مدیریت خواب و خوراک کودک و نوجوان در شرایط پراسترس (مثل این روزها)در شرایطی که فضا پر از ابهام و تنش است، یکی از اولین بخشهایی که در کودک و نوجوان بههم میریزد، خواب و تغذیه است؛ چون این دو مستقیماً با سیستم تنظیم هیجان مغز در ارتباطاند.
خبر خوب این است که لازم نیست همهچیز “ایدهآل” شود؛ فقط کافی است نظم نسبی حفظ شود.
مدیریت خوابهدف: «ثبات، نه خواب کامل»
یک ساعت بیدار شدن تقریباً ثابت داشته باشید (حتی اگر شب بد خوابیده است) ۱ ساعت قبل خواب، موبایل و صفحهنمایشها کمتر یا قطع شود نور محیط را کم کنید تا بدن وارد فاز آرامسازی شود تخت فقط برای خواب باشد (نه درس و نه گوشی) اگر ذهن شلوغ است: ۱۰ دقیقه نوشتن فکرها قبل خواب کمککننده است نکته مهم:بهجای جنگ روی “زود خوابیدن”، روی ثابت بیدار شدن تمرکز کنید. مدیریت خوراکهدف: «نظم، نه سختگیری»
وعدههای غذایی حذف نشود، حتی اگر کمحجم باشد میانوعدههای ساده و در دسترس: میوه، مغزها، ماست نوشیدنیهای قندی را کاهش دهید، جایگزین ساده مثل آب + لیمو بگذارید اگر خوراکی ناسالم هست، کنار آن گزینه سالم هم باشد (نه حذف کامل) نکته مهم:در استرس، میل به شیرینی و خوراکیهای پرکالری طبیعی است؛ مسئله “کنترل شدید” نیست، مدیریت محیط است. ارتباط مهمی که والدین باید بدانند • کمخوابی → افزایش اضطراب و تحریکپذیری • تغذیه نامنظم → افت تمرکز و بیثباتی خلق پس اگر نوجوان:زود عصبی میشود، بیقرار است یا تمرکز ندارداولین جا برای بررسی: خواب و خوراک است، نه شخصیت او. نقش والدین آرامکنندهی فضا باشید، نه کنترلگر سختگیر خودتان الگوی خواب و تغذیه نسبتاً منظم باشید شبها بحثهای سنگین درباره آینده/درس را محدود کنید محیط خانه را قابل پیشبینی و امن نگه دارید اگر این نشانهها ادامهدار بود: • بیخوابی شدید بیش از ۲ هفته • تغییر واضح اشتها یا وزن • افت شدید انرژیبهتر است ارزیابی تخصصی انجام شود.
دکتر الناز صالحیپور09196510590۶️ مدیریت درس خواندن در شرایط مبهم فعلی (ویژه والدین کودک و نوجوان)این روزها نه زمان امتحانها مشخصه، نه کیفیت آموزش مثل قبل قابل پیشبینیه. طبیعیه که هم شما سردرگم باشید، هم فرزندتون بیانگیزه یا مضطرب.اما در همین شرایط، نقش شما خیلی مهمتر از قبل میشه
۱. اولویت با حالِ روانی بچههاست، نه فقط درساگر تمرکز نداره یا عقب افتاده، سریع سرزنش نکنید.ذهنی که درگیر اضطراب و ابهامه، توان یادگیری عمیق نداره.بهجای فشار:«چرا درستو نمیخونی؟»بگید:«میدونم تمرکز سخته، بیا با هم یه برنامه سبک بچینیم.»
۲. برنامه کامل نه، “ساختار حداقلی”قرار نیست همهچیز ایدهآل پیش بره. روزی ۲ تا ۴ بازهی ۳۰ تا ۴۵ دقیقهای درس با استراحت بینش تمرکز روی دروس مهمتر یا ضعیفترهدف: پیشروی آهسته ولی مداوم
۳. بپذیرید یادگیری آنلاین کامل نیستاگر میگه «نمیفهمم»، الزاماً تنبلی نیست. بعد از هر کلاس فقط یک سوال بپرسید:«کجای درس برات مبهم بود؟»همون بخش رو کوتاه با هم مرور کنید. ۴. ابهام امتحان = اضطراب پنهانوقتی زمان مشخص نیست، ذهن بچهها در حالت تعلیق میمونه. این جمله رو جایگزین کنید:«ما برای یاد گرفتن جلو میریم، نه فقط امتحان.»این نگاه، فشار رو خیلی کم میکنه.
