گفتگو با chat gpt در مورد قیمت نفت: وضعیت بازار نفت رو با توجه به تحولات جنگ ایران و آمریکا تحلیل کن و آینده رو بگو
#
وضعیت فعلی بازار نفت
در روزهای اخیر بازار نفت به شدت نوسانی و صعودی شده است.
قیمت نفت در اوج تنشها تا نزدیک ۱۰۰ تا ۱۲۰ دلار بالا رفت. ([Reuters][1])
در برخی لحظات بازار تا ۲۹٪ جهش قیمتی را تجربه کرد. ([Reuters][1]) دلیل اصلی:
احتمال اختلال در صادرات خلیج فارس حمله به زیرساختهای انرژی
تهدید عبور نفتکشها در خلیج فارس. ([AP News][2])
یکی از مهمترین عوامل بازار:
### تنگه هرمز
حدود ۲۰٪ نفت جهان از این تنگه عبور میکند. ([Discovery Alert][3])
هرگونه اختلال در آن میتواند بازار نفت را دچار شوک کند.
به همین دلیل حتی تهدید بسته شدن آن باعث جهش قیمت شده است.
---
# واکنش جهانی برای کنترل قیمت
کشورهای صنعتی سعی کردند بازار را آرام کنند:
آژانس بینالمللی انرژی حدود ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر استراتژیک آزاد کرد. ([The Guardian][4])
این بزرگترین آزادسازی ذخایر در تاریخ است.
هدف:
جلوگیری از جهش شدید قیمت
جلوگیری از رکود جهانی
اما این اقدام فقط یک راهحل کوتاهمدت است.
# تحلیل اقتصادی بازار نفت
در حال حاضر بازار تحت تأثیر سه عامل اصلی است:
### ریسک عرضه (Supply Shock)
اگر صادرات خلیج فارس مختل شود:
۱۰ تا ۱۵ میلیون بشکه در روز از بازار حذف میشود
این یک شوک بزرگ است.
### ریسک حملونقل
اگر نفتکشها نتوانند از هرمز عبور کنند:
هزینه بیمه کشتیها چند برابر میشود
عرضه واقعی نفت کاهش مییابد.
### سفتهبازی بازار
صندوقهای مالی و تریدرها در بحرانها:
روی افزایش قیمت شرطبندی میکنند
این خودش باعث افزایش بیشتر قیمت میشود.
# سناریوهای آینده بازار نفت
## سناریو 1: جنگ محدود (احتمال زیاد)
درگیری ادامه دارد ولی تنگه هرمز بسته نمیشود.
نتیجه:
نفت: ۹۰ تا ۱۱۰ دلار
نوسان بالا تورم جهانی افزایش
حتی برخی پیشبینیها میگویند قیمت ممکن است حداقل دو ماه بالای ۹۵ دلار بماند. ([The Economic Times][5])
## سناریو 2: بسته شدن هرمز (سناریوی شوک بزرگ)
اگر ایران عبور نفتکشها را محدود کند:
نتیجه احتمالی:
نفت: ۱۵۰ تا ۲۰۰ دلار رکود جهانی
بحران انرژی
برخی مقامات ایرانی حتی احتمال ۲۰۰ دلار برای هر بشکه را مطرح کردهاند. ([Reuters][6])
این سناریو شبیه شوک نفتی ۱۹۷۳ خواهد بود.
## سناریو 3: توافق یا آتشبس
اگر تنش کاهش پیدا کند:
نتیجه:
نفت: ۷۰ تا ۸۵ دلار
بازار آرام میشود تورم جهانی کاهش پیدا میکند.
# اثر جنگ بر اقتصاد جهان
اگر جنگ ادامه پیدا کند:
### افزایش تورم
قیمت انرژی بالا میرود.
### رکود اقتصادی
هزینه تولید بالا میرود.
### سقوط بازار سهام
سرمایهها به سمت طلا و نفت میروند.
# جمعبندی تحلیلی
در حال حاضر بازار نفت در مرحله شوک ژئوپلیتیکی است.
تحلیل واقعبینانه:
کوتاهمدت: ۹۵ تا ۱۲۰ دلار میانمدت (در صورت گسترش جنگ): ۱۵۰ دلار
سناریوی بحران بزرگ: ۲۰۰ دلار
اما اگر جنگ کنترل شود، قیمتها دوباره پایین میآیند.
[1]: https://www.reuters.com/business/energy/oil-soars-25-gold-drops-iran-war-jolts-global-commodity-markets-2026-03-09/?utm_source=chatgpt.com "Oil soars then retreats, gold drops as Iran war jolts global commodity markets"[2]: https://apnews.com/article/eaf0cf9988cd7e06f0dc2a8ee800762e?utm_source=chatgpt.com "Wealthy nations pledge record release of emergency oil reserves in a bid to calm surging prices"[3]: https://discoveryalert.com.au/us-iran-war-oil-impact-2026-market-dynamics-opec/?utm_source=chatgpt.com "US Iran War Oil Impact: Market Analysis & Price Outlook"[4]: https://www.theguardian.com/business/2026/mar/11/international-energy-agency-release-oil-stockpile-iran-war?utm_source=chatgpt.com "IEA orders largest ever release of stockpiled oil to reduce crude price"[5]: https://m.economictimes.com/industry/energy/oil-gas/95-for-2-months-us-agency-predicts-prolonged-conflict/articleshow/129477500.cms?utm_source=chatgpt.com "'$95 for 2 months' US agency predicts prolonged conflict"[6]: https://www.reuters.com/business/energy/iran-says-oil-will-reach-200-barrel-warns-continuous-strikes-2026-03-11/?utm_source=chatgpt.com "Iran says oil will reach $200 a barrel, warns of 'continuous strikes'"
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
#
وضعیت فعلی بازار نفتدر روزهای اخیر بازار نفت به شدت نوسانی و صعودی شده است.
قیمت نفت در اوج تنشها تا نزدیک ۱۰۰ تا ۱۲۰ دلار بالا رفت. ([Reuters][1])
در برخی لحظات بازار تا ۲۹٪ جهش قیمتی را تجربه کرد. ([Reuters][1]) دلیل اصلی:
احتمال اختلال در صادرات خلیج فارس حمله به زیرساختهای انرژی
تهدید عبور نفتکشها در خلیج فارس. ([AP News][2])
یکی از مهمترین عوامل بازار:
### تنگه هرمز
حدود ۲۰٪ نفت جهان از این تنگه عبور میکند. ([Discovery Alert][3])
هرگونه اختلال در آن میتواند بازار نفت را دچار شوک کند.
به همین دلیل حتی تهدید بسته شدن آن باعث جهش قیمت شده است.
---
#
واکنش جهانی برای کنترل قیمتکشورهای صنعتی سعی کردند بازار را آرام کنند:
آژانس بینالمللی انرژی حدود ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر استراتژیک آزاد کرد. ([The Guardian][4])
این بزرگترین آزادسازی ذخایر در تاریخ است.
هدف:
جلوگیری از جهش شدید قیمت
جلوگیری از رکود جهانی
اما این اقدام فقط یک راهحل کوتاهمدت است.
#
تحلیل اقتصادی بازار نفتدر حال حاضر بازار تحت تأثیر سه عامل اصلی است:
###
ریسک عرضه (Supply Shock)اگر صادرات خلیج فارس مختل شود:
۱۰ تا ۱۵ میلیون بشکه در روز از بازار حذف میشود
این یک شوک بزرگ است.
###
ریسک حملونقلاگر نفتکشها نتوانند از هرمز عبور کنند:
هزینه بیمه کشتیها چند برابر میشود
عرضه واقعی نفت کاهش مییابد.
###
سفتهبازی بازارصندوقهای مالی و تریدرها در بحرانها:
روی افزایش قیمت شرطبندی میکنند
این خودش باعث افزایش بیشتر قیمت میشود.
