از تشدید تحریم تا ناگزیری دیپلماسی؛ واکاوی هزینههای فشار حداکثری و ضرورت کاهش تنش دکتر مراد کاویانی رادعضو هیات علمی دانشگاه خوارزمی، پژوهشگر حوزه ژئوپلیتیک و هیدروپلیتیک سیاست فشار حداکثری ایالات متحده علیه ج.ا. ایران، که در دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ (هم در دوره نخست و هم در دوره دوم) به اوج خود رسید، دیگر اقدامی تنبیهی مقطعی نیست، بلکه به یکی از پایدارترین مؤلفههای سیاست خارجی واشنگتن تبدیل شده است. این راهبرد که با شدتی مضاعف پیگیری میشود، ریشه در اهداف چندلایهای از مهار برنامههای هستهای و موشکی ایران گرفته تا بازتعریف جایگاه این کشور در معادلات منطقهای و جهانی دارد؛. بااینحال، آنچه در ماههای اخیر بر اهمیت این سیاست افزوده، محاسبه راهبردی در واشنگتن است: تورم فزاینده و نارضایتیهای اجتماعیِ درون ایران، خود به عاملی برای امیدواری آمریکا به تشدید فشارهای اقتصادی در آیندهای نزدیک تبدیل شده است. سیاستگذاران آمریکایی نه تنها از تحریمها بهعنوان ابزار مجازات، بلکه از پیامدهای مزمن آن – یعنی فروپاشی تدریجی معیشت مردم – بهعنوان اهرمی برای افزایش هزینههای ماندگاری نظام استفاده میکنند. این نگاه، فشار اقتصادی را از تاکتیکی موقت به راهبردی بلندمدت برای تغییر ساختاری یا دستکم واداشتن ج.ا. ایران به عقبنشینی راهبردی ارتقا داده است. در سطح رسمی، کارگزاران آمریکایی این سیاست را با سه هدف مهار برنامههای هستهای و موشکی؛ قطع پشتیبانی مالی و تسلیحاتی ایران از گروههای موردنظر واشنگتن؛ و مهار نفوذ منطقهای تهران، توجیه میکنند. اما واکاوی یافتهها نشان میدهد که هدف غایی، تضعیف بنیادین ج.ا. ایران و تغییر رفتار ساختاری آن است. در این چارچوب، فشار اقتصادی، ابزاری برای مجازات و افزایش نارضایتی اجتماعی، کاهش مشروعیت داخلی و واداشتن ج.ا. به پذیرش شروط از موضع ضعف تعریف شده است. این رویکرد، بخشی از راهبرد واشنگتن برای مقابله با نظم متغیر جهانی و از میان برداشتن مراکز قدرت معارض است. از این رو، این راهبرد اولتیماتومی برای جنگ و تسلیم ج.ا. است. افزون بر این، معادلات سیاست داخلی آمریکا نیز نقشی تعیینکننده دارند؛ گروههای تندرو در کنگره بر تشدید فشار پای میفشارند هیچ گونه انعطافی را بر نمیتابند. در دیگر سو، وضعیت کنونی اقتصاد ایران، ترکیبی از بحرانی عمیق و فراگیر است که زندگی روزمره را در تمامی ابعاد متأثر کرده است. سه عامل اصلی سقوط صادرات نفت، تورم افسارگسیخته و تشدید رکود، تصویر نگران کنندهای از این اقتصاد را ترسیم میکنند. صادرات نفت در پی محاصره دریایی آمریکا به پایینترین حد ممکن رسیده است. همزمان، نرخ تورم سالانه به 90 درصد رسیده و فشار تورمی بر مواد غذایی، توان خرید مردم را به شدت فروکاسته است. دولت نیز با کاهش درآمدهای نفتی و کسری بودجه، ناگزیر به چاپ پول شده که خود تورم را تشدید میکند. واکاوی گفتار کارگزاران ایالات متحده نشان میدهد که واشنگتن با اتکا به نارضایتیهای اجتماعی در پی تشدید و تعمیق شکاف موجود میان دولت و جامعه است. در چنین هنگامهای، پرسش اساسی این است: چه باید کرد؟ تجربه تاریخی نشان داده که حتی در اوج فشارها، مذاکرات غیرمستقیم و تبادل زندانیان یا آزادسازی بخشی از داراییهای بلوکهشده، توانسته است از فشار بر معیشت مردم بکاهد. این همان جایی است که در آن، سیاست کاهش تنش نه انتخابی آرمانی، بلکه بایستهای برای افزایش تابآوری در برابر فشارهای آتی است. از این رو، مذاکره و کاهش تنش میتواند بهعنوان تنفس اقتصادی و ابزاری برای مدیریت بحران و کاهش سرعت فرسایش عمل کند. از دیگر سو، در صورت تداوم وضعیت موجود، چشمانداز ماههای آینده در قالب تداوم وضعیت نه جنگ، نه صلح، تشدید فشارها و پیشبینیها تورم سهرقمی همراه با بیثباتی گسترده و تشدید فقر و نابرابری است. در مجموع، این فشار اقتصادی راهبردی چندلایه و بلندمدت است که در آن، تورم و نارضایتیهای اجتماعی، محرک تشدید تحریمها هستند. با این حال، تجربه تاریخی و منطق هزینه–فایده نشان میدهد که نه ایالات متحده میتواند ایران را به تسلیم وادارد و نه ایران میتواند بدون هزینههای گزاف، این فشار را در بلند مدت تحمل کند. از این رو، سیاست کاهش تنش و مذاکره بهعنوان راهبردی هوشمندانه برای افزایش زمان تنفس برای اصلاحات ساختاری، ضرورتی انکارناپذیر است. گذر از این شرایط، نیازمند ترکیبی از مقاومتسازی، دیپلماسی فعال و اصلاحات داخلی است؛ که در این میان، مذاکره میتواند بهعنوان اهرمی برای تبدیل تهدید به فرصت، هزینههای بقا را فروبکاهد و زمینه را برای خروج تدریجی از بحران فراهم کند.
