اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیممعانی کلمات ایه«أَللهِ»: عطف بیان (الْعَزِیزِ الْحَمِیدِ) یا موصوف مؤخّر آن است. «وَیْلٌ»: وای. هلاک و نابودی.تفسیر آیهاللَّهِ الَّذِي لَهُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ وَيْلٌ لِلْكافِرِينَ مِنْ عَذابٍ شَدِيدٍ «2»خداوندى كه آنچه در آسمانها و آنچه در زمين است براى اوست، پس واى بر كفّار از عذابى سخت.پیام ها1- قانون و مكتبِ كسى قابل پيروى است كه جهان را آفريد و هستى از اوست «كِتابٌ أَنْزَلْناهُ- لَهُ ما فِي السَّماواتِ»2- انكار خدايى كه همه چيز از آنِ اوست، به او ضرر نمىزند، مايه كيفر كفّار است. «وَيْلٌ لِلْكافِرِينَ مِنْ عَذابٍ»تفسير نور(10جلدى)، ج4، ص:
۴:۴۸
معانی کلمات آیهيستحبون: حب: دوست داشتن و نيز استحباب «استحبه: احبه». به علّت تعدى با «على» ، معناى اختيار بر آن اشراب شده است . «يستحبون»: اختيار مىكنند . به نظر راغب و طبرسى ، طلب در آن ملحوظ است.يصدون: صدّ و صدود ، هم به معنى اعراض آيد و هم به معنى منع و بر- گرداندن. در آيه ظاهرا، اعراض منظور است.عوجا: بر وزن عنب، كج و بر وزن شرف، كجى و انحراف. يَبْغُونَها عِوَجاً يعنى: يطلبونها و يسلكونها منحرفا.تفسیر آیهالَّذِينَ يَسْتَحِبُّونَ الْحَياةَ الدُّنْيا عَلَى الْآخِرَةِ وَ يَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَ يَبْغُونَها عِوَجاً أُولئِكَ فِي ضَلالٍ بَعِيدٍ «3»ابراهیم(كفّار) كسانى هستند كه زندگى دنيا را بر آخرت ترجيح مىدهند و (مردم را) از راه خدا باز مىدارند ومىخواهند آنرا منحرف كنند، آنها در گمراهى عميقى هستند.نکته هابستن راه خدا به يك يا دو موردِ خاصّ منحصر نيست، بلكه تبليغات ناروا، گناه علنى، ترويج ابزار فساد و غفلتآور، القاى شبهه، ايجاد اختلاف، نشريّات و فيلمهاى گمراه كننده، بد معرّفى كردن دين حقّ، معرّفى نااهلان به عنوان الگوى دين و دهها نمونهى ديگر از مصاديق بستن راه خداست.كاميابى از دنيا جايز است، امّا ترجيح دنيا بر آخرت خطرناك است، زيرا دنياگرايى مانع عبادت، انفاق، جهاد، كسب حلال، صداقت و انجام تكاليف شرعى مىشود.پیام ها1- دنياگرايى، زمينهى كفر، مبارزه با دين و ضلالت است. يَسْتَحِبُّونَ الْحَياةَ الدُّنْيا ... وَ يَصُدُّونَ ... فِي ضَلالٍ بَعِيدٍ2- سرچشمهى گمراهىها عملكرد خود انسان است. «يَسْتَحِبُّونَ، يَصُدُّونَ، يَبْغُونَها»3- انسان اختيار دارد و مىتواند راهى را بر راه ديگر ترجيح دهد و انتخاب كند.«يَسْتَحِبُّونَ»4- كفّار سه مرحله را طى مىكنند:اوّل خودشان با دنياگرايى منحرف مىشوند. «يَسْتَحِبُّونَ»آنگاه با اعمالشان ديگران را از راه باز مىدارند. «يَصُدُّونَ»سپس با تمام توان مسير حقّطلبان را منحرف مىكنند. «يَبْغُونَها»5- روحيّهى كفر، عامل انحراف طلبى است. وَيْلٌ لِلْكافِرِينَ ... يَبْغُونَه6- گمراهى، درجات و مراحلى دارد و هر چه عميقتر شود رجوع به حقّ مشكلتر مىشود. «ضَلالٍ بَعِيد
۵:۴۷
چه کسانی در روز قیامت حسرت می خورند ؟. در اینجا به برخی از آنها اشاره میشود.۱ـ خوبان. روز قیامت حسرت سراسر وجود انسان را فرامیگیرد، حتّی خوبان نیز حسرت میخورند که ای کاش در دنیا، اعمال نیک بهتر و بیشتری انجام میدادند.۲--پیروان طاغوت وبی توجهان به نصایح خدا ومعصومین:درد دیگر این است که انسان در دنیا موعظهها و نصایح خدا و پیامبر و ائمه علیهم السلام را نسبت به این فرصتها به سخره بگیرد.قرآن میفرماید: «یَا حَسْرَتی عَلی مَا فَرَّطْتُ فِی جَنبِ اللّهِ» (1)انسان در آن روز میگوید: دریغا از آنچه در حقّ خدا کوتاهی کردم.طبق بعضی روایات حسرت در این آیه مربوط به کسانی است که رهبران آسمانی و اوصیای پیامبر علیهم السلام را رها کرده و بهدنبال رهبران فاسق رفتند.۳-- منکران رسالت. رسول خدا صلی الله علیه و آله به ابوذر فرمود: روز قیامت کسانی که مقام رسالت مرا قبول نکردند، در حال کوری و کری و در تاریکیهای قیامت حاضر میشوند و میگویند: وای بر ما به خاطر کوتاهیهایی که در حقّ خداوند مرتکب شدیم!۴- گویندگان بیعمل. امام باقر علیه السلام فرمود: بیشترین حسرت در قیامت از کسانی است که در کلام وبیان خود از عدالت دم زدند، ولی به آن عمل نکردند.***ادامه جلسه بعدی
۱۶:۱۷
سه ویژگی مهم مؤمن
امام رضا علیهالسلام:مُؤمِنُ اِذا غَضِبَ لَمْ یُخْرِجْهُ غَضَبُهُ عَنْ حَقٍّ، وَ اِذا رَضِیَ لَمْ یُدْخِلْهُ رِضاهُ فی باطِلٍ، وَ اِذا قَدَرَ لَمْ یَأْخُذْ اَکْثَرَ مِنْ حَقِّه.
مؤمن،
هرگاه خشمگین شود، غضبش او را از حق بیرون نمیبرد و
هرگاه خرسند شود، خوشنودیش او را به باطل نمی کشاند و
هرگاه قدرت یابد، بیش از حق خودش برنمیدارد.
بحارالأنوار، ج ۷۵، ص ۳۵۵
۲:۵۵
آداب سفر زیارتیآمادگی روحی:فرد زائر باید قبل از پیرایش ظاهری، روح خود را برای این دیدار آماده کند.هر عملی نیاز به نیت دارد. برای سفر زیارتی نیت رضای خدای متعال، رسول اکرم (ص)، امیرالمؤمنین و فاطمه زهرا و ائمه هدی (ع) را در نظر بگیر. همچنین در روایت آمده هیچگاه برای ریا و خود نمایی قصد رفتن به زیارت نداشته باش. در روایات تأکید شده برای زیارت قبور ائمه باید به حق امام (ع) معرفت داشته باشیم. معرفت به حق امام یعنی امام حجت خدا بر من است و هر فیض و رحمتی که به من میرسد از ناحیه وجود شریف آن حضرت است، و اطاعت از ایشان واجب است و اطاعت خدا حساب میشود. (در مورد اطاعت میتوان به آیه ۵۹ سوره نساء اشاره کرد.هنگامی که قصد حرکت داشتی «بسم الله الرحمن الرحیم» بگو وسوره قدر قرائت کن.و در هر حالی ذکر خداوند را بر زبان جاری ساز و از یاد خداوند غافل مشو.اعمالی که در آداب ظاهری به آنها دستور داده شده باعث ایجاد آمادگی جسمانی میشود که در سایه آن آمادگی معنوی به بهترین صورت حاصل میگردد.آداب ظاهری:اعمالی که در آداب ظاهری به آنها دستور داده شده باعث ایجاد آمادگی جسمانی میشود که در سایه آن آمادگی معنوی به بهترین صورت حاصل میگردد.با وضو بودن در همه حال پسندیده است. سعی کن در سفر به عتبات عالیات همیشه با وضو باشی. برای رفتن به زیارت عتبات عالیات قبل از خارج شدن از شهر غسل کن و دعاهایی که در موقع غسل و بعد آن آمده در حد امکان قرائت کن.سفر خود را با صدقه دادن آغاز کن [۸]، همچنین در طول سفر نباید صدقه دادن را فراموش کرد.از وسائل همراه در سفر در روایاتی به تربت پاک و مقدس سیدالشهداء، انگشتر عقیق، عطر، پوشش سر و توشه سفر مناسب اشاره شده است. البته جز در زیارت سید الشهداء علیه السلام داشتن خوراکیهای خوب و گوارا سفارش شده است.اخلاق در سفر:برخورد خوب در مقابل اشخاص در همه سفرها پسندیده و نیکوست، ولی در سفر زیارتی معنویت خاصی بر جمع همراه حاکم میکند.از آنچه همراه داری به همراهان خود بخشش نما و تنگ نظر و بخیل مباش. در سفر کمک به دیگران بسیار سفارش شده است. در هنگام مسافرت، حال ضعیفترین همسفر را در نظر بگیر و با گذشت از حق خود در فکر ضعیفان باش. گفتار نیک در همه حال پسندیده است و از وظایف زائر و شرایط زیارت به حساب آمده است. شوخی و مزاح تا زمانی که در غیر از رضای خدا نباشد، از علائم مروت در سفر است، البته جز در زیارت سید الشهداء علیه السلام که از آن نهی شده است
۱۸:۱۱
روز نهم ماه مبارک رمضان
اللّٰهُمَّ اجْعَلْ لِى فِیهِ نَصِیباً مِنْ رَحْمَتِکَ الْواسِعَهِ، وَاهْدِنِى فِیهِ لِبَراهِینِکَ السّاطِعَهِ، وَخُذْ بِناصِیَتِى إِلىٰ مَرْضاتِکَ الْجامِعَهِ، بِمَحَبَّتِکَ یَا أَمَلَ الْمُشْتاقِینَ.
