خطای محاسباتی در تحلیل جنگ: آیا آمریکا واقعاً پشیمان شده؟ | تحلیلیه
متنبه شدن آمریکا در جنگ اخیر، دستکم در مقطع کنونی، بیشتر یک برداشت خوشبینانه است تا یک واقعیت میدانی. پایین بودن حمایت افکار عمومی از این جنگ مهم است، اما بهخودیخود ثابت نمیکند که آمریکا زیر فشار اجتماعی و سیاسیِ بازدارنده قرار گرفته است. مادامی که جنگ برای بخش بزرگی از جامعه آمریکا به یک بحران ملموس و فراگیر تبدیل نشود، نمیتوان با اطمینان گفت که واشنگتن از نظر راهبردی واقعاً عقب نشسته است. تجربههای تاریخی نشان میدهد آمریکا زمانی از یک جنگ واقعاً متنبه میشود که هزینه انسانی، مالی و روانی آن در مقیاسی سنگین انباشته شود. در ویتنام، دهها هزار کشته، هزینههای عظیم و موج گسترده اعتراضات اجتماعی، سیاستمداران آمریکایی را برای چند دهه نسبت به مداخله نظامی محتاط کرد. اما در جنگ حاضر، با وجود آنکه اهداف نظامی و سیاسی آمریکا محقق نشده، سطح هزینهها و فشار داخلی هنوز با آن تجربههای بازدارنده تاریخی فاصله زیادی دارد. فشار اصلیِ واردشده تا اینجا بیشتر بر اقتصاد جهانی و زنجیرههای تأمین بوده تا بر بدنه اجتماعی آمریکا. اختلال در تنگه هرمز قیمت انرژی را بالا برده و عرضه برخی کالاهای حساس مانند سوخت جت، گوگرد، هلیوم و نهادههای شیمیایی را دچار مشکل کرده است. با این حال، چون بخش عمده این فشار هنوز به شکل یک بحران اجتماعی گسترده در داخل آمریکا ظاهر نشده، اثر آن بر محاسبات سیاسی واشنگتن همچنان محدود مانده است. امید بستن به اینکه آمریکا پس از چند هفته درگیری به این نتیجه رسیده که باید بهسوی یک توافق جامع و پایدار حرکت کند، با واقعیت سیاست آمریکایی سازگار نیست. اختلافات درون ساختار قدرت آمریکا معمولاً بر سر شیوهها و تاکتیکهاست، نه بر سر اصل فشار بر ایران. حتی جابهجایی میان دموکراتها و جمهوریخواهان هم لزوماً به معنای تغییر اساسی در رویکرد آمریکا نیست، چون سابقه هر دو جریان نشان میدهد که در سطح راهبردی فاصلهشان در قبال ایران محدود است. بنابراین، پشیمان شدن آمریکا زمانی معنا پیدا میکند که این کشور به این جمعبندی برسد که هزینه ادامه تقابل با ایران بهمراتب بیشتر از منافع آن است. رسیدن به چنین نقطهای نه با خوشبینی به تغییر ناگهانی در واشنگتن، بلکه با ایجاد بازدارندگی واقعی و تحمیل هزینههای مؤثر ممکن میشود. اگرچه پایان جنگ مطلوب است، اما برنامهریزی عاقلانه باید بر پایه تداوم فشار، احتمال شکست مذاکره، مدیریت وضعیت اقتصادی کشور و ضرورت ساختن یک صلح پایدار و تضمینشده انجام شود. #تحلیل_جنگ