#پرونده‌نشست | «دیدار مصباح‌الهدی» رویداد «دیدار مصباح‌الهدی»، نخستین گردهمایی شبکۀ ارتباطی شهید دکتر مصباح‌الهدی باقری کنی بود که در تاریخ پنج‌شنبه ۱۹ شهریور ماه ۱۴۰۵ به‌همت مرکز رشد دانشگاه امام صادق (علیه‌السلام) برگزار شد. آنچه در ادامه می‌خوانید، بخشی از گزارش این رویداد است که به سخنرانی آقای محمدحسن ابراهیم کنی، مدیرعامل مرکز بینش‌های رفتاری ایران، مربوط می‌شود: بخشی از سازوکار ترویج منطق رشد، تکثیر ساخت نهادهای مختلف بر اساس منطق رشد است؛ امری که استاد شهید در زمان حیات خویش تا همین اواخر نیز پیگیر آن بود. یکی از آن موارد، که با دغدغه‌ی کار در حوزه‌ی سیاست‌های رفتاری راه‌اندازی شد، «مرکز بینش‌های رفتاری ایران» است. جایی که با پیگیری و تعامل مستمر آقای محمدحسن ابراهیم‌کنی، با استاد شهید، بر مبنای همان منطق رشد شکل گرفت و توسعه یافت. آقای ابراهیم‌کنی بحث خود را این‌گونه آغاز کرد: «به قول روان‌شناس‌ها، ما انگار هنوز در مرحله‌ی انکار سوگ هستیم و نمی‌خواهیم باور کنیم چرا امروز دور هم جمع شده‌ایم؛ ای کاش دلیل دیگری برای جمع شدن داشتیم». او ادامه‌ی کلام خود را در دو محور پی گرفت و ابتدا از قصه‌ی تعامل‌شان با استاد شهید گفت؛ از سال ۱۴۰۰. جایی که از طریق یک پروژه با مرکز رشد یک همکاری شکل گرفت. آقای ابراهیم‌کنی بینش‌های رفتاری را در حقیقت نقطه‌ی ورود روانشناسی به سیاست‌گذاری دانست و گفت: «وقتی انتخاب کردیم در این حوزه کار کنیم، کسی به ما میدان نمی‌داد و به حرف و ایده گوش نمی‌کرد و به علت بی‌سابقه بودن موضوع، طبیعتاً یک مقاومتی در پرداخت به آن در کشور وجود داشت. در این میان دکتر مصباح‌الهدی باقری، یکی از افرادی بود که به ما کمک کرد و با اینکه هیچ‌وقت عضو مرکز رشد نبودیم، مثل همان بچه‌های مرکز رشد برای ما وقت می‌گذاشت و تکیه‌گاهی می‌کرد». محور دوم کلام آقای ابراهیم‌کنی، پیرامون یک واژه بود: «امید». او در این زمینه گفت «همگام کار در فضای اندیشه‌ورزی و سیاست‌گذاری، عوامل ناامید‌کننده، بسیار بیشتر از عوامل امیدوارکننده بر سر راه داری؛ از جمله خود افراد ناهمراه، ساختارهای غیرمنعطف، بروکراسی و غیره. اما وقتی با دکتر باقری می‌نشستی، با «امید» از کنارش بر می‌خواستی. برای همین، شهید مصباح‌الهدی باقری برای ما، مظهر امید و امیدواری بود».او از آخرین دیدارش با دکتر هم این‌گونه سخن گفت که چند روز پیش از حوادث دی‌ماه، خدمت ایشان رسیدم که حال و احوالی کنیم و گزارشی از پیش‌رفت کارها بدهم. ایشان در آن جلسه کمی شاکی بود و به من گفت «فلانی! یه سِریا یه نیمچه عقلی هم برای ما درنظر نمی‌گیرن، میگن چرا باقری کل عمرشو داره توی این راه صرف می‌کنه؟ با خودشون نمی‌گن شاید طرف با یه دودوتا چهارتایی داره این کار رو می‌کنه… ولی من اگر مطمئن نبودم که انتهای این راه شهادته، اینجا نمی‌موندم». و ادامه داد: «من به خاطر ندارم در این چند سال دکتر باقری درباره شهادت صحبتی کرده باشند و خب آن موقع هم خیلی برایم پررنگ نبود، ولی انگار خود ایشان چیزهایی می‌دانستند که آن حرف را زدند».لینک مطالعۀ کامل گزارش مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله | تلگرام۱۳
#کتاب | هم‌اکنون کتاب بینش‌های رفتاری را در «طاقچه» مطالعه کنید. ازین‌‌پس علاقه‌مندان به کتاب «بینش‌های رفتاری» می‌توانند از طریق برنامۀ طاقچه اقدام به تهیۀ نسخه الکترونیکی کتاب کنند.برای تهیۀ نسخۀ فیزیکی کتاب نیز می‌توانید از طریق مدیر کانال و یا سایر روش‌های خرید حضوری و مجازی اقدام کنید.#کتاب_بینش‌های_رفتاری
مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله | تلگرام۱۱۱
#یادداشت‌ها | «از قصد تا عمل: چگونه موانع روان‌شناختی استفاده از حملونقل عمومی را از بین ببریم؟»نویسنده: سیده نرگس حسینی؛ کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی دانشگاه الزهرا امروزه مواردی چون ترافیک، آلودگی هوا و مصرف بالای سوخت از جمله چالش‌های جدی گریبان‌گیر شهرهای بزرگ به حساب می‌آیند. این مسائل موجب تلاش برنامه‌ریزان شهری برای ترغیب مردم به‌سمت استفادۀ بیشتر از حملونقل عمومی می‌شوند؛ اما این تغییر رفتار به راحتی ممکن نبوده و با موانع جدی روبروست.در هر تغییر رفتار عمومی، گروه‌های مختلفی مورد هدف قرار می‌گیرند که هرکدام نیازهای مخصوص خود را دارند و الزاماً مداخله‌ای که بر روی یک گروه کارآمد است، بر روی گروه‌های دیگر عملکرد مشابهی ندارد. بنابراین شناخت مخاطبان و نیازهای آنها از الزامات مهم هر مداخله‌ای محسوب می‌شود؛ هر چقدر مخاطبان دقیق‌تر شناخته شوند و خوشه‌بندی درستی از آنها انجام شود، احتمال اثرگذاری مداخلات برای تغییر رفتار بیشتر می‌شود.یکی از خوشه‌ها -که در عموم مسائل و به‌ویژه در مسئلۀ افزایش استفاده از حملونقل عمومی وجود دارد- شامل افرادی می‌شود که نگرش مثبتی به موضوع دارند، اما در عمل رفتار مطلوب را انجام نمی‌دهند؛ برای غلبه بر این وضعیت که از آن به «شکاف میان قصد و عمل» تعبیر می‌شود، می‌توان از اصول «بینش‌های رفتاری» و مداخله‌های پیشنهادی آن بهره برد. به‌عنوان مثال، گروهی از مردم را در نظر بگیرید که به استفاده از خودروی شخصی عادت کرده‌اند. «قدرت عادت» را به‌خصوص در مسئله‌ای مانند حملونقل نباید دست‌کم گرفت. پیش‌نیاز تغییر رفتار این گروه، شکستن عادت‌های قدیمی است. به عنوان مثال ارائۀ چند بلیت سفر رایگان با حملونقل عمومی، در زمان‌هایی که تغییر بزرگی در زندگی این افراد رخ داده (مانند تغییر محل کار یا سکونت)، می‌تواند با ایجاد تجربه‌ای شیرین برای فرد، در عادت‌های قبلی خلل ایجاد کند. یا در اقدامی دیگر می‌توان با بازطراحی نرم افزارهای مسیریابی، در روزهای بسیار شلوغ شهر، کاربران را به اسنفاده از وسیلۀ حملونقل عمومی تشویق کرد.گروه دیگری از افراد ممکن است متاثر از هنجارهای اجتماعی رفتارهای خود را شکل دهند؛ به‌عنوان مثال، ممکن است آنها تصور کنند عموم مردم از خودروی شخصی استفاده می‌کنند یا استفاده از خودروی شخصی را درست‌تر و بهتر از استفاده از حملونقل عمومی می‌دانند. برای چنین گروهی، تلنگرهای هنجاری با این مضمون که اکثر همتایان آنها از حملونقل عمومی استفاده می‌کنند، کارآمد خواهد بود. از این رو برنامه‌ریزان شهری می‌توانند با یک پیام ساده اما به‌موقع و به‌شکل صحیح به اندازۀ ارتقا زیرساخت‌ها (برای کاهش زمان سفر) بر این دسته مخاطبان اثر بگذارند.گروهی دیگر نیز زیان‌های استفاده از خودروی شخصی را حداقلی و فواید آن را حداکثری ارزیابی می‌کنند؛ چرا که مضرات استفاده از خودرو پنهان شده است. در چنین مواردی پیام‌هایی با محتوای زیان‌های پنهان استفاده از خودرو شخصی، به‌خصوص با توجه به زیان‌گریزی انسان‌ها، کمک‌کننده خواهد بود. این راهبرد بر تغییر احساسات عمیق و ریشه‌دار افراد نسبت به رانندگی با خودروی شخصی اثرگذار است که با مفاهیمی مانند «جایگاه اجتماعی» و «راحتی» گره خورده است.بنابراین خوشه‌بندی دقیق مخاطبین از منظر موانع روان‌شناختی موثر بر تصمیم جابجایی درون‌شهری، می‌تواند به اتخاذ راهبرد متناسب برای ترغیب به استفاده از حملونقل عمومی کمک کند. مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله I تلگرام۶
#تازه‌هایBI | در تقاطع علوم رفتاری و سیاست‌گذاری؛ نگاهی به تازه‌ترین شمارۀ مجلۀ Behavioral Science & Policy (BSP)بخش دومدر بخش دوم بازتاب مطالب و مقالات تازه‌ترین شمارهٔ مجلهٔ علوم رفتاری و سیاست‌گذاری (BSP) و با تاکید مجدد به اهمیت این مجله در زیست‌بوم جهانی بینش‌های رفتاری، به ادامهٔ توضیحات می‌پردازیم. مقالهٔ چهارم این مجله زاویهٔ دیگری از یک مسئلهٔ اجتماعی را بررسی می‌کند. در موضوع اعتماد میان پلیس و مردم، نویسندگان استدلال می‌کنند که رابطه پلیس و مردم را نباید فقط از زاویه اعتماد مردم به پلیس دید؛ اعتماد پلیس به مردم نیز بخش مهمی از این رابطه است. بنابراین، برای درک کامل‌تر این رابطه و راه‌های بهبود آن، باید نگرانی‌های مربوطه را در هر دو سوی رابطه مورد توجه قرار گیرد.در ادامه، مجله یک نمونه از کاربرد علوم رفتاری در حوزه سلامت ارائه می‌دهد. این مقاله به مسئله استفاده از خدمات مراقبت از مادران در نیجریه می‌پردازد و یافته‌های یک آزمایش میدانی را ارائه می‌کند که هدف آن افزایش استفاده از مراقبت‌های دوران بارداری و خدمات زایمان توسط نیروی متخصص بوده است.آخرین مقالهٔ این شماره نیز مرتبط با مسئله کیفیت روابط و طول عمر است. در این مقاله، نویسندگان با استفاده از داده‌های طولی مطالعهٔ MIDUS بررسی کرده‌اند که کیفیت روابط دوستانه و خانوادگی صمیمی تا چه اندازه می‌تواند با زمان مرگ در طول عمر مرتبط باشد.در مجموع، این شماره از مجله مجموعه‌ای از موضوعات متنوع را کنار هم قرار داده است. این موضوعات اگرچه در ظاهر از یکدیگر فاصله دارند، اما یک هدف مشترک دارند : تلاش برای استفاده از پژوهش‌های علوم رفتاری برای فهم بهتر مسائل واقعی و طراحی پاسخ‌هایی که بتوانند در عمل به کار بیایند. مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله I تلگرام
#کتاب | برشی از کتاب «بینش‌های رفتاری» قدرت منبع پیام؛ چرا گاهی پیام‌های ما مؤثر نیستند؟ همان‌گونه که تغییر ساختار پیام می‌تواند به افزایش تأثیرگذاری آن منجر شود، تغییر منبع پیام نیز اثرگذار است. برای نمونه مجموعهٔ مطالعاتی در ایالات متحده تأثیر پیام‌های قدردانیِ دریافتی از سوی ذی‌نفعان یک محصول یا خدمت را با پیام مدیر شرکت، بر بازدهی عملکرد کارمندان مقایسه کردند. نتایج نشان داد زمانی که صحبت از نتایج مثبت و سودمندی یک کار در میان است، پیام‌هایی که از سوی مشتریان باشد، به نسبت پیام‌های مدیر، تاثیر بیشتری بر عملکرد و کارآمدی کارمندان دارد.اثر منبع پیام روی میزان کمک به خیریه‌ها، ترک دخانیات و همکاری با احکام دادگاه‌ها نیز مشاهده شده است. در نهایت نباید از تأثیر زمان ارسال پیام نیز غافل شد؛ چراکه بیشتر از چیزی که فکر می‌کنیم تاثیرگذار است.
برای مطالعه کامل این مطالعه موردی و سایر نمونه‌های کاربرد بینش‌های رفتاری، می‌توانید نسخۀ فیزیکی یا الکترونیک (طاقچه) کتاب را تهیه کنید. برای آشنایی بیشتر با کتاب بینش‌های رفتاری و تمام روش‌های تهیۀ آن، اینجا کلیک کنید.#کتاب_بینش‌های_رفتاری
مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله | تلگرام۶
#کتاب | تخفیف ویژه خرید گروهی «کتاب بینش‌های رفتاری» به مناسبت آغاز سال تحصیلی جدید با آغاز سال تحصیلی جدید، فرصتی ویژه برای اساتید دانشگاه، انجمن‌های علمی و تشکل‌های دانشجویی فراهم شده است تا کتاب بینش‌های رفتاری را با تخفیف‌های پلکانی تا سقف ۴۰٪ و با ارسال رایگان تهیه کنند. چرا خرید گروهی؟ بهره‌مندی از تخفیف بیشتر متناسب با تعداد کتاب‌های خریداری‌شده امکان تهیه کتاب برای دانشجویان کلاس، اعضای انجمن‌های علمی، تشکل‌های دانشجویی و گروه‌های دانشگاهی فرصتی برای معرفی و ترویج دانش بینش‌های رفتاری در محیط‌های دانشگاهی ارسال رایگان سفارش‌های گروهی برای اطلاع از شرایط تخفیف پلکانی و ثبت سفارش گروهی، می‌توانید به مدیر کانال پیام دهید.#کتاب_بینش‌های_رفتاری
مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله | تلگرام۵۱
#یادداشت‌ها | «از مسیریابی تا تاب‌آوری؛ سکوهای خدمات شهری چگونه می‌توانند به همکاری جمعی در بحران کمک کنند؟»نویسنده: حورا محمدی؛ کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی دانشگاه تهرانتابآوری در بحران فقط به توانایی فرد برای سازگاری با شرایط دشوار وابسته نیست، بلکه بخشی از آن به ظرفیت جمعی جامعه مربوط می‌شود؛ اینکه افراد تا چه اندازه خود را بخشی از یک گروه مشترک می‌دانند و برای مواجهه با مسائل مشترک به یکدیگر اعتماد دارند و همکاری می‌کنند. پژوهش‌های مبتنی بر نظریه هویت اجتماعی نشان داده‌اند که شکل‌گیری هویت مشترک در شرایط بحران می‌تواند با همبستگی و حمایت اجتماعی ارتباط داشته باشد.این موضوع برای طراحی خدمات شهری و سکوهای ارائه‌دهندۀ این خدمات نیز اهمیت دارد. این طراحی در عین اینکه می‌تواند ابزاری برای انتخاب مسیر بهتر یا دریافت یک خدمت باشد، می‌بایست شرایطی فراهم کند تا شهروندان در موقعیت‌های دشوار، از وضعیت یکدیگر بهتر آگاه شوند و برای حل مسائل با هماهنگی بیشتری عمل کنند. البته افزودن یک قابلیت به‌تنهایی به معنای شکل‌گیری اعتماد یا همکاری نیست؛ بلکه طراحی آن باید به‌نحوی باشد که باعث تسهیل رفتارهای تاب‌آور شود.نخستین ایده، بازطراحی شیوه اطلاع‌رسانی در شرایط بحرانی است. در توصیه‌های مبتنی بر رویکرد هویت اجتماعی در مدیریت بحران، بر اهمیت ارائه اطلاعات صادقانه و به‌موقع و حفظ ارتباط با مردم تأکید شده است، چراکه ارتباطات مؤثر می‌توانند به شکل‌گیری هویت مشترک و اعتماد اجتماعی کمک کنند.برای مثال، برنامه‌های مسیریابی مانند نشان می‌توانند در کنار نمایش مسیرهای مسدود و جایگزین، اطلاعات تائید‌شده‌ای دربارهٔ اختلالات موجود در خدمات شهری و زمان آخرین به‌روزرسانی نشان داده و مسیرهایی برای گردآوری و تحلیل اطلاعات مردمی فراهم سازند. ارائۀ اطلاعات دربارۀ موارد مبهم و ایجاد مسیر ارتباطی برای دریافت نظرات مردم، می‌تواند از سردرگمی ناشی از نقص اطلاعات بکاهد.اما تاب‌آوری جمعی صرفا به آگاهی از وضعیت محدود نمی‌شود. در بسیاری از بحران‌ها افراد به خدماتی نیاز دارند که تأمین آنها از طریق شکل‌گیری شبکه‌های محلی آسان‌تر است؛ سالمندی که امکان خروج از خانه ندارد یا خانواده‌ای که برای تهیه اقلام ضروری با مشکل روبه‌رو شده‌اند، از این قبیل مواردند.مطالعات مربوط به بحران‌ها نشان داده‌اند که هویت مشترک و حمایت اجتماعی با ابراز حمایت نسبت به دیگران ارتباط دارند. به بیان دیگر، افراد در شرایط دشوار لزوماً فقط به دنبال نجات خود نیستند و ممکن است همکاری و همبستگی بیشتری میان آنها برای نجات افراد حاضر در یک موقعیت بحرانی شکل بگیرد. بر همