تجربه احزاب در ایران بعد از انقلاب تجربه موفق و کارآمدی نبود. در باب اینکه چرا فعالیت حزبی در ایران اسلامی نتوانست در شکلگیری حیات سیاسی نقش موثری داشته باشد علل بیشماری را میتوان برشمرد که از میان این مجموعه علل یکی از محوری و کانونیترین علل فقدان تشکیلات حزبی به معنای علمی و واقعی است.
انقلاب ایران یک انقلاب آرمانگرا و ایدئولوژیک است و ساختمان سیاسی و حکمرانی آن منبعث از همین نظام آرمانی است که فعالیت موثر حزبی در نظام سیاسی و اجتماعی بطور عملی هم راستا با آن نیست.
احزابی که بعد از انقلاب امکان شکلگیری و فعالیت یافتند بیش از آنکه بخواهند یا قادر باشند ذیل هدفهای واقعنگرانه فعالیت کنند آرمانگرا و هم راستا با ایدئولوژی انقلابی بودند.
جنبش اصلاحات اولین گام در مسیر نقد و یا فاصلهگیری از آرمانگرایی ایدئولوژیک و سر نهادن بر بالین واقعنگری بود. این جنبش نیز برغم تجربههای گرانسنگ و هزینههای فراوان نتوانست میان واقعنگری و آرمانخواهی ایدئولوژیک ارتباط و همبستگی معنادار بوجود آورد و در نهایت خود به یک آرمانخواهی غیرواقعنگرانهٔ دیگری تبدیل شد و اصلاحطلبی را به یک ایدئولوژی سیاسی نوین تبدیل کرد و شاید علت رودرویی دو جریان عمده شکلدهنده انقلاب که ابشخوری همسان اما رویکردهایی متفاوت داشتند همین است.
تجربیات حاصل از اتفاقات مهم سیاسی بخصوص حوادث سال ۸۸ و سپس جنبش زن، زندگی، آزادی و رخدادهای خسارتآور دیًماه ۱۴۰۴ و بعد از آن تحمیل جنگهایی که هویت ملی و تمامیت ارضی ایران را تحت تاثیر قرار دار این واقعیت را اثبات کرد که واقعنگری مهمترین عنصر گمشده در نظام حکمرانی ایران است که باید و ضرورتا میبایست در ارتباط با آرمانخواهی عمق یابد. بر همین اساس بیانیه مهم روزنهگشایی موجب ظهور ایدههای نو و افقهایی متفاوت در فعالیت حزبی و سیاسی شد و بهنظر میرسد یکی از پیامدهای این آرمانگرایی واقعنگرانه ایدهٔ تشکیل حزب عهد ایران است.
بیانیهٔ آغاز بهکار این حزب و تاثیرپذیری مانیفست حزبی آن از مجموع تجربیات تاریخی و اتفاقات رخ داده از چند منظر قابل تامل است.
اول: توجه جدی و درست به سرمایهٔ تاریخی و تجربیات اصلاحطلبی است؛ بگونهای که بدون کنار نهادن آرمانخواهی اصلاحجویانه عنصر واقعنگری پررنگتر شده است و این همان تفاوت مهم رویکرد حزب عهد ایران با دیگر جریانها و احزاب اصلاحطلب است.
دوم:در این بیانیه بدون اصرار بر عبور یا نادیدهانگاری ایدئولوژی انقلاب سعی شده است «قانون» نقش محوری و پررنگتری یابد؛ قانونی که بر قرارداد اجتماعی بنا نهاده شده باشد و مردم نقش پررنگتری در تدوین و تبیین آن داشته باشند. این نیز مایهٔ همافزایی رویکرد حزبی با تجربیات میدانی نظام حکمرانی است، بگونهای که با محور قرار دادن قانون راه برای هرنوع اصلاحی هموار میشود، بدون اینکه نیاز به رویارویی اجتماعی و بروز انقلاب یا اصلاحات رادیکال باشد.
نکته سوم در بیانیه حزب عهد ایران تلاش برای ایجاد یک رابطهٔ ساختاری میان حکومت، نیروهای سیاسی و بدنهٔ اجتماعی است که البته بدلیل فقدان بیان صریح و شفاف و بهرهجویی از ادبیات روشنفکری امکان ارتباط معنادار میان این هدفگذاری و بدنهٔ اجتماعی بسیار ضعیف است. هر حزب موفق و موثر قبل از اینکه دغدغه ارتباط یا توجیه نخبگان را دارا باشد باید امکان ارتباط با عامه یا بدنه اجتماعی وحامیان خود را داشته باشد. و این نکته مهمی است که در بیانیه آغاز بکار حزب عهد از ان غفلت شده است.
