Renap Magazine 0506 40 web.pdf
۹.۴ مگابایت
*شماره جدید ماهنامه تخصصی «رناپ» منتشر شد
به نام یکتای زیباآفرین
با آرزوی تندرستی، نیکروزی و سربلندی برای یکایک همراهان گرامی و ایران عزیز.
پزشکی نوین در حال گشودن مسیرهایی تازه برای درمان بیماریهایی است که تاکنون گزینههای درمانی محدودی داشتهاند. ژندرمانی با هدف اصلاح ریشهای نقصهای ژنتیکی، اکنون در برخی بیماریهای نادر به مرحله تأیید و کاربرد بالینی رسیده است؛ در عین حال، نتایج کارآزماییها نشان میدهند که مسیر توسعه درمانهای نوآورانه، به شواهد معتبر و ارزیابی دقیق اثربخشی نیاز دارد. در این شماره از ماهنامه «رناپ»، سه رویداد شاخص را مرور میکنیم که هر یک بخشی از این مسیر را به تصویر میکشند:
🧬 تأیید نخستین ژندرمانی برای سندرم سانفیلیپو نوع A
درمان Fayuvi با استفاده از ناقل AAV9، نسخه عملکردی ژن SGSH را به سلولها منتقل میکند تا تولید آنزیم سولفامیداز بازیابی شود. نتایج مطالعه بالینی، بهبود عملکرد شناختی را در مقایسه با روند طبیعی بیماری نشان دادهاند؛ دستاوردی مهم در مسیر درمان بیماریهای نادر و پیشرونده عصبی.
پیشرفت ژندرمانی برای بهبود بینایی در بیماران مبتلا به XLRP
در مطالعه بالینی درمان laru-zova، معیار اصلی اثربخشی در سنجش بینایی در نور کم محقق شد. این یافته، گامی مهم در توسعه درمان برای رتینیت پیگمنتوزای وابسته به کروموزوم X است؛ بیماری ارثی و پیشروندهای که تاکنون درمان تأییدشدهای برای آن وجود نداشته است.
🧬 توقف مطالعه واکسن شخصیسازیشده mRNA برای سرطان کولورکتال
شرکت BioNTech مطالعه فاز دوم واکسن autogene cevumeran را پس از بررسی دادهها و مشاهده عدم تعادل عددی در بقای کلی میان گروههای مطالعه متوقف کرد. این رویداد یادآور آن است که با وجود ظرفیت چشمگیر فناوری mRNA در طراحی درمانهای شخصیسازیشده، اثربخشی هر رویکرد باید در مطالعات بالینی بهدقت ارزیابی شود.
این شماره از «رناپ»، در کنار این سه عنوان، مجموعهای از تازهترین نودادهای علمی، پیشرفتهای بالینی، فناوریهای نوین و تحولات رگولاتوری در حوزه پزشکی مبتنی بر اسیدهای نوکلئیک را نیز در بر میگیرد؛ حوزهای که آینده آن در گرو پیوند نوآوری علمی با شواهد بالینی قابل اتکاست.
پس از مدتی وقفه، فعالیت صفحه لینکدین «رناپ» را نیز از سر گرفتهایم تا زمینهای برای ارتباط مستمرتر با پژوهشگران، متخصصان و علاقهمندان این حوزه فراهم شود. از همراهی و مشارکت شما در گسترش دانش و تبادل دستاوردهای علمی استقبال میکنیم.
برای مطالعه این شماره از ماهنامه رناپ و پیگیری تازههای پزشکی نوین، ما را از طریق رسانه بله و صفحه لینکدین
آکادمی رناپ دنبال کنید:*
بله: http://ble.ir/renap
تلگرام: https://t.me/ReNAPacademy
لینکدین: https://www.linkedin.com/feed/update/urn:li:activity:7510672227353382912
#رناپ #ژن_درمانی #mRNA #پزشکی_نوین #زیست_فناوری #درمانهای_نوین
به نام یکتای زیباآفرین
با آرزوی تندرستی، نیکروزی و سربلندی برای یکایک همراهان گرامی و ایران عزیز.
