بسم الله الرحمن الرحیم
مجموعه یادداشتهای غدیر – قسمت ششم
غدیر؛ از ملتِ تماشاچی تا امتِ راوی!
«واجب است كه از ميان شما گروهى باشند كه به هر خيری دعوت كرده و به هر کار نیکی امر کرده و از هر کار ناشایستی بازدارند؛ اينان رستگارانند.» (آلعمران: ۱۰۴)
سکانس۱: ملت تماشاچی!
️نئولیبرالیسم فرهنگی، برخلاف تصور رایج، فقط به تولید کالاهای فرهنگی یا ترویج سبک زندگی غربی محدود نمیشود؛ این منطق، با بهرهگیری از پلتفرمها و نظام روایتسازی جهانی، ملتها را از نقش فعال خود در عرصه فرهنگ محروم میسازد: مردم، مصرفکننده محصولات فرهنگیی که بیرون از ارادهی آنها تولید شده؛ مناسک و آیینهای اصیل، از معنا تهی و در قالبهای پر زرق و برق ولی بیریشه بازتولید میشوند؛ و معنویت، به تجربهای فردی و کالا بدل میشود؛ نه امر انسانساز. در چنین میدانی، رسانه تنها ابزار نیست؛ میدان نبرد روایتهاست. و وقتی ملتها، مصرفکننده باقی بمانند، فرهنگ به خواست دشمن روایت میشود.
سکانس۲: امت راوی!
️راهبرد غدیر در عرصه فرهنگ، تولد «امتِ راوی» است که روایتگر هویت خود و سازنده افق تمدن خویش است؛ کنشگر فعال عرصه معنا: هیئات، غدیر و عاشورا را نه تنها در بستر تاریخ که در میدان امروز روایت میکنند؛ مساجد، در کنار مناسک، منادی عدالتند؛ فضای مجازی، بستر روایت حقیقت است نه بازنشر شایعات و ترندها؛ سبک زندگی، بر اساس فناوریهای نرم اسلامی تعریف میشود نه سکولار. و امت، روایتگر فرهنگی است که بذر تمدن آینده است.
سکانس۳: سدی که باید بشکند!
️امروز، موانعی جدی بر سر راه مردم برای خلق فرهنگِ غدیر وجود دارد:۱. بوروکراسی ناکارآمد و مزاحم۲. نگاه تکنوکرات و غیر فرهنگی به پیشرفت۳. تقلیلگرایی در مفاهیم و مناسک به شعار و گردهمایی۴. نگاه غیر مولد و مصرفگرایانه۵. عدم درک اولویت تولید محصولات فرهنگی نسبت به هر محصولی در عرصه تولید۶. رفتار جزیرهای و فقدان همافزایی و وحدت رویه مؤمنین۷. فقدان روایت منسجم از تمدن نوین اسلامی۸. انفعال در برابر روایت جریان تحریف از ارزشهای ایرانی - اسلامی۹. فشار اجتماعی ناشی از تبلیغات رسانههای نئولیبرال۱۰. غلبه بعد اقتصادی فعالیتهای فرهنگی بر بعد اعتقادی و ولایی اگر مردم نتوانند آزادانه و آگاهانه روایت کنند، دشمن روایت خواهد کرد؛ و اگر راویان مؤمن میدان نداشته باشند، روایتگران بیریشه میدانداری خواهند کرد.
سکانس۴: میدان روایت!
️فرهنگ، در چهار ساحت توسط مردم بازتولید و روایت میشود:۱. اندیشه اسلامی ← زیرساخت اصلی تحول تمدنی است؛۲. علوم انسانی ← صورتبندی و بسط اندیشه اسلامی در ساحات مختلف؛۳. سبک زندگی ← تولید فناوریهای نرم مبتنی بر علوم اسلامی و ترویج عمومی آن؛۴. محصولات فرهنگی ← بازفرآوری فناوریهای نرم در قالبهای مختلف فرهنگی بهعنوان نمود فرهنگ تمدنی. با تمرکز نهادهای مردمی بر این چهار ساحت است که بازار روایت فرهنگی رونق گرفته و مردم تولیدگران عرصه فرهنگ میشوند.
سکانس۵: هواساز!
️فرهنگ، ستون پنهان تمدن است؛ هوایی که همه در آن تنفس میکنند؛ سیاست، اقتصاد و.. و امتِ مؤسس در حوزه فرهنگ یعنی: امت ولایی ← دارای شناخت صحیح از اوامر ولی در حوزه فرهنگ. امت آگاه ← دارای عمق معرفتی؛ امت فعال ← مسلح به علم تبیین و قادر به روایت، تولید، نقد و بازنمایی؛ امت آزاد ← رها از سیطره تکاثر یا سلطه سرمایه؛ امت همبسته ← پیوند خورده با هویت ولایتمحوری و اخلاقمداری؛ امت حامی ← اهل وقف، نذر و سرمایهگذاری در حوزه فرهنگ برای استقلال از بازار؛ امت نهادساز ← خالق ساختارهای مردمی. فرهنگ امتمحور، بر محور ایمان و عدالت و ولایت میگردد، نه سلیقه شخصی یا جذابیت کاذب بازار؛ و این فرهنگ، بهجای تکرار شعار، ناظر به تغییر ساختارهای ذهنی و زیستی جامعه است.
سکانس پایانی: ابلاغ!
️بنیان تمدنی فرهنگ غدیر از این جمله رسولالله(ص) در آن روز آغاز شد: «الا فليبلغ الشاهد الغائب»؛ همه امت موظف شدند تا پیام غدیر را نسل به نسل به دیگران ابلاغ کنند و این ابلاغ، یعنی امت در تمدن غدیری راوی است نه تماشاچی؛ مولّد است نه مصرفکننده! و در این مسیر: هر مسجد ← رسانهای زنده برای گفتوگوی تمدنی؛ هر هیئت ← جریان زاینده گفتمان ایمانی؛ هر گروه مردمی ← مرکز تولید محصول فرهنگی اسلامی؛ و هر فرد مؤمن ← کنشگری روایتگر، نه پیرو محتوا و مُدهای مسموم. و این، مسیری است برای عبور از «فرهنگ منهای امت» به «فرهنگ امتمحور»؛ فرهنگی که نه در بروکراسی دفن میشود، نه در هیاهوی بازار گم؛ بلکه در قلب امت، نفس میکشد و تمدن میسازد.
قسمت قبل قسمت بعد همه قسمتها اندیشکده علوم و فناوریهای نرم انقلاب اسلامی در رسانههای اجتماعی: @jahaadetabin
پیوستن به کانال اندیشکده در ایتا
مجموعه یادداشتهای غدیر – قسمت ششم غدیر؛ از ملتِ تماشاچی تا امتِ راوی! «واجب است كه از ميان شما گروهى باشند كه به هر خيری دعوت كرده و به هر کار نیکی امر کرده و از هر کار ناشایستی بازدارند؛ اينان رستگارانند.» (آلعمران: ۱۰۴) سکانس۱: ملت تماشاچی!️نئولیبرالیسم فرهنگی، برخلاف تصور رایج، فقط به تولید کالاهای فرهنگی یا ترویج سبک زندگی غربی محدود نمیشود؛ این منطق، با بهرهگیری از پلتفرمها و نظام روایتسازی جهانی، ملتها را از نقش فعال خود در عرصه فرهنگ محروم میسازد: مردم، مصرفکننده محصولات فرهنگیی که بیرون از ارادهی آنها تولید شده؛ مناسک و آیینهای اصیل، از معنا تهی و در قالبهای پر زرق و برق ولی بیریشه بازتولید میشوند؛ و معنویت، به تجربهای فردی و کالا بدل میشود؛ نه امر انسانساز. در چنین میدانی، رسانه تنها ابزار نیست؛ میدان نبرد روایتهاست. و وقتی ملتها، مصرفکننده باقی بمانند، فرهنگ به خواست دشمن روایت میشود. سکانس۲: امت راوی!️راهبرد غدیر در عرصه فرهنگ، تولد «امتِ راوی» است که روایتگر هویت خود و سازنده افق تمدن خویش است؛ کنشگر فعال عرصه معنا: هیئات، غدیر و عاشورا را نه تنها در بستر تاریخ که در میدان امروز روایت میکنند؛ مساجد، در کنار مناسک، منادی عدالتند؛ فضای مجازی، بستر روایت حقیقت است نه بازنشر شایعات و ترندها؛ سبک زندگی، بر اساس فناوریهای نرم اسلامی تعریف میشود نه سکولار. و امت، روایتگر فرهنگی است که بذر تمدن آینده است. سکانس۳: سدی که باید بشکند!️امروز، موانعی جدی بر سر راه مردم برای خلق فرهنگِ غدیر وجود دارد:۱. بوروکراسی ناکارآمد و مزاحم۲. نگاه تکنوکرات و غیر فرهنگی به پیشرفت۳. تقلیلگرایی در مفاهیم و مناسک به شعار و گردهمایی۴. نگاه غیر مولد و مصرفگرایانه۵. عدم درک اولویت تولید محصولات فرهنگی نسبت به هر محصولی در عرصه تولید۶. رفتار جزیرهای و فقدان همافزایی و وحدت رویه مؤمنین۷. فقدان روایت منسجم از تمدن نوین اسلامی۸. انفعال در برابر روایت جریان تحریف از ارزشهای ایرانی - اسلامی۹. فشار اجتماعی ناشی از تبلیغات رسانههای نئولیبرال۱۰. غلبه بعد اقتصادی فعالیتهای فرهنگی بر بعد اعتقادی و ولایی اگر مردم نتوانند آزادانه و آگاهانه روایت کنند، دشمن روایت خواهد کرد؛ و اگر راویان مؤمن میدان نداشته باشند، روایتگران بیریشه میدانداری خواهند کرد. سکانس۴: میدان روایت!️فرهنگ، در چهار ساحت توسط مردم بازتولید و روایت میشود:۱. اندیشه اسلامی ← زیرساخت اصلی تحول تمدنی است؛۲. علوم انسانی ← صورتبندی و بسط اندیشه اسلامی در ساحات مختلف؛۳. سبک زندگی ← تولید فناوریهای نرم مبتنی بر علوم اسلامی و ترویج عمومی آن؛۴. محصولات فرهنگی ← بازفرآوری فناوریهای نرم در قالبهای مختلف فرهنگی بهعنوان نمود فرهنگ تمدنی. با تمرکز نهادهای مردمی بر این چهار ساحت است که بازار روایت فرهنگی رونق گرفته و مردم تولیدگران عرصه فرهنگ میشوند. سکانس۵: هواساز!️فرهنگ، ستون پنهان تمدن است؛ هوایی که همه در آن تنفس میکنند؛ سیاست، اقتصاد و.. و امتِ مؤسس در حوزه فرهنگ یعنی: امت ولایی ← دارای شناخت صحیح از اوامر ولی در حوزه فرهنگ. امت آگاه ← دارای عمق معرفتی؛ امت فعال ← مسلح به علم تبیین و قادر به روایت، تولید، نقد و بازنمایی؛ امت آزاد ← رها از سیطره تکاثر یا سلطه سرمایه؛ امت همبسته ← پیوند خورده با هویت ولایتمحوری و اخلاقمداری؛ امت حامی ← اهل وقف، نذر و سرمایهگذاری در حوزه فرهنگ برای استقلال از بازار؛ امت نهادساز ← خالق ساختارهای مردمی. فرهنگ امتمحور، بر محور ایمان و عدالت و ولایت میگردد، نه سلیقه شخصی یا جذابیت کاذب بازار؛ و این فرهنگ، بهجای تکرار شعار، ناظر به تغییر ساختارهای ذهنی و زیستی جامعه است. سکانس پایانی: ابلاغ!️بنیان تمدنی فرهنگ غدیر از این جمله رسولالله(ص) در آن روز آغاز شد: «الا فليبلغ الشاهد الغائب»؛ همه امت موظف شدند تا پیام غدیر را نسل به نسل به دیگران ابلاغ کنند و این ابلاغ، یعنی امت در تمدن غدیری راوی است نه تماشاچی؛ مولّد است نه مصرفکننده! و در این مسیر: هر مسجد ← رسانهای زنده برای گفتوگوی تمدنی؛ هر هیئت ← جریان زاینده گفتمان ایمانی؛ هر گروه مردمی ← مرکز تولید محصول فرهنگی اسلامی؛ و هر فرد مؤمن ← کنشگری روایتگر، نه پیرو محتوا و مُدهای مسموم. و این، مسیری است برای عبور از «فرهنگ منهای امت» به «فرهنگ امتمحور»؛ فرهنگی که نه در بروکراسی دفن میشود، نه در هیاهوی بازار گم؛ بلکه در قلب امت، نفس میکشد و تمدن میسازد. قسمت قبل قسمت بعد همه قسمتها اندیشکده علوم و فناوریهای نرم انقلاب اسلامی در رسانههای اجتماعی: @jahaadetabin پیوستن به کانال اندیشکده در ایتا۱۵:۴۴