نکتهٔ چهارم فقدان چارچوبهای تئوریک در نوع نگاه به نظام سیاسی آرمانی و ارتباط آن با وضعیت موجود است. خلائی که نیم قرن است وجود دارد. شاید این انتظار در شرایط کنونی واقع گبینانه نباشد، اما میتوان انتظار داشت که چارچوبهای کلی این نظریه از سوی بنیانگذاران و نظریهپردازان حزب به بحث گذاشته شود. در حال حاضر مفاهیمی چون دموکراسی، همبستگی، عدالتخواهی، آزادی، آرمانگرایی واقعنگرانه و غیره که در بیانیه محوریت دارند فاقد توانایی در معنابخشی برای متقاعد کردن عامه است، چون مصداقًها و حتی تفسیرهای متفاوت فضای غبارگونهای را حول انها بوجود آورده است که حساسیت نسبت به انها را کاهش داده است.
حزب عهد از این پتانسیل برخوردار است که تجربهای متفاوت در حیات سیاسی ایران رقم بزند، در صورتی که به آنچه در بیانیه اولیه بدان تاکید شده است متعهد بماند و با عملیاتی کردن آن افقی را باز کند که پیش روست و مسیری را بپیماید که نیروی محرکهٔ آن نقد و تکامل تدریجی است.
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
۹۸
۸:۳۶
(منتشرشده در روزنامهٔ شرق)
حزب عهد ایران متولد شد. حزبی که فعالان اصلاحگر آن، با تجربهای پر فراز و فرود و سابقهای شفاف در سیاستورزی، دستکم از انتخابات دوازدهم مجلس شورای اسلامی در سال ۱۴۰۲، جایگاه خود را در میانهٔ سیاست ایران تعریف میکنند. میانهای که بازآرایی آن در وضعیت انباشتگی مسائل ضرورتی اجتنابناپذیر بود و از قضا با پیروزی مسعود پزشکیان در انتخابات ریاستجمهوری چهاردهم در سال ۱۴۰۳ خود در عرصههای سیاسی و سیاستی موثرتر شد. بواقع اگر شکست سیاستگذاریهای پیشین را از جمله دلالتهای جامعهشناختی برآمدن دولت چهاردهم بدانیم، تداوم آن دلالتها، علیرغم همه کوششها و توفیقهای حلمسئلهای، تبیینکننده شکلگیری حزب عهد ایران است.
در همه کشورها و در هر برههای از تاریخ، تحولات خوب و بد سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و تکنولوژیک که ظرف چند سال اتفاق میافتند بیش از هر عامل تعیینکنندهای، محصول سیاستگذاریها و عملکرد دولتها و دیگر بازیگران سیاسی است. در ایران اکنون که فشار تأمین معیشت و افول هر روزه کیفیت زندگی باعث فرسودگی روانی و اجتماعی فزاینده ایرانیان میشود و سیاستورزی غیرمسئولانۀ مخالفان و حامیان تعجیلگرای دولت، امید به حل مسئله را تضعیف میکند و در نتیجه سیاستورزی تودهگرایانه در حال تحمیل خود بر سیاستورزی مدنی است؛ حزب عدالتگرا و میانهروی عهد ایران خود را متعهد به کوشش اصلاحگرایانه برای بازگرداندن کشور به راه توسعه همهجانبه، فراگیر و پایدار میداند. این هدف به معنای تلاش برای حفظ و ارتقای دولت – ملت ایران با ابتناء بر نهادینه کردن راهبرد «توافقگرایی حل مسئلهای» در حزب و دیگر عرصههای سیاسی و سیاستگذاری است.
در واقع آنچنانکه از مرامنامه حزب عهد ایران بر میآید برای حفظ پدیده تاریخی و اکنونی دولت – ملت ایران در وضعیت انباشتگی انواع مسائل سیاستگذاری و فزایندگی مشکلات ریز و درشت، چارهای نیست جز وا نهادن سیاستورزی خصمانه و «مبارزهمحور» و شکل دادن به ائتلافهای حل مسئلهای در همه سطوح ملی، میانی و محلی.
در همین آغاز، به عنوان عضو کوچکی از حزب عهد ایران باور دارم اگر امروز کنشگری مدنی نکنیم و فعالیت حزبی خود را به سمت و سوی ارتقای کیفیت سیاستگذاری و بهبود حکمرانی و افزایش ظرفیت متشکل مدنی سوق ندهیم؛ دور نیست که نابرابری، فقر، طرد اجتماعی، فرودستسازی، تبعیض، انواع بیعدالتی و به حاشیه رفتن بیش از پیش توسعه همهجانبه، متوازن و پایدار صورتی بهنجار به خود گیرد و ایران را به مسیر افول روانه سازد.
