#کژ_ماندن_دهان_آن_مرد_که_نام_محمد_را_علیه_السلام_به_تسخر_خواند
ای خُنُک چشمی که آن گریانِ اوست وی همایون دل که آن بریانِ اوست
خُنُک: خوشاهمایون: مبارک و فرخندهبریان: سوخته
خوشا به حال چشمی که گریان درگاه الهی است و مبارک آن دلی است که سوخته راه خداست. گریه و اشک برآمده از دل، باید برای خدا باشد نه برای از دست دادن تعلقات دنیایی و ...
بعصی معتقدند اشکی که از شادی فرو میریزد، خنک و سرد است ولی اشک ناشی از غم، گرم و سوزان است. اشکی که از شوق الهی میریزد، نتیجه محبت است و محبت؛ محرک عالم وجود و مکمل نفس (کامل کننده) است. #فروزانفر
آخِر هر گریه آخَر خندهای است مرد آخِربین مبارک بندهای است
آخِر: پایانآخَر: (دوباره) دیگری ، مونث اُخری مبارک: فرخنده، بابرکت، نیکبخت، کامران، بختیار و ....مرد آخِر بین: انسان عاقبت نگر ، انسان عاقل که به کارهایش میاندیشد و پایان آن را در نظر میگیرد.
مولانا میگوید پایان هر گریه، شادی است. زیرا معتقد است روزگار بر یک حال و قرار نیست بلکه همواره در حال تغییر و دگرگونی است و اگر زمانی ناراحتی و غم است زمانی هم شادی و خوشی است. انسان عاقبتاندیش و عاقل این تغییر و دگرگونی احوال را می داند و چنین فردی، انسان بزرگ و سعادتمندی است.
هر کجا آب روان، سبزه بُوَدهر کجا اشکی روان،رحمت شَوَد
هر کجا آبِ روان باشد ، آنجا سبزه و گیاه و درخت هم هست. چون نتیجه آبِ روان ، رویش گیاهان و درختان است. (آبِ روان نه آبِ راکد)هر چشمی هم که گریان و اشکریزنده برای خدا باشد، رحمت و بخشش خداوند شامل حال او میشود.
باش چون دولاب، نالان، چشم، تَر تا ز صحن جانت بر روید خُضَر
خُضَر: سبزی صحن: فضا و میدان، میانِ سرای صحن جان مجاز از وجود و باطن
دولاب: دلو آب ؛ چرخ چاه که هنگام کشیدن سطل آب به بالا جیرجیر صدا میکند.
مولانا صدای چرخیدن چرخ را همانند گریه و ناله تصور کرده و قطرات آب که از سطل آب ترشح میشد را مانند قطرات اشک دانسته و میگوید : چشمانت همانند دلو آب همواره خیس از اشک باشد تا سرسبزی و نعمت الهی شامل حالت گردد. البته اشکی که با شناخت و معرفت همراه باشد.
اشک خواهی رحم کن بر اشکبار رحم خواهی، بر ضعیفان رحم آر
اشاره به آیات سوره ضحی
اگر میخواهی چشمانت اشکبار در راه خدا باشد، بر انسانهای گریان رحم کن و اگر میخواهی رحمت خدا شامل حال تو شود تو نیز نسبت به دیگران رحم داشته باش.
#شرح_مثنوی_جان #دفتر_اول
#تصحیح_نیکلسون
@masnaviijan
خُنُک: خوشاهمایون: مبارک و فرخندهبریان: سوخته
بعصی معتقدند اشکی که از شادی فرو میریزد، خنک و سرد است ولی اشک ناشی از غم، گرم و سوزان است. اشکی که از شوق الهی میریزد، نتیجه محبت است و محبت؛ محرک عالم وجود و مکمل نفس (کامل کننده) است. #فروزانفر
آخِر: پایانآخَر: (دوباره) دیگری ، مونث اُخری مبارک: فرخنده، بابرکت، نیکبخت، کامران، بختیار و ....مرد آخِر بین: انسان عاقبت نگر ، انسان عاقل که به کارهایش میاندیشد و پایان آن را در نظر میگیرد.
خُضَر: سبزی صحن: فضا و میدان، میانِ سرای صحن جان مجاز از وجود و باطن
دولاب: دلو آب ؛ چرخ چاه که هنگام کشیدن سطل آب به بالا جیرجیر صدا میکند.
اشاره به آیات سوره ضحی
اگر میخواهی چشمانت اشکبار در راه خدا باشد، بر انسانهای گریان رحم کن و اگر میخواهی رحمت خدا شامل حال تو شود تو نیز نسبت به دیگران رحم داشته باش.
#شرح_مثنوی_جان #دفتر_اول
#تصحیح_نیکلسون
@masnaviijan
۸۸
۴:۲۴