۵. مقایسه نکنیدالان هر خانوادهای شرایط خاص خودش رو داره. «ببین فلانی چقدر جلوئه» «نسبت به هفته قبل خودت بهتر شدی؟» ۶. تخلیه هیجانی مهمتر از چیزیه که فکر میکنیداگر نوجوان حرف نزنه، تمرکزش بههم میریزه. روزی ۱۵ دقیقه فقط گوش بدیدنه نصیحت، نه اصلاح ۷. این سه مورد رو جدی بگیرید: • خواب منظم • فعالیت بدنی • مدیریت استفاده از فضای مجازیبدون اینها، درس عملاً بازدهی نداره.
جمعبندی:الان هدف این نیست که فرزند شما “عالی” پیش برههدف اینه که: از نظر روانی آسیب نبینه ارتباطش با درس قطع نشه حس کنترل نسبی داشته باشهدکتر الناز صالحیپوربرای ارسال سوالات و دریافت پاسخ متخصصین کانون به شماره موبایل زیر در اپلیکیشن “بله” پیام بدین.09196510590@kanoonnojavan@kanoonnojavan۶۱ مراجع و مهارتجوی زیاد داشتن خوب نیستدر بحران، برای کانون تعداد مراجع زیاد مهم نیست؛داشتن رابطهای مسئولانه و مبتنی بر اعتماد، با مراجع مهمه
حفظ کیفیت خدمات روانشناختی برای نوجوانان ، نیازمند ثبات انرژی سازمان، همکاری تیمی ، درک نوجوان و خانواده است؛ بهویژه در روزهایی که فشارهای روانی و اجرایی بر همه ما بیشتر شده است.
قدردان مادران، پدران و خانوادههایی هستیم که با همراهی آگاهانه فرزند خود، به حفظ این فضای امن و حرفهای کمک میکنند.🤍
مهندس مرجان مشکآبادی۶۱ وقتی نوجوان عصبانی است، همیشه مشکل «خشم» نیستدر شرایط بحران، مغز انسان مدام در حالت هشدار قرار میگیرد. خیلی وقتها خشم نوجوان، درواقع شکل پنهانِ ترس، اضطراب یا احساس بیقدرتی است.
در دوران کرونا هم که شرایط تاحدودی مشابه بحران امروز است، پژوهشها نشان دادند نوجوانانی که احساساتشان سرکوب میشد، بیشتر دچار علائم جسمی و روانی شدند.
به جای گفتن:«اینقدر عصبی نباش!»بهتر است بگوییم:«میفهمم این شرایط چقدر استرسزاست…»
وقتی والد بتواند اول هیجان خودش را آرام و نامگذاری کند، نوجوان هم سریعتر آرام میشود.
گاهی مهمترین مهارت فرزندپروری در بحران:«آرام ماندن کنار فرزند» است، نه حل کردن مشکل دکتر الناز صالحیپور۶بلاتکلیفی
مغز انسان دوست دارد آینده را پیشبینی کند. اما در شرایط بحران، این امکان از بین میرود و اضطراب بالا میرود.
پژوهشهای دوران کرونا نشان دادند افرادی که مدام میخواستند همهچیز را کنترل کنند، بیشتر فرسوده شدند.
پس به جای تلاش برای کنترل آینده، روی «حوزههای قابل کنترل» تمرکز کنید:
ساعت خواب میزان استفاده از اخبار نظم روزانه تغذیه ارتباط با خانواده
این کنترلهای کوچک، حس امنیت روانی را تا حد زیادی برمیگردانند.
گاهی تابآوری یعنی:«یاد بگیریم وسط طوفان، تعادلمان را حفظ کنیم»
دکتر الناز صالحیپور
مغز انسان دوست دارد آینده را پیشبینی کند. اما در شرایط بحران، این امکان از بین میرود و اضطراب بالا میرود.
پژوهشهای دوران کرونا نشان دادند افرادی که مدام میخواستند همهچیز را کنترل کنند، بیشتر فرسوده شدند.
پس به جای تلاش برای کنترل آینده، روی «حوزههای قابل کنترل» تمرکز کنید:
ساعت خواب میزان استفاده از اخبار نظم روزانه تغذیه ارتباط با خانوادهاین کنترلهای کوچک، حس امنیت روانی را تا حد زیادی برمیگردانند.
