اربعین که میرسد، خیلیها راهی کربلا میشوند؛اما سؤال اینجاست:
ما از کربلا چه چیزی با خودمان برمیگردانیم؟
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در خاطرات خود درباره روزهای مبارزه و حالوهوای آن دوران، از پیوند مبارزه با یاد کربلا و حضرت زینب(س) سخن گفتهاند:
«ما در منبرها از کربلا و از امام حسین(ع) و حضرت زینب(س) میگفتیم، ولی معلوم بود به چه سویی هدف میگیریم.»
این جمله، یک نکته مهم دارد:
کربلا فقط برای گریستن نیست؛ برای فهمیدن و انتخاب کردن است.
اربعین، فرصتی است برای اینکه از خودمان بپرسیم:
اما راه حسین(ع) فقط در مسیر نجف تا کربلا نیست.
راه حسین، هر جا که انسان میان حق و باطل، عدالت و ظلم، دنیا و خدا انتخاب میکند، ادامه پیدا میکند.
۱.۲K
۶:۲۷
اربعین فقط پایان یک سفر نیست؛فرصتی است برای اینکه ببینیم از عاشورا چه فهمیدهایم و چه چیزی در زندگیمان تغییر کرده است.
حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در سخنان خود بارها بر این نکته تأکید داشتند که دینداری، تنها در حرف و احساس خلاصه نمیشود و باید در رفتار و عمل انسان خودش را نشان دهد.
از همینجاست که اربعین میتواند یک سؤال جدی برای ما باشد:
اربعین یعنی بازگشت از مسیر کربلا با یک عهد تازه؛
عهدی برای اینکهدروغ نگوییم،حق کسی را ضایع نکنیم،در برابر ظلم بیتفاوت نباشیمو در انتخابهای زندگی، خدا را فراموش نکنیم.
کربلا اگر فقط در تقویم بماند، یک خاطره است؛اما اگر وارد رفتار و انتخابهای ما شود، یک راه است.
۸۲۶
۱۲:۲۱
اربعین که میرسد، دوباره نام حسین(ع) در دلها زنده میشود؛اما کربلا فقط یک خاطره تاریخی نیست که سالی یکبار آن را مرور کنیم...
کربلا جهت است؛جهتی که باید در زندگی امروز ما هم دیده شود.
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در خاطرات خود درباره دوران مبارزه میفرمایند:
«ما در منبرها از کربلا و از امام حسین علیهالسلام و حضرت زینب سلاماللهعلیها میگفتیم، ولی معلوم بود به چه سویی هدف میگیریم.»
این جمله، نکته مهمی در خود دارد:
یاد حسین(ع)، فقط یادآوری یک حادثه نیست؛ میتواند انسان را به یک «سویی» هدایت کند.
امروز هم اربعین، میلیونها انسان را به سمت کربلا میکشاند؛اما شاید مهمتر از رسیدن به کربلا، این باشد که از کربلا چه چیزی با خودمان برمیگردانیم؟
اربعین میتواند پایان یک سفر نباشد؛
آغاز یک تصمیم باشد.
تصمیم برای اینکه بعد از بازگشت،یک قدم به اخلاق و راه حسین(ع) نزدیکتر زندگی کنیم.
۶۹۴
۸:۲۹
گاهی آنقدر درگیر شناختن آدمهای اطرافمان هستیم که یک سؤال اساسی را فراموش میکنیم:
من خودم را چقدر میشناسم؟
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در کتاب نقطههای آغاز در اخلاق عملی، بحث خودشناسی را از نخستین گامهای سیر اخلاقی انسان میدانند.
ایشان با استناد به کلام امیرالمؤمنین(ع) مینویسند:
««هَلَکَ امْرُؤٌ لَمْ یَعْرِفْ قَدْرَهُ»
«آن کس که قدر خود را نشناخت، هلاک خواهد شد.»
و در ادامه، این پرسش تکاندهنده را مطرح میکنند:
«شگفتا کسی که خود را نمیشناسد، چگونه پروردگارش را میشناسد؟»
این حرف فقط درباره شناختن اسم و ویژگیهای خودمان نیست.
خودشناسی یعنی بفهمیم:
قبل از اینکه دیگران را قضاوت کند، لحظهای خودش را قاضی کند.
گاهی مسیر اصلاح زندگی از تغییر شرایط شروع نمیشود؛
از یک سؤال ساده شروع میشود:
«من واقعاً چه کسی هستم و به کجا میروم؟»
۶۳۱
۶:۴۰
۱۴ مرداد ۱۳۱۰؛در روستای کن، کودکی به دنیا آمد که سالها بعد، نامش با علم، اخلاق، مبارزه و تربیت نسل جوان گره خورد.