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۳۲۱
نامه یک معلم ایتالیایی درباره غزه؛ مدرسه، آزادی بیان و مسئولیت اخلاقی محمود فاضلی: دیپلمات پیشین و تحلیلگر امور بینالملل ماجرای نامهای که یک دبیر دبیرستان در شهر رم پس از پایان امتحانات نهایی برای دانشآموزان فارغالتحصیل خود نوشت، به یکی از موضوعات جنجالی روزهای اخیر در نظام آموزشی ایتالیا تبدیل شده است؛ موضوعی که علاوه بر آغاز بازرسی از سوی اداره آموزش منطقه لاتزیو، واکنش گسترده معلمان، دانشآموزان، والدین، احزاب سیاسی و نمایندگان پارلمان را به دنبال داشته است. ماسیمو ساباتینی، دبیر زبان ایتالیایی و ادبیات لاتین و یونانی و عضو شورای مدرسه، ششم ژوئیه پس از اعلام نتایج امتحانات نهایی، نامهای کوتاه برای دانشآموزان سابق خود ارسال کرد. او از آنان خواست «نسلکشی غزه و مسئولان آن را فراموش نکنند» و در کنار اشاره به آثار ادبی از جمله شعری از اوژنیو مونتاله درباره کشتارهای نازی ـ فاشیستی و بخشی از «برزخ» دانته، آنان را به حفظ انسانیت، دیدار دوباره، سینما، کتاب و ورزش دعوت کرد. یک روز بعد، روزنامه «ایل تمپو» نامه را دارای «رنگوبوی سیاسی» دانست و معلم را به جانبداری سیاسی و تحمیل عقاید متهم کرد. دو روز بعد نیز نمایندگان دانشآموزان از سوی اداره آموزش منطقه لاتزیو برای ارائه توضیحات احضار شدند. وزارت آموزش ایتالیا اعلام کرد این اقدام در چارچوب بررسیهای لازم و پس از انتشار گزارشهای رسانهای انجام شده است. این اقدام اما با موجی از حمایت و اعتراض روبهرو شد. معلمان دبیرستان «ویوونا» از همکار خود حمایت کردند و دهها مدرسه دیگر نیز در بیانیهای مشترک تأکید کردند که درخواست از شهروندان آزاد برای فراموش نکردن آنچه در غزه رخ داده، از نظر اخلاقی و سیاسی اقدامی مسئولانه است. والدین دانشآموزان نیز با ابراز خشم، بازرسی را اقدامی نگرانکننده دانستند. دانشآموزان نیز در اعتراض به آنچه «سیاستهای ارعابآمیز دولت» خواندند، اعلام کردند: «ما خبرچین نیستیم.» این پرونده به پارلمان ایتالیا نیز کشیده شد. پاتریتزیا پرستیپینو، نماینده حزب دموکرات، همراه با ۲۰ نماینده دیگر از وزیر آموزش پرسیدند: «آیا ما در یک نظام دموکراتیک زندگی میکنیم یا در یک دیکتاتوری؟» استفانیا آسکاری، نماینده جنبش پنج ستاره، نیز تأکید کرد: «مدرسه نه پادگان است و نه جایی که اندیشه انتقادی باید تحت نظارت قرار گیرد.» پپه دِ کریستوفارو از حزب ائتلاف سبز و چپ نیز گفت آنچه زیر سؤال رفته، تنها آزادی آموزش نیست، بلکه آزادی بیان است. در همین حال، دادخواستی در پلتفرم Change.org برای اعتراض به این اقدام بیش از ۱۱ هزار امضا جمعآوری کرده است. ساباتینی نیز ضمن خودداری از اظهارنظر درباره اصل پرونده تا زمان حضور در جلسه بازرسان، از موج همبستگی دانشآموزان، همکاران، انجمنها و اتحادیههای صنفی قدردانی کرده و گفته است این حمایتها بیش از آنکه صرفاً به شخص او مربوط باشد، ناشی از همدردی با قربانیان بیگناه غزه است. در سالهای اخیر، ایتالیا بارها شاهد تجمعها و حرکتهای اعتراضی در حمایت از مردم غزه بوده است. همزمان، گزارشهایی درباره حضور شهروندان ایتالیایی در ارتش اسرائیل نیز بحثهای سیاسی و حقوقی گستردهای ایجاد کرده است. بر اساس آمار مطرحشده در این بحث، ۹۲۸ شهروند ایتالیایی در فاصله اکتبر ۲۰۲۳ تا مارس ۲۰۲۵ در صفوف ارتش اسرائیل خدمت کردهاند. همچنین گزارشهایی درباره سفر برخی نظامیان اسرائیلی پس از مشارکت در جنگ غزه به ایتالیا برای دورههای استراحت و تخلیه روانی منتشر شده است. استفانیا آسکاری پیشتر از وزرای خارجه و کشور ایتالیا خواسته بود درباره حضور شهروندان ایتالیایی، از جمله افراد دارای تابعیت دوگانه، در ارتش اسرائیل و احتمال مشارکت آنان در جنایات جنگی و جنایات علیه بشریت توضیح دهند. او تأکید کرده است: «دولت ایتالیا باید مسئولیتهای خود را بر عهده بگیرد.» در نهایت، ماجرای نامه ساباتینی فراتر از یک اختلاف اداری میان یک معلم و دستگاه آموزشی است؛ این پرونده به پرسشی بنیادین درباره مرز میان آموزش، اندیشه انتقادی، آزادی بیان و مسئولیت اخلاقی در برابر رنج انسانها تبدیل شده است؛ پرسشی که اکنون جامعه ایتالیا درباره آن بحث میکند. کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iranble.ir/join/A1yRMHAZsd