خدایا، برای من در این ماه بهرهای از رحمت گستردهات قرار ده و به جانب دلایل درخشانت راهنمایی کن و مهارم را گرفته بهسوی خشنودی فراگیرت متوجه کن، به مهرت ای آرزوی مشتاقان.
پیام دعای روز نهم ماه رمضان؛ رحمت خداوند
گسترش رحمت خداوند
قال الله تعالی: «و رحمتی وسعت کل شی ء»; (57) «رحمت من همه موجودات را فرا گرفته است.»
موجبات رحمت خداوند
احسان و نیکی: قال الله تعالی: «ان الله قریب من المحسنین » (58) ; «البته رحمت خداوند به نیکوکاران نزدیک است.»
ایمان و اعتقاد به خدا: قال الله تعالی: «فاما الذین آمنوا بالله و اعتصموا به فسیدخلهم فی رحمه منه.» (59)
یاد خدا: قال علی علیهالسلام: بذکر الله تستنزل الرحمه; (60) رحمت خداوند به واسطه ذکر او نازل میشود.»
عفو و گذشت: قال علی علیهالسلام: «بالعفو تنزل الرحمه; (61) رحمت به واسطه عفو و بخشش نازل میشود.»
اطاعت خدا و رسول: قال الله تعالی: «و اطیعوا الله و الرسول لعلکم ترحمون » (62) ; «از خدا و رسول اطاعت کنید که مشمول رحمت خدا شوید.»
اندیشه و تفکر: قال علی علیهالسلام: «رحم الله امرءا تفکر فاعتبر.» (63)
موعظه پذیری: قال علی علیهالسلام: «رحم الله امرءا اتعظ (64) ; انسان پندپذیر مشمول رحمت خداست.»
استغفار: قال الله تعالی: «لولا تستغفرون الله لعلکم ترحمون » (65) ; «چرا از کردار زشت استغفار به درگاه خدا نمیکنید تا شاید مشمول رحمت خدا شوید.»
ترحم بر ضعفا: قال علی علیهالسلام: «رحمه الضعفاء تستنزل الرحمه; (66) ترحم بر ضعیفان موجب نزول رحمت خداست.»
مراقبه: قال علی علیهالسلام: «رحم الله عبدا راقب ذنبه و خاف ربه; (67) خداوند رحمت کند کسی را که گناهانش مد نظرش باشد و از خدا بترسد.»
اللّٰهُمَّ اجْعَلْ لِى فِیهِ نَصِیباً مِنْ رَحْمَتِکَ الْواسِعَهِ، وَاهْدِنِى فِیهِ لِبَراهِینِکَ السّاطِعَهِ، وَخُذْ بِناصِیَتِى إِلىٰ مَرْضاتِکَ الْجامِعَهِ، بِمَحَبَّتِکَ یَا أَمَلَ الْمُشْتاقِینَ.
خدایا، برای من در این ماه بهرهای از رحمت گستردهات قرار ده و به جانب دلایل درخشانت راهنمایی کن و مهارم را گرفته بهسوی خشنودی فراگیرت متوجه کن، به مهرت ای آرزوی مشتاقان.
پیام دعای روز نهم ماه رمضان؛ رحمت خداوند
گسترش رحمت خداوند
قال الله تعالی: «و رحمتی وسعت کل شی ء»; (57) «رحمت من همه موجودات را فرا گرفته است.»
موجبات رحمت خداوند
احسان و نیکی: قال الله تعالی: «ان الله قریب من المحسنین » (58) ; «البته رحمت خداوند به نیکوکاران نزدیک است.»
ایمان و اعتقاد به خدا: قال الله تعالی: «فاما الذین آمنوا بالله و اعتصموا به فسیدخلهم فی رحمه منه.» (59)
یاد خدا: قال علی علیهالسلام: بذکر الله تستنزل الرحمه; (60) رحمت خداوند به واسطه ذکر او نازل میشود.»
عفو و گذشت: قال علی علیهالسلام: «بالعفو تنزل الرحمه; (61) رحمت به واسطه عفو و بخشش نازل میشود.»
اطاعت خدا و رسول: قال الله تعالی: «و اطیعوا الله و الرسول لعلکم ترحمون » (62) ; «از خدا و رسول اطاعت کنید که مشمول رحمت خدا شوید.»
اندیشه و تفکر: قال علی علیهالسلام: «رحم الله امرءا تفکر فاعتبر.» (63)
موعظه پذیری: قال علی علیهالسلام: «رحم الله امرءا اتعظ (64) ; انسان پندپذیر مشمول رحمت خداست.»
استغفار: قال الله تعالی: «لولا تستغفرون الله لعلکم ترحمون » (65) ; «چرا از کردار زشت استغفار به درگاه خدا نمیکنید تا شاید مشمول رحمت خدا شوید.»
ترحم بر ضعفا: قال علی علیهالسلام: «رحمه الضعفاء تستنزل الرحمه; (66) ترحم بر ضعیفان موجب نزول رحمت خداست.»
مراقبه: قال علی علیهالسلام: «رحم الله عبدا راقب ذنبه و خاف ربه; (67) خداوند رحمت کند کسی را که گناهانش مد نظرش باشد و از خدا بترسد.»
۰:۵۱
روز یازدهم ماه مبارک رمضان
اللّٰهُمَّ حَبِّبْ إِلَىَّ فِیهِ الْإِحْسانَ، وَکَرِّهْ إِلَىَّ فِیهِ الْفُسُوقَ وَالْعِصْیانَ، وَحَرِّمْ عَلَىَّ فِیهِ السَّخَطَ وَالنِّیرانَ، بِعَوْنِکَ یَا غِیاثَ الْمُسْتَغِیثِینَ.
خدایا، در این ماه نیکی را پسندیده من گردان و نادرستیها و نافرمانیها را مورد کراهت من قرار ده و خشم و آتش برافروخته را بر من حرام گردان، به یاریات ای فریادرس دادخواهان.
پیام دعای روز یازدهم ماه رمضان؛ توفیق احسان
احسان چیست؟
سرشت نیکان: قال علی علیهالسلام: «الاحسان عزیزه الاخیار; (74) احسان سرشت نیکوکاران است.»
زینت علم: قال علی علیهالسلام: «زینه العلم الاحسان; (75) احسان زینت علم است.»
اوج ایمان: قال علی علیهالسلام: «راس الایمان الاحسان; (76) احسان راس ایمان است.»
آثار و نتایج احسان
عنایت خداوند: قال الله تعالی: «ان الله لمع المحسنین » (77) ; «خداوند با نیکوکاران است.»
محبت الهی: قال الله تعالی: «احسنوا ان الله یحب المحسنین » (78) ; «نیکی کنید بدرستی که خداوند نیکوکاران را دوست دارد.»
بذر دوستی: قال علی علیهالسلام: «الاحسان الی المسیئ یستصلح العدو (79) ; نیکی به بد رفتار، دشمن را اصلاح میکند.»
هدایت: قال الله تعالی: «تلک آیات الکتاب هدی و رحمه للمحسنین » (80) ; «این است آیات کتاب [خدای حکیم] که رحمت و هدایت است برای نیکوکاران.»
رحمت الهی: قال الله تعالی: «ان رحمت الله قریب من المحسنین » (81) ; «البته رحمت خداوند به نیکوکاران نزدیک است.»
رفعت و بزرگی: قال علی علیهالسلام: «مع الاحسان تکون الرفعه; (82) بلندی مرتبه و مقام به وسیله نیکوکاری به دست میآید.»
عاقبت به خیری: قال علی علیهالسلام: «من احسن الی الناس حسنت عواقبه; (83) هر کس به مردم نیکی کند، عاقبت به خیر خواهد شد.»
اللّٰهُمَّ حَبِّبْ إِلَىَّ فِیهِ الْإِحْسانَ، وَکَرِّهْ إِلَىَّ فِیهِ الْفُسُوقَ وَالْعِصْیانَ، وَحَرِّمْ عَلَىَّ فِیهِ السَّخَطَ وَالنِّیرانَ، بِعَوْنِکَ یَا غِیاثَ الْمُسْتَغِیثِینَ.
خدایا، در این ماه نیکی را پسندیده من گردان و نادرستیها و نافرمانیها را مورد کراهت من قرار ده و خشم و آتش برافروخته را بر من حرام گردان، به یاریات ای فریادرس دادخواهان.
پیام دعای روز یازدهم ماه رمضان؛ توفیق احسان
احسان چیست؟
سرشت نیکان: قال علی علیهالسلام: «الاحسان عزیزه الاخیار; (74) احسان سرشت نیکوکاران است.»
زینت علم: قال علی علیهالسلام: «زینه العلم الاحسان; (75) احسان زینت علم است.»