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در روایت زندگی خودشان میفرمودند:
«بنده محمدرضا مهدوی کنی در ۱۴ مرداد ۱۳۱۰ در کن و در یک خانواده مذهبی و روستایی-شهری به دنیا آمدم.»
اما شاید جذابتر از تاریخ تولد، خاطرهای باشد که خود حاجآقا از دوران کودکیشان نقل کردهاند:
«در سن ۷-۸ سالگی پای منبر علمای آن زمان در کن میرفتم، منبر آنها را یاد میگرفتم و برای مادرم بازگو میکردم.»
گاهی مسیر یک زندگی بزرگ، از همان علاقههای کوچک کودکی آغاز میشود...
کودکی که پای منبر مینشست،جوانی که برای آموختن راهی حوزه شد،روحانیای که سالها در مسجد و حوزه به تربیت و مبارزه پرداخت،و استادی که در سالهای بعد، دانشگاه امام صادق(ع) را به یکی از مهمترین عرصههای تربیت نیروهای علمی و فرهنگی تبدیل کرد.
امروز، سالروز تولد اوست؛اما شاید بهترین شکل گرامیداشت او این نباشد که فقط از گذشته بگوییم.
بلکه از خودمان بپرسیم:
اگر حاجآقا امروز در میان ما بود، از ما چه میخواست؟
شاید پاسخ را باید در همان مسیری پیدا کنیم که خودش تمام عمر پیمود:
یادش زنده و راهش ماندگار.
۴.۳K
۷:۵۰
جمعه فقط روز استراحت نیست...
فرصتی است تا انسان، پیش از آنکه به حسابش برسند، خودش به حساب خودش برسد.
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در درسهای اخلاق، بارها تأکید میکردند که انسان مؤمن باید هر روز و هر هفته، اعمال خود را مرور کند و ببیند در مسیر بندگی، یک قدم به جلو رفته یا از مقصد دور شده است.
امیرالمؤمنین(ع) میفرمایند:
««حاسِبُوا أَنْفُسَكُمْ قَبْلَ أَنْ تُحاسَبُوا»«پیش از آنکه به حساب شما برسند، خودتان به حساب خود برسید.»»
شاید بهترین برنامه یک جمعه آرام، فقط چند دقیقه خلوت با خودمان باشد.
از خودمان بپرسیم:
اصلاح انسان، همیشه با تصمیمهای بزرگ آغاز نمیشود؛
گاهی از یک اعتراف صادقانه با خودمان شروع میشود.
خدایا...جمعههای ما را آغاز یک تغییر قرار بده؛تغییری که ما را به تو نزدیکتر کند.
۱.۵K
۵:۵۵
گاهی فکر میکنیم اخلاق یعنی نماز، دعا و عبادت؛اما اخلاق، خودش را در رفتار ما با آدمها هم نشان میدهد.
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) در سخنانی درباره اخلاق و زندگی مؤمنانه، بر سه چیز تأکید میکردند:
عبادت خدا، خدمت به خلق خدا و احترام به مردم.
و میفرمودند:
«بر ما واجب است همیشه عبادت خدا، خدمت به خلق خدا، احترام خلق خدا را داشته باشیم.»
این نگاه، یک پیام ساده اما عمیق دارد:
اگر عبادت ما زیاد شد،اما در رفتارمان با مردم تغییری ایجاد نشد؛
اگر نماز میخوانیم،اما حق دیگران را نادیده میگیریم؛
اگر از اخلاق حرف میزنیم،اما با خانواده، همکار یا زیردستمان با تندی و تحقیر رفتار میکنیم...
باید یک بار دیگر در اخلاق خودمان تأمل کنیم.
حاجآقا در ادامه بر تواضع و خوشرفتاری با مردم تأکید میکنند و میفرمایند:
«خودمان را بر آنها برتری ندهیم... اخلاقمان را خوش بکنیم. با مردم، با دوستی و محبت و اخلاق خوش زندگی کنیم.»
در زمانی که میتوانیم تندی کنیم، مهربان باشیم.
وقتی میتوانیم تحقیر کنیم، احترام بگذاریم.
وقتی میتوانیم خودمان را بالاتر ببینیم، فروتنی کنیم.
و وقتی میتوانیم بیتفاوت بگذریم، دست کسی را بگیریم.
🤍 اخلاق، آن چیزی نیست که فقط دربارهاش حرف میزنیم؛اخلاق، همان چیزی است که مردم از رفتار ما تجربه میکنند.
۷۵۸
۸:۵۲
مرحوم حضرت آیتالله مهدویکنی(ره) از همان سالهای آغازین فعالیت خود، توجه ویژهای به جوانان داشتند.