۴۱
ده نکته از هزاران از سیره اجتماعی و سیاسی امام رضا (ع) دکتر حمیدرضا کفاش ۱-برابری انسانها و مبارزه با تبعیض اجتماعی: امام رضا (ع) هنگام سفر به خراسان، خدمتکاران سیاه و غیرسیاه خود را بر سر یک سفره نشاند. در پاسخ به پیشنهاد جداسازی آنان فرمود که همه مردم از یک پدر و مادرند و ارزش انسانها به اعمال آنان است. این رفتار، الگویی عملی برای کرامت انسانی و نفی تبعیض طبقاتی و نژادی است. ۲-کمک به ضعیفان را بالاتر از صدقه دانستن: از امام رضا(ع) نقل شده است: «یاری شما به ناتوان، برتر از صدقه است.» این نگاه، تربیت اجتماعی را از کمک فردی فراتر برده و بر توانمندسازی و حمایت فعال از افراد ضعیف جامعه تأکید میکند. ۳-رعایت حقوق و کرامت نیازمندان: امام رضا(ع) بخشش را حق نیازمندان در نعمتهای الهی میدانست و خود بهصورت فراوان به دیگران کمک میکرد؛ حتی نقل شده است که کمکهای خود را در تاریکی شب انجام میداد تا کرامت فرد نیازمند حفظ شود. ۴-تواضع و رفتار برابر با مردم: در گزارشهای سیره ایشان آمده است که با مردم متواضعانه رفتار میکرد، سخن کسی را قطع نمیکرد و درخواست افراد را تا حد امکان رد نمیکرد. حتی در ماجرایی، بدون اینکه هویت خود را آشکار کند به فردی در حمام خدمت کرد. این رفتار، تربیت عملی برای احترام اجتماعی و نفی خودبرتربینی است. ۵-گفتوگوی علمی با پیروان ادیان و مکاتب مختلف: در دوره حضور امام رضا(ع) در خراسان، مناظرات متعددی میان ایشان و عالمان ادیان و مکاتب مختلف برگزار شد. برخورد علمی و استدلالی امام نشان میدهد که در تربیت سیاسی و اجتماعی، گفتوگو، استدلال و تحمل حضور دیدگاههای متفاوت اهمیت دارد. ۶-استفاده از فرصت سیاسی برای روشنگری: امام رضا(ع) در جریان پذیرش اجباری ولایتعهدی، موضع خود را بهگونهای بیان کرد که پذیرش این مقام به معنای تأیید مشروعیت حکومت مأمون تلقی نشود. پژوهشهای تاریخی این دوره را یکی از مهمترین مراحل فعالیت سیاسی امام میدانند. ۷-توجه به حق مردم و مسئولیت حکومت: در سخنان منسوب به امام رضا(ع) درباره حکومت، بر نقش رهبری در ساماندهی امور دینی و دنیوی مردم، حفظ امنیت، اجرای عدالت و حمایت از مظلومان تأکید شده است. بنابراین، از دیدگاه ایشان حکومت صرفاً ابزار قدرت نیست، بلکه مسئولیتی در برابر حقوق مردم است. ۸-تبیین رابطه رهبری دینی و جامعه: حدیث مشهور «سلسلةالذهب» که امام رضا(ع) در نیشابور در حضور جمع زیادی از مردم و محدثان بیان کرد، توحید را با پذیرش ولایت الهی پیوند میدهد. از این جهت، این اقدام را میتوان نمونهای از تبیین عمومی مبانی رهبری دینی و آگاهیبخشی سیاسی ـ اعتقادی جامعه دانست. ۹-پایبندی به عدالت و نفی امتیازطلبی: در گزارشهای مربوط به دیدگاه امام رضا(ع) درباره حکومت، بر این اصل تأکید شده که شهروندان نباید بر اساس طبقه، رابطه، دوستی یا حمایت سیاسی از حقوق متفاوت برخوردار شوند؛ بلکه عدالت و برابری در حقوق عمومی باید معیار باشد. ۱۰-تربیت جامعه بر اساس همکاری و پرهیز از آسیبرسانی: امام رضا(ع) میفرماید: «کسی که مسلمانی را فریب دهد یا به او زیان برساند، از ما نیست.» این آموزه، تربیت اجتماعی را بر اعتماد، صداقت، همکاری و پرهیز از منفعتطلبیِ آسیبزا استوار میکند.