گاهی تابآوری یعنی:«یاد بگیریم وسط طوفان، تعادلمان را حفظ کنیم»دکتر الناز صالحیپور۵۴۲این روزها برنمیگردنکودکی و نوجوانیِ بچههامون،و حتی جوونیِ خودمون.
بحرانها و بلاتکلیفیهای ما ایرانیها هم انگار تمومی ندارن…و خیلی از والدین، خستهتر از چیزی هستن که نشون میدن.
اما یک نکته مهم رو فراموش نکنیم:برای آرام کردن کودک و نوجوان،اول باید کمی به حالِ خودمون برسیم.
لازم نیست همیشه قوی باشیم.لازم نیست مدام اخبار رو دنبال کنیم.لازم نیست همهچیز رو کنترل کنیم.
گاهی کمککنندهترین کارها اینهاست: • کم کردن حجم اخبار و فضای مجازی • حفظ یک برنامه ساده روزانه برای خواب، غذا و استراحت • صحبت کردن با یک دوست امن • چند دقیقه پیادهروی یا تنفس عمیق • و مهمتر از همه، مهربانتر بودن با خودمون
کودک و نوجوان،بیشتر از حرفهای ما،از حالِ روانی ما تأثیر میگیره.
اگر والد کمی آرامتر باشد،خانه هم امنتر احساس میشود.
دکتر الناز صالحیپور
بحرانها و بلاتکلیفیهای ما ایرانیها هم انگار تمومی ندارن…و خیلی از والدین، خستهتر از چیزی هستن که نشون میدن.
اما یک نکته مهم رو فراموش نکنیم:برای آرام کردن کودک و نوجوان،اول باید کمی به حالِ خودمون برسیم.
لازم نیست همیشه قوی باشیم.لازم نیست مدام اخبار رو دنبال کنیم.لازم نیست همهچیز رو کنترل کنیم.
گاهی کمککنندهترین کارها اینهاست: • کم کردن حجم اخبار و فضای مجازی • حفظ یک برنامه ساده روزانه برای خواب، غذا و استراحت • صحبت کردن با یک دوست امن • چند دقیقه پیادهروی یا تنفس عمیق • و مهمتر از همه، مهربانتر بودن با خودمون
کودک و نوجوان،بیشتر از حرفهای ما،از حالِ روانی ما تأثیر میگیره.
اگر والد کمی آرامتر باشد،خانه هم امنتر احساس میشود.
دکتر الناز صالحیپور۹۱۱مادران و پدران گرامیلغو امتحانات پایان سال ، بعد از ماهها آموزش مجازی، شاید نگرانیهایی برای خانوادهها ایجاد کرده باشه. اما این روزها بیش از آنکه نگران یک امتحان لغوشده باشیم، خوبه به یک موضوع مهم هم فکر کنیم:
فرزند ما لازمه فقط برای امتحان آماده بشه، یا برای زندگی؟
پژوهشها نشون دادن موفقیت، فقط به نمرهها وابسته نیست؛ شناخت شیوه یادگیری، توانایی سازگاری با تغییر، مدیریت هیجانها و مهارت حل مسئله، نقش بسیار مهمتری دارن.
مهارتهای زندگی سرمایههایی هستن که همیشه همراه فرزندان ما میمونن.
مرجان مشکآبادیمدیر کانون روانشناسی نوجوان
@kanoonnojavan @kanoonnojavan
فرزند ما لازمه فقط برای امتحان آماده بشه، یا برای زندگی؟
پژوهشها نشون دادن موفقیت، فقط به نمرهها وابسته نیست؛ شناخت شیوه یادگیری، توانایی سازگاری با تغییر، مدیریت هیجانها و مهارت حل مسئله، نقش بسیار مهمتری دارن.
مهارتهای زندگی سرمایههایی هستن که همیشه همراه فرزندان ما میمونن.
مرجان مشکآبادیمدیر کانون روانشناسی نوجوان@kanoonnojavan @kanoonnojavan
۷۱فرزندان ما؛ نسلی که در طوفان بزرگ شد
مادران و پدران گرامی،
نوجوانان امروز در شرایطی رشد کردند که نه ما آن را تجربه کرده بودیم، نه هیچ کتاب تربیتی برایش نسخه داشت. همهگیری کرونا، آموزش مجازی، بحرانهای اجتماعی و زیستمحیطی، تنشهای منطقهای — اینها دقیقاً در سالهایی اتفاق افتادند که مغز نوجوان برای شکلگیری هویت، اعتمادبهنفس و مهارتهای اجتماعی به آرامش، تجربه و ارتباط واقعی نیاز داشت.