خودشان درباره آن دوران میفرمودند:
«از همان ابتدا که از قم به تهران آمدم، این عقیده را داشتم که باید برای جوانان کار فرهنگی بکنم و جوانان را با اسلام آشنا سازم.»
این نگاه، فقط یک توصیه نبود؛حاجآقا آن را در عمل دنبال کردند.
مسجد جلیلی را به پایگاهی برای حضور جوانان تبدیل کردند، از استادانی مانند شهید مطهری برای سخنرانی دعوت کردند و در کنار منبر، جلسات فکری و آموزشی برای جوانان برگزار کردند.
اما نکته مهمتر اینجاست:
تربیت جوان، فقط انتقال اطلاعات دینی نیست.
جوان باید فرصت پیدا کند سؤال بپرسد، فکر کند، گفتوگو کند و خودش به باور برسد.
شاید یکی از درسهای مهم زندگی حاجآقا برای امروز ما همین باشد:
اگر میخواهیم نسل جوان را حفظ کنیم،باید قبل از آنکه برایش سخنرانی کنیم، با او ارتباط برقرار کنیم.
قبل از آنکه از او انتظار داشته باشیم،او را بشنویم.
و قبل از آنکه از فاصله گرفتنش گلایه کنیم،از خودمان بپرسیم:
ما برای نزدیک شدن به دنیای او چه کردهایم؟
سرمایه آینده جامعه است.
۴۵۱
۶:۵۶
رحلت پیامبر اکرم(ص)، فقط پایان زندگی زمینی مردی بزرگ نیست؛یادآوری این حقیقت است که رسالت پیامبر با رفتن ایشان پایان نیافت.
قرآن درباره پیامبر(ص) میفرماید:
«لَقَدْ کانَ لَکُمْ فی رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ»«قطعاً برای شما در رسول خدا الگویی نیکوست.»
الگو بودن پیامبر(ص) فقط به عبادت و معنویت محدود نمیشود؛او در مهربانی با مردم، در گذشت از خطاها، در دفاع از حق، در رعایت عدالت و در توجه به محرومان، برای جامعه الگو بود.
امروز، در سالروز رحلت رسول خدا(ص)، شاید یکی از بهترین پرسشها این باشد:
ما از پیامبر(ص) چه چیزی را در زندگی خودمان ادامه دادهایم؟
اگر از مهربانی او میگوییم،آیا با خانواده مهربانیم؟
اگر از عدالت او سخن میگوییم،آیا در حق دیگران انصاف داریم؟
اگر از اخلاق او میگوییم،آیا مردم از رفتار ما آرامش میگیرند؟
اما سیره او هنوز پیش روی ماست.
بیاییم در این روز، به جای آنکه فقط از غربت پیامبر بگوییم،یک خُلق نبوی را انتخاب کنیم و با خودمان عهد ببندیم که در زندگیمان زنده نگهش داریم.
۲۵۲
۸:۰۱
اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى عَلِیِّ بْنِ مُوسَى الرِّضَا الْمُرْتَضَى الْإِمَامِ التَّقِیِّ النَّقِیِ وَ حُجَّتِکَ عَلَى مَنْ فَوْقَ الْأَرْضِ وَ مَنْ تَحْتَ الثَّرَى الصِّدِّیقِ الشَّهِیدِ صَلاَةً کَثِیرَةً تَامَّةً زَاکِیَةً مُتَوَاصِلَةً مُتَوَاتِرَةً مُتَرَادِفَةً کَأَفْضَلِ مَا صَلَّیْتَ عَلَى أَحَدٍ مِنْ أَوْلِیَائِکَ.
چونکه سلطان خراسان لطفهایش بیحد استقبلهی حاجات ما دائم به سوی مشهد است
عشق ما را میکشاند تا درِ این آستاندر دلِ ما این محبت ارث جد اَندر جد است
دور یا نزدیک فرقی نیست بین زائرانبا سلام از هر کجا دل، زائرِ این مرقد است
سالروز شهادت هشتمین امام، ولی نعمتمان امام رضا علیه السلام تسلیت باد.



دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله مهدویکنی(ره)
لطفاً در انتشار این محتوا سهیم باشید.
@mahdavikani
چونکه سلطان خراسان لطفهایش بیحد استقبلهی حاجات ما دائم به سوی مشهد است
عشق ما را میکشاند تا درِ این آستاندر دلِ ما این محبت ارث جد اَندر جد است
دور یا نزدیک فرقی نیست بین زائرانبا سلام از هر کجا دل، زائرِ این مرقد است
سالروز شهادت هشتمین امام، ولی نعمتمان امام رضا علیه السلام تسلیت باد.
۱۱۳
۸:۱۹