ» فراخوانی منتشر کرد و از فضلا و اندیشمندان پرسید که «ایدهآل و آرمان ایران چیست؟»، «چه میخواهیم؟»، «از چه راهی باید به آن برسیم؟» و «آیا ایران میتواند وحدت ایدهآل داشته باشد؟». پاسخهای چهرههای برجستۀ آن زمان، تصویری دقیق از بحرانها و امیدهای جامعۀ ایرانی در یک قرن پیش ارائه میدهد.
بخش اول: زمینۀ تاریخی و بحرانهای سال ۱۳۰۲
فضای فکری مقطع مورد بحث، شباهتهای قابلتأملی با دوران معاصر دارد. اندیشمندان آن دوره در پاسخهای خود به چند بحران اساسی اشاره کردهاند:
● تجربۀ شکست: جامعه با احساس ناکامی در انقلاب مشروطه و ناتوانی در تأسیس حکومت قانون روبهرو بود.
● بحران اقتدار و هرجومرج: خلأ اقتدار باعث شده بود نخبگان به دنبال یک «دست نیرومند» یا بهاصطلاح دیکتاتوری (به معنای رومی کلمه، یعنی پیشبرندۀ منفعت همگانی و نه مستبد خودسر) برای ساماندهی امور باشند.
● خطر استعمار و جنگ: پیامدهای جنگ جهانی اول و اشغال ایران، باعث شده بود مسئلۀ بقا و استقلال بر مطالبۀ «آزادی» پیشی بگیرد.
● نبودِ ملت یکپارچه: بسیاری از نویسندگان معتقد بودند چون ایدهآل و منفعت مشترکی نداریم، اساساً هنوز چیزی به نام «ملت ایران» شکل نگرفته است. به همین دلیل، توسعۀ راهآهن برای ایجاد «ارتباط چهرهبهچهره» و همچنین «آموزش اجباری» برای همسانسازی زبان و فرهنگ، از ضرورتهای ملتسازی شمرده میشد.
بخش دوم: آرای چهرههای برجسته در پاسخ به شفق سرخ
از میان ۱۹ متن منتشرشده در روزنامه شفق سرخ، نظرات چند چهره بسیار جلب توجه میکند:
● سعید نفیسی: او معتقد بود که ایرانیان در یأس و حسرت گذشته با هم مشترکاند، اما امید مشترکی به آینده ندارند. نفیسی تفاوتهای مذهبی و نژادی را مانعی برای وحدت میدانست.
● آلجای افشار (نخستین دندانپزشک زن ایران): او با نگاهی فردگرایانه تأکید داشت که روح اجتماعی در ایران شکل نگرفته است. از دید او، راهکار عبور از بحران، ظهور یک دیکتاتور مصلح است که از بالا با زور جامعه را اصلاح کند.
● ملکالشعرای بهار: بهار میان وضعیت موجود و وضعیت مطلوب تفکیک قائل شد. او در تعریفی مترقی، ملتبودن را نه به مذهب، زبان یا نژاد، بلکه به «جغرافیا، زمین و تاریخ مشترک» پیوند زد.
● علی دشتی: وی برای شکلگیری یک ایدهآل ملی، بر ضرورت رشد «طبقۀ متوسط» تأکید کرد؛ طبقهای آگاه که در میانۀ تودۀ بیسواد و دولت جابر قرار میگیرد.
بخش سوم: پیوند تاریخ با اکنون؛ گفتوگوی جمعی
در بخش پایانی نشست (گفتوگوی جمعی)، مفاهیم مطرحشده در سال ۱۳۰۲ با وضعیت سیاسی و اجتماعی امروز ایران تطبیق داده شد:
سندرم شخصمحوری: اتکای تاریخی ایرانیان به یک فرد یا منجی برای حل مشکلات اجتماعی، مورد بحث قرار گرفت. این شخصمحوری باعث میشود مردم در تصمیمگیریهای اساسی قانونگذاری حضور نداشته باشند و قدرت و عاملیت خود را از دست بدهند. مفهوم منفعت مشترک: تأکید شد که «منفعت مشترک» امری پیشینی نیست، بلکه امری پسینی است که از دل به رسمیت شناختن حقوق دیگری و تفاوتهای او آغاز میشود. جغرافیا و هویت: در بحث جغرافیا بحث شد که اگر مفهوم سرزمین با مفهوم «خون» پیوند بخورد، رویکردی خطرناک و فاشیستی تولید میکند. در مقابل، جغرافیا باید بر مبنای «حق زیستن» و حقوق برابر شهروندی تعریف شود.
این نشست، دعوتی است برای بازاندیشی در تاریخ تحولات فکری ایران و یافتن پاسخهایی برای بحرانهای ساختاری جامعۀ امروز. فایل صوتی کامل این برنامه در کانال موجود است.۲۰