آیا در انتخاب مدیران، فرد متعهد و با تقوا بهتر است یا مدیر متخصص بی تقوا؟زمان حاضر، عصر تکنولوژی، عصر پیشرفت انسانها، عصر گفتگوی تمدنها و عصر منطق و عصر ... است، ولی یک بدی که این عصر دارد این است که بعضی آدمها، چه آنهایی که مو سفید کردهاند و به اصطلاح باتجربه های قدیمی که وارد این عصر شدهاند، و چه افرادی که در این عصر شکوفا شدهاند و حرفی برای گفتن دارند، متاسفانه منطق اخلاق را بلد نیستند!.
منطق اخلاق، با دین شکوفا میشود. منطق اخلاق، یعنی سپاسگذار خالق هستی و منعمش باشیم. یعنی بدانیم و باور کنیم که همه وجودمان و ذره ذره سلولهای ما متعلق به خالق آن است. اما افسوس که ما در مورد خداوند، فقط نامش را میدانیم!. میشود به سادگی در رفتار آدمها آن را دید. مثلا شخصی که دین باور نیست و معرفت دینی ندارد، و شاید هم معرفت و شناخت اندکی دارد اما باور حقیقی ندارد، بر مسند حکمرانی بر متدینین قرار میگیرد و با چالشی متضاد در تقابل با انجام دستورات الهی از ناحیه او مواجه میشویم، یعنی اینکه مدیری که تقید به نماز ندارد و خود را در مقابل خداوند حقیر و ضعیف نداند، چگونه میتواند بر تشکیلاتی مدیریت کند که اصل و پایه شکل گیری آن، قانونی است که خود آن قانون از باورهای دین و شریعت ایجاد شده است؟!. یک مدیر باید با تقوا، با اخلاق، متعهد و متخصص باشد تا اولاً خلق الله از او در آسایش و امان باشند، و درثانی برای جامعه مفید باشد. متاسفانه در گزینش افراد به مسئله تقوا توجه نمیشود و اعمال سلیقه، روابط و نفوذ مدیریتی در انتخاب افراد بسیار کاربرد دارد. کوچکترین خطای سهوی فرد با ایمان و با تقوا را بهانه ای برای رد صلاحیتش قرار میدهند!، ولی بزرگترین خطای بشری یعنی بی تقوایی فرد را نادیده گرفته و افراد نااهل به راحتی بر مسند قدرت قرار میگیرند. خب به تبع آن، حکمرانی فرد بی تقوا باعث ایجاد چالش اساسی در محیط کار هم خواهد شد.این امر در بیان زیبای امیرالمومنین علیه السلام به مالک به وضوح آمده است. آنجا که حضرت امیر میفرمایند: "امره بتقوی الله" مالک را فرمان میدهد به رعایت تقوای الهی، و مقدم داشتن اطاعت خدا بر هرکاری. در شرح فرمان امام علیه السلام به مالک، مقام معظم رهبری به زیبایی این مطلب را شرح دادند که خلاصه آن را عرض میکنم. ایشان میفرمایند: "امام علی علیه السلام وقتی مالک را برای فرمانداری میفرستند اول دستور میدهد که تقوا داشته باشی، تقوا یعنی پرواداشتن از خدا و ملاحظه خدا را کردن. خود را در محضر خدا دانستن، یعنی آدم مراقب باشد که خدا الان که من دارم حرف میزنم مراقب من هست. ایشان باز شرح میدهند که در گزینش افراد باید تقوا را رعایت کنید. البته به این معنا نیست که صلاحیت های دیگر را رعایت نکنید، بلکه بحث این است که وقتی کسی صلاحیت دارد و امر بین یک نفر با تقوا و یک نفر بی تقوا دایر است، باید بی تقوا را کنار بگذاریم و با تقوا را انتخاب کنید، بدیهی است که پزشک با تقوا مفیدتر از پزشک بی تقواست. این به معنای آن نیست که اگر کسی پزشکی بلد نبود، اما تقوا داشت، او را بالای سر مریض بیاوریم!" بله همانطور که در دستور امیر المومنین علیه السلام به جناب مالک، و مختصری از شرح مقام معظم رهبری در که بالا اشاره کردم، تقوا میتواند در همه زمینه های کاری اشخاص تاثیر فوق العاده داشته باشد چرا که افراد با تقوا قطعاً در همه حال خداوند تبارک و تعالی را ناظر بر خود میدانند و مراقب افعال خود خواهند بود. امام صادق علیه السّلام فرمودند:«کُلُّ ذیصَناعَةٍ مُضطَرًّ اِلی ثَلاثِ خِصالٍ یَحْتلِبُ بِها الْکَسْبَ: و هُوَ اَن یَکُونَ حاذِقاً بِعِلْمٍ مُؤَدّیاً لِلْاَمانَةِ فیهِ، مُسْتَمیلاً لِمَنِ اسْتَعْمَلَهُ؛ هر اهل فنی برای موفقیت در کسب و کار خود (که کارش بگیرد) به سه مطلب نیازمند است: ١- تخصص و باهوشی در فن و حرفه مورد نظر. ٢- امین باشد و در کار و مال مردم، امانت و درستی را حفظ کند. ٣- با کارفرما و صاحب کار، خوشبرخورد و خوشقلب باشد.میگویند از شهيد گرانقدر دکتر چمران پرسيدند تعهد بهتر است يا تخصص؟ظاهرا وی در جواب گفتهاند: "میگويند تقوا از تخصص لازمتر است، آن را میپذيرم، اما میگويم آن کس که تخصص ندارد و کاری را میپذيرد، بیتقواست."و پایان سخن:تقوا و داشتن تعهد و تخصص، هر دو کنار هم برای اتتخاب یک مدیر لازم است، و فقدان هر یک باعث ایجاد چالش اساسی در تشکیلات مدیریتی خواهد شد.مهدی چتریپاسخگویان: کانال و وبلاگ جامع پاسخ به شایعات و شبهاتدر ایتا:https://eitaa.com/pasokhgooyan/5002در تلگرام:https://t.me/pasokhgoyan/14978در سروش:https://splus.ir/pasokhgooyan/3169در بلاگفا:https://pasokhgooyan.blogfa.com/post/3370در بله:https://ble.ir/pasokhha/-6713600084942337205/1732117773590۱۵:۴۹