اوج ایمان: قال علی علیهالسلام: «راس الایمان الاحسان; (76) احسان راس ایمان است.»
آثار و نتایج احسان
عنایت خداوند: قال الله تعالی: «ان الله لمع المحسنین » (77) ; «خداوند با نیکوکاران است.»
محبت الهی: قال الله تعالی: «احسنوا ان الله یحب المحسنین » (78) ; «نیکی کنید بدرستی که خداوند نیکوکاران را دوست دارد.»
بذر دوستی: قال علی علیهالسلام: «الاحسان الی المسیئ یستصلح العدو (79) ; نیکی به بد رفتار، دشمن را اصلاح میکند.»
هدایت: قال الله تعالی: «تلک آیات الکتاب هدی و رحمه للمحسنین » (80) ; «این است آیات کتاب [خدای حکیم] که رحمت و هدایت است برای نیکوکاران.»
رحمت الهی: قال الله تعالی: «ان رحمت الله قریب من المحسنین » (81) ; «البته رحمت خداوند به نیکوکاران نزدیک است.»
رفعت و بزرگی: قال علی علیهالسلام: «مع الاحسان تکون الرفعه; (82) بلندی مرتبه و مقام به وسیله نیکوکاری به دست میآید.»
عاقبت به خیری: قال علی علیهالسلام: «من احسن الی الناس حسنت عواقبه; (83) هر کس به مردم نیکی کند، عاقبت به خیر خواهد شد.»
۱:۱۲
توصیه امام باقر و امام صادق علیهما السلام به بر پایی مجالس ذکر اهل البیت و بیان فضایل آنها تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة ج ۱۲، ص ۲۲امام باقر (علیه السلام) وَ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ: اِجْتَمِعُوا وَ تَذَاكَرُوا تَحُفَّ بِكُمُ اَلْمَلاَئِكَةُ رَحِمَ اَللَّهُ مَنْ أَحْيَا أَمْرَنَا.امام باقر(عليه السّلام)فرمود:گرد هم آييد،و با يك ديگر(در امر دين)گفتگو كنيد كه(در اين حال)ملائكه دور شما جمع میشوند،خدای بيامرزد كسی را كه فضايل ما(و مسائل مربوط به دين را)زنده نگه دارد.مصادقة الإخوان ج ۱، ص ۳۲امام صادق (علیه السلام)۱ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ: تَجْلِسُونَ وَ تُحَدِّثُونَ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ جُعِلْتُ فِدَاكَ قَالَ قَالَ تِلْكَ اَلْمَجَالِسُ أُحِبُّهَا فَأَحْيُوا أَمْرَنَا يَا فُضَيْلُ فَرَحِمَ اَللَّهُ مَنْ أَحْيَا أَمْرَنَا يَا فُضَيْلُ مَنْ ذَكَرَنَا أَوْ ذُكِرْنَا عِنْدَهُ فَخَرَجَ مِنْ عَيْنِهِ مِثْلُ جَنَاحِ اَلذُّبَابِ غَفَرَ اَللَّهُ ذُنُوبَهُ وَ لَوْ كَانَتْ أَكْثَرَ مِنْ زَبَدِ اَلْبَحْرِ .بو عبد اللّٰه عليه السّلام فرمود: آيا با هم مینشينيد و گفتگو ميداريد؟ گفتم آری فدای تو شوم فرمود من اين گونه مجالس را دوست ميدارم پس ای فضيل امر ما را احيا كنيد، خداوند رحمت كند كسانی را كه امر ما را احيا ميكنند. ای فضيل كسی كه از ما ياد كند يا نزد وی از ما ياد شود و از چشمانش باندازۀ پر مگسی اشك بيرون آيد، خداوند گناهان او را اگر چه بيشتر از كف درياها باشد میآمرزد
توصیه امامان معصوم به برپایی مجالس عزاداری امام حسین (ع) به دلایل متعددی است که مهمترین آنها عبارتند از: زنده نگه داشتن یاد و خاطره آن حضرت و قیام عاشورا، تقویت ایمان و معنویت، تبیین اهداف و آرمانهای امام حسین (ع)، و ایجاد وحدت و همدلی میان مسلمانان.
دلایل تفصیلی:
زنده نگه داشتن یاد و خاطره امام حسین (ع) و واقعه عاشورا:
مجالس عزاداری فرصتی برای یادآوری مظلومیت امام حسین (ع)، رشادتهای یارانش، و اهداف والای قیام عاشورا است. این مجالس به نسلهای آینده نیز انتقال مییابد و از فراموش شدن این رویداد مهم جلوگیری میکند.
تقویت ایمان و معنویت:
اشک ریختن بر مصائب امام حسین (ع)، یادآور رنجها و مصائبی است که ایشان در راه خدا و احیای دین اسلام متحمل شدند. این امر میتواند باعث تقویت ایمان و معنویت عزاداران و نزدیکی بیشتر آنها به خداوند شود.
تبیین اهداف و آرمانهای امام حسین (ع):
مجالس عزاداری فرصتی برای تبیین اهداف و آرمانهای امام حسین (ع) مانند امر به معروف و نهی از منکر، مبارزه با ظلم و ستم، و احیای ارزشهای اسلامی است. این مجالس میتواند آگاهی و بصیرت مردم را نسبت به این اهداف افزایش دهد.
ایجاد وحدت و همدلی:
برپایی مجالس عزاداری میتواند به عنوان یک اجتماع دینی، موجب وحدت و همدلی میان مسلمانان شود. این مجالس فرصتی برای همبستگی و همدردی با مصیبت وارده به خاندان پیامبر (ص) است.
تجدید بیعت با امام حسین (ع):
با شرکت در مجالس عزاداری، افراد تجدید بیعت با امام حسین (ع) و آرمانهای ایشان میکنند و این امر میتواند به تقویت روحیه جهاد و مبارزه با ظلم و فساد در جامعه کمک کند.
توصیه امامان معصوم به برپایی مجالس عزاداری امام حسین (ع) به دلایل متعددی است که مهمترین آنها عبارتند از: زنده نگه داشتن یاد و خاطره آن حضرت و قیام عاشورا، تقویت ایمان و معنویت، تبیین اهداف و آرمانهای امام حسین (ع)، و ایجاد وحدت و همدلی میان مسلمانان.
دلایل تفصیلی:
زنده نگه داشتن یاد و خاطره امام حسین (ع) و واقعه عاشورا:
مجالس عزاداری فرصتی برای یادآوری مظلومیت امام حسین (ع)، رشادتهای یارانش، و اهداف والای قیام عاشورا است. این مجالس به نسلهای آینده نیز انتقال مییابد و از فراموش شدن این رویداد مهم جلوگیری میکند.
تقویت ایمان و معنویت:
اشک ریختن بر مصائب امام حسین (ع)، یادآور رنجها و مصائبی است که ایشان در راه خدا و احیای دین اسلام متحمل شدند. این امر میتواند باعث تقویت ایمان و معنویت عزاداران و نزدیکی بیشتر آنها به خداوند شود.
تبیین اهداف و آرمانهای امام حسین (ع):
مجالس عزاداری فرصتی برای تبیین اهداف و آرمانهای امام حسین (ع) مانند امر به معروف و نهی از منکر، مبارزه با ظلم و ستم، و احیای ارزشهای اسلامی است. این مجالس میتواند آگاهی و بصیرت مردم را نسبت به این اهداف افزایش دهد.
ایجاد وحدت و همدلی:
برپایی مجالس عزاداری میتواند به عنوان یک اجتماع دینی، موجب وحدت و همدلی میان مسلمانان شود. این مجالس فرصتی برای همبستگی و همدردی با مصیبت وارده به خاندان پیامبر (ص) است.
تجدید بیعت با امام حسین (ع):
با شرکت در مجالس عزاداری، افراد تجدید بیعت با امام حسین (ع) و آرمانهای ایشان میکنند و این امر میتواند به تقویت روحیه جهاد و مبارزه با ظلم و فساد در جامعه کمک کند.