امیدوارم دوشادوش همعهدهای این حزب با نقشآفرینیِ مدنیِ حزبی، بیم بهنجار شدن ناکارامدی و بیعدالتی را بزداییم و طرحی بدیل برای تحقق خیر جمعی ایرانیان دراندازیم. «ذینفعان زندگی و امنیت و گشایش متحد شوید! پای ایران در میان است»، «زندانی گذشتهای که دیگر وجود ندارد نباشیم»، «اصلاحطلبی تنها راه تغییر است» و هماکنون هنگامه سیاستورزی اصلاحگرایانه است!
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
۱۰۱
۱۷:۲۳
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
۱۵۸
۱۴:۱۴
با عهد ایران آمدیم. بعد از یک سال و نیم تلاش و خون دل خوردن و تنگناهای مالی، کنگره اول را برگزار کردیم. این مسیر سخت و طاقت فرسا ما را مثل یک زنجیره به هم پیوند داد. گویی خواهر و برادریم. همدل و همراه یکدیگر با دغدغهٔ ایران.
ما در زمانه ناامیدی و اعتراضی دیماه و فضای غبارآلود پس از دفاع مقدس دوم، حضور رسمی حزب را در سیاست اعلام کردیم.
میهمانان و اعضای کنگره یکی پس از دیگری آمدند. عزم جدی و روح بزرگ صدها عضو کنگره که در فضای سرد سیاسی تصمیم به فعالیت حزبی و تشکیلاتی گرفتند و به دعوت ما لبیک گفتند قوت قلب ما شد. حالا دیگر این خانواده بزرگتر شد و همه کنار هم به عهد ایران پیوستیم.
استرس عجیبی داشتم و دلم میخواست همه چیز عالی باشد. همان طرحواره کمالگرایی ما دهه شصتیها، بعد از مدتها تمرین و ممارست برای رهایی از آن، سراغ دوست دیرین خود را گرفته بود؛ اما با گذشت زمان و عطر نرگسهای بهبهان که یکی از اعضا برای کنگره ارسال کرده بود، آرامتر شدم و به خود گفتم دختر آرام باش! اوضاع خوب پیش رفته و جای نگرانی نیست.
آخر ما نسل عجیبی بودیم. از تولد میان جنگ، بازی توی کوچه و شوق آتاری و نوار کاستهای یواشکی گرفته تا دوم خرداد در نوجوانی، جنبش ۸۸، کرونا و دوباره جنگ و... . ما نسلی هستیم که بین آرزوهای بزرگ و واقعیتهای کوچک بزرگ شدیم. با این همه، هنوز ایستادهایم؛ اما با نوعی پختگی تلخ که فقط از زیستنِ مداوم در تلاطم به دست میآید.
مسیر سیاست برای من، مانند بسیاری دیگر، پر از پیچهای تند و شتابهای ناگهانی بود. مانند هر جوانی، از همان آغاز با احساسم به آن نزدیک شدم؛ کوچکترین اتفاقات مرا به هیجان میآورد و رویاهایم در هم آمیخته با آنها رنگ میگرفت. اما زیستن در این عرصه به من آموخت که جهان سیاست، بیش از هر چیز، قلمرو عقلانیت و دوراندیشی است؛ جایی که تحلیل بدون تفکر سیستمی و راهبردی خطاست و جز با آن، گمراهی و رفتن به بیراهه حتمی است. آرمانگراییِ واقعنگرانه، تنها فرمول نجاتبخش در سیاست است.
باور آدمی در آستانهی تغییر، همواره با درد همراه است. آن رویاهای خام و آتشین جوانی چه میشوند؟ آنها یا باید بسوزند و خاکستر شوند، یا در بوتهی تجربه ذوب و به شکلی سختتر و واقعیتر باززاده شوند.وقتی به مرحلهی پذیرش میرسی، گویی عینکی تازه بر چشمانت نشسته است. جهان همان جهان پیشین است، اما تو دیگر همان آدم سابق نیستی. باورهای دیروز، یکییکی به دست باد سپرده میشوند؛ نه با نفرت، که با نوعی آرامش تلخِ خداحافظی. حالا که نگاهت صافتر شده، میبینی آنچه باقی مانده، نه آرزوهای رنگارنگِ آغاز، که استخوانبندی محکمتر یک عزم است: عزمی که دیگر نه از شور لحظهای، که از درک سنگین واقعیت سرچشمه میگیرد.