#
سناریوهای آینده بازار نفت## سناریو 1: جنگ محدود (احتمال زیاد)
درگیری ادامه دارد ولی تنگه هرمز بسته نمیشود.
نتیجه:
نفت: ۹۰ تا ۱۱۰ دلار
نوسان بالا تورم جهانی افزایش
حتی برخی پیشبینیها میگویند قیمت ممکن است حداقل دو ماه بالای ۹۵ دلار بماند. ([The Economic Times][5])
## سناریو 2: بسته شدن هرمز (سناریوی شوک بزرگ)
اگر ایران عبور نفتکشها را محدود کند:
نتیجه احتمالی:
نفت: ۱۵۰ تا ۲۰۰ دلار رکود جهانی
بحران انرژی
برخی مقامات ایرانی حتی احتمال ۲۰۰ دلار برای هر بشکه را مطرح کردهاند. ([Reuters][6])
این سناریو شبیه شوک نفتی ۱۹۷۳ خواهد بود.
## سناریو 3: توافق یا آتشبس
اگر تنش کاهش پیدا کند:
نتیجه:
نفت: ۷۰ تا ۸۵ دلار
بازار آرام میشود تورم جهانی کاهش پیدا میکند.
#
اثر جنگ بر اقتصاد جهاناگر جنگ ادامه پیدا کند:
### افزایش تورم
قیمت انرژی بالا میرود.
### رکود اقتصادی
هزینه تولید بالا میرود.
### سقوط بازار سهام
سرمایهها به سمت طلا و نفت میروند.
#
جمعبندی تحلیلیدر حال حاضر بازار نفت در مرحله شوک ژئوپلیتیکی است.
تحلیل واقعبینانه:
کوتاهمدت: ۹۵ تا ۱۲۰ دلار میانمدت (در صورت گسترش جنگ): ۱۵۰ دلار
سناریوی بحران بزرگ: ۲۰۰ دلار
اما اگر جنگ کنترل شود، قیمتها دوباره پایین میآیند.
[1]: https://www.reuters.com/business/energy/oil-soars-25-gold-drops-iran-war-jolts-global-commodity-markets-2026-03-09/?utm_source=chatgpt.com "Oil soars then retreats, gold drops as Iran war jolts global commodity markets"[2]: https://apnews.com/article/eaf0cf9988cd7e06f0dc2a8ee800762e?utm_source=chatgpt.com "Wealthy nations pledge record release of emergency oil reserves in a bid to calm surging prices"[3]: https://discoveryalert.com.au/us-iran-war-oil-impact-2026-market-dynamics-opec/?utm_source=chatgpt.com "US Iran War Oil Impact: Market Analysis & Price Outlook"[4]: https://www.theguardian.com/business/2026/mar/11/international-energy-agency-release-oil-stockpile-iran-war?utm_source=chatgpt.com "IEA orders largest ever release of stockpiled oil to reduce crude price"[5]: https://m.economictimes.com/industry/energy/oil-gas/95-for-2-months-us-agency-predicts-prolonged-conflict/articleshow/129477500.cms?utm_source=chatgpt.com "'$95 for 2 months' US agency predicts prolonged conflict"[6]: https://www.reuters.com/business/energy/iran-says-oil-will-reach-200-barrel-warns-continuous-strikes-2026-03-11/?utm_source=chatgpt.com "Iran says oil will reach $200 a barrel, warns of 'continuous strikes'"
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۲
گاردین: «آژانس بینالمللی انرژی (IEA) دستور بزرگترین آزادسازی نفت ذخیرهشده را برای کاهش قیمت نفت خام صادر کرد».حجم ذخایر آزاد شده تا ۴۰۰ میلیون بشکه تخمین زده میشود.پیداست که کشورهای غربی تصورشان از این جنگ، یک جنگ بسیار کوتاه مدت است. در غیر این صورت، این حجم از عرضه ذخایر استراتژیک در بازار، یک حماقت تاریخی به شمار میرود. عرضه این حجم از ذخایر در بازار، برای اولین بار در تاریخ است که رخ میدهد. با تداوم بسته ماندن تنگه هرمز، بزرگترین زیانکاران بازار نفت، همین کشورهایی هستند که با توصیه آژانس بینالمللی انرژی، ذخایر خود را در بازار ریختند.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۳
گاردین:
آژانس بینالمللی انرژی دستور داده است تا بزرگترین آزادسازی ذخایر نفتی دولتی در تاریخ خود را برای کمک به آرام کردن شوک قیمت نفت ناشی از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران انجام دهد.آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که ۳۲ عضو آن به اتفاق آرا با آزادسازی حدود ۴۰۰ میلیون بشکه نفت خام اضطراری موافقت کردهاند که یک سوم کل ذخایر دولتی این گروه و بیش از دو برابر بزرگترین آزادسازی قبلی آژانس بینالمللی انرژی است.این مداخله اضطراری بسیار فراتر از آزادسازی ۱۸۲ میلیون بشکه نفت توسط کشورهای عضو آژانس بینالمللی انرژی در سال ۲۰۲۲ پس از حمله تمام عیار روسیه به اوکراین است.فاتح بیرول، مدیر اجرایی این نهاد، گفت: «بازارهای نفت جهانی هستند، بنابراین واکنش به اختلالات عمده نیز باید جهانی باشد. امنیت انرژی، وظیفه اساسی آژانس بینالمللی انرژی است و من خوشحالم که اعضای آژانس بینالمللی انرژی در اتخاذ اقدامات قاطع، همبستگی قوی نشان میدهند.»آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که ذخایر اضطراری در یک بازه زمانی متناسب با شرایط ملی هر عضو، که با اقدامات اضطراری تکمیلی برخی کشورها تقویت میشود، در اختیار بازار جهانی که به دلیل انسداد تجارت از طریق تنگه هرمز روزانه حدود ۱۵ میلیون بشکه نفت خام از دست داده است، قرار خواهد گرفت.بریتانیا قول داد ۱۳.۵ میلیون بشکه از ذخایر اضطراری خود را آزاد کند. این کشور در پایان سال گذشته به اندازه ۱۲۰ روز ذخایر نفتی داشت، اگرچه ۱۰۰٪ این ذخایر تحت توافق با دولت در اختیار شرکتهای فعال در این صنعت بود.این ذخایر در پالایشگاهها، پایانههای نفتی، نیروگاهها و میادین فراساحلی در دریای شمال نگهداری میشوند. حدود ۱۵٪ از این ذخایر در کشورهای خارجی از جمله هلند، بلژیک و آلمان نگهداری میشود.نخست وزیر ژاپن، سانای تاکایچی، گفت کشورش که برای حدود ۷۰ درصد از واردات نفت خود به تنگه هرمز متکی است، «اولین اقدام» را برای آزادسازی حدود ۸۰ میلیون بشکه از ذخایر نفت خصوصی و ملی خود از ۱۸ مارس انجام خواهد داد تا به آرام کردن بازارهای جهانی نفت کمک کند. کره جنوبی، همسایه ژاپن، نیز ۲۲.۴۶ میلیون بشکه نفت آزاد خواهد کرد.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