پیامدهایش را احتمالاً دیدهاید: بیحوصلگی زودهنگام، خستگی ذهنی، وابستگی به فضای دیجیتال، اضطراب پنهان، یا دشواری در ارتباط چهرهبهچهره. اینها نشانههای ضعف نیستند — نشانههای یک نسل هستند که زیر فشار بوده است.
اما همین نسل، چیزی دارد که نسلهای قبل نداشتند: تجربه زیستن در عدمقطعیت. یاد گرفتهاند که وقتی همه چیز عوض میشود، چطور ادامه دهند. این، کمارزشترین چیز نیست شاید ارزشمندترین مهارت قرن باشد.
اما سازگاری بهتنهایی کافی نیست.
مغز نوجوان هنوز در حال رشد است و برای تکمیل این مسیر به چیزی بیش از تجربههای تلخ نیاز دارد: به خودآگاهی، مدیریت هیجان، تفکر انتقادی، توانایی تصمیمگیری و ارتباط مؤثر. مهارتهایی که نه در کتابهای درسی تدریس میشوند، نه با نمره سنجیده میشوند اما آینده را میسازند.
آینده فرزند شما را توانایی زندگی کردن در دنیایی پیچیده میسازد.
بیش از یک دهه است که من و همکارانم در کانون روانشناسی نوجوان، با همین باور کار میکنیم: مهمترین آمادگی برای آینده، آمادگی برای زندگی است.
اگر نگران فرزندتان هستید — یا فقط میخواهید بهتر همراهش باشید — اینجاییم.
مرجان مشکآبادیمدیر کانون روانشناسی نوجوان
@kanoonnojavan @kanoonnojavan
مادران و پدران گرامی،
نوجوانان امروز در شرایطی رشد کردند که نه ما آن را تجربه کرده بودیم، نه هیچ کتاب تربیتی برایش نسخه داشت. همهگیری کرونا، آموزش مجازی، بحرانهای اجتماعی و زیستمحیطی، تنشهای منطقهای — اینها دقیقاً در سالهایی اتفاق افتادند که مغز نوجوان برای شکلگیری هویت، اعتمادبهنفس و مهارتهای اجتماعی به آرامش، تجربه و ارتباط واقعی نیاز داشت.
پیامدهایش را احتمالاً دیدهاید: بیحوصلگی زودهنگام، خستگی ذهنی، وابستگی به فضای دیجیتال، اضطراب پنهان، یا دشواری در ارتباط چهرهبهچهره. اینها نشانههای ضعف نیستند — نشانههای یک نسل هستند که زیر فشار بوده است.
اما همین نسل، چیزی دارد که نسلهای قبل نداشتند: تجربه زیستن در عدمقطعیت. یاد گرفتهاند که وقتی همه چیز عوض میشود، چطور ادامه دهند. این، کمارزشترین چیز نیست شاید ارزشمندترین مهارت قرن باشد.
اما سازگاری بهتنهایی کافی نیست.
مغز نوجوان هنوز در حال رشد است و برای تکمیل این مسیر به چیزی بیش از تجربههای تلخ نیاز دارد: به خودآگاهی، مدیریت هیجان، تفکر انتقادی، توانایی تصمیمگیری و ارتباط مؤثر. مهارتهایی که نه در کتابهای درسی تدریس میشوند، نه با نمره سنجیده میشوند اما آینده را میسازند.
آینده فرزند شما را توانایی زندگی کردن در دنیایی پیچیده میسازد.
بیش از یک دهه است که من و همکارانم در کانون روانشناسی نوجوان، با همین باور کار میکنیم: مهمترین آمادگی برای آینده، آمادگی برای زندگی است.
اگر نگران فرزندتان هستید — یا فقط میخواهید بهتر همراهش باشید — اینجاییم.
مرجان مشکآبادیمدیر کانون روانشناسی نوجوان@kanoonnojavan @kanoonnojavan
۵وقتی نمره خوب دیگر کافی نیست
مادران و پدران گرامی،
دنیایی که فرزندان ما در آن بزرگ میشوند، دیگر با دنیایی که ما در آن درس خواندیم یکی نیست. تغییرات سریع، اطلاعات انبوه، بحرانهای پیشبینینشده — اینها واقعیت نسل امروز است. در چنین دنیایی، آنچه آینده فرزندتان را میسازد نه محفوظات امتحانی، بلکه توانایی زندگی کردن است.