۱۲:۲۳
مهمترین ویژگی حضرت عباس (علیهالسلام) را میتوان وفاداری ایشان به امام حسین (علیهالسلام) و ایستادگی در راه حق دانست. ایشان همچنین به دلیل شجاعت، رشادت، علم و معرفت و ایثار در واقعه کربلا مشهور هستند.امام صادق (ع) در مورد ویژگیهای حضرت عباس (ع) فرمودهاند که ایشان دارای بصیرتی نافذ و ایمانی محکم بودند و در راه امام حسین (ع) جهاد کردند و به افتخار شهادت نائل آمدند. همچنین، امام صادق (ع) ایشان را به عنوان فردی با تسلیم، تصدیق، وفاداری و خیرخواهی نسبت به امام حسین (ع) توصیف کردهاند. به طور خلاصه، امام صادق (ع) ویژگیهای زیر را برای حضرت عباس (ع) بیان کردهاند:بصیرت نافذ:حضرت عباس (ع) دارای درک عمیق و آگاهی از مسائل بودند. ایمان محکم:ایمان ایشان به امام حسین (ع) و راه ایشان، بسیار قوی و استوار بود. جهاد در راه امام:حضرت عباس (ع) در رکاب امام حسین (ع) به جهاد پرداختند و در این راه به شهادت رسیدند. تسلیم:ایشان در برابر امام حسین (ع) تسلیم محض بودند و خواست امام را بر خواست خود مقدم میداشتند. تصدیق:حضرت عباس (ع) سخنان و دستورات امام حسین (ع) را تصدیق میکردند. وفاداری:ایشان نسبت به امام و برادرشان، نهایت وفاداری را داشتند. خیرخواهی:حضرت عباس (ع) همواره خیرخواه امام و دیگران بودند و در راه خیرخواهی ایشان تلاش میکردند. قالَ الصّادِقُ جَعفَرُ بنُ مُحَمَّدٍ عليه السلام : كانَ عَمُّنَا العَبّاسُ بنُ عَلِىٍّ نافِذَ البَصيرَةِ، صٌلبَ الإِيمانِ، جاهَدَ مَعَ أبى عَبدِ اللّه ِ وأبلي بَلاءً حَسَناً، ومَضي شَهيداً.شیخ صدوق در کتابهای الأمالي و خصال از امام سجادع علیه السلام روایت کرده:رَحِمَ اللَّهُ الْعَبَّاسَ فَلَقَدْ آثَرَ وَ أَبْلَى وَ فَدَى أَخَاهُ بِنَفْسِهِ حَتَّى قُطِعَتْ يَدَاهُ فَأَبْدَلَهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَ بِهِمَا جَنَاحَيْنِ يَطِيرُ بِهِمَا مَعَ الْمَلَائِكَةِ فِي الْجَنَّةِ كَمَا جَعَلَ لِجَعْفَرِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَ إِنَّ لِلْعَبَّاسِ عِنْدَ اللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مَنْزِلَةً يَغْبِطُهُ بِهَا جَمِيعُ الشُّهَدَاءِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ.ترجمه: حضرت سجاد عليه السّلام فرمود: خدا حضرت عباس را رحمت كند! حقا كه امام حسين را بر خويشتن مقدم داشت و جان خود را فداى آن حضرت نمود تا اينكه دستهاى مباركش قطع شد. خداى مهربان در عوض دستهاى عباس عليه السّلام دو بال به وى عطا كرد تا بوسيله آنها در بهشت با ملائكه پرواز نمايد. كما اينكه اين نعمت را نيز به جعفر بن ابى طالب عطا كرد.علاوه بر حضرت معصومه (س)، دو امامزاده دیگر نیز دارای زیارتنامه منقول از معصوم هستند: حضرت اباالفضل العباس (ع):ایشان نیز دارای زیارتنامهای هستند که از معصومین نقل شده است.حضرت علی اکبر (ع):ایشان نیز دارای زیارتنامهای هستند که توسط امام معصوم انشا شده است.
بر لب آبم و از داغ لبت می میرمهردم از غصه ی جانسوز تو آتش گیرم
مادرم داد به من درس وفاداری راعشق شیرین تو آمیخته شد با شیرم
بوته ی عشق تو کرده ست مرا چون زر نابدیگر این آتش غم ها ندهد تغییرم
اکبرت کشته شد و نوبتم آخر نرسیدسینه ام تنگ شد از بس که بُوَد تأخیرم
تا که مأمور شدم علقمه را فتح کنمآیت قهر بیان شد زلب شمشیرم
سایه ی پرچم تو کرد سرافراز مراعشق تو کرد عطا دولت عالمگیرم
کربلا کعبه ی عشق است و من اندر احرامشد در این قبله ی عشاق دو تا تقصیرم
دست من خورد به آبی که نصیب تو نشدچشم من داد از آن آب روان تصویرم
باید این دیده و این دست دهم قربانیتا که تکمیل شود حج من و تقصیرم
زین جهت دست به پای تو فشاندم بر خاکتا کنم دیده فدا، چشم به راه تیرم
وصل شد حال قیامم ز عمودی به سجودبی رکوع است نماز من و این تکبیرم
بدنم را به سوی خیمه ی اصغر نبریدکه خجالت زده زان تشنه لب بی شیرم
تا کند مدح ابوالفضل، امام سجادنارسا هست"حسان"! شعر من و تقریرم
بر لب آبم و از داغ لبت می میرمهردم از غصه ی جانسوز تو آتش گیرم
مادرم داد به من درس وفاداری راعشق شیرین تو آمیخته شد با شیرم
بوته ی عشق تو کرده ست مرا چون زر نابدیگر این آتش غم ها ندهد تغییرم
اکبرت کشته شد و نوبتم آخر نرسیدسینه ام تنگ شد از بس که بُوَد تأخیرم
تا که مأمور شدم علقمه را فتح کنمآیت قهر بیان شد زلب شمشیرم
سایه ی پرچم تو کرد سرافراز مراعشق تو کرد عطا دولت عالمگیرم
کربلا کعبه ی عشق است و من اندر احرامشد در این قبله ی عشاق دو تا تقصیرم
دست من خورد به آبی که نصیب تو نشدچشم من داد از آن آب روان تصویرم
باید این دیده و این دست دهم قربانیتا که تکمیل شود حج من و تقصیرم
زین جهت دست به پای تو فشاندم بر خاکتا کنم دیده فدا، چشم به راه تیرم
وصل شد حال قیامم ز عمودی به سجودبی رکوع است نماز من و این تکبیرم
بدنم را به سوی خیمه ی اصغر نبریدکه خجالت زده زان تشنه لب بی شیرم
تا کند مدح ابوالفضل، امام سجادنارسا هست"حسان"! شعر من و تقریرم
۴:۰۶
بازارسال شده از تحقیقی مهدی
در حال حاضر نمایش این پیام پشتیبانی نمیشود.
أَلسَّلامُ عَلَى الْحُسَیْنِ الَّذی سَمَحَتْ نَفْسُهُ بِمُهْجَتِهِ،سلام بر حسین که جانش را تقدیم نمود،أَلسَّلامُ عَلى مَنْ أَطاعَ اللهَ فی سِـرِّهِ وَ عَلانِـیَـتِـهِ،سلام بر آن کسى که در نهان و آشکار خدا را اطاعت نمود،أَلسَّلامُ عَلى مَنْ جَعَلَ اللهُ الشّـِفآءَ فی تُرْبَتِهِ،سلام بر آن کسى که خداوند شفا را در خاک قبر او قرار داد،أَلسَّلامُ عَلى مَنِ الاْجابَـهُ تَحْتَ قُـبَّـتِهِ،سلام بر آن کسى که (محلِ) اجابت دعا در زیر بارگاه اوست،أَلسَّلامُ عَلى مَنِ الاْ ئِـمَّـهُ مِنْ ذُرِّیَّـتِـهِ،سلام بر آن کسى که امامان از نسل اویند،#زیارت_ناحیه_مقدسه چهل مورد از فضایل و ثوابهای زیارت امام حسین سلام الله علیه:
۱. روزى را زیاد میکند.۲. عمر را طولانى میکند.۳. خطرات را دفع میکند.۴. گناهان گذشته و آینده را میآمرزد.۵. زائر میتواند پنجاه نفر را شفاعت كند.۶. حاجات او كنار قبر مستجاب است.۷. ملائكه براى زوار امام حسین (ع) دعا میکنند.۸. نام او را در اعلیعلیین مینویسند.۹. هنگام خروج از خانه از گناه خارج میشود.۱۰. ثواب هزار حج مقبول دارد.
۱۱. ملائكه، مأمور حفظ او و مالش هستند تا برگردد.۱۲. روز قیامت، خداوند بهترین حافظ اوست.۱۳. در قدم اول آمرزیده و در قدمهای بعدى با توسل به امام، مقرب درگاه حق میگردد.۱۴. به هر درهمى، ده هزار درهم در دنیا و آخرت به او عوض میدهند.۱۵. در قیامت، همه آرزو میکنند از زوار آن امام حسین علیهالسلام باشند.۱۶. زوار امام حسین علیهالسلام در قیامت بر سفرههاى نور هستند.۱۷. زوار امام حسین علیهالسلام در جوار پیامبر خدا، امام على و حضرت فاطمه علیهمالسلام هستند.۱۸. زوار امام حسین علیهالسلام چهل سال قبل از دیگران به بهشت داخل میشوند.۱۹. خداوند، امور مهم دنیوى زائر را برآورده میکند.۲۰. زائر امام حسین علیهالسلام شهید میمیرد.
۲۱. ثواب دو ماه اعتكاف و روزه در مسجدالحرام را دارد.۲۲. زیارت هر ماه امام حسین علیهالسلام ثواب هزار شهید دارد.۲۳. هر یك قدم كه با پاى پیاده بردارد موجب هزار حسنه و آمرزش هزار گناه و بالا رفتن هزار درجه، براى زائر مىشود.۲۴. هر قدم كه پیاده بردارد ثواب آزاد كردن یك بنده از فرزندان اسماعیل دارد.۲۵. هر یك روز اقامت نزد حضرت، معادل هزار ماه است.۲۶. هر قدم كه میگذارد ثواب یك حج و هر قدم كه برمیدارد ثواب یك عمره دارد، بهشرط آنكه به خاطر ریا، شنیدن مردم و بیهوده نباشد.۲۷. زیارت سیدالشهدا علیهالسلام ثواب هزار شهید از شهداى بدر دارد.۲۸. زیارت سیدالشهدا علیهالسلام ثواب هزار صدقه مقبوله دارد.۲۹. ثواب هزار روزه به زائر میدهند.۳۰. ثواب هزار بنده آزاد كردن دارد.
۳۱. زائر امام حسین علیهالسلام اگر از اشقیاء باشد، جزء سعادتمندان نوشته میشود.۳۲. ثواب آماده كردن هزار اسب با زین و لجام در راه خدا دارد.۳۳. زیارت امام حسین علیهالسلام، زیارت خداست.۳۴. ثواب هزار جنگ همراه با پیامبر مرسل یا امام عادل دارد.۳۵. ثواب زیارت امام حسین علیهالسلام قابلشمارش نیست.۳۶. زیارت حضرت در عرفه، ثواب یك میلیون حج و یك میلیون عمره دارد.۳۷. زیارت امام حسین علیهالسلام بهترین عمل است.۳۸. خداوند به زائر امام حسین علیهالسلام مباهات میکند.۳۹. پیامبر و ائمه اطهار علیهمالسلام براى او دعا میکنند.۴۰. پیامبر صلیالله علیه و آله و ملائكه در قیامت با زائر مصافحه میکنند و با امام حسین علیهالسلام محشور مىشود.منبع:وسائل الشیعه، جلد دهم. توضیحات: تفاوت در ثواب زیارت امام حسین علیه السلام می تواند به دلایل زیر باشد ۱ـ بستگی به معرفت و درک زائر از امام علیه السلام دارد ۲ـ بستگی به اخلاص عمل و نیت خالص زائر امام حسین علیه السلام دارد. ۳- بستگی به سختی و آسانی انجام زیارت دارد زائر با چه آسانی و یا چه سختی موفق به زیارت شود
۱. روزى را زیاد میکند.۲. عمر را طولانى میکند.۳. خطرات را دفع میکند.۴. گناهان گذشته و آینده را میآمرزد.۵. زائر میتواند پنجاه نفر را شفاعت كند.۶. حاجات او كنار قبر مستجاب است.۷. ملائكه براى زوار امام حسین (ع) دعا میکنند.۸. نام او را در اعلیعلیین مینویسند.۹. هنگام خروج از خانه از گناه خارج میشود.۱۰. ثواب هزار حج مقبول دارد.
۱۱. ملائكه، مأمور حفظ او و مالش هستند تا برگردد.۱۲. روز قیامت، خداوند بهترین حافظ اوست.۱۳. در قدم اول آمرزیده و در قدمهای بعدى با توسل به امام، مقرب درگاه حق میگردد.۱۴. به هر درهمى، ده هزار درهم در دنیا و آخرت به او عوض میدهند.۱۵. در قیامت، همه آرزو میکنند از زوار آن امام حسین علیهالسلام باشند.۱۶. زوار امام حسین علیهالسلام در قیامت بر سفرههاى نور هستند.۱۷. زوار امام حسین علیهالسلام در جوار پیامبر خدا، امام على و حضرت فاطمه علیهمالسلام هستند.۱۸. زوار امام حسین علیهالسلام چهل سال قبل از دیگران به بهشت داخل میشوند.۱۹. خداوند، امور مهم دنیوى زائر را برآورده میکند.۲۰. زائر امام حسین علیهالسلام شهید میمیرد.
۲۱. ثواب دو ماه اعتكاف و روزه در مسجدالحرام را دارد.۲۲. زیارت هر ماه امام حسین علیهالسلام ثواب هزار شهید دارد.۲۳. هر یك قدم كه با پاى پیاده بردارد موجب هزار حسنه و آمرزش هزار گناه و بالا رفتن هزار درجه، براى زائر مىشود.۲۴. هر قدم كه پیاده بردارد ثواب آزاد كردن یك بنده از فرزندان اسماعیل دارد.۲۵. هر یك روز اقامت نزد حضرت، معادل هزار ماه است.۲۶. هر قدم كه میگذارد ثواب یك حج و هر قدم كه برمیدارد ثواب یك عمره دارد، بهشرط آنكه به خاطر ریا، شنیدن مردم و بیهوده نباشد.۲۷. زیارت سیدالشهدا علیهالسلام ثواب هزار شهید از شهداى بدر دارد.۲۸. زیارت سیدالشهدا علیهالسلام ثواب هزار صدقه مقبوله دارد.۲۹. ثواب هزار روزه به زائر میدهند.۳۰. ثواب هزار بنده آزاد كردن دارد.
۳۱. زائر امام حسین علیهالسلام اگر از اشقیاء باشد، جزء سعادتمندان نوشته میشود.۳۲. ثواب آماده كردن هزار اسب با زین و لجام در راه خدا دارد.۳۳. زیارت امام حسین علیهالسلام، زیارت خداست.۳۴. ثواب هزار جنگ همراه با پیامبر مرسل یا امام عادل دارد.۳۵. ثواب زیارت امام حسین علیهالسلام قابلشمارش نیست.۳۶. زیارت حضرت در عرفه، ثواب یك میلیون حج و یك میلیون عمره دارد.۳۷. زیارت امام حسین علیهالسلام بهترین عمل است.۳۸. خداوند به زائر امام حسین علیهالسلام مباهات میکند.۳۹. پیامبر و ائمه اطهار علیهمالسلام براى او دعا میکنند.۴۰. پیامبر صلیالله علیه و آله و ملائكه در قیامت با زائر مصافحه میکنند و با امام حسین علیهالسلام محشور مىشود.منبع:وسائل الشیعه، جلد دهم. توضیحات: تفاوت در ثواب زیارت امام حسین علیه السلام می تواند به دلایل زیر باشد ۱ـ بستگی به معرفت و درک زائر از امام علیه السلام دارد ۲ـ بستگی به اخلاص عمل و نیت خالص زائر امام حسین علیه السلام دارد. ۳- بستگی به سختی و آسانی انجام زیارت دارد زائر با چه آسانی و یا چه سختی موفق به زیارت شود
۱۸:۰۱
"جامع الأخبار" (جلد ۱، صفحه ۹۰) وَ قِيلَ لِلْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ : كَيْفَ أَصْبَحْتَ يَا اِبْنَ رَسُولِ اَللَّهِقَالَ أَصْبَحْتُ وَ لِي رَبٌّ فَوْقِي وَ اَلنَّارُ أَمَامِي وَ اَلْمَوْتُ يَطْلُبُنِي وَ اَلْحِسَابُ مُحْدِقٌ بِي وَ أَنَا مُرْتَهَنٌ بِعَمَلِي وَ لاَ أَجِدُ مَا أُحِبُّ وَ لاَ أَدْفَعُ مَا أَكْرَهُ وَ اَلْأُمُورُ بِيَدِ غَيْرِي فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَنِي وَ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنِّي فَأَيُّ فَقِيرٍ أَفْقَرُ مِنِّي .ترجمه فارسی:و به حسین بن علی (علیه السلام) گفته شد: ای پسر رسول خدا، چگونه صبح کردی؟ایشان فرمودند: صبح کردم در حالی که پروردگاری بالای سر من است، و آتش (جهنم) پیش روی من، و مرگ مرا طلب میکند، و حسابرسی (اعمال) مرا فرا گرفته است، و من در گرو عمل خود هستم، و آنچه را دوست دارم (به طور کامل) نمییابم، و آنچه را ناپسند میدارم (به طور کامل) نمیتوانم دفع کنم، و کارها به دست دیگری است (خداوند). پس اگر بخواهد مرا عذاب میکند و اگر بخواهد مرا میبخشد. پس آیا فقیرتر از من کسی هست؟توضیح و تحلیل سخنان امام حسین (ع):این سخنان امام حسین (ع) نمایانگر اوج معرفت الهی و درک عمیق از جایگاه انسان در برابر خالق است. در این بیان، نکات مهمی نهفته است:1. "وَ لِي رَبٌّ فَوْقِي" (پروردگاری بالای سر من است): این جمله بیانگر *علم و آگاهی امام (ع) از وجود خداوند و تسلط مطلق او بر همه چیز است. "بالا بودن" در اینجا اشاره به احاطه و سیطره پروردگار بر هستی دارد، نه مکان. امام (ع) با این جمله، بندگی خود و عظمت خدا را بیان میکنند.
2. "وَ اَلنَّارُ أَمَامِي" (آتش پیش روی من است): این بخش نشاندهنده *ترس و خوف از خدا (خشیت) و آگاهی از عواقب گناه و اعمال ناشایست است. با وجود مقام عصمت، امام (ع) با بیان این جمله، به ما درس میدهند که چگونه باید از گناه و آتش جهنم بترسیم و همواره مراقب اعمال خود باشیم. این ترس، ناشی از عظمت الهی و احتمال دوری از رحمت اوست.3. "وَ اَلْمَوْتُ يَطْلُبُنِي" (مرگ مرا طلب میکند): این جمله نشاندهنده *یقین به مرگ و درک ناپایداری دنیا است. مرگ، حقیقتی است که هیچ کس از آن گریزی ندارد و امام (ع) با بیان این جمله، یادآور این حقیقت تلخ و در عین حال عبرتآموز برای ما هستند.4. "وَ اَلْحِسَابُ مُحْدِقٌ بِي" (حسابرسی مرا فرا گرفته است): این بخش تأکیدی بر *مسئولیتپذیری در برابر اعمال است. هر عمل، نیک یا بد، دارای نتیجه و حسابرسی در پیشگاه خداوند است. امام (ع) با این جمله، اهمیت محاسبه نفس و دقت در رفتار را گوشزد میکنند.5. "وَ أَنَا مُرْتَهَنٌ بِعَمَلِي" (و من در گرو عمل خود هستم): این جمله نهایت *خودسازی و مسئولیتپذیری را نشان میدهد. انسان در برابر کردار خویش، مسئول است و سرنوشت او به اعمالش گره خورده است. امام (ع) خود را در گرو عملشان میدانند، که این نهایت تواضع و اعتراف به کوچکی در برابر خداوند است.6. "وَ لاَ أَجِدُ مَا أُحِبُّ وَ لاَ أَدْفَعُ مَا أَكْرَهُ" (و آنچه را دوست دارم نمییابم و آنچه را ناپسند میدارم دفع نمیکنم): این بخش یکی از نکات ظریف و عمیق این سخن است. امام (ع) با وجود مقام والای خود، بیان میکنند که به طور کامل به آنچه دوست دارند (مانند قرب الهی، رضایت کامل، بهشت بیدردسر) نرسیدهاند و از آنچه ناپسند میدارند (مانند گناه، دوری از رحمت، عذاب) نیز به طور کامل گریزی ندارند. این نشاندهنده *کمال تواضع*، درک محدودیتهای بشری (حتی برای معصومین در بیان وضعیتشان) و نیاز دائمی به رحمت و مغفرت الهی است. آنها پیوسته در تلاشند تا کمال را بیابند و ناپسندها را دفع کنند، اما این امر را امری دائمی و نیازمند تلاش مستمر میدانند.