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۱۲۱
وقتی استثنا، عادی میشود حسین صالحی – ابهر یکی از خطرناکترین پیامدهای بحران، آن چیزی نیست که در روز نخست اتفاق میافتد؛ چیزی است که چند ماه بعد، دیگر کسی از آن تعجب نمیکند. این جمله شاید ساده به نظر برسد، اما پشت آن پدیدهای مهم در علوم اجتماعی و روانشناسی سازمانی قرار دارد: «عادیشدن نابهنجاری». انسان موجودی شگفتانگیز است؛ با شرایط تازه سازگار میشود. صدایی که روز اول اضطرابآور است، بعد از مدتی کمتر شنیده میشود. محدودیتی که ابتدا غیرقابل تصور است، پس از مدتی به بخشی از برنامه روزانه تبدیل میشود. خبری که زمانی تکاندهنده بود، اگر تکرار شود، دیگر همان واکنش را ایجاد نمیکند. این توانایی برای بقا ضروری است؛ اما همین توانایی، یک روی تاریک نیز دارد: ممکن است انسان به جای سازگار شدن با بحران، به خود بحران عادت کند. این تفاوت بسیار مهم است. در آغاز یک جنگ یا بحران، جامعه معمولاً حساس است. مردم هر تغییر را میبینند، هر خبر را دنبال میکنند و هر اختلال را غیرعادی میدانند. اما اگر وضعیت طولانی شود، آستانه حساسیت تغییر میکند. چیزی که روز نخست «بحران» نام داشت، به «شرایط موجود» تبدیل میشود. و اینجاست که یک خطر پنهان شکل میگیرد: جامعه دیگر نمیپرسد چرا چنین وضعی به وجود آمده است؛ فقط یاد میگیرد چگونه در آن زندگی کند. در این مرحله، معیارها آرامآرام جابهجا میشوند. کاهش فعالیت اقتصادی، اختلال در تجارت، دشواری سفر، نااطمینانی درباره فردا یا حتی خبرهای سنگین، ممکن است به بخشی از پسزمینه زندگی تبدیل شوند. این اتفاق الزاماً به معنای بیتفاوت شدن مردم نیست. گاهی برعکس، نشانه خستگی ذهنی است. ذهن انسان برای ادامه زندگی ناچار است بخشی از اضطراب را خاموش کند. اما جامعهای که بیش از اندازه به شرایط غیرعادی خو بگیرد، ممکن است خطر دیگری را تجربه کند: پایین آمدن انتظار از وضعیت طبیعی. این شاید یکی از ظریفترین هزینههای بحران باشد. اگر مردم مدتی طولانی با یک وضعیت نامطلوب زندگی کنند، ممکن است دیگر بازگشت به سطح مطلوب را مطالبه اصلی خود ندانند؛ نخستین خواستهشان فقط این باشد که اوضاع از این بدتر نشود. در این حالت، معیار موفقیت نیز تغییر میکند. پیشرفت، دیگر به معنای بهتر شدن نیست؛ به معنای «بدتر نشدن» میشود. و این دو، فاصله بسیار زیادی دارند. شرایط امروز منطقه نمونهای روشن از اهمیت این مسئله است. هنوز درباره آینده ترتیبات توقف درگیری میان ایران و آمریکا ابهام وجود دارد و بر سر بازگشایی هرمز نیز اختلاف باقی است؛ در نتیجه، بخشی از فعالیتهای اقتصادی و محاسبات بازار همچنان با عدم قطعیت گره خورده است. اما خطر فقط خودِ این وضعیت نیست. خطر آن است که جامعه به تدریج تصور کند چنین وضعی «طبیعی» است. تاریخ نشان داده است که بسیاری از ساختارهای موقتی، اگر بیش از اندازه دوام بیاورند، تمایل پیدا میکنند دائمی شوند. این اتفاق در ذهن انسان نیز رخ میدهد. نسلی که بخش قابل توجهی از زندگی خود را در شرایط استثنایی سپری کرده، ممکن است اصلاً تصویری روشن از شرایط عادی نداشته باشد. اینجا پرسش مهمی برای ایران شکل میگیرد: ما چگونه باید از بحران عبور کنیم، بدون آنکه معیارهای زندگی عادی را در طول بحران فراموش کنیم؟ پاسخ، فقط اقتصادی یا سیاسی نیست. جامعه باید بتواند تفاوت میان «سازگاری» و «تسلیم به وضعیت» را تشخیص دهد. سازگاری یعنی یاد بگیریم در شرایط دشوار چگونه زندگی را اداره کنیم. اما عادیشدن نابهنجاری یعنی فراموش کنیم که شرایط دشوار، قرار نبوده معیار دائمی زندگی باشد. شاید یکی از نشانههای واقعی عبور از بحران، زمانی باشد که جامعه دوباره از خود بپرسد: چه چیزی را در این مدت پذیرفتیم که نباید میپذیرفتیم؟ چه محدودیتی را موقت میدانستیم که بیش از اندازه طولانی شد؟ و مهمتر از همه: آیا آنچه امروز «عادی» مینامیم، واقعاً عادی است؟ گاهی خطرناکترین لحظه بحران، زمانی نیست که همه نگراناند؛ زمانی است که دیگر کسی از نابهنجاری تعجب نمیکند.