آژانس بینالمللی انرژی دستور داده است تا بزرگترین آزادسازی ذخایر نفتی دولتی در تاریخ خود را برای کمک به آرام کردن شوک قیمت نفت ناشی از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران انجام دهد.آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که ۳۲ عضو آن به اتفاق آرا با آزادسازی حدود ۴۰۰ میلیون بشکه نفت خام اضطراری موافقت کردهاند که یک سوم کل ذخایر دولتی این گروه و بیش از دو برابر بزرگترین آزادسازی قبلی آژانس بینالمللی انرژی است.این مداخله اضطراری بسیار فراتر از آزادسازی ۱۸۲ میلیون بشکه نفت توسط کشورهای عضو آژانس بینالمللی انرژی در سال ۲۰۲۲ پس از حمله تمام عیار روسیه به اوکراین است.فاتح بیرول، مدیر اجرایی این نهاد، گفت: «بازارهای نفت جهانی هستند، بنابراین واکنش به اختلالات عمده نیز باید جهانی باشد. امنیت انرژی، وظیفه اساسی آژانس بینالمللی انرژی است و من خوشحالم که اعضای آژانس بینالمللی انرژی در اتخاذ اقدامات قاطع، همبستگی قوی نشان میدهند.»آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد که ذخایر اضطراری در یک بازه زمانی متناسب با شرایط ملی هر عضو، که با اقدامات اضطراری تکمیلی برخی کشورها تقویت میشود، در اختیار بازار جهانی که به دلیل انسداد تجارت از طریق تنگه هرمز روزانه حدود ۱۵ میلیون بشکه نفت خام از دست داده است، قرار خواهد گرفت.بریتانیا قول داد ۱۳.۵ میلیون بشکه از ذخایر اضطراری خود را آزاد کند. این کشور در پایان سال گذشته به اندازه ۱۲۰ روز ذخایر نفتی داشت، اگرچه ۱۰۰٪ این ذخایر تحت توافق با دولت در اختیار شرکتهای فعال در این صنعت بود.این ذخایر در پالایشگاهها، پایانههای نفتی، نیروگاهها و میادین فراساحلی در دریای شمال نگهداری میشوند. حدود ۱۵٪ از این ذخایر در کشورهای خارجی از جمله هلند، بلژیک و آلمان نگهداری میشود.نخست وزیر ژاپن، سانای تاکایچی، گفت کشورش که برای حدود ۷۰ درصد از واردات نفت خود به تنگه هرمز متکی است، «اولین اقدام» را برای آزادسازی حدود ۸۰ میلیون بشکه از ذخایر نفت خصوصی و ملی خود از ۱۸ مارس انجام خواهد داد تا به آرام کردن بازارهای جهانی نفت کمک کند. کره جنوبی، همسایه ژاپن، نیز ۲۲.۴۶ میلیون بشکه نفت آزاد خواهد کرد.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۳
نقشه عبور نفت و گاز از تنگههای دنیا. تنگه هرمز پس از تنگه مالاگا، بزرگترین معبر نفتی دنیاست. هرمز علاوه بر معبر بودن، مرکز مخازن نفت هم هست در حالی که مالاگا هیچ شأن تولیدی ندارد.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۳
تنگه هرمز بزرگترین معبر گاز مایع در دنیاست. اثر بسته شدن تنگه هرمز بر قیمت گاز مایع، بسیار بالاتر از اثر آن بر قیمت نفت بوده است.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۴
اره قیمت انرژی پس از درگیری ایران
نمودار قیمت انرژی نشان میدهد که قیمت انرژی پس از آغاز جنگ با چه شیبی در حال افزایش بوده است. تنها دلیلی که توانسته قیمت انرژی را کاهش دهد، اعلام دروغین پایان جنگ توسط ترامپ بوده است. از آنجایی که اثرگذاری این دروغ قابل تکرار نیست، پس از برملا شدن دروغ بودن گفته ترامپ باید منتظر افزایش شدید قیمت باشیم. با توجه به این نمودار، تنها عامل کنترل کننده قیمت نفت پس از این، پایان واقعی جنگ است.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
نمودار قیمت انرژی نشان میدهد که قیمت انرژی پس از آغاز جنگ با چه شیبی در حال افزایش بوده است. تنها دلیلی که توانسته قیمت انرژی را کاهش دهد، اعلام دروغین پایان جنگ توسط ترامپ بوده است. از آنجایی که اثرگذاری این دروغ قابل تکرار نیست، پس از برملا شدن دروغ بودن گفته ترامپ باید منتظر افزایش شدید قیمت باشیم. با توجه به این نمودار، تنها عامل کنترل کننده قیمت نفت پس از این، پایان واقعی جنگ است.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۵
پیام استراتژیک: پس از آغاز جنگ، ماجرای #اپستین از خبر اول بودن به کنار رفته و ترامپ در حاشیه امن نسبت به آن ماجرا قرار گرفته است. به نظر میرسد خود ایران میتواند #اپستین را مجددا به مسئله اصلی تبدیل کند به شرط آنکه سخنگویان جنگ، از ادبیات اپستین در گزارشات خود به کرات استفاده کنند.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۲۶
قمار ترامپ با ذخایر نفت آمریکا: مجموع ظرفیت ذخیره نفت آمریکا ۷۱۴ میلیون بشکه نفت است. ظرفیت فعلی این ذخایر، ۴۱۵ میلیون بشکه نفت است. ترامپ فقط برای یک راند کنترل قیمت نفت، دستور داده است که ۱۷۲ میلیون بشکه از این ذخایر عرضه شود. یعنی ۴۱ درصد از ذخایر خود را فقط صرف کنترل اولین شوک در قیمت نفت در جنگ با ایران کرده است. دلالتهای این رفتار قمارگونه ترامپ: قیمت نفت اهمیت حیثیتی برای آمریکا دارد. اهمیت قیمت نفت بر اقتصاد آمریکا و غرب غیرقابل تصور است. ترامپ تصور میکند با شوک نقتی دیگری مواجه نخواهد شد. لذا تصور او از جنگ، یک جنگ بسیار کوتاه مدت است که میتواند در انتهای آن ذخایر کاهش یافته خود را جبران کند.
این نشان میدهد که آمریکا در این جنگ با دو پاشنه آشیل مواجه است: ۱- شوک قیمت نفت
۲- طولانی شدن جنگ
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
قیمت نفت اهمیت حیثیتی برای آمریکا دارد. اهمیت قیمت نفت بر اقتصاد آمریکا و غرب غیرقابل تصور است. ترامپ تصور میکند با شوک نقتی دیگری مواجه نخواهد شد. لذا تصور او از جنگ، یک جنگ بسیار کوتاه مدت است که میتواند در انتهای آن ذخایر کاهش یافته خود را جبران کند. این نشان میدهد که آمریکا در این جنگ با دو پاشنه آشیل مواجه است: ۱- شوک قیمت نفت
۲- طولانی شدن جنگ
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۳۰
نفت وست تکزاس به آستانه ۹۴ دلار بازگشت...
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۴۶
همچنان قیمت نفت صعودی و قیمت فلزات گرانبها در حال کاهش است. این یعنی قمارهای سفتهبازانه همچنان به افزایش قیمت نفت گرایش دارند. چشم انداز بازار به وضوح به سمت افزایش قیمت نفت است.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۴۷
نفت برنت به آستانه ۱۰۰ دلار بازگشت. زیان کننده اصلی کشورهایی بودند که به توصیه آژانس بینالمللی انرژی، ۴۱۵ میلیون بشکه نفت خود را بر باد دادند. حال بروند و تلاش کنند برای جبران ذخایر بر باد رفته. آمریکا، ژاپن و کره جنوبی، بزرگترین زیان را متحمل شدند.
اللهم صلی علی محمد و آل محمد
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
اللهم صلی علی محمد و آل محمد
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۲۳:۴۸
۲۳:۴۸
دانشجویان دانشگاه شریفآیا این قاتل بالفطره استاد شما بوده؟ آیا لازم نیست از این قاتل تبری کنید؟ در ایام کرونا هر شهری که نقشه اش سیاه می شد، تبدیل به شهر وحشت و ارواح میشد. و تعدادی از مردم بی گناه از ترس تلف می شدند. یکی از اقوام که عالم بزرگ شهر بود به رحمت خدا رفته بود(نه از کرونا). برای تشییع به شهرستان رفتیم. از قرار رنگ شهر، سیاه شده بود. من که ماه ها بود کرونا را مطالعه می کردم، مطمئن شدم که کاسه ای زیر نیم کاسه است. قرق را شکستیم و تشییع بزرگی برگزار کردیم. شهر آرام شد و از استرس تهی شد و از آن به بعد مرگ کرونایی نداشتیم. مردم با درمانهای ساده سنتی و مدرن به زندگی عادی باز می گشتند!البته ما متهم بودیم به افراطی و ضد علم بودن!بعد ها همین قاتل اقرار کرد که به دلبخواه، رنگ ها را عوض می کرد و شهرها را قرمز و سیاه نشان می داد. همین مردک قاتل شده بود طرفدار علم! و متخصص هوش مصنوعی! فردی که زندگی مردم را با تابلو نقاشی اشتباهی گرفته بود! جایزه می گرفت و پست و مقام! و امروز ماهیت خبیثش نمایان شده! فردی که از کشتار هموطنانش لذت می برد!و خدا جای حق نشسته و حقایق را آشکار می کتد.