پزشکی نوین در حال گشودن مسیرهایی تازه برای درمان بیماریهایی است که تاکنون گزینههای درمانی محدودی داشتهاند. ژندرمانی با هدف اصلاح ریشهای نقصهای ژنتیکی، اکنون در برخی بیماریهای نادر به مرحله تأیید و کاربرد بالینی رسیده است؛ در عین حال، نتایج کارآزماییها نشان میدهند که مسیر توسعه درمانهای نوآورانه، به شواهد معتبر و ارزیابی دقیق اثربخشی نیاز دارد. در این شماره از ماهنامه «رناپ»، سه رویداد شاخص را مرور میکنیم که هر یک بخشی از این مسیر را به تصویر میکشند:
🧬 تأیید نخستین ژندرمانی برای سندرم سانفیلیپو نوع A
درمان Fayuvi با استفاده از ناقل AAV9، نسخه عملکردی ژن SGSH را به سلولها منتقل میکند تا تولید آنزیم سولفامیداز بازیابی شود. نتایج مطالعه بالینی، بهبود عملکرد شناختی را در مقایسه با روند طبیعی بیماری نشان دادهاند؛ دستاوردی مهم در مسیر درمان بیماریهای نادر و پیشرونده عصبی.
در مطالعه بالینی درمان laru-zova، معیار اصلی اثربخشی در سنجش بینایی در نور کم محقق شد. این یافته، گامی مهم در توسعه درمان برای رتینیت پیگمنتوزای وابسته به کروموزوم X است؛ بیماری ارثی و پیشروندهای که تاکنون درمان تأییدشدهای برای آن وجود نداشته است.
🧬 توقف مطالعه واکسن شخصیسازیشده mRNA برای سرطان کولورکتال
شرکت BioNTech مطالعه فاز دوم واکسن autogene cevumeran را پس از بررسی دادهها و مشاهده عدم تعادل عددی در بقای کلی میان گروههای مطالعه متوقف کرد. این رویداد یادآور آن است که با وجود ظرفیت چشمگیر فناوری mRNA در طراحی درمانهای شخصیسازیشده، اثربخشی هر رویکرد باید در مطالعات بالینی بهدقت ارزیابی شود.
این شماره از «رناپ»، در کنار این سه عنوان، مجموعهای از تازهترین نودادهای علمی، پیشرفتهای بالینی، فناوریهای نوین و تحولات رگولاتوری در حوزه پزشکی مبتنی بر اسیدهای نوکلئیک را نیز در بر میگیرد؛ حوزهای که آینده آن در گرو پیوند نوآوری علمی با شواهد بالینی قابل اتکاست.
پس از مدتی وقفه، فعالیت صفحه لینکدین «رناپ» را نیز از سر گرفتهایم تا زمینهای برای ارتباط مستمرتر با پژوهشگران، متخصصان و علاقهمندان این حوزه فراهم شود. از همراهی و مشارکت شما در گسترش دانش و تبادل دستاوردهای علمی استقبال میکنیم.
آکادمی رناپ دنبال کنید:*
بله: http://ble.ir/renap
تلگرام: https://t.me/ReNAPacademy
لینکدین: https://www.linkedin.com/feed/update/urn:li:activity:7510672227353382912
#رناپ #ژن_درمانی #mRNA #پزشکی_نوین #زیست_فناوری #درمانهای_نوین
۲۴۳
۱۳:۵۲
نوداد:اعطای نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۶ به فاتحان اپتوژنتیک؛ کنترل نورونهای مغز با کلید نوری
مجمع نوبل در انستیتو کارولینسکا، جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی سال ۲۰۲۶ را بهطور مشترک به کارل دایسروت (Karl Deisseroth)، پیتر هگمان (Peter Hegemann) و گئورگ ناگل (Georg Nagel) برای کشف کانالهای یونی دریچهدار نوری و ابداع فناوری جریانساز اپتوژنتیک اعطا کرد. این دستاورد بنیادین، پژوهشهای علوم اعصاب را از ثبت غیرفعال الگوهای مغزی به مداخله علّی و کنترل مستقیم پتانسیل عمل در سطح میلیثانیهای ارتقا داده است.
ریشه این جهش علمی به کنجکاوی زیستشناختی هگمان و ناگل بر روی جلبک سبز تکسلولی کلامیدوموناس (Chlamydomonas) بازمیگردد. آنها دریافتند پروتئین حساس به نور چنلرودوپسین-۲ (ChR2) برخلاف آبشارهای پیچیده بینایی، خود بهتنهایی در نقش یک کانال یونی کاتیونی عمل میکند و با تابش نور آبی، هجوم سریع یونها و تولید سیگنال الکتریکی را رقم میزند. گام تکمیلی را کارل دایسروت برداشت؛ او با مهندسی ژنتیک و انتقال ژن کدکننده ChR2 به نورونهای پستانداران و سپس طراحی رابطهای فیبر نوری، موفق شد فعالیت عصبی، مدارات حافظه و الگوهای رفتاری را در مغز جانور زنده تنها با تابش نور فعال سازد.