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۹۴۱۱دلیل پذیرش ولایتعهدی امام رضا.mp3
۱۱:۲۱-۲.۶ مگابایت
چرا امام رضا (ع) ولایتعهدی (جانشینی) مامون عباسی را پذیرفت؟ استاد شهید مرتضی مطهری
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۵
اهداف راستی در جایگاه اجتماعی سید محمدعلی ایازی: مجتهد و قرآن پژوه مهمترین هدف راستی در عرصه اجتماع، ایجاد و حفظ اعتماد عمومی است؛ اعتمادی که سرمایه اصلی هر جامعه و زیربنای روابط سالم میان مردم و حاکمیت به شمار میرود. هرچند صداقت در گفتار و کردار، فرد را امین و شایسته اعتماد دیگران میسازد، اما کارکرد حقیقی این فضیلت زمانی آشکار میشود که از سطح اخلاق فردی فراتر رود و به فرهنگی عمومی و نهادی اجتماعی تبدیل گردد. جامعهای که در آن راستگویی به یک ارزش مشترک بدل شود، از انسجام، همبستگی و امنیت بیشتری برخوردار خواهد بود. از اینرو، نهادینه شدن فرهنگ صداقت، بیش از هر چیز، به رفتار رهبران دینی، سیاسی و مدیران جامعه وابسته است. اگر حکومت در گزارش واقعیتها، ارائه آمار، تبیین وضعیت کشور و اطلاعرسانی به مردم، به حقیقت پایبند باشد و میان تجربه مردم و سخنان مسئولان شکافی پدید نیاید، سرمایه اعتماد عمومی تقویت خواهد شد. بیان حقیقت ممکن است هزینههای کوتاهمدتی داشته باشد، اما صداقت، سرمایهای پایدار برای آینده جامعه فراهم میآورد. در مقابل، پنهانکاری، تحریف واقعیت، آمارسازی و توجیهگری، هرچند ممکن است مشکلی مقطعی را بپوشاند، در درازمدت اعتماد عمومی و مشروعیت اخلاقی حکومت را تضعیف میکند. هنگامی که دروغ، ریا و نفاق در ساختار قدرت رواج یابد، آسیب آن تنها متوجه کارگزاران نیست؛ روابط اجتماعی نیز دچار اختلال میشود. بیاعتمادی جای اعتماد را میگیرد، سرمایه اجتماعی کاهش مییابد و مردم نسبت به یکدیگر و نهادهای عمومی بدبین میشوند. در نهایت، دروغ از یک ناهنجاری به رفتاری عادی تبدیل میشود؛ تا آنجا که راستگویی، به جای فضیلت، نشانه سادهاندیشی تلقی میگردد. جامعهای که چنین وضعی را تجربه کند، از درون دچار فرسایش اخلاقی میشود. در مقابل، جامعهای که بر پایه صدق و شفافیت بنا شده باشد، از آرامش وجدان، اعتماد متقابل و ثبات بیشتری برخوردار است. افراد و مسئولان آن از آشکار شدن حقیقت هراسی ندارند؛ زیرا میان گفتار و کردار و وعده و عمل آنان هماهنگی وجود دارد. چنین جامعهای توان بیشتری برای عبور از بحرانها و حفظ همبستگی ملی خواهد داشت. این حقیقت در سیره امیرمؤمنان علی(ع) نیز دیده میشود. آن حضرت در نامهای به مالک بن کعب ارحبی، والی عینالتمر، او را به صداقت و درستکاری فرا میخواند و مینویسد: «... راستی و نیکی را پیشه کن ... و در مأموریتی که بر عهده داری، راستی و درستکاری خود را به ما نشان بده.» این سفارش نشان میدهد که از منظر امام علی(ع)، صداقت تنها فضیلتی شخصی نیست، بلکه شرط امانتداری در حکومت، سلامت مدیریت و حفظ اعتماد مردم است. از دیگر اهداف بنیادین صدق در نظام اجتماعی و سیاسی، آشکار ساختن واقعیتها برای اصلاح جامعه است. جامعهای که مشکلات، آسیبها و کاستیهای آن مجال ظهور و نقد پیدا نکنند، توان اصلاح خود را نیز از دست میدهد؛ زیرا نخستین گام هر اصلاحی، شناخت درست مسئله است. گاه دولتها برای کارآمد جلوه دادن نظام اداری یا پوشاندن ناتوانیهای مدیریتی، بحرانهای اقتصادی، نابرابریهای اجتماعی، فساد، آسیبهای فرهنگی و نارضایتیهای عمومی را کوچک میشمارند یا از انتشار اطلاعات واقعی خودداری میکنند. نقدهای دلسوزانه پژوهشگران و