بازارسال شده از
مروری بر ادله شهادت رسول الله (ص)در منابع شیعه و سنّی روایات فراوانی در زمینهی شهادت رسول الله (ص) و مسمومیت ایشان دستیاب است که تأیید آن در کلمات جمع زیادی از بزرگان فریقین دیده میشود. [۱]
علاوه بر اخبار خاص در شهادت رسول الله (ص) [۲]، همچنین اخباری نیز به نحو عموم سخن از شهادت یا مسمومیت پیامبر (ص) و اهل بیت (ع) دارد. [۳] که اسنادی قوی نیز در میان آن وجود دارد، [۴] و مقبول اکثر علمای امامیه قرار گرفته است. [۵] هرچند که برخی در عمومیت شهادت کل ائمه (ع) تردید نمودهاند، [۶] اما نگارنده به ردّی بر اصل شهادت رسول الله (ص) در کلمات اعلام امامیه دست نیافتم.
علت شهادت حضرت رسول الله (ص)
اخبار، در اصل مسمومیت حضرت رسول (ص) اتفاق دارند، ولی در مصداق ماجرای آن اختلاف است:۱- سم زن یهودیه۲- سم دختران سران سقیفه
دسته اول
اسناد اخبار سم یهودیه بسیار بیشتر و قویتر است. مرحوم شهید ثانی ادعای استفاضه و یا تواتر آن را نموده است. [۷] و دو سند بصائر الدرجات [۸] در این زمینه نیز گرچه صحیح مصطلح نیست، اما تقویت آن با «طریقه فهرستی» موجّه است. [۹]
اما برخی به استناد اشکال متنی خبر یهودیه آن را رد نمودهاند:
اشکال اول:آگاهی دیرهنگام رسول الله (ص) از مسمومیت با اصل هدف اخبار الهی ناسازگار است.
پاسخ:اشکال، استحسانی است. قضای خداوند بر این است که معصوم و نبی در همه حال همهی جزئیات نزدش نباشد (و لو کنت اعلم الغیب لاستکثرت من الخیر)، تا امر و امتحان خود را جاری سازد. به این دسته از اخبار توجه نمایید:
أیوب بن نوح و إبراهیم بن هاشم، عن إبراهیم بن أبی محمود، قال: قلت لأبی الحسن الرضا ع: الإمام یعلم متى یموت؟ قال: نعم، قلت: فأبوک حیث بعث إلیه یحیى بن خالد بالرطب و الریحان المسمومین علم به؟ قال: نعم، قُلْتُ: فَأَکلَهُ وَ هُوَ یعْلَمُ فَیکونُ مُعِیناً عَلَى نَفْسِهِ؟! فَقَالَ: «لَا، إِنَّهُ یعْلَمُ قَبْلَ ذَلِک لِیتَقَدَّمَ فِیمَا یحْتَاجُ إِلَیهِ، فَإِذَا جَاءَ الْوَقْتُ أَلْقَى اللَّهُ عَلَى قَلْبِهِ النِّسْیانَ لِیمْضِی فِیهِ الْحُکمَ». و بصائر الدرجات احمد بن محمد عن ابراهیم. [۱۰]
اشکال دوم:اختلافات اخبار سم یهودیه که احتمال جعل را تقویت میکند.
پاسخ:این اشکال ناشی از عدم تفصیل بین اسناد و متون مختلف است. فراوان اتفاق میافتد که در تاریخ اصل واقعهای درست است و یک هستهی اولیهی صحیح دارد، و بعدها در طبقات بعدی و اسناد ضعیف تحریفاتی حول آن صورت میگیرد. اگر امکان تفصیل بین اخبار صحیح و غیرصحیح واقعه باشد، اشکالات متنی اسناد ضعیف به اسناد قویتر سرایت نمییابد. [۱۱] و دلیلی نداریم که اصل واقعه را انکار کنیم.
اشکال سوم:ردّ خبر یهودیه بهخاطر فاصلهی چند سالهی آن با شهادت حضرت.
پاسخ:اولاً: وقوع حادثه در «فتح خیبر» معلوم نیست.ثانیاً: سموم انواع بسیاری دارد؛ چنانکه در کلام شهید ثانی گذشت سم در طول این مدت هم اثر گذاشته بوده، و در طول زمان و در ایام مختلفی حضرت را رنجور ساخته. مثل بعضی از سموم شیمیایی که حد شدیدش زود میکشد، و اگر کمتر باشد، بعد از سالها میکشد.
اشکال چهارم:برخی، خبری در سلامت حضرت رسول در آخرین منبرشان [۱۲] را ناسازگار با مسمومیت در اثر سم یهودیه دانستهاند.
پاسخ:گذشته از اشکال سند، تعبیر «وَجَع» به معنای درد، و بیماری دردآور هر دو بهکار میرود، [۱۳] و تعبیر صحیح -خصوصاً با وجود احتمال نقل به مضمون- ممکن است در اینجا ناظر به نبود درد در آن زمان باشد.
اشکال پنجم:موافقت عامّه [اهل سنت] با خبر.
پاسخ:ترک خبر به اتکای موافقت عامّه شرایطی دارد که اینجا حاصل نیست. [۱۴]
اشکال ششم:منع شرعی خوردن طعام گوشت اهل کتاب.
پاسخ:معلوم نیست گوشت ذبیحه یهود بوده باشد.
@mister_tahlilgar | آقاے تحلیلگر@baresie_fetnehaie_dirine_yahod | آرشیو
۲۰:۱۶