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi
کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۱:۴۷
ایثار یک شهروند قمی برای برپایی موکبنماینده قم با انتشار این ویدئو نوشت: «با چنین مردمی، شکست معنا ندارد.»کانال تحلیلهای اقتصادی دکتر حمیدرضا مقصودی @hamidrezamaghsoodi۱:۴۹
بازارسال شده از
۹۲ درصد از ایرانیان مخالف آتش بس هستند!طبق پیمایش ملی انجام شده توسط رصدخانه اجتماعی دانشگاه قم در میانه های جنگ حاضر قاطبه مردم ایران با وجود تنوع فکری و فرهنگی در بحث جنگ اجماع بر ادامه جنگ دارند ایشان در پاسخ به این سوال که "ﺳﻄﺢ اﻧﺘﻘﺎم و ﺗﻨﺶ را ﺗﺎ ﮐﺠﺎ ﺑﺎﻻ ﺑﺒﺮﯾﻢ و ﺗوﻗﻊ ﺷﻤﺎ ﭼﯿﺴﺖ؟"58.4 درصد اعلام کردند ایران باید ﺗﺎ اﺧﺮاج ﮐﺎﻣﻞ آﻣﺮﯾﮑﺎ و اﺳﺮاﺋﯿﻞ از ﻣﻨﻄﻘﻪ به جنگ ادامه دهد. همچنین 26.4 درصد از ایرانیان گفتند ﺗﺎ اﯾﺠﺎد اﻣﻨﯿﺖ ﭘﺎﯾﺪار ﺑﺮای اﯾﺮان باید این جنگ ادامه یابد. دست آخر 7.2درصد از ایشان بیان داشتند جنگ باید ﺗﺎ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﯿنی کامل دﺷﻤﻦ ادامه یاید. در مقابل فقط 3.5 خواستار توافق ﻫﺮﭼﻪ زودﺗﺮ شده اند همچنین 4.2 در این قضیه اظهار بی اطلاعی کردند. تفاسیر و ریشه های این نتایج را در بعد بیشتر پیگیری مینماییم. با ما همراه باشید #پرونده_ویژه #جنگ_رمضان
رصدخانه اجتماعی دانشگاه قم https://eitaa.com/rasad_qm۱:۲۷
بازارسال شده از
۷۵ درصد از ایرانیان آمادگی هر پیامدی در جنگ را دارند. در تازهترین پیمایش ملی «رصدخانه اجتماعی دانشگاه قم» درباره میزان آمادگی مردم ایران برای تحمل پیامدهای جنگ، پاسخها حاکی از رویکردی مقاوم و پایدار در برابر مخاطرات است.در واکنش به پرسش «تا چه اندازه توان تحمل مشکلات ناشی از جنگ را دارید؟»، نتایج زیر بهدست آمده است:
۶۵.۸ درصد گفتهاند تا هر زمانی که جنگ ادامه داشته باشد، در برابر مشکلات و خطرات آن مقاومت میکنند.۱۳.۲ درصد آمادگی خود را مشروط به آن دانستهاند که در زندگی روزمره اختلالی ایجاد نشود.۱۱ درصد اعلام کردهاند تا زمانی که زیرساختهای حیاتی مانند برق، گاز و آب آسیبی نبیند، تابآوری خواهند داشت.۹.۸ درصد نیز گفتهاند تا وقتی که قحطی پیش نیاید و شب گرسنه نمانند، تحمل شرایط جنگ را دارند. دادههای این پیمایش نشان میدهد اکثریت جامعه با نوعی روحیه همبستگی و مقاومت، خود را آماده تحمّل فشارها و دشواریهای احتمالی در فضای جنگی میدانند.#پرونده_ویژه#جنگ_رمضان
رصدخانه اجتماعی دانشگاه قم https://eitaa.com/rasad_qm۱:۲۷
بازارسال شده از
۱۶:۳۵
بازارسال شده از
دانشگاه همدست و توهم بیطرفی: چرا «مقابله به مثل» در برابر حمله به دانشگاههای ایران نه یک انتخاب، که یک ضرورت بازدارنده است روحاله شهنازی | عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز (دانشکدۀ اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی)
گزارش فرانچسکا آلبانیز، گزارشگر ویژه سازمان ملل، با عنوان «From economy of occupation to economy of genocide» نقشهای از همتنیدگی ساختاری دانشگاههای غربی با «اقتصاد نسلکشی» ترسیم میکند؛ جایی که موقوفات دانشگاه در سهام شرکتهای تأمینکننده زیرساخت نظارت اسرائیل سرمایهگذاری میشود، بودجه پژوهشی اروپا مستقیماً به وزارت دفاع اسرائیل و همکاری با صنایع هوافضای آن سرازیر میگردد، و دانشگاه MIT با دریافت بودجه نظامی، الگوریتمهای کنترل دستههای پهپادی را بهینه میکند؛ همان فناوریای که بمباران هوشمند غزه را ممکن ساخته و ارزش سهام شرکتهای تسلیحاتی را ۶۵ درصد افزایش داده است. در این زنجیره ارزش مرگ، دانشگاهها در اسراییل نه حاشیه، بلکه هسته مرکزی «سرمایهداری نژادپرستانه» هستند. آنها با سرمایهگذاری مستقیم و مشروعیتبخشی علمی، نرخ بازدهی جنایت را افزایش میدهند. در چنین منظومهای، وقتی رئیس دانشگاه تهران پس از حملات مستقیم اسراییل و امریکا به دانشگاههای ایران و ترور اساتید دانشگاه و دانشمندان ایرانی خواستار «عدم مقابله به مثل» میشود، این درخواست در واقع نادیده گرفتن منطق اقتصادی حاکم بر میدان نبرد است؛ بیعملی یکجانبه، هزینه فرصت تعرض را برای دشمن به صفر میرساند و انگیزههای سرمایهگذاری در فناوریهای تهاجمی علیه ایران را تقویت میکند.
از منظر اقتصادی، «مقابله به مثل» در اینجا نه یک واکنش تنبیهی، بلکه یک سیاست بازدارندگی هزینهزا است. هرگونه اقدام متقابل قیمت تمامشده همدستی با ماشین جنگ اسرائیل را برای آن دانشگاهها افزایش میدهد. تجربه جنبش تحریم آکادمیک اسرائیل نشان داده که حتی فشارهای نمادین میتواند هزینه شهرت و دسترسی به بودجه را برای نهادهای همدست چنان بالا ببرد که برخی از آنها مجبور به تجدیدنظر شوند. در مقابل، پافشاری بر خویشتنداری، سیگنالی به بازار جهانی علم و امنیت میفرستد که «هزینه تعرض به دانشگاههای ایران صفر است» و این دقیقاً همان چیزی است که سرمایهگذاران ریسکپذیر در صنعت جنگافزار اسراییل به دنبال آن هستند. رئیس دانشگاه تهران، به جای درخواست انفعال از نیروهای مسلح، میبایست از ظرفیتهای دیپلماسی علمی و تحریم هوشمند آکادمیک استفاده کند تا همکاری با نهادهای همدست را برای طرف مقابل پرهزینه سازد.
بخش فراموششده دیگر، نقش دانشگاههای اسراییلی، اروپایی و امریکایی به عنوان «تأمینکننده مشروعیت اخلاقی» برای اقتصاد نسلکشی است. گزارش آلبانیز مستند میکند که چگونه برنامههای تبادل علمی و بودجههای تحقیقاتی مشترک، نه تنها فناوری، بلکه «مشروعیت» را به ماشین جنگی اسرائیل تزریق میکنند. وقتی یک دانشگاه اروپایی با وزارت دفاع اسرائیل پروژه مشترک تعریف میکند، عملاً به سرمایهگذاران و سیاستمداران این پیام را میدهد که همکاری با این رژیم امن و عادی است. این همان سازوکاری است که در اقتصاد مالی «کاهش حق بیمه ریسک» نامیده میشود. در مقابل، هرگونه اقدام متقابل از سوی دانشگاههای ایران مانند مطالبه شفافیت در مورد بودجههای نظامی، یا تشکیل پروندههای حقوقی بینالمللی علیه این مشارکتها میتواند حق بیمه ریسک همکاری با اسرائیل را افزایش داده و زنجیره تأمین مشروعیت را مختل کند. این نوع مقابله به مثل، دقیقاً در چارچوب «تحریمهای ثانویه آکادمیک» قابل تعریف است و هیچ مغایرتی با اصول علمی ندارد. رئیس دانشگاه تهران به جای توصیه به انفعال، میتوانست خواستار ایجاد «سامانه رتبهبندی اخلاقی دانشگاهها بر اساس میزان همدستی با نسلکشی» شود و بدین ترتیب سلاحی اقتصادی-نمادین علیه دانشگاههای همدست جنایت در دست بگیرد.
نکته نهایی، در اقتصاد جنگ، تسلیم یکجانبه نه تنها هزینه فعلی تعرض را کاهش نمیدهد، بلکه منحنی هزینه-فایده را برای متجاوز به شدت به نفع حملات بعدی تغییر میدهد. حملات اخیر به دانشگاههای ایران بخشی از یک راهبرد بلندمدت برای «کاهش توان بازدارندگی علمی» ایران است. اگر پاسخ این حملات صرفاً «خویشتنداری» باشد، دشمن متوجه میشود که میتواند با کمترین هزینه، بیشترین آسیب را به زیرساخت حیاتی دانش وارد آورد. مقابله به مثل نه تنها یک حق، که یک وظیفه راهبردی برای حفظ امنیت بلندمدت نهاد علم است. در مجموع درخواست «عدم مقابله به مثل» از سوی رئیس دانشگاه تهران، نه از سر خرد، بلکه ناشی از کژفهمی ماهیت سرمایهداری نژادپرست اسراییلی و منطق هزینه-فایده در اقتصاد جنگ است. در این میدان، سکوت پیشگی نه حفظ حرمت علم، که خیانت به آینده امنیت علمی کشور است.
https://ble.ir/economia_politica_iran
روحاله شهنازی | عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز (دانشکدۀ اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی)گزارش فرانچسکا آلبانیز، گزارشگر ویژه سازمان ملل، با عنوان «From economy of occupation to economy of genocide» نقشهای از همتنیدگی ساختاری دانشگاههای غربی با «اقتصاد نسلکشی» ترسیم میکند؛ جایی که موقوفات دانشگاه در سهام شرکتهای تأمینکننده زیرساخت نظارت اسرائیل سرمایهگذاری میشود، بودجه پژوهشی اروپا مستقیماً به وزارت دفاع اسرائیل و همکاری با صنایع هوافضای آن سرازیر میگردد، و دانشگاه MIT با دریافت بودجه نظامی، الگوریتمهای کنترل دستههای پهپادی را بهینه میکند؛ همان فناوریای که بمباران هوشمند غزه را ممکن ساخته و ارزش سهام شرکتهای تسلیحاتی را ۶۵ درصد افزایش داده است. در این زنجیره ارزش مرگ، دانشگاهها در اسراییل نه حاشیه، بلکه هسته مرکزی «سرمایهداری نژادپرستانه» هستند. آنها با سرمایهگذاری مستقیم و مشروعیتبخشی علمی، نرخ بازدهی جنایت را افزایش میدهند. در چنین منظومهای، وقتی رئیس دانشگاه تهران پس از حملات مستقیم اسراییل و امریکا به دانشگاههای ایران و ترور اساتید دانشگاه و دانشمندان ایرانی خواستار «عدم مقابله به مثل» میشود، این درخواست در واقع نادیده گرفتن منطق اقتصادی حاکم بر میدان نبرد است؛ بیعملی یکجانبه، هزینه فرصت تعرض را برای دشمن به صفر میرساند و انگیزههای سرمایهگذاری در فناوریهای تهاجمی علیه ایران را تقویت میکند.از منظر اقتصادی، «مقابله به مثل» در اینجا نه یک واکنش تنبیهی، بلکه یک سیاست بازدارندگی هزینهزا است. هرگونه اقدام متقابل قیمت تمامشده همدستی با ماشین جنگ اسرائیل را برای آن دانشگاهها افزایش میدهد. تجربه جنبش تحریم آکادمیک اسرائیل نشان داده که حتی فشارهای نمادین میتواند هزینه شهرت و دسترسی به بودجه را برای نهادهای همدست چنان بالا ببرد که برخی از آنها مجبور به تجدیدنظر شوند. در مقابل، پافشاری بر خویشتنداری، سیگنالی به بازار جهانی علم و امنیت میفرستد که «هزینه تعرض به دانشگاههای ایران صفر است» و این دقیقاً همان چیزی است که سرمایهگذاران ریسکپذیر در صنعت جنگافزار اسراییل به دنبال آن هستند. رئیس دانشگاه تهران، به جای درخواست انفعال از نیروهای مسلح، میبایست از ظرفیتهای دیپلماسی علمی و تحریم هوشمند آکادمیک استفاده کند تا همکاری با نهادهای همدست را برای طرف مقابل پرهزینه سازد.بخش فراموششده دیگر، نقش دانشگاههای اسراییلی، اروپایی و امریکایی به عنوان «تأمینکننده مشروعیت اخلاقی» برای اقتصاد نسلکشی است. گزارش آلبانیز مستند میکند که چگونه برنامههای تبادل علمی و بودجههای تحقیقاتی مشترک، نه تنها فناوری، بلکه «مشروعیت» را به ماشین جنگی اسرائیل تزریق میکنند. وقتی یک دانشگاه اروپایی با وزارت دفاع اسرائیل پروژه مشترک تعریف میکند، عملاً به سرمایهگذاران و سیاستمداران این پیام را میدهد که همکاری با این رژیم امن و عادی است. این همان سازوکاری است که در اقتصاد مالی «کاهش حق بیمه ریسک» نامیده میشود. در مقابل، هرگونه اقدام متقابل از سوی دانشگاههای ایران مانند مطالبه شفافیت در مورد بودجههای نظامی، یا تشکیل پروندههای حقوقی بینالمللی علیه این مشارکتها میتواند حق بیمه ریسک همکاری با اسرائیل را افزایش داده و زنجیره تأمین مشروعیت را مختل کند. این نوع مقابله به مثل، دقیقاً در چارچوب «تحریمهای ثانویه آکادمیک» قابل تعریف است و هیچ مغایرتی با اصول علمی ندارد. رئیس دانشگاه تهران به جای توصیه به انفعال، میتوانست خواستار ایجاد «سامانه رتبهبندی اخلاقی دانشگاهها بر اساس میزان همدستی با نسلکشی» شود و بدین ترتیب سلاحی اقتصادی-نمادین علیه دانشگاههای همدست جنایت در دست بگیرد.نکته نهایی، در اقتصاد جنگ، تسلیم یکجانبه نه تنها هزینه فعلی تعرض را کاهش نمیدهد، بلکه منحنی هزینه-فایده را برای متجاوز به شدت به نفع حملات بعدی تغییر میدهد. حملات اخیر به دانشگاههای ایران بخشی از یک راهبرد بلندمدت برای «کاهش توان بازدارندگی علمی» ایران است. اگر پاسخ این حملات صرفاً «خویشتنداری» باشد، دشمن متوجه میشود که میتواند با کمترین هزینه، بیشترین آسیب را به زیرساخت حیاتی دانش وارد آورد. مقابله به مثل نه تنها یک حق، که یک وظیفه راهبردی برای حفظ امنیت بلندمدت نهاد علم است. در مجموع درخواست «عدم مقابله به مثل» از سوی رئیس دانشگاه تهران، نه از سر خرد، بلکه ناشی از کژفهمی ماهیت سرمایهداری نژادپرست اسراییلی و منطق هزینه-فایده در اقتصاد جنگ است. در این میدان، سکوت پیشگی نه حفظ حرمت علم، که خیانت به آینده امنیت علمی کشور است.https://ble.ir/economia_politica_iran
۱:۳۵
بازارسال شده از
اقتصاد رفتاری خشونت: چگونه سوگیریهای شناختی قتل کودکان را به یک «هزینه جانبی» عقلانی تبدیل میکند (بخش اول) روحاله شهنازی | عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز (دانشکدۀ اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی)
در روز نهم اسفندماه 1404 و ساعت نخست حمله امریکا و اسراییل به ایران، مدرسه دخترانه شجریه طیبه میناب دو بار مورد تهاجم قرار گرفت. کشتهشدن نزدیک به ۱۷۰ دختربچه دانشآموز در این یورش نه یک «خطای جانبی» که یک فاجعه اخلاقی محض بود. ابتدا باید تأکید شود که هرگونه حمله عمدی به غیرنظامیان، به ویژه کودکان، در چهارچوب حقوق بینالملل و اخلاق جنگ، جنایت جنگی محسوب میشود. با این حال، آنچه این فاجعه را از منظر رفتاری و شناختی به یک پارادوکس هولناک تبدیل میکند، واکنش گروهی از مخالفان داخلی و موافقان جنگ بر علیه ایران است که با وجود ادله قطعی مبنی بر مسئولیت مستقیم آمریکا، به توجیهگری این حمله روی میآورند. اقتصاد رفتاری و روانشناسی شناختی به ما ابزارهایی میدهند تا این رفتار ظاهراً غیرمنطقی را نه به عنوان جهل یا اشتباه در محاسبه، بلکه به عنوان محصول ترکیبی از سوگیریهای عمیق ذهنی، مکانیسمهای خطای شناختی و مهمتر از همه ترجیح آشکار منافع شخصی کوتاهمدت بر هر ارزش ملی یا انسانی، رمزگشایی کرد. در ادامه برخی از این موارد مورد بررسی قرار میگیرند. البته قابل ذکر است که افراد توجیه کننده قابل دستهبندی به گروههای مختلف هستند و هر گروه ممکن است با یک یا چند مورد از موارد زیر مواجه باشند.
اولین و مهمترین خطای شناختی در این خصوص «سوگیری تأیید» است. برخی افرادی که ازپیش با نظام جمهوری اسلامی ایران مخالف هستند، تمایل دارند هر اطلاعاتی را در چارچوب «دشمنی با دشمن من» تفسیر کنند. آنها به جای ارزیابی مستقل جنایت، آن را در روایت بزرگتری از «مقاومت مشروع در برابر یک رژیم نامشروع» جای میدهند. ذهن آنها به دنبال شواهدی میگردد که این قتلعام را به «اشتباه سهوی»، «استفاده از کودکان به عنوان سپر انسانی» یا حتی «عملیات پرچم دروغین توسط خود ایران» نسبت دهد، زیرا پذیرش حقیقت خالص (آمریکایی که بدون ضرورت نظامی یک مدرسه را بمباران میکند) با جهانبینی آنها تعارض دارد.
خطای دوم، نظریه «ناهماهنگی شناختی» است. بسیاری از این مخالفان ادعای حقوق بشر و دموکراسی دارند. حمایت ضمنی از بمباران یک مدرسه دخترانه، این خودپنداره را به شدت تهدید میکند. برای کاهش این ناراحتی روانی، ناخودآگاه دست به توجیهگری میزنند. از جمله اینکه «هدف وسیله را توجیه میکند»، «مشابه اینها توسط حکومت کشته شدهاند»، «این کودکان قربانی سرکوب داخلی هم بودند» یا «اگر این جنگ باعث سقوط جمهوری اسلامی شود، جان ۱۷۰ دختر در مقابل جان میلیونها ایرانی آزاد شده ناچیز است.» این مکانیسم دفاعی به آنها اجازه میدهد همزمان ضدجنگ به نظر برسند و از یک اقدام جنگی وحشیانه حمایت کنند.
سوم، توجیه با «اثر اهریمنسازی» است. اقتصاد رفتاری نشان داده که وقتی یک دولت از دید عدهای به عنوان «شر مطلق» برچسب بخورد، هر اقدامی علیه اعضای آن گروه (حتی کودکان) توجیهپذیر میشود. ذهن افراد این گروه، کودکان را نه به عنوان «دختران ۷ تا ۱۲ ساله با رویاها و خانواده» بلکه به عنوان «بذرهای آینده نظام» یا «سربازان بالقوه ایدئولوژی» بازتعریف میکند.
چهارمین مکانیسم، نظریه «سیگنال وفاداری» در اقتصاد رفتاری است. برخی از این مخالفان با توجیه بمباران، سیگنال وفاداری خود را به ایالات متحده و اسرائیل ارسال میکنند. آنها نشان میدهند که برای کسب منافع شخصی (از جمله ویزا، کمک مالی یا جایگاه سیاسی پس از پیروزی در جنگ) حاضرند از تابوهای اخلاقی بنیادین عبور کنند. در این دیدگاه هزینه توجیه یک جنایت برای آنها کمتر از هزینه از دست دادن حمایت حامیان خارجی ارزیابی میشود. به عبارت دیگر، منفعت شخصی بر منافع کلان ملی برتری داده میشود. البته این را با مفهوم «تورش حال» هم میتوان توضیح داد. منفعت شخصی آنی و محسوس (مثلاً پولی که از یک سازمان غیردولتی وابسته به لابی اسرائیل دریافت میکنند) نسبت به سودهای آینده و مبهم «سربلندی ملی» یا «سلامت نسل بعد» ترجیح داده میشود. در اینجا، هزینه بمباران توسط آمریکا بر دوش خانوادههای داغدیده میناب و کاهش سرمایه انسانی کشور است، اما منفعت شخصی این توجیهگران (مثلاً افزایش فالوئر در شبکههای اجتماعی، استخدام در رسانههای معاند، یا کاهش فشار بر داراییهایشان در خارج) در لحظه دریافت میشود. آنها عملاً جنایت دیگران را توجیه کرده و «پاداش» وفاداری را میبرند.
https://ble.ir/economia_politica_iran
روحاله شهنازی | عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز (دانشکدۀ اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی)در روز نهم اسفندماه 1404 و ساعت نخست حمله امریکا و اسراییل به ایران، مدرسه دخترانه شجریه طیبه میناب دو بار مورد تهاجم قرار گرفت. کشتهشدن نزدیک به ۱۷۰ دختربچه دانشآموز در این یورش نه یک «خطای جانبی» که یک فاجعه اخلاقی محض بود. ابتدا باید تأکید شود که هرگونه حمله عمدی به غیرنظامیان، به ویژه کودکان، در چهارچوب حقوق بینالملل و اخلاق جنگ، جنایت جنگی محسوب میشود. با این حال، آنچه این فاجعه را از منظر رفتاری و شناختی به یک پارادوکس هولناک تبدیل میکند، واکنش گروهی از مخالفان داخلی و موافقان جنگ بر علیه ایران است که با وجود ادله قطعی مبنی بر مسئولیت مستقیم آمریکا، به توجیهگری این حمله روی میآورند. اقتصاد رفتاری و روانشناسی شناختی به ما ابزارهایی میدهند تا این رفتار ظاهراً غیرمنطقی را نه به عنوان جهل یا اشتباه در محاسبه، بلکه به عنوان محصول ترکیبی از سوگیریهای عمیق ذهنی، مکانیسمهای خطای شناختی و مهمتر از همه ترجیح آشکار منافع شخصی کوتاهمدت بر هر ارزش ملی یا انسانی، رمزگشایی کرد. در ادامه برخی از این موارد مورد بررسی قرار میگیرند. البته قابل ذکر است که افراد توجیه کننده قابل دستهبندی به گروههای مختلف هستند و هر گروه ممکن است با یک یا چند مورد از موارد زیر مواجه باشند. اولین و مهمترین خطای شناختی در این خصوص «سوگیری تأیید» است. برخی افرادی که ازپیش با نظام جمهوری اسلامی ایران مخالف هستند، تمایل دارند هر اطلاعاتی را در چارچوب «دشمنی با دشمن من» تفسیر کنند. آنها به جای ارزیابی مستقل جنایت، آن را در روایت بزرگتری از «مقاومت مشروع در برابر یک رژیم نامشروع» جای میدهند. ذهن آنها به دنبال شواهدی میگردد که این قتلعام را به «اشتباه سهوی»، «استفاده از کودکان به عنوان سپر انسانی» یا حتی «عملیات پرچم دروغین توسط خود ایران» نسبت دهد، زیرا پذیرش حقیقت خالص (آمریکایی که بدون ضرورت نظامی یک مدرسه را بمباران میکند) با جهانبینی آنها تعارض دارد. خطای دوم، نظریه «ناهماهنگی شناختی» است. بسیاری از این مخالفان ادعای حقوق بشر و دموکراسی دارند. حمایت ضمنی از بمباران یک مدرسه دخترانه، این خودپنداره را به شدت تهدید میکند. برای کاهش این ناراحتی روانی، ناخودآگاه دست به توجیهگری میزنند. از جمله اینکه «هدف وسیله را توجیه میکند»، «مشابه اینها توسط حکومت کشته شدهاند»، «این کودکان قربانی سرکوب داخلی هم بودند» یا «اگر این جنگ باعث سقوط جمهوری اسلامی شود، جان ۱۷۰ دختر در مقابل جان میلیونها ایرانی آزاد شده ناچیز است.» این مکانیسم دفاعی به آنها اجازه میدهد همزمان ضدجنگ به نظر برسند و از یک اقدام جنگی وحشیانه حمایت کنند. سوم، توجیه با «اثر اهریمنسازی» است. اقتصاد رفتاری نشان داده که وقتی یک دولت از دید عدهای به عنوان «شر مطلق» برچسب بخورد، هر اقدامی علیه اعضای آن گروه (حتی کودکان) توجیهپذیر میشود. ذهن افراد این گروه، کودکان را نه به عنوان «دختران ۷ تا ۱۲ ساله با رویاها و خانواده» بلکه به عنوان «بذرهای آینده نظام» یا «سربازان بالقوه ایدئولوژی» بازتعریف میکند. چهارمین مکانیسم، نظریه «سیگنال وفاداری» در اقتصاد رفتاری است. برخی از این مخالفان با توجیه بمباران، سیگنال وفاداری خود را به ایالات متحده و اسرائیل ارسال میکنند. آنها نشان میدهند که برای کسب منافع شخصی (از جمله ویزا، کمک مالی یا جایگاه سیاسی پس از پیروزی در جنگ) حاضرند از تابوهای اخلاقی بنیادین عبور کنند. در این دیدگاه هزینه توجیه یک جنایت برای آنها کمتر از هزینه از دست دادن حمایت حامیان خارجی ارزیابی میشود. به عبارت دیگر، منفعت شخصی بر منافع کلان ملی برتری داده میشود. البته این را با مفهوم «تورش حال» هم میتوان توضیح داد. منفعت شخصی آنی و محسوس (مثلاً پولی که از یک سازمان غیردولتی وابسته به لابی اسرائیل دریافت میکنند) نسبت به سودهای آینده و مبهم «سربلندی ملی» یا «سلامت نسل بعد» ترجیح داده میشود. در اینجا، هزینه بمباران توسط آمریکا بر دوش خانوادههای داغدیده میناب و کاهش سرمایه انسانی کشور است، اما منفعت شخصی این توجیهگران (مثلاً افزایش فالوئر در شبکههای اجتماعی، استخدام در رسانههای معاند، یا کاهش فشار بر داراییهایشان در خارج) در لحظه دریافت میشود. آنها عملاً جنایت دیگران را توجیه کرده و «پاداش» وفاداری را میبرند.https://ble.ir/economia_politica_iran
۱:۳۵
بازارسال شده از
آغاز ضلع سوم مقاومت از ۱۵ فروردین:
میدان، خیابان، کاربیانیه بیش از ۷۰ نفر از اقتصاددانان و فعالین اقتصادی کشور خطاب به مسئولین دولتی، تولیدکنندگان و صنعتگران، کارمندان و کارگران کشور لزوم اقدام عاجل دولت برای خارج کردن اقتصاد از تعلیق / زمان آن است که در کنار «میدان» و «خیابان» به خیزشی ملی در «میدان کار» روی آوریم / جنگ انگیزهای مضاعف برای حرکت، نوآوری و سازندگی است
متن این بیانیه بدین شرح است:
️ در برههای حساس و سرنوشتساز از تاریخ معاصر ایران قرار گرفتهایم. کشورمان آماج حملات ناجوانمردانه، ددمنشانه و تمامعیار دشمنان قسم خورده آمریکایی و صهیونیستی است و در این بین ملت غیور و سرافراز ایران، حماسهای ماندگار از مقاومت و پایداری را به نمایش گذاشتهاند.
️ از همان ساعات نخست این تهاجم، جانبرکفان و غیورمردان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، ارتش جمهوری اسلامی و سایر نیروهای سلحشور ایران زمین، بیدرنگ «میدان» جنگ را به دست گرفتند. با شجاعت بینظیر و از خودگذشتگی مثالزدنی، از مرزهای آبی، خاکی و هوایی میهن دفاع کرده و امنیت ملی و تمامیت ارضی کشور را با خون خود تضمین کردند.
️ در شرایطی که دشمنان خارجی و عوامل داخلی آنها، در پی سوءاستفاده از فضای جنگی برای ایجاد تفرقه و ضربه زدن به وحدت ملی بودند و هستند، مردم شریف ایران با بصیرت و هوشمندی مثالزدنی، «خیابان» را میدان دفاع از میهن و سرزمین، وحدت ملی و مقابله با خائنان، مزدوران و وطنفروشان قرار دادند. حضور خودجوش و مستمر در میادین و خیابانهای شهر در کنار نیروهای مردمی بسیج، سد محکمی در برابر هرگونه تحرک تفرقهافکنانه و باعث ناامیدی دشمن شد و پیام قاطع وحدت و اقتدار ملی را به گوش جهانیان رساند که مردم ایران عزیز برای دفاع از سرزمین و میهن خود، یکپارچه و متحد است.
️ این دو «میدان» و «خیابان»، نماد بارز اراده پولادین ملتی است که هرگز در برابر زورگویی تسلیم نخواهد شد. اما لازم است تا ضلع سوم و مکمل این مقاومت همهجانبه، یعنی «میدان کار» نیز به این دو محمل مقاومت اضافه شده و نقش حیاتی خود را در مسیر تابآوری، بازسازی و پیشرفت کشور ایفا کند.
️ هر چند کشور پیش از شروع جنگ 12 روزه و جنگ رمضان، از منظر اقتصادی، دارای نقاط ضعف قابل توجهی بود اما از همان روز اول جنگ، با برنامهریزی و هماهنگی مسئولان، نهادهای خدماترسان و شبکههای مردمی، نیازهای اساسی مردم مرتفع و خدمترسانی با چالشی مواجه نشده است. اما به دلایلی همچون شرایط پایان سال، ملاحظات امنیتی و شرایط جنگی، بخش قابل توجهی از فرآیندهای اداری، اجتماعی و اقتصادی کشور به حالت تعطیل یا نیمهتعطیل درآمد. به نظر میرسد، شرایط کنونی اقتصاد کشور در سایه جنگ و حملات آمریکایی و صهیونیستی به زیرساختهای اقتصادی، همانطور که ما را از «میدان» جنگ و «خیابان» دور نکرده است، نباید ما را از «میدان کار» نیز دور کند، بلکه باید انگیزهای مضاعف برای پیشرفت، حرکت، نوآوری و سازندگی باشد.
️ چه جنگ ادامه یابد و یا در آیندهای نزدیک پایان یابد، زمان آن است تا در کنار «میدان» و «خیابان» برای شروع فصلی نوین در تاریخ ایران به خیزشی ملی در «میدان کار» رو آوریم و از دل بحران، ظرفیت عظیمی برای پیشرفت کشور ایجاد کنیم؛ خیزشی که مستلزم قبول مسئولیتهای فردی و اجتماعی در سازوکارهای رسمی و غیررسمی و دوری از هرگونه اهمال، دمغنیمتیگری و خوگرفتن به شرایطی منفعلانه است که آگاهانه توسط دشمنان بر شرایط اقتصادی و اجتماعی کشور تحمیل شده است.
️ نامگذاری سال ۱۴۰۵ به نام «اقتصاد مقاومتی در سایه وحدت ملی و امنیت ملی» نیز مؤید این نکته است که بازآفرینی اقتصادی، نجات و پیشرفت پایدار ایران نه تنها مستلزم حفظ دستاوردهای «میدان» و «خیابان» است بلکه در گروی یک جهاد اقتصادی همهجانبه، هوشمندانه و بیوقفه در «میدان کار» برای شروع بازسازی کشور در حین جنگ است. ملت ایران، در طول تاریخ پر افتخار خود، بارها نشان داده است که در کوران سختترین حوادث، نه تنها مقاومت میکند، بلکه با تکیه بر ایمان، استعداد و اراده خود، از دل بحرانها، فرصتهای طلایی برای پیشرفت خود خلق میکند.
بخش دوم متن بیانیه و لیست امضاکنندگان در پیامهای بعد@khoonkhah
میدان، خیابان، کار
بیانیه بیش از ۷۰ نفر از اقتصاددانان و فعالین اقتصادی کشور خطاب به مسئولین دولتی، تولیدکنندگان و صنعتگران، کارمندان و کارگران کشور لزوم اقدام عاجل دولت برای خارج کردن اقتصاد از تعلیق / زمان آن است که در کنار «میدان» و «خیابان» به خیزشی ملی در «میدان کار» روی آوریم / جنگ انگیزهای مضاعف برای حرکت، نوآوری و سازندگی استمتن این بیانیه بدین شرح است:
️ در برههای حساس و سرنوشتساز از تاریخ معاصر ایران قرار گرفتهایم. کشورمان آماج حملات ناجوانمردانه، ددمنشانه و تمامعیار دشمنان قسم خورده آمریکایی و صهیونیستی است و در این بین ملت غیور و سرافراز ایران، حماسهای ماندگار از مقاومت و پایداری را به نمایش گذاشتهاند.️ از همان ساعات نخست این تهاجم، جانبرکفان و غیورمردان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، ارتش جمهوری اسلامی و سایر نیروهای سلحشور ایران زمین، بیدرنگ «میدان» جنگ را به دست گرفتند. با شجاعت بینظیر و از خودگذشتگی مثالزدنی، از مرزهای آبی، خاکی و هوایی میهن دفاع کرده و امنیت ملی و تمامیت ارضی کشور را با خون خود تضمین کردند.️ در شرایطی که دشمنان خارجی و عوامل داخلی آنها، در پی سوءاستفاده از فضای جنگی برای ایجاد تفرقه و ضربه زدن به وحدت ملی بودند و هستند، مردم شریف ایران با بصیرت و هوشمندی مثالزدنی، «خیابان» را میدان دفاع از میهن و سرزمین، وحدت ملی و مقابله با خائنان، مزدوران و وطنفروشان قرار دادند. حضور خودجوش و مستمر در میادین و خیابانهای شهر در کنار نیروهای مردمی بسیج، سد محکمی در برابر هرگونه تحرک تفرقهافکنانه و باعث ناامیدی دشمن شد و پیام قاطع وحدت و اقتدار ملی را به گوش جهانیان رساند که مردم ایران عزیز برای دفاع از سرزمین و میهن خود، یکپارچه و متحد است.️ این دو «میدان» و «خیابان»، نماد بارز اراده پولادین ملتی است که هرگز در برابر زورگویی تسلیم نخواهد شد. اما لازم است تا ضلع سوم و مکمل این مقاومت همهجانبه، یعنی «میدان کار» نیز به این دو محمل مقاومت اضافه شده و نقش حیاتی خود را در مسیر تابآوری، بازسازی و پیشرفت کشور ایفا کند.️ هر چند کشور پیش از شروع جنگ 12 روزه و جنگ رمضان، از منظر اقتصادی، دارای نقاط ضعف قابل توجهی بود اما از همان روز اول جنگ، با برنامهریزی و هماهنگی مسئولان، نهادهای خدماترسان و شبکههای مردمی، نیازهای اساسی مردم مرتفع و خدمترسانی با چالشی مواجه نشده است. اما به دلایلی همچون شرایط پایان سال، ملاحظات امنیتی و شرایط جنگی، بخش قابل توجهی از فرآیندهای اداری، اجتماعی و اقتصادی کشور به حالت تعطیل یا نیمهتعطیل درآمد. به نظر میرسد، شرایط کنونی اقتصاد کشور در سایه جنگ و حملات آمریکایی و صهیونیستی به زیرساختهای اقتصادی، همانطور که ما را از «میدان» جنگ و «خیابان» دور نکرده است، نباید ما را از «میدان کار» نیز دور کند، بلکه باید انگیزهای مضاعف برای پیشرفت، حرکت، نوآوری و سازندگی باشد.️ چه جنگ ادامه یابد و یا در آیندهای نزدیک پایان یابد، زمان آن است تا در کنار «میدان» و «خیابان» برای شروع فصلی نوین در تاریخ ایران به خیزشی ملی در «میدان کار» رو آوریم و از دل بحران، ظرفیت عظیمی برای پیشرفت کشور ایجاد کنیم؛ خیزشی که مستلزم قبول مسئولیتهای فردی و اجتماعی در سازوکارهای رسمی و غیررسمی و دوری از هرگونه اهمال، دمغنیمتیگری و خوگرفتن به شرایطی منفعلانه است که آگاهانه توسط دشمنان بر شرایط اقتصادی و اجتماعی کشور تحمیل شده است.️ نامگذاری سال ۱۴۰۵ به نام «اقتصاد مقاومتی در سایه وحدت ملی و امنیت ملی» نیز مؤید این نکته است که بازآفرینی اقتصادی، نجات و پیشرفت پایدار ایران نه تنها مستلزم حفظ دستاوردهای «میدان» و «خیابان» است بلکه در گروی یک جهاد اقتصادی همهجانبه، هوشمندانه و بیوقفه در «میدان کار» برای شروع بازسازی کشور در حین جنگ است. ملت ایران، در طول تاریخ پر افتخار خود، بارها نشان داده است که در کوران سختترین حوادث، نه تنها مقاومت میکند، بلکه با تکیه بر ایمان، استعداد و اراده خود، از دل بحرانها، فرصتهای طلایی برای پیشرفت خود خلق میکند.بخش دوم متن بیانیه و لیست امضاکنندگان در پیامهای بعد@khoonkhah۱:۳۶