اپتوژنتیک علاوه بر بازتعریف نقشههای مداری مغز در پدیدههایی چون ترس، اعتیاد و ناهنجاریهای روانپزشکی، مرزهای درمانهای نوین ژنتیکی را نیز درنوردیده است. این فناوری امروزه در کارآزماییهای بالینی با بهکارگیری ناقلهای AAV برای بازگرداندن نسبی بینایی در بیماران مبتلا به رتینیت پیگمانتوزا (Retinitis Pigmentosa) استفاده میشود و همگرایی چشمگیر بیوفیزیک، ویرایش ژنتیکی و پزشکی بالینی را به نمایش میگذارد.
نویسنده: Alireza Namazi
کلیدواژهها:#NobelPrize2026 #Optogenetics #Neuroscience
مرجع
@renap
ریشه این جهش علمی به کنجکاوی زیستشناختی هگمان و ناگل بر روی جلبک سبز تکسلولی کلامیدوموناس (Chlamydomonas) بازمیگردد. آنها دریافتند پروتئین حساس به نور چنلرودوپسین-۲ (ChR2) برخلاف آبشارهای پیچیده بینایی، خود بهتنهایی در نقش یک کانال یونی کاتیونی عمل میکند و با تابش نور آبی، هجوم سریع یونها و تولید سیگنال الکتریکی را رقم میزند. گام تکمیلی را کارل دایسروت برداشت؛ او با مهندسی ژنتیک و انتقال ژن کدکننده ChR2 به نورونهای پستانداران و سپس طراحی رابطهای فیبر نوری، موفق شد فعالیت عصبی، مدارات حافظه و الگوهای رفتاری را در مغز جانور زنده تنها با تابش نور فعال سازد.
نویسنده: Alireza Namazi
کلیدواژهها:#NobelPrize2026 #Optogenetics #Neuroscience
مرجع
۱۹۵
۱۵:۱۵
نوداد:ژندرمانی Beacon برای XLRP با بهبود بینایی همراه شد
در این مطالعه، laru-zova در مردان مبتلا به XLRP ناشی از جهشهای ژن RPGR بررسی و نتایج آن با یک گروه بدون درمان مقایسه شد. معیار اصلی ارزیابی اثربخشی مطالعه در ماه ۱۲ محقق شد؛ بهطوریکه ۳۱٪ از بیماران دریافتکننده دوز بالای laru-zova و ۲۴.۱٪ از بیماران دریافتکننده دوز پایین، در آزمون حدت بینایی در نور کم (LLVA) توانستند حداقل ۱۵ حرف بیشتر از خط پایه را در نمودار استاندارد بینایی بخوانند. این نتیجه در هر دو گروه از نظر آماری معنادار بود، درحالیکه در گروه بدون درمان، هیچ بیماری به این میزان بهبود دست پیدا نکرد.
تباهی رنگدانهای شبکیه وابسته به کروموزوم ایکس (XLRP) یک بیماری ارثی شبکیه است که باعث از دست رفتن پیشرونده بینایی میشود و بیماران معمولاً تا میانه سن ۴۵ سالگی به نابینایی میرسند. بر اساس اعلام Beacon ،laru-zova همچنین پروفایل ایمنی و تحملپذیری مطلوبی داشت که با نتایج مطالعات قبلی مطابقت داشت. این شرکت قصد دارد مذاکرات پیش از ارسال پرونده را با نهادهای نظارتی آغاز کند و فرآیند ارائه تدریجی درخواست مجوز بیولوژیک (rolling BLA) به FDA را تا پایان سال جاری شروع کند. دادههای کامل مطالعه نیز قرار است ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ در نشست سالانه American Academy of Ophthalmology ارائه شود. در صورت تأیید، laru-zova میتواند نخستین درمان تأییدشده برای XLRP باشد؛ بیماری ارثی شبکیه که موجب کاهش پیشرونده بینایی میشود و در حال حاضر درمان تأییدشدهای ندارد.
نویسنده: Mobina Pourmorourfard
کلید واژهها:#Gene_Therapy #X_Linked_Retinitis_Pigmentosa_XLRP #Visual_Acuity
مرجع
@renapلینکدینتلگرامبله
نویسنده: Mobina Pourmorourfard
کلید واژهها:#Gene_Therapy #X_Linked_Retinitis_Pigmentosa_XLRP #Visual_Acuity
مرجع
۱۷۳
۱۵:۰۱
در این مطالعه، روش RP-UHPLC-HRMS برای شناسایی و اندازهگیری ناخالصیهای الیگونوکلئوتیدهای آنتیسنس (ASO) توسعه یافت که آلودگی پایدار سیستمهای LC-MS را کاهش میدهد.