متخصصان نیز گاه به جای فرصتی برای شناخت مسائل، با عناوینی چون «تشویش اذهان عمومی» یا «سیاهنمایی» نادیده گرفته میشود؛ حال آنکه بیان واقعیت، اگر منصفانه، مستند و خیرخواهانه باشد، مقدمه اصلاح و استحکام جامعه است. پنهان کردن آسیبها، آنها را از میان نمیبرد؛ بلکه فرصت درمان را به تأخیر میاندازد. صداقت در گزارش واقعیتها، مسئولان را به پاسخگویی، نهادهای تصمیمگیر را به برنامهریزی دقیقتر و افکار عمومی را به مشارکت آگاهانه در حل مشکلات سوق میدهد. ازاینرو، شفافیت و حقیقتگویی نه نشانه ضعف حکومت، بلکه علامت بلوغ، اعتمادبهنفس و مسئولیتپذیری آن است. بنابراین، صدق در عرصه اجتماعی تنها یک فضیلت اخلاقی نیست؛ بلکه راهبردی برای حکمرانی صالح، اصلاح مستمر و پیشگیری از انباشت بحرانها است. حکومتی که ظرفیت شنیدن حقیقت و بیان صادقانه واقعیتها را داشته باشد، اعتماد عمومی را افزایش میدهد؛ اما حکومتی که واقعیت را قربانی مصلحتهای زودگذر کند، دیر یا زود با بحران اعتماد و کاهش سرمایه اجتماعی روبهرو خواهد شد.#مهارتهای_زندگی_در_آیینه_قرآن (۱۹)
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iranble.ir/join/A1yRMHAZsd
۳۱
تقویمِ تاریخ علیرضا اباذری میکلایی میرزا کنارِ سماورِ سینهجوش، با یک گردان استکان و نعلبکی نشسته بود. برای آنکه به بچههای قدونیمقدش که خودشان را زیر لحاف به خواب زده بودند بفهماند وقتِ مدرسه دیر شده، صدای رادیو را بلندتر میکرد و بعد، آهنگِ آشنا و صدای دلنشینِ «تقویم تاریخ» در خانه میپیچید. هر روز صبح، حوالی ساعت ششونیم، این صدا از هر کوی و برزنی به گوش میرسید. میرزا همانطور که کنار سماور نشسته بود و برای بچهها صبحانه مهیا میکرد، برخی حوادثِ تقویم تاریخ را برایشان شرح میداد. یادم هست داستان امیرکبیر و قتلش را چنان زیبا و ادیبانه برایمان نقل کرد که هنوز در گوشم است. آن روزها که بیش از چند بهاری از عمرم نگذشته بود، نسبت به خبرهای تقویم تاریخ بسیار معترض بودم. وقتی رفتار مستبدانهی حاکمان را میشنیدم، از هر چه تاریخ و مردمانِ مطیعش بود بیزار میشدم؛ کشتن و زندانی کردن اندیشمندان، برهم زدن جلسات درسِ حکما، مالیاتهای کمرشکن، قراردادهای ننگین و استقراضهای بیموردی که ملک را به فنا و رعیت را به بند میکشید؛ همهی اینها اخبار زجرآوری بود که رادیوی میرزا هر روز فریاد میزد. بخش دیگرِ زجرآورِ تقویم تاریخ، ذکر احوالِ دانشمندانی بود که در قرون گذشته، نامآورانِ آسمان علم و ادب بودند. بزرگانی چون خواجه نصیرالدین طوسی که با «زیج ایلخانی» در رصدخانهی مراغه، بیهیچ سلاح مدرنی، در هیئت و نجوم کاری در حد و اندازهی کاوشگرهای امروزیِ مریخ انجام میداد؛ و بزرگانی دیگر که هر کدام به اندازهی ستارههای کهکشان راه شیری، وزن و اعتبار داشتند. راستی، اگر در آینده فردی چون میرزا بخواهد با آهنگِ وسایل ارتباطجمعی، خفتهها را برای آموختن بیدار کند، آن خبرها برای شنوندگانش چه حالی رقم خواهد زد؟ آنگاه که گوینده پس از آهنگِ تقویم تاریخ بگوید: «یکصد سال پیش در چنین روزی، جنگی هشتساله میان ایران و عراق درگرفت. مردم، جوانان برومندشان را برای حفظ کیان ایرانزمین به قربانگاه فرستادند و آلالههای بسیاری پرپر شدند؛ اما در همان احوال، برخی فرزندان خویش را به بلاد کفر فرستادند تا با کسبِ «علوم ضاله»، «ژنِ خوب»شان بعدها به اختلاسگرانی بدل شوند که دست در جیب همان بینوایان دارند.» «یکصد سال پیش در چنین روزی، شصت تُن سکه، سه میلیون تُن فولاد، دهها تُن طلا، دکلهای نفتی و چندین