7. *"وَ اَلْأُمُورُ بِيَدِ غَيْرِي فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَنِي وَ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنِّي" (و کارها به دست دیگری است، پس اگر بخواهد عذابم میکند و اگر بخواهد عفوم میکند): این بخش اوج *توکل و تسلیم در برابر اراده الهی است. با وجود همه تلاشها و خوبیها، سرنوشت نهایی در دست خداوند است. این بیان، نه به معنای ناامیدی، بلکه به معنای درک کامل قدرت و اختیار مطلق خداوند و وابستگی محض انسان به اوست.8. "فَأَيُّ فَقِيرٍ أَفْقَرُ مِنِّي" (پس آیا فقیرتر از من کسی هست؟): این جمله، اوج *فروتنی و عبودیت را نشان میدهد. امام (ع) خود را از نظر نیاز و وابستگی به خداوند،
2. "وَ اَلنَّارُ أَمَامِي" (آتش پیش روی من است): این بخش نشاندهنده *ترس و خوف از خدا (خشیت) و آگاهی از عواقب گناه و اعمال ناشایست است. با وجود مقام عصمت، امام (ع) با بیان این جمله، به ما درس میدهند که چگونه باید از گناه و آتش جهنم بترسیم و همواره مراقب اعمال خود باشیم. این ترس، ناشی از عظمت الهی و احتمال دوری از رحمت اوست.3. "وَ اَلْمَوْتُ يَطْلُبُنِي" (مرگ مرا طلب میکند): این جمله نشاندهنده *یقین به مرگ و درک ناپایداری دنیا است. مرگ، حقیقتی است که هیچ کس از آن گریزی ندارد و امام (ع) با بیان این جمله، یادآور این حقیقت تلخ و در عین حال عبرتآموز برای ما هستند.4. "وَ اَلْحِسَابُ مُحْدِقٌ بِي" (حسابرسی مرا فرا گرفته است): این بخش تأکیدی بر *مسئولیتپذیری در برابر اعمال است. هر عمل، نیک یا بد، دارای نتیجه و حسابرسی در پیشگاه خداوند است. امام (ع) با این جمله، اهمیت محاسبه نفس و دقت در رفتار را گوشزد میکنند.5. "وَ أَنَا مُرْتَهَنٌ بِعَمَلِي" (و من در گرو عمل خود هستم): این جمله نهایت *خودسازی و مسئولیتپذیری را نشان میدهد. انسان در برابر کردار خویش، مسئول است و سرنوشت او به اعمالش گره خورده است. امام (ع) خود را در گرو عملشان میدانند، که این نهایت تواضع و اعتراف به کوچکی در برابر خداوند است.6. "وَ لاَ أَجِدُ مَا أُحِبُّ وَ لاَ أَدْفَعُ مَا أَكْرَهُ" (و آنچه را دوست دارم نمییابم و آنچه را ناپسند میدارم دفع نمیکنم): این بخش یکی از نکات ظریف و عمیق این سخن است. امام (ع) با وجود مقام والای خود، بیان میکنند که به طور کامل به آنچه دوست دارند (مانند قرب الهی، رضایت کامل، بهشت بیدردسر) نرسیدهاند و از آنچه ناپسند میدارند (مانند گناه، دوری از رحمت، عذاب) نیز به طور کامل گریزی ندارند. این نشاندهنده *کمال تواضع*، درک محدودیتهای بشری (حتی برای معصومین در بیان وضعیتشان) و نیاز دائمی به رحمت و مغفرت الهی است. آنها پیوسته در تلاشند تا کمال را بیابند و ناپسندها را دفع کنند، اما این امر را امری دائمی و نیازمند تلاش مستمر میدانند.
7. *"وَ اَلْأُمُورُ بِيَدِ غَيْرِي فَإِنْ شَاءَ عَذَّبَنِي وَ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنِّي" (و کارها به دست دیگری است، پس اگر بخواهد عذابم میکند و اگر بخواهد عفوم میکند): این بخش اوج *توکل و تسلیم در برابر اراده الهی است. با وجود همه تلاشها و خوبیها، سرنوشت نهایی در دست خداوند است. این بیان، نه به معنای ناامیدی، بلکه به معنای درک کامل قدرت و اختیار مطلق خداوند و وابستگی محض انسان به اوست.8. "فَأَيُّ فَقِيرٍ أَفْقَرُ مِنِّي" (پس آیا فقیرتر از من کسی هست؟): این جمله، اوج *فروتنی و عبودیت را نشان میدهد. امام (ع) خود را از نظر نیاز و وابستگی به خداوند،
۵:۲۳
سلام شهادت امام سجاد تسلیت باد روایتی از امام سجاد، حضرت علی بن الحسین (علیهما السلام) است که در آن به توصیف یکی از ویژگیهای روز محشر میپردازد. این روایت به دگرگونی زمین در آن روز اشاره دارد.
ترجمه و توضیح حدیث:متن عربی:عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبِي ، عَنِ اَلْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ اَلنُّعْمَانِ اَلْأَحْوَلِ ، عَنْ سَلاَّمِ بْنِ اَلْمُسْتَنِيرِ ، عَنْ ثُوَيْرِ بْنِ أَبِي فَاخِتَةَ ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ اَلْحُسَيْنِ (عَلَيْهِمَا اَلسَّلاَمُ) فِي حَدِيثٍ يَصِفُ فِيهِ اَلْمَحْشَرَ، قَالَ: « تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ، بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ، كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرَّةٍ».ترجمه فارسی:علی بن ابراهیم (ره) گفت: پدرم از حسن بن محبوب، از محمد بن نعمان احول، از سلام بن المستنیر، از ثویر بن ابی فاخته، از علی بن الحسین (علیهما السلام) روایت کرده که در حدیثی که در آن از روز محشر توصیف میکند، فرمودند:«زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود؛ یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است، در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی، همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود.»توضیح و تحلیل روایت:این روایت به یکی از رویدادهای مهم و اساسی روز قیامت اشاره دارد: تبدیل زمین*. این تحول، تصویری از پایان یافتن حیات دنیوی و آغاز حسابرسی و سرای آخرت را ارائه میدهد.
1. *"تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ" (زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود): این عبارت، بیانگر یک دگرگونی عظیم در کره زمین است. زمین که ما میشناسیم، با کوهها، درهها، نباتات و لایههای مختلفش، در روز قیامت به شکلی کاملاً جدید و متفاوت ظاهر خواهد شد. این تبدیل، اشاره به پایان کار دنیا و شروع مرحله جدیدی از حیات دارد.
2. *"يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ" (یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است): این بخش، تفسیر و بیان علت این تبدیل است. زمین جدید، زمینی پاک و منزه از هرگونه گناه و معصیت خواهد بود. این بیان، به این نکته اشاره دارد که زمین فعلی، شاهد و گواه اعمال انسانها بوده است؛ گناهان بر روی آن انجام شده و آثار آن به نوعی به آن نسبت داده میشود. زمین پاک قیامت، زمینی است که هیچ اثری از نافرمانی خدا بر آن باقی نمانده است.
3. *"بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی): این قسمت، شکل ظاهری زمین در روز قیامت را توصیف میکند:
"بَارِزَةً" (صاف و آشکار): یعنی بدون هیچ مانع و عارضی، کاملاً هموار و نمایان خواهد بود. این حالت، به جهت برپایی محشر و حضور انبوه مردمان در صحنه حسابرسی است که نیاز به فضایی وسیع و بدون مانع دارد. *"لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی): این نشان میدهد که تمام عوارض طبیعی زمین - کوههای استوار، جنگلها، مراتع و ... - از بین رفتهاند. این همانند مرحله اول خلقت زمین است که ذکر میشود.
4. "كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرْةٍ" (همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود): این بخش، تشبیهی روشنگر است. زمین در روز قیامت به همان شکلی بازمیگردد که در روزهای نخستین آفرینش، قبل از اینکه کوهها و نباتات بر آن قرار گیرد، صاف و آماده بود. این بیان، نشاندهنده بازگشت به اصل خلقت و پایان یافتن دوره دنیا و تحولات آن است.