خودآگاهی، مدیریت هیجان، تفکر انتقادی، تصمیمگیری، ارتباط مؤثر، تابآوری — اینها مهارتهایی هستند که نه در کنکور میآیند، نه در کارنامه ثبت میشوند؛ اما در هر رابطه، هر انتخاب مهم و هر بحرانی که فرزندتان در زندگی با آن روبهرو میشود، حضور دارند.
رویکرد ما: هیچ دو نوجوانی شبیه هم نیستند
در کانون روانشناسی نوجوان، آموزش مهارتهای زندگی را مثل نسخههای از پیش چاپشده نمیبینیم. هر نوجوانی که به کانون میآید، مسیر خودش را طی میکند.
این مسیر از یک جلسه ارزیابی اولیه شروع میشود؛ جلسهای که در آن سعی میکنیم نوجوان را واقعاً بشناسیم: ویژگیهای فردی، توانمندیها، چالشها، سبک یادگیری، و شرایط خانوادگیاش. اطلاعات این جلسه در کمیسیونهای تخصصی کانون بررسی میشود تا ریشه چالشها دقیق شناسایی شود و هر نوجوان به مناسبترین مسیر هدایت شود — نه یک مسیر عمومی، بلکه مسیر خودش.
این مسیر ممکن است شامل جلسات فردی تخصصی، گروههای مهارتآموزی هدفمند، کارگاههای اختصاصی، یا برنامه همراهی خانواده باشد — بسته به اینکه آن نوجوان خاص به چه چیزی نیاز دارد.
بیش از یک دهه کار با نوجوانان به ما یاد داده که آموزش مؤثر، آموزشی است که از شناخت شروع شود. چون هیچ نسخهی یکسانی برای رشد همه وجود ندارد.
مرجان مشکآبادیمدیر کانون روانشناسی نوجوان
مادران و پدران گرامی،
دنیایی که فرزندان ما در آن بزرگ میشوند، دیگر با دنیایی که ما در آن درس خواندیم یکی نیست. تغییرات سریع، اطلاعات انبوه، بحرانهای پیشبینینشده — اینها واقعیت نسل امروز است. در چنین دنیایی، آنچه آینده فرزندتان را میسازد نه محفوظات امتحانی، بلکه توانایی زندگی کردن است.
خودآگاهی، مدیریت هیجان، تفکر انتقادی، تصمیمگیری، ارتباط مؤثر، تابآوری — اینها مهارتهایی هستند که نه در کنکور میآیند، نه در کارنامه ثبت میشوند؛ اما در هر رابطه، هر انتخاب مهم و هر بحرانی که فرزندتان در زندگی با آن روبهرو میشود، حضور دارند.
رویکرد ما: هیچ دو نوجوانی شبیه هم نیستند
در کانون روانشناسی نوجوان، آموزش مهارتهای زندگی را مثل نسخههای از پیش چاپشده نمیبینیم. هر نوجوانی که به کانون میآید، مسیر خودش را طی میکند.
این مسیر از یک جلسه ارزیابی اولیه شروع میشود؛ جلسهای که در آن سعی میکنیم نوجوان را واقعاً بشناسیم: ویژگیهای فردی، توانمندیها، چالشها، سبک یادگیری، و شرایط خانوادگیاش. اطلاعات این جلسه در کمیسیونهای تخصصی کانون بررسی میشود تا ریشه چالشها دقیق شناسایی شود و هر نوجوان به مناسبترین مسیر هدایت شود — نه یک مسیر عمومی، بلکه مسیر خودش.
این مسیر ممکن است شامل جلسات فردی تخصصی، گروههای مهارتآموزی هدفمند، کارگاههای اختصاصی، یا برنامه همراهی خانواده باشد — بسته به اینکه آن نوجوان خاص به چه چیزی نیاز دارد.
بیش از یک دهه کار با نوجوانان به ما یاد داده که آموزش مؤثر، آموزشی است که از شناخت شروع شود. چون هیچ نسخهی یکسانی برای رشد همه وجود ندارد.
مرجان مشکآبادیمدیر کانون روانشناسی نوجوان۶۱۱