یه تقلبِ دو خطی در ادامه پست قبل:اگه میخواید «باور غلط» (Misbelief) کاراکترتون رو پیدا کنید، فقط این سوال رو از خودتون بپرسید:«این آدم به چه دروغی درباره خودش یا دنیا چسبیده تا احساس امنیت کنه؟»
وقتی پیداش کردید، وظیفهتون به عنوان نویسنده اینه که اون احساس امنیت رو با یه اتفاق توی قصه ازش بگیرید. با کاراکترهاتون مهربون نباشید؛ مخاطب عاشق همین بیرحمیهاست!
از طرف یه فیلم نومه نویس__@filmnomeh
۴۱ فیلمنامه بنویسیم یا نمایشنامه؟ (رازی که اساتید روی آن توافق دارند!)خیلیها فکر میکنند چون تئاتر دیالوگمحور است و سینما تصویرمحور، با دو دنیای کاملاً متفاوت طرفیم. اما اگر پای صحبتها و مسترکلاسهای اساتید برجسته (کسانی که بین تئاتر و سینما در رفتوآمدند) بنشینیم، به یک نتیجه میرسیم: هر دو فرم از یک «دیانای دراماتیک» ساخته شدهاند.
در اینجا ۳ شباهت کلیدی از نگاه تئوریسینهای روز را با هم مرور میکنیم:
۱. قانونِ «نیت و مانع» (Intention & Obstacle):آرون سورکین (که هم در تئاتر غول است و هم در سینما) میگوید فرقی نمیکند مدیوم شما پرده نقرهای باشد یا استیج تاریک تئاتر؛ درام فقط وقتی شکل میگیرد که یک نفر چیزی را «بهشدت» بخواهد و یک مانع سرسخت جلوی راهش باشد. بقیهاش فقط فرم است!
۲. دیالوگ یعنی «اقدام» (Action)، نه گپ زدن!اساتیدی مثل دیوید مِمت تاکید دارند که چه در نمایشنامه چه فیلمنامه، کاراکترها حرف نمیزنند که به مخاطب اطلاعات بدهند؛ آنها از کلمات به عنوان «اسلحه» برای حمله، یا «سپر» برای دفاع و رسیدن به خواستهشان استفاده میکنند. دیالوگ، یک استراتژی جنگی است.
۳. پیرنگ، بهانهای برای شکستن «باور غلط» (Misbelief):همانطور که لیزا کرون همیشه یادآوری میکند، در هر دو مدیوم، اتفاقات بیرونی (چه یک جنگ کهکشانی در سینما باشد، چه دعوای زن و شوهر در یک اتاق در تئاتر) فقط یک تله است! تلهای برای اینکه کاراکتر مجبور شود با آن دروغی که به خودش میگفته (همان Misbelief که قبلاً گفتیم) روبهرو شود و تغییر کند.
نتیجهگیری دو خطی:دوربین سینما یا تماشاچی زنده تئاتر، فقط «ظرف» هستند. وظیفه شما به عنوان نویسنده در هر دو جا یکی است: خلق یک انسان گیر افتاده در بحران!شما خودتان دغدغه نوشتن برای کدام را بیشتر دارید؟ تئاتر، سینما یا هر دو؟
از طرف یه فیلم نومه نویس__@filmnomeh۱سلام به همه!
امروز یه مینیدوره تو کانال داریم: ۳ پست کوتاه، ۳ ترفند کاربردی و ۳ فوتوفن طلایی برای اینکه فیلمنامههاتون جوندارتر بشن.
نوتیفیکیشن کانال رو روشن بذارید و امروز با من همراه باشید… بریم سراغ اولی!__@filmnomeh
امروز یه مینیدوره تو کانال داریم: ۳ پست کوتاه، ۳ ترفند کاربردی و ۳ فوتوفن طلایی برای اینکه فیلمنامههاتون جوندارتر بشن.
نوتیفیکیشن کانال رو روشن بذارید و امروز با من همراه باشید… بریم سراغ اولی!
__@filmnomeh۱فیلم نومه
سلام به همه! امروز یه مینیدوره تو کانال داریم: ۳ پست کوتاه، ۳ ترفند کاربردی و ۳ فوتوفن طلایی برای اینکه فیلمنامههاتون جوندارتر بشن. نوتیفیکیشن کانال رو روشن بذارید و امروز با من همراه باشید… بریم سراغ اولی! __ @filmnomeh
امروز یه مینیدوره تو کانال داریم: ۳ پست کوتاه، ۳ ترفند کاربردی و ۳ فوتوفن طلایی برای اینکه فیلمنامههاتون جوندارتر بشن. نوتیفیکیشن کانال رو روشن بذارید و امروز با من همراه باشید… بریم سراغ اولی! __ @filmnomehفوتوفن اول: هیچکس حرف دلش را نمیزند! (راز دیالوگهای زیرپوستی)
در زندگی واقعی، وقتی از دست کسی شاکی هستیم، کمتر پیش میآید بگوییم: «من از دست تو عصبانیم چون به من بیتوجهی کردی!» معمولاً میگوییم: «ظرفها رو چرا نشستی؟» یا الکی در کابینت را محکم میکوبیم!
