تورم چگونه شکل می‌گیرد؟ نقد سه پاسخ جریان اصلی علم اقتصاد | بخش اول این خلاصه از مقاله مایکل رابرتز، به کوشش محمدجواد طرهانی دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف تهیه شده است.با وجود اهمیت تورم در سیاست‌گذاری اقتصادی، هنوز درباره علت اصلی آن اجماع روشنی وجود ندارد. مایکل رابرتز در نخستین بخش از مجموعه «نظریه‌های تورم»، سه توضیح اصلی اقتصاد متعارف را بررسی می‌کند: پول‌گرایی، نظریه‌های کینزی فشار هزینه و مازاد تقاضا، و نظریه انتظارات تورمی.۱. آیا افزایش حجم پول علت تورم است؟نقطه شروع پول‌گرایی، گزاره مشهور میلتون فریدمن است که «تورم همیشه و همه‌جا پدیده‌ای پولی است». این دیدگاه بر رابطه MV=PY تکیه دارد؛ یعنی اگر سرعت گردش پول ثابت باشد، افزایش حجم پول بیش از رشد تولید، به افزایش قیمت‌ها منجر خواهد شد.رابرتز بر این باور است که این رابطه به‌خودی‌خود جهت علیت را مشخص نمی‌کند. آیا پول بیشتر قیمت‌ها را بالا می‌برد، یا افزایش ارزش و قیمت کالاهای در گردش، پول بیشتری را برای مبادلات لازم می‌کند؟او سپس به داده‌های آمریکا مراجعه می‌کند. مقایسه رشد سالانه M2 با تورم بر اساس شاخص ضمنی قیمت GDP بیان می‌کند تا حدود دهه ۱۹۹۰ این دو متغیر تا حدی با یکدیگر حرکت می‌کردند، اما پس از آن مسیرشان به‌وضوح از هم جدا شد. بر اساس محاسبات رابرتز و کارچدی (Guglielmo Carchedi) ، همبستگی رشد پول و تورم از سال ۱۹۶۰ فقط ۰٫۲۱ بوده است.از نظر رابرتز، بخشی از مسئله این است که «عرضه پول» با «پولی که واقعاً در گردش کالاها و خدمات قرار می‌گیرد» یکسان نیست. بخشی از نقدینگی ممکن است نگهداری شود یا به بازار سهام، اوراق و سایر دارایی‌های مالی برود.
۲. آیا افزایش دستمزد یا فزونی تقاضا عامل اصلی تورم است؟در روایت کینزیِ فشار هزینه، افزایش دستمزد یا قیمت مواد اولیه هزینه بنگاه‌ها را بالا می‌برد و آنها نیز قیمت محصولات خود را افزایش می‌دهند.رابرتز معتقد است بنگاه می‌توانند بخشی از افزایش هزینه را با کاهش حاشیه سود جذب کند. بنابراین این نظریه فرض می‌کند بنگاه‌ها توانایی یا تمایل به حفظ سود خود دارند.شاهد مهم‌تر، مطالعه‌ای از صندوق بین‌المللی پول در سال ۲۰۲۲ است. پژوهشگران IMF با بررسی اقتصادهای پیشرفته از دهه ۱۹۶۰، ۷۹ دوره افزایش همزمان قیمت و دستمزد را شناسایی کردند. در بسیاری از موارد، ابتدا قیمت‌ها بالا رفته و دستمزد واقعی کاهش یافته بود و سپس دستمزدهای اسمی برای جبران بخشی از قدرت خرید ازدست‌رفته افزایش یافتند.نسخه دیگر توضیح کینزی بر مازاد تقاضا تأکید دارد. بر اساس منحنی فیلیپس، کاهش بیکاری و نزدیک‌شدن اقتصاد به اشتغال کامل باید فشار تورمی بیشتری ایجاد کند. اما رابرتز با استفاده از داده‌های آمریکا نشان می‌دهد این رابطه در دهه‌های اخیر بسیار ضعیف شده است.در سال 2021 جروم پاوِل رییس وقت فدرال رزرو گفت: «زمانی رابطه محکمی میان بیکاری و تورم وجود داشت، اما آن زمان مدت‌هاست گذشته است». رابرت سولو و رابرت گوردون نیز از تخت‌شدن منحنی فیلیپس از دهه ۱۹۸۰ سخن گفته‌اند. کلودیو بوریو (Claudio Borio) نیز نتیجه گرفته است که واکنش تورم به ظرفیت بیکار اقتصاد بسیار ضعیف شده است.
رایحه اقتصاد یوتیوب l اینستاگرام l تلگرام | آپارات | لینکدین
۵۴