و در دل این سیستم پیچیده و منطقی، آنچه کنشگری را معنادار میکند، احساسات اصیل است: نوعدوستی، همدلی، مسئولیت و از همه قویتر عشق به وطن. این عشق، انسان را دگرگون میکند؛ تحمل هر رنجی را ممکن میسازد و باور میآورد که اگر ایران نباشد، مرگ من رواست. نه از سر احساس زودگذر، بلکه از عمق هویتی که بدون این خاک، ناقص است. سیاست عقلانیت را میخواهد، اما تنها این عشق است که به آن جان میدهد و انگیزهی پایدار میبخشد.
کنگره به خوبی پایان یافت و عکسهای دستهجمعی گرفتیم. به خودم که آمدم متوجه شدم حال چه مسئولیت سنگینی را عهدهدار شدم و بعد از تحمل ناملايمات و قضاوتها، تازه به اول راه جدید رسیدهایم. دستهایم سرد شد، نه از ترس که از احساس مسئولیت.
با خود عهد بستهام که با تمام وجود در این مسیر گام بردارم: حفظ منافع ملی، پاسداری از استقلال راهبردی و تمامیت ارضی ایران، گشایش تدریجی اما پایدار، تقویت قدرت مدنی جامعه، و مهمتر از همه: رفع تبعیضها و بیعدالتیهایی که عمیقترین زخمهای امروز ایراناند.
امروز بیش از هر زمان دیگری، ما و همه کنشگران دلسوز این سرزمین، وظیفهای سنگین بر دوش داریم: ایستادگی قاطع در برابر رویافروشیهای بیگانگان و خیانتکاران و همزمان، ساختن ظرفیتهای واقعی و ائتلافهای مسئلهمحور، تا چراغ راه توسعه، اصلاح حکمرانی و بهبود زندگی مردم باشیم. این نه انتخابی از سر شور جوانی است، بلکه تعهدی آگاهانه و پایدار در برابر بادهای مخالف، نه عقبنشینی، که ایستادگی؛ و نه با شعارهای توخالی، که با کار دقیق، صبورانه و جمعی.
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
۷۲
۱۶:۰۹
حزب عهد ایرانعدالت | همبستگی | دموکراسی
۷۳
۱۵:۲۷
به نام یزدان دادگر
#عهد_ایران
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
@iranpactparty
۱۴۸
۸:۳۷
فراخوان حزب عهد ایران برای انسجام و همبستگی ملی حداکثری.pdf
۱.۳۶ مگابایت
حزب عهد ایران با صدور بیانیهای ضمن فراخوان برای انسجام و همبستگی ملی حداکثری در شرایط محاصره و دفاع میهنی، اصول مواضعش دربارهٔ جنگ و دفاع و شرایط کنونی کشور را منتشر کرد.
در بخشهایی از این بیانیه آمده است:
@iranpactparty
۱.۲K
۱۲:۰۲
کانال رسمی حزب عهد ایران
فراخوان حزب عهد ایران برای انسجام و همبستگی ملی حداکثری.pdf
فراخوان حزب عهد ایران برای انسجام و همبستگی ملی حداکثری.docx
۸۰.۳۳ کیلوبایت
@iranpactparty
۶۷
۱۲:۰۴
#عهد_ایران
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
۳۰
۱۶:۵۵
کانال رسمی حزب عهد ایران
️پیام تسلیت حزب عهد ایران در پی رحلت آیتالله شبیری زنجانی
حزب عهد ایران، رحلت آن عالم و مرجع تقلید بزرگوار و با عزت را به خاندان مکرم شبیری زنجانی، علمای بزرگوار شیعه، خصوصا شاگردان پرتعداد و معزز وی و کلیه مقلدان و شیعیان جهان تسلیت عرض کرده، علو درجات وی را از درگاه باریتعالی خواستار است. #عهد_ایران حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
@iranpactparty
بسمالله الرحمن الرحیماذَا مَاتَ الْعَالِمُ ثُلِمَ فِی الْإِسْلَامِ ثُلْمَةٌ لَا یَسُدُّهَا شَیْءٌ إِلَی یَوْمِ الْقِیَامَةِ
عاش سعیدا و مات سعیدادبیرکل حزب عهد ایرانعلی باقری۳۰ شهریور ماه ۱۴۰۵
حزب عهد ایران عدالت | همبستگی | دموکراسی
۳۰
۱۶:۵۷