در فیلمنامه هم همین است. کاراکترهای شما نباید مانیفست بدهند و احساساتشان را فریاد بزنند. دیالوگ خوب، مثل نوک کوه یخ است؛ اصل حرف (احساسات، ترسها و نیتها) زیر آب پنهان است.
قانون طلایی: هر وقت دیدی کاراکترت دارد دقیقاً همان چیزی که در دلش میگذرد را مثل یک روانشناس به زبان میآورد، روی آن دیالوگ خط قرمز بکش!از طرف یه فیلمنومه نویس__@filmnomeh
(راز دیالوگهای زیرپوستی)در زندگی واقعی، وقتی از دست کسی شاکی هستیم، کمتر پیش میآید بگوییم: «من از دست تو عصبانیم چون به من بیتوجهی کردی!» معمولاً میگوییم: «ظرفها رو چرا نشستی؟» یا الکی در کابینت را محکم میکوبیم!
در فیلمنامه هم همین است. کاراکترهای شما نباید مانیفست بدهند و احساساتشان را فریاد بزنند. دیالوگ خوب، مثل نوک کوه یخ است؛ اصل حرف (احساسات، ترسها و نیتها) زیر آب پنهان است.
قانون طلایی: هر وقت دیدی کاراکترت دارد دقیقاً همان چیزی که در دلش میگذرد را مثل یک روانشناس به زبان میآورد، روی آن دیالوگ خط قرمز بکش!از طرف یه فیلمنومه نویس__@filmnomeh۵۱فوتوفن دوم: قهرمان پاستوریزه به درد لای جرز میخورد!
بدترین اتفاق برای یک فیلمنامه این است که قهرمانِ داستان صرفاً یک «قربانیِ منفعل» باشد. یعنی فقط بنشیند تا اتفاقات برایش رخ بدهند و او واکنش نشان دهد.
قهرمانِ جذاب باید اشتباه کند، تصمیمهای غلط بگیرد، گند بزند، برای درست کردنش تلاش کند و دوباره گند بزند! درام از همین دستوپا زدنها و انتخابها متولد میشود، نه از مظلومیت کاراکتر.
قانون طلایی: کاراکتر تو با «انتخابهایش» در لحظات بحرانی تعریف میشود، نه با بلایایی که از آسمان بر سرش نازل میکنی. او را در منگنه بگذار و ببین چه کار میکند! از طرف یه فیلمنومه نویس __@filmnomeh
بدترین اتفاق برای یک فیلمنامه این است که قهرمانِ داستان صرفاً یک «قربانیِ منفعل» باشد. یعنی فقط بنشیند تا اتفاقات برایش رخ بدهند و او واکنش نشان دهد.
قهرمانِ جذاب باید اشتباه کند، تصمیمهای غلط بگیرد، گند بزند، برای درست کردنش تلاش کند و دوباره گند بزند! درام از همین دستوپا زدنها و انتخابها متولد میشود، نه از مظلومیت کاراکتر.
قانون طلایی: کاراکتر تو با «انتخابهایش» در لحظات بحرانی تعریف میشود، نه با بلایایی که از آسمان بر سرش نازل میکنی. او را در منگنه بگذار و ببین چه کار میکند! از طرف یه فیلمنومه نویس __@filmnomeh۲فیلم نومه
فوتوفن دوم: قهرمان پاستوریزه به درد لای جرز میخورد! بدترین اتفاق برای یک فیلمنامه این است که قهرمانِ داستان صرفاً یک «قربانیِ منفعل» باشد. یعنی فقط بنشیند تا اتفاقات برایش رخ بدهند و او واکنش نشان دهد. قهرمانِ جذاب باید اشتباه کند، تصمیمهای غلط بگیرد، گند بزند، برای درست کردنش تلاش کند و دوباره گند بزند! درام از همین دستوپا زدنها و انتخابها متولد میشود، نه از مظلومیت کاراکتر. قانون طلایی: کاراکتر تو با «انتخابهایش» در لحظات بحرانی تعریف میشود، نه با بلایایی که از آسمان بر سرش نازل میکنی. او را در منگنه بگذار و ببین چه کار میکند! از طرف یه فیلمنومه نویس __ @filmnomeh
بدترین اتفاق برای یک فیلمنامه این است که قهرمانِ داستان صرفاً یک «قربانیِ منفعل» باشد. یعنی فقط بنشیند تا اتفاقات برایش رخ بدهند و او واکنش نشان دهد. قهرمانِ جذاب باید اشتباه کند، تصمیمهای غلط بگیرد، گند بزند، برای درست کردنش تلاش کند و دوباره گند بزند! درام از همین دستوپا زدنها و انتخابها متولد میشود، نه از مظلومیت کاراکتر. قانون طلایی: کاراکتر تو با «انتخابهایش» در لحظات بحرانی تعریف میشود، نه با بلایایی که از آسمان بر سرش نازل میکنی. او را در منگنه بگذار و ببین چه کار میکند! از طرف یه فیلمنومه نویس __ @filmnomehفوتوفن سوم: میکروفون را خاموش کن، دوربین را روشن!