میلیارد تومان از سرمایهی کشور با شعبدهبازی «غیب» شد؛ در حالی که مردم در صف نانوایی، نانِ قسطیِ به شرطِ یارانه به خانه میبردند.» «یکصد سال پیش، مغزهایی که در سرزمین خود با چندین اختراع، تنها یک فلش ۱۶ گیگ یا یک پادریِ پانزدههزارتومانی پاداش میگرفتند، ولی ورزشکارانش گونی طلا به دوش داشتند و ناراضی در سیمای ملی نطق میفرمودند و در همان حال سواحل دریا را بینشان قاچقاچ کردند. آن مغزهای المپیادها با دیدن پاداشهای میلیاردیِ زورمندانِ عرصه تشک و آهن المپیک، مانند اصحاب کهف از مردمان دور گشته و در سرزمینهای بیگانه پناهنده شدند؛ و مابقی نخبهها، با یک اتوبوسِ ترمزبریده به ته دره سقوط کردند.» راستی، اگر ندیدههای میرزا در آن روزگاران آتی، این خبرها را از تقویم تاریخ بشنوند، به میرزا و میرزاها و فرزندانشان با این حکایات چه خواهند گفت؟ کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iranble.ir/join/A1yRMHAZsd
۸
قابل توجه نویسندگان محترم همکار «کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاهها»! به حضور شما که در شش ماه گذشته همکار صدیق و کوشای کانال انجمن در «پیامرسان بله» بودهاید سلام و خدا قوت عرض میکنیم. شما دست به قلم بردهاید تا پیام الهی «بخوان به نام خدایت که آفرید» را با «بنویس به نام خدایت که آفرید» پیوند دهید. خواندن، اگر به نوشتن و عمل کردن و رساندن پیام نینجامد، جز حظ شخصی چه سودی میتواند داشته باشد؟ ما با رویی گشاده نوشتههای متین و سطح بالای شما را ارج مینهیم. انتشار نوشتهها به معنای تایید کامل آنها نیست و مسئولیت نهایی درستی آنها با خود شماست. «انجمن اسلامی مدرسین دانشگاهها» یک حزب سیاسی قانونی و عضو «جبهه اصلاحات ایران» است و مواضع آن صرفا در بیانیهها، تحلیلها و نامههای رسمی آن انعکاس مییابد. با این حال، اشتراکات ما بسیار بیشتر از اختلافات ما با شماست. هر آنچه را که در توان دارید به کار بگیرید که ما خود را مسئول رساندن پیام شما به جامعه و بخصوص جامعه علمی کشور میدانیم. مطالبی که ناقض قوانین جاری کشور، منافع ملی، اخلاق عمومی و اسلامی و متضمن خشونتطلبی، بیادبی، ایراد توهین و اتهام به دیگران باشند در کانال منعکس نخواهند شد. در نظر داشته باشید که عمده مطالب ما توسط خود نویسندگان یا افراد نزدیک به آنان ارسال میشوند و ما به ندرت تمایل به کپی کردن از سایر رسانههای گروهی داریم. درج مطالب اصیل با اطلاع نویسنده اولویت اصلی ماست و از این رو انتظار نداشته باشید که رسانه ما محل انتشار مطالب از سایر کانالها باشد. ترجیح میدهیم نویسندگان خودمان را داشته باشیم. ضمنا از درج لینک مطالب در سایر رسانهها معذوریم، مگر این که به دلیل طولانی بودن آن و جهت ارجاع به مطلب کامل چارهای نداشته باشیم. به تجربه، مطالب طولانی کمتر مورد استقبال هستند. بهتر است هر مطلبی در یک پست قابل ارسال باشد و از این رو، لطفا نوشته را جوری تهیه کنید که از 650 کلمه تجاوز نکند تا با استفاده از نشانک و عکس و... در یک پست بگنجد. اگر مطلب طولانی است، آن را به دو یا چند بخش مستقل تقسیم و برای هر کدام عنوان مستقلی در نظر بگیرید. در بیشتر موارد، ارجاعات افراد به دیگران در مواردی که پست چند قسمتی است ناقص بوده، موجب سردرگمی خوانندگان میشود. لطفا تا اطلاع ثانوی مطالب خود را از طریق «بله» به شناسه @public_modarresin ارسال فرمایید. حتیالامکان عکس نویسنده یا عکس تزیینی خوب به انتخاب خودتان را برای ما بفرستید. ضمنا مطالب، بخصوص اگر محل مناقشه باشند، باید در شورای سردبیری مورد بررسی قرار گیرند؛ برای انتشار یا عدم انتشار آن به ما 24 ساعت مهلت بدهید و در صورت عدم پاسخ به ما یادآور شوید. در صورتی که مایل باشید، رزومه مختصری از خودتان را برای انتشار در کانال برای ما بفرستید. سعی ما این است که هویت نویسندگان شفاف و آشکار باشد و از درج اسامی مستعار یا مطالب بدون ذکر نویسنده اجتناب کنیم. برایتان توفیق بندگی خداوند را آرزومندیم.روابط عمومی انجمن اسلامی مدرسین دانشگاهها22 مرداد 1405