*نکات و پیامهای این روایت: *پایان دنیا و تحولات قیامت: این روایت یکی از نشانههای مهم وقوع قیامت و پایان یافتن دنیا را بیان میکند. *پاکیزگی زمین برای حسابرسی: زمین پاک و بدون گناه، بستری مناسب برای محاسبه دقیق اعمال و ظهور حقایق است. *عظمت قدرت الهی: تبدیل زمین و از بین رفتن کوهها و نباتات، نشاندهنده قدرت مطلق خداوند است که هیچ چیز در برابر اراده او ایستادگی نمیکند. *تشبیه به آغاز خلقت: بازگشت زمین به حالت اولیه، یادآور چرخه خلقت و معاد است؛ آغازی که با آفرینش همراه بود و پایانی که با بازگشت به سادگی و صافی اولیه، مرحله جدیدی را آغاز میکند.این روایت، همانند بسیاری از روایات مربوط به قیامت، تصویری از دگرگونیهای شگرف و پایان یافتن حیات دنیوی را برای ما ترسیم میکند و ما را به یادآوری معاد و حسابرسی اعمال سوق میدهد.
ترجمه و توضیح حدیث:متن عربی:عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبِي ، عَنِ اَلْحَسَنِ بْنِ مَحْبُوبٍ ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ اَلنُّعْمَانِ اَلْأَحْوَلِ ، عَنْ سَلاَّمِ بْنِ اَلْمُسْتَنِيرِ ، عَنْ ثُوَيْرِ بْنِ أَبِي فَاخِتَةَ ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ اَلْحُسَيْنِ (عَلَيْهِمَا اَلسَّلاَمُ) فِي حَدِيثٍ يَصِفُ فِيهِ اَلْمَحْشَرَ، قَالَ: « تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ، بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ، كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرَّةٍ».ترجمه فارسی:علی بن ابراهیم (ره) گفت: پدرم از حسن بن محبوب، از محمد بن نعمان احول، از سلام بن المستنیر، از ثویر بن ابی فاخته، از علی بن الحسین (علیهما السلام) روایت کرده که در حدیثی که در آن از روز محشر توصیف میکند، فرمودند:«زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود؛ یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است، در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی، همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود.»توضیح و تحلیل روایت:این روایت به یکی از رویدادهای مهم و اساسی روز قیامت اشاره دارد: تبدیل زمین*. این تحول، تصویری از پایان یافتن حیات دنیوی و آغاز حسابرسی و سرای آخرت را ارائه میدهد.
1. *"تُبَدَّلُ اَلْأَرْضُ غَيْرَ اَلْأَرْضِ" (زمین به غیر از زمینی دیگر تبدیل میشود): این عبارت، بیانگر یک دگرگونی عظیم در کره زمین است. زمین که ما میشناسیم، با کوهها، درهها، نباتات و لایههای مختلفش، در روز قیامت به شکلی کاملاً جدید و متفاوت ظاهر خواهد شد. این تبدیل، اشاره به پایان کار دنیا و شروع مرحله جدیدی از حیات دارد.
2. *"يَعْنِي بِأَرْضٍ لَمْ تُكْسَبْ عَلَيْهَا اَلذُّنُوبُ" (یعنی به زمینی که گناهی بر روی آن انجام نشده است): این بخش، تفسیر و بیان علت این تبدیل است. زمین جدید، زمینی پاک و منزه از هرگونه گناه و معصیت خواهد بود. این بیان، به این نکته اشاره دارد که زمین فعلی، شاهد و گواه اعمال انسانها بوده است؛ گناهان بر روی آن انجام شده و آثار آن به نوعی به آن نسبت داده میشود. زمین پاک قیامت، زمینی است که هیچ اثری از نافرمانی خدا بر آن باقی نمانده است.
3. *"بَارِزَةً لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (در حالی که صاف و آشکار است، نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی): این قسمت، شکل ظاهری زمین در روز قیامت را توصیف میکند:
"بَارِزَةً" (صاف و آشکار): یعنی بدون هیچ مانع و عارضی، کاملاً هموار و نمایان خواهد بود. این حالت، به جهت برپایی محشر و حضور انبوه مردمان در صحنه حسابرسی است که نیاز به فضایی وسیع و بدون مانع دارد. *"لَيْسَ عَلَيْهَا جِبَالٌ وَ لاَ نَبَاتٌ" (نه کوهی بر روی آن است و نه گیاهی): این نشان میدهد که تمام عوارض طبیعی زمین - کوههای استوار، جنگلها، مراتع و ... - از بین رفتهاند. این همانند مرحله اول خلقت زمین است که ذکر میشود.
4. "كَمَا دَحَاهَا أَوَّلَ مَرْةٍ" (همانگونه که خداوند آن را در ابتدای خلقت پهن کرده بود): این بخش، تشبیهی روشنگر است. زمین در روز قیامت به همان شکلی بازمیگردد که در روزهای نخستین آفرینش، قبل از اینکه کوهها و نباتات بر آن قرار گیرد، صاف و آماده بود. این بیان، نشاندهنده بازگشت به اصل خلقت و پایان یافتن دوره دنیا و تحولات آن است.
*نکات و پیامهای این روایت: *پایان دنیا و تحولات قیامت: این روایت یکی از نشانههای مهم وقوع قیامت و پایان یافتن دنیا را بیان میکند. *پاکیزگی زمین برای حسابرسی: زمین پاک و بدون گناه، بستری مناسب برای محاسبه دقیق اعمال و ظهور حقایق است. *عظمت قدرت الهی: تبدیل زمین و از بین رفتن کوهها و نباتات، نشاندهنده قدرت مطلق خداوند است که هیچ چیز در برابر اراده او ایستادگی نمیکند. *تشبیه به آغاز خلقت: بازگشت زمین به حالت اولیه، یادآور چرخه خلقت و معاد است؛ آغازی که با آفرینش همراه بود و پایانی که با بازگشت به سادگی و صافی اولیه، مرحله جدیدی را آغاز میکند.این روایت، همانند بسیاری از روایات مربوط به قیامت، تصویری از دگرگونیهای شگرف و پایان یافتن حیات دنیوی را برای ما ترسیم میکند و ما را به یادآوری معاد و حسابرسی اعمال سوق میدهد.
۴:۲۷
امام صادق (ع)، در احادیثی، به ثواب زیارت امام حسین (ع) با پای پیاده و تأثیر آن در آمرزش گناهان، اشاره میکنند که تقدیم می گرددعَنْ صادق ع قَالَ: إِنَّ لِلَّهِ مَلَائِکَهً مُوَکَّلِینَ بِقَبْرِ الْحُسَیْنِ ع فَإِذَا هَمَّ بِزِیَارَتِهِ الرَّجُلُ أَعْطَاهُمُ اللَّهُ ذُنُوبَهُ فَإِذَا خَطَا مَحَوْهَا ثُمَّ إِذَا خَطَا ضَاعَفُوا لَهُ حَسَنَاتِهِ فَمَا تَزَالُ حَسَنَاتُهُ تَضَاعَفُ حَتَّى تُوجِبَ لَهُ الْجَنَّهَ ثُمَّ اکْتَنَفُوهُ وَ قَدَّسُوهُ وَ یُنَادُونَ مَلَائِکَهَ السَّمَاءِ أَنْ قَدِّسُوا زُوَّارَ حَبِیبِ اللَّهِ فَإِذَا اغْتَسَلُوا نَادَاهُمْ مُحَمَّدٌ ص یَا وَفْدَ اللَّهِ أَبْشِرُوا بِمُرَافَقَتِی فِی الْجَنَّهِ ثُمَّ نَادَاهُمْ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَع أَنَا ضَامِنٌ لِقَضَاءِ حَوَائِجِکُمْ وَ دَفْعِ الْبَلَاءِ عَنْکُمْ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَهِ ثُمَّ الْتَقَاهُمْ [اکْتَنَفَهُمُ] النَّبِیُّ ص عَنْ أَیْمَانِهِمْ وَ عَنْ شَمَائِلِهِمْ حَتَّى یَنْصَرِفُوا إِلَى أَهَالِیهِمْ.»امام صادق علیه السلام فرمودند: «خداوند متعال فرشتگانى دارد که موکّل قبر حضرت امام حسین علیه السّلام میباشند هنگامى که شخص قصد زیارت آن حضرت را مینماید حق تعالى گناهان او را در اختیار این فرشتگان قرار میدهد و زمانى که وى قدم برداشت فرشتگان تمام گناهانش را محو میکنند و سپس قدم دوّم را که برداشت حسناتش مضاعف و دو چندان میکنند و پیوسته با قدمهائى که برمیدارد حسناتش مضاعف میگردد تا به حدّى میرسد که بهشت برایش واجب و ثابت میگردد، سپس اطرافش را گرفته و تقدیسش میکنند و فرشتگان آسمان نداء داده و میگویند: زوّار دوست خدا را تقدیس نمائید.» و وقتى زوّار غسل کردند حضرت محمّد (ص) ایشان را مورد نداء قرار داده و میفرماید:«اى مسافران خدا! بشارت باد بر شما که در بهشت با من هستید.» سپس امیر المؤمنین علیه السّلام به ایشان نداء نموده و میفرماید: «من ضامنم که حوائج شما را بر آورده نموده و بلاء را در دنیا و آخرت از شما دفع کنم، سپس پیامبر اکرم (ص) با ایشان از طرف راست و چپ ملاقات فرموده تا بالأخره به اهل خود بازگردند.»منبع کامل الزیاره باب چهل و نهمیارمحمدی: امام صادق(ع) از یکی از یارانش پرسید:
چندبار حج رفتهای؟
گفت:
نوزده حج.
امام فرمود:
آن را به بیست حج برسان تا ثواب یکبار زیارت حسین(ع) برایت نوشته شود.