سینما و نمایش یعنی «تصویر». اگر میخواهی به مخاطب بفهمانی که فلان کاراکتر آدم خسیسی است، نگذار یک نفر دیگر در دیالوگ بگوید: «وای فلانی چقدر خسیس است!» این یعنی تقلب!
در عوض تصویر بساز: نشان بده فلانی در رستوران، سرِ مبلغِ سرویس با گارسون چانه میزند یا چای کیسهایِ مصرفشده را روی رادیاتور خشک میکند تا دوباره استفاده کند!
قانون طلایی: قبل از اینکه هر اطلاعات مهمی را از طریق دیالوگ (و زبان کاراکترها) به مخاطب بدهی، از خودت بپرس: «آیا میتوانم این را به شکل یک رفتار، یک شیء یا یک تصویر نشان دهم؟»#فیلمنامه #داستان_نویسی #فوتوفن #سینما
از طرف یه فیلمنومه نویس _@filmnomeh
سینما و نمایش یعنی «تصویر». اگر میخواهی به مخاطب بفهمانی که فلان کاراکتر آدم خسیسی است، نگذار یک نفر دیگر در دیالوگ بگوید: «وای فلانی چقدر خسیس است!» این یعنی تقلب!
در عوض تصویر بساز: نشان بده فلانی در رستوران، سرِ مبلغِ سرویس با گارسون چانه میزند یا چای کیسهایِ مصرفشده را روی رادیاتور خشک میکند تا دوباره استفاده کند!
قانون طلایی: قبل از اینکه هر اطلاعات مهمی را از طریق دیالوگ (و زبان کاراکترها) به مخاطب بدهی، از خودت بپرس: «آیا میتوانم این را به شکل یک رفتار، یک شیء یا یک تصویر نشان دهم؟»#فیلمنامه #داستان_نویسی #فوتوفن #سینما از طرف یه فیلمنومه نویس _@filmnomeh۳۱
پیرنگ را باد نکن، گسترشش بده! گاهی یک ایدهی داستانی داریم که برای یک فیلم کوتاه عالی است، اما برای یک فیلم بلند... خب، هنوز لاغر است! مشکل اینجاست که خیلیها برای گسترش پیرنگ، فقط اتفاقهای بیشتری به داستان اضافه میکنند؛ یک شخصیت جدید، یک دعوا، یک تصادف، یک راز قدیمی و ناگهان... داستان تبدیل میشود به یک کمد پر از خرتوپرت!اما گسترش پیرنگ یعنی عمیقتر کردن مسئله، نه شلوغتر کردن داستان. برای گسترش یک پیرنگ، از خودت بپرس:۱. اگر شخصیت به هدفش نرسد، چه چیزی را از دست میدهد؟هرچه پیامد جدیتر شود، کشمکش هم بیشتر میشود.۲. چه مانعی میتواند رسیدن به هدف را سختتر کند؟اما حواست باشد مانع باید از دل داستان بیرون بیاید، نه اینکه صرفاً یک نفر را بفرستی وسط صحنه تا بگوید: «من مخالفم!» ۳. شخصیت برای عبور از مانع چه انتخابی میکند؟و مهمتر از آن: این انتخاب چه پیامد تازهای به وجود میآورد؟اینجاست که پیرنگ شروع میکند به رشد کردن:هدف → مانع → انتخاب → پیامد → مانع تازه → انتخاب تازه... پس اگر پیرنگت کوتاه است، قبل از اینکه چند اتفاق تصادفی به آن بچسبانی، ببین آیا میتوانی کشمکش را عمیقتر و انتخابهای شخصیت را دشوارتر کنی.چون داستان خوب با «اتفاق بیشتر» بزرگ نمیشود؛با انتخابهای سختتر بزرگ میشود.#فیلمنامه #داستان_نویسی #فوتوفن #پیرنگ #سینما #نمایشنامه
از طرف یه فیلمنومه نویس_@filmnomeh۱