کلیدواژهها:#Oligonucleotides #MassSpectrometry #AnalyticalChemistry
۱۴۸
۵:۰۰
🧬 روشهای متداول RNA-seq به تخریب سلول نیاز دارند و پایش طولی بیان ژن را محدود میکنند. در این مطالعه در ژورنال Cell، پلتفرمی مبتنی بر ذرات شبهویروسی (VLPs) برای بررسی RNA سلولی از طریق نمونهبرداری از محیط کشت، بدون لیز سلولها، توسعه یافت.
در این روش، پروتئین Gag از رتروویروس MMLV مهندسی شد تا RNAهای سیتوپلاسمی را بستهبندی کند. توالییابی RNA محیط کشت با لیزات سلولی همبستگی ۰٫۷۹۷ نشان داد و امکان ردیابی بیش از ۱۱۵۰۰ ژن را فراهم کرد.
این پلتفرم برای پایش تمایز iPSC به نورونها، پاسخ التهابی اسفروئیدهای سهبعدی و رگزایی آزمایش شد. در مدل رگزایی، تعداد تراشههای موردنیاز از ۴۲ به ۶ کاهش یافت.
کلیدواژهها:#CellularSelfReporting #LiveCellTranscriptomics #RNAseq
۱۳۷
۵:۰۹
🧬 با گسترش کاربرد mRNA در واکسنها و ژندرمانی، ارزیابی ویژگیهای کیفی بحرانی (CQAs) مانند توالی، اصلاحات نوکلئوتیدی، خلوص، یکپارچگی و کارایی کپسولهسازی اهمیت یافته است. بهدلیل ناپایداری و پیچیدگی ساختاری mRNA، بررسی این ویژگیها به روشهای تحلیلی مکمل نیاز دارد.
کلیدواژهها:#MRNABasedTherapeutics #LiquidChromatographyMassSpectrometry #CriticalQualityAttributes
۱۲۹
۵:۰۰
پژوهشگران در مطالعهای پیشبالینی، واکسن mRNA-LNP را با هدفگیری پروتئین LALBA طراحی کردند؛ پروتئینی که در سلولهای پیشساز لومینال پستان بیان میشود و میتواند در منشأ برخی سرطانهای پستان نقش داشته باشد.
کلیدواژهها:#mRNA_LNP#LALBA #BreastCancervaccine
۱۲۰
۵:۰۱
🧬 پژوهشگران در مطالعهای، از روش Charge Detection Mass Spectrometry (CDMS) برای اندازهگیری مستقیم جرم mRNA دستنخورده استفاده کردند؛ رویکردی که برخلاف MS متداول، بررسی مولکولهای بزرگ را بدون هضم اولیه امکانپذیر میکند.
این یافتهها CDMS را به روشی مکمل برای بررسی جرم، یکپارچگی، اصلاحات شیمیایی و ناهمگنی mRNAهای درمانی تبدیل میکنند و میتوانند در ارزیابی کیفیت این محصولات کاربرد داشته باشند.
کلیدواژهها:#Oligonucleotides#mRNA #MassSpectrometry
۱۰۰
۵:۲۰
کلیدواژهها:#5primeCapping #IonPairingReversedPhaseLiquidChromatography #QualityControl
۹۹
۵:۰۰
🧬 واکسنهای mRNA و نانوذرات لیپیدی (LNPs) تحولی بنیادین در دارورسانی ایجاد کردهاند، اما ناپایداری ذاتی mRNA و وابستگی به زنجیره سرمایش فوقسرد (منفی ۴۰ تا ۸۶ درجه) توزیع جهانی آنها را با چالش جدی مواجه ساخته است. روشهایی مانند خشککردن انجمادی نیز پرهزینه و برای سامانههایی نظیر پچهای میکروسوزنی محدودند.
پژوهشگران MIT چارچوب هوش مصنوعی AGENT را با تلفیق آزمایشهای پربازده و بهینهسازی بیزی توسعه دادهاند که تنها در ۶ چرخه و طی یک ماه، ترکیب بهینه مواد کمکی (PVA ،PVP، ساکارز، گلوکز و L-آرژنین) را برای پایدارسازی خشک فرمولاسیونهای مشابه واکسنهای مدرنا (SM-102) و فایزر (ALC-0315) شناسایی کرد؛ بدون تغییر ساختار شیمیایی لیپیدها.
کلیدواژهها:#mRNAVaccines #Thermostability #LipidNanoparticles
۷۱
۵:۰۱