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۲۲
کمیسیون علمی-فرهنگی و آموزش عالی انجمن اسلامی مدرسین دانشگاهها برگزار می کند:
بازتعریف مفهومی ماموریت دانشگاه ها و مراکز آموزش عالینشست دومدوشنبه ۲۶ مردادماه ۱۴۰۵، ساعت: ۲۲-۲۰
عنوان: دانشگاه، علم و آموزش عالی و تفاوت آنهاشرکت برای عموم آزاد است.
سخنران: دکتر رضا منصوریاستاد دانشگاه صنعتی شریف
لینک شرکت در نشست:skyroom.online/ch/modaresin1/analysis-room
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd
بازتعریف مفهومی ماموریت دانشگاه ها و مراکز آموزش عالینشست دومدوشنبه ۲۶ مردادماه ۱۴۰۵، ساعت: ۲۲-۲۰ عنوان: دانشگاه، علم و آموزش عالی و تفاوت آنهاشرکت برای عموم آزاد است. سخنران: دکتر رضا منصوریاستاد دانشگاه صنعتی شریف لینک شرکت در نشست:skyroom.online/ch/modaresin1/analysis-room
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۲
رابطه اقتصاد و فضولات انسانی! محمد اهلی کلخوران اخیراً کلیپی را در فضای مجازی از آقای سعید لیلاز دیدم که فرمودند: «با عرض معذرت از امت شهیدپرور، اقتصاد دوران گذشته بشکهای پر از .... (واژه عامیانه برای فضولات انسانی) بود که روی آن را لایهای از عسل مالیده بودند». پیش از این هم حدود سه چهارسال پیش در کلیپی وایرال شده ازایشان دیدم که «حکایت دو کشاورز روی تراکتور را روایت میکردند که سرِ خوردن .... (فضولات انسانی) شرط میبندند و... در نهایت هنگام بازگشت از صحرا هر دو ..... را میخورند و هردو پشیمان.» من کاری به صحت و سقمِ تحلیلهای فنی ایشان ندارم و هیچگونه تخصصی در اقتصاد و شاخص های قیاسی را ندارم اما وقتی این حجم از علاقه به «فضولات انسانی» در کلام یک اقتصاددان را دیدم ، ناخودآگاه ذهن من هم را به سمت حکایتِ مشهورِ «مدفوع ازجنس روباه» کشاند. روزی روباه دید جنگل خیلی خلوت شده و حیوانات قوی و شکارچی نیز درجنگل نیستند. فوری حیوانات ضعیفالجثه مثل سوسک و ملخ، گوسفند و بز و.. را دریک دره جمع کرد و خودش رفت بالای صخرهای و پشت تریبون ایستاد و سخنرانی را شروع کرد و با ادعایی بلند فرمود که «عزیزان! میدانید غذای سه وعده من چه هست؟ من برای صبحانه کلهپاچه فیل میخورم. ناهار هم معمولا دوشقه پلنگ میل میکنم و شام هم اکثرا یک شیر»! اما ناگهان دراین حین صدای غرشِ واقعیِ شیردر پشت سرش، او را مبهوت کرد. روباهِ زبل درحالیکه دلش هوری ریخته بود، اصلا خودش را گم نکرد و با یک چرخشِ سریع و حرفهای، بلافاصله گفت: «البته... بعضی وقتها هم فضولات بزرگ میخورم! شما باورنکنید...» شیر که درحال حمله و بلعیدن روباه بود با شنیدن این حرف، از حمله منصرف شد و روباه جان به در برد. باقیِ تحلیلهای اقتصادی شما، دیگر جایِ بحث ندارد؛ چون معلوم است که با هر چرخشِ واقعی، باز هم به همان «فضولات» خواهد رسید... عرضم تمام دکتر سعید!
کانال انجمن اسلامی مدرسین دانشگاههاThe Islamic Association of University Lecturers of Iran ble.ir/join/A1yRMHAZsd۱