عنْ شِهَابٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: سَأَلَنِی فَقَالَ یَا شِهَابُ کَمْ حَجَجْتَ مِنْ حِجَّةٍ- فَقُلْتُ تِسْعَةَ عَشَرَ حِجَّةً. فَقَالَ لِی تَمِّمْهَا عِشْرِینَ حِجَّةً، تُحْسَبْ لَکَ بِزِیَارَةِ الْحُسَیْنِ ع کامل الزیارات، صفحه ۱۶۲ سلام و عرض ادب از بهشت پیاده روی اربعین دعا گو هستم
۸:۲۹
۴:۳۲
هفته وحدت و ولادت حضرت رسول اکرم صل الله علیه و آله و سلم و فرزند برومندش امام صادق علیه السلام گرامی باد التوبةلَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مِّنْ أَنفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رَءُوفٌ رَّحِيمٌﻳﻘﻴﻨﺎً ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﻱ ﺍﺯ ﺟﻨﺲ ﺧﻮﺩﺗﺎﻥ ﺑﻪ ﺳﻮﻳﺘﺎﻥ ﺁﻣﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺭﻧﺞ ﻭ ﻣﺸﻘﺖ ﺍﻓﺘﺎﺩﻧﺘﺎﻥ ﺑﺮ ﺍﻭ ﺩﺷﻮﺍﺭ ﺍﺳﺖ ، ﺍﺷﺘﻴﺎﻕ ﺷﺪﻳﺪﻱ ﺑﻪ [ ﻫﺪﺍﻳﺖِ ] ﺷﻤﺎ ﺩﺍﺭﺩ ، ﻭ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺆﻣﻨﺎﻥ ﺭﺅﻭﻑ ﻭ ﻣﻬﺮﺑﺎﻥ ﺍﺳﺖ .(١٢٨)
نکته ها
خداوند جز بر پيامبر اسلام، بر هيچ يك از پيامبران دو نام از نامهاى خويش را اطلاق نكرده است. «رَؤُفٌ، رَحِيمٌ»
توجّه به صفات رهبران آسمانى كه در اين آيه مطرح است و مقايسهى آنها با صفات ديگر رهبرانِ بشرى، لطف خدا را به بشر و لزوم اطاعت مطلق از اين گونه رهبران را نشان مىدهد.
پیام ها
1- رسولخدا برخاسته از ميان خود مردم است. «مِنْ أَنْفُسِكُمْ»
2- رسول خدا صلى الله عليه و آله غمخوار امّت است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
3- رهبران اسلامى بايد در سختىها و گرفتارىها با مردم همدل و همراه باشند.
«عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
4- پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در هدايت و ارشاد مردم، سر از پا نمىشناسد. «حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ»
5- از عوامل تأثير كلام در ديگران، خيرخواهى، دلسوزى، مهربانى، بىتوقّعى و تواضع است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ، حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ، رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
6- رهبر اسلامى تنها بر مؤمنان رئوف و رحيم است، نه بر همه كس، بلكه بر دشمن شديد و غليظ است. «بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
نکته ها
خداوند جز بر پيامبر اسلام، بر هيچ يك از پيامبران دو نام از نامهاى خويش را اطلاق نكرده است. «رَؤُفٌ، رَحِيمٌ»
توجّه به صفات رهبران آسمانى كه در اين آيه مطرح است و مقايسهى آنها با صفات ديگر رهبرانِ بشرى، لطف خدا را به بشر و لزوم اطاعت مطلق از اين گونه رهبران را نشان مىدهد.
پیام ها
1- رسولخدا برخاسته از ميان خود مردم است. «مِنْ أَنْفُسِكُمْ»
2- رسول خدا صلى الله عليه و آله غمخوار امّت است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
3- رهبران اسلامى بايد در سختىها و گرفتارىها با مردم همدل و همراه باشند.
«عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ»
4- پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در هدايت و ارشاد مردم، سر از پا نمىشناسد. «حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ»
5- از عوامل تأثير كلام در ديگران، خيرخواهى، دلسوزى، مهربانى، بىتوقّعى و تواضع است. «عَزِيزٌ عَلَيْهِ، حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ، رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
6- رهبر اسلامى تنها بر مؤمنان رئوف و رحيم است، نه بر همه كس، بلكه بر دشمن شديد و غليظ است. «بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ»
۶:۰۵
۱۵:۱۱
بهترین خیرات برای اموات از نگاه قرآن کریمدرباره بهترین خیرات برای اموات، قرآن کریم به طور مستقیم و صریح صحبت نمی کند، اما این مسلّم است که دعا برای اموات و نیاکان و نیز فرهنگ تجلیل و به نیکی یاد کردن از مؤمنان خفته در خاک، مورد تأیید قرآن است. برخی از آیات در این زمینه چنین است.خواندن چه سوره هایی برای اموات ثواب بیشتری دارد؟«یُنَبَّؤُا الْإِنْسانُ یَوْمَئِذٍ بِما قَدَّمَ وَ أَخَّرَ»؛ و در آن روز انسان را از تمام کارهایى که از پیش یا پس فرستاده آگاه مىکنند.واژه «أَخَّرَ» براساس یکی از تفسیرها، کارهای خوب یا بدی است که پس از مرگ انسان از طریق بازماندگان عاید انسان میشود، یا سنتهای خوب و بدی است که انسان به یادگار گذاشته و مردم با عمل کردن به آنها هر ثواب و یا عقابی را که کسب میکنند، برای بنیانگذارش نیز ثبت خواهد شد.«رَبَّنَا اغْفِرْ لی وَ لِوالِدَیَّ وَ لِلْمُؤْمِنینَ یَوْمَ یَقُومُ الْحِساب»؛ پروردگارا! من و پدر و مادرم و همه مؤمنان را، در آن روز که حساب برپا مىشود، بیامرز. حضرت ابراهیم(ع) در این آیه از خداوند براى سه گروه طلب مغفرت کرده است. یک: برای خویش. دو: براى پدر و مادرش.و سومین دستهاى که حضرت ابراهیم براى آنان دعا میکند، مؤمنان هستند.«وَ الَّذینَ جاؤُ مِنْ بَعْدِهِمْ یَقُولُونَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا وَ لِإِخْوانِنَا الَّذینَ سَبَقُونا بِالْإیمانِ» کسانى که از پس ایشان آمدهاند، میگویند اى پروردگار ما، ما و برادران ما را که پیش از ما ایمان آوردهاند
۵:۵۹
۹:۴۹
ماه رجب ماه استغفار نهج البلاغه ( نسخه صبحی صالح )حکمت ۴۱۷وَ قَالَ (عليه السلام) لِقَائِلٍ قَالَ بِحَضْرَتِهِ "أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ": ثَكِلَتْكَ أُمُّكَ، أَ تَدْرِي مَا الِاسْتِغْفَارُ؟ الِاسْتِغْفَارُ دَرَجَةُ الْعِلِّيِّينَ وَ هُوَ اسْمٌ وَاقِعٌ عَلَى سِتَّةِ مَعَانٍ: أَوَّلُهَا النَّدَمُ عَلَى مَا مَضَى، وَ الثَّانِي الْعَزْمُ عَلَى تَرْكِ الْعَوْدِ إِلَيْهِ أَبَداً، وَ الثَّالِثُ أَنْ تُؤَدِّيَ إِلَى الْمَخْلُوقِينَ حُقُوقَهُمْ حَتَّى تَلْقَى اللَّهَ أَمْلَسَ لَيْسَ عَلَيْكَ تَبِعَةٌ، وَ الرَّابِعُ أَنْ تَعْمِدَ إِلَى كُلِّ فَرِيضَةٍ عَلَيْكَ ضَيَّعْتَهَا فَتُؤَدِّيَ حَقَّهَا، وَ الْخَامِسُ أَنْ تَعْمِدَ إِلَى اللَّحْمِ الَّذِي نَبَتَ عَلَى السُّحْتِ فَتُذِيبَهُ بِالْأَحْزَانِ حَتَّى تُلْصِقَ الْجِلْدَ بِالْعَظْمِ وَ يَنْشَأَ بَيْنَهُمَا لَحْمٌ جَدِيدٌ، وَ السَّادِسُ أَنْ تُذِيقَ الْجِسْمَ أَلَمَ الطَّاعَةِ كَمَا أَذَقْتَهُ حَلَاوَةَ الْمَعْصِيَةِ؛ فَعِنْدَ ذَلِكَ تَقُولُ أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ.امام(عليه السلام) به شخصى كه در حضور او (از روى غفلت و بى خبرى) استغفرالله گفت، فرمود: مادرت به عزايت بنشيند آيا مى دانى استغفار چيست؟ استغفار مقام بلندمرتبه گان است و واژه اى است كه بر شش معنا اطلاق مى شود (مراحل شش گانه اى دارد): نخست پشيمانى از اعمال گذشته، دوم تصميم بر ترك هميشگى آن ها در آينده. سوم اين است كه حقوقى را كه از مردم ضايع كرده اى به آن ها بازگردانى تا به هنگام ملاقات پروردگار (به هنگام مرگ يا محشور شدن در قيامت) حق كسى بر تو نباشد و چهارم اين كه هر واجبى كه از تو فوت شده است حق آن را ادا كنى (و قضاى آن را به جاى آورى).پنجم، آنكه گوشتى را كه در گناه بر پيكرت روييده، در غمها و اندوهان آب كنى تا پوستت به استخوانت بچسبد و ميان پوست و استخوان گوشت تازه برويد. ششم، جسم خود را رنج طاعت بچشانى، همچنان، كه بر او حلاوت معصيت چشانده بودى. در اين هنگام بگوى: استغفر الله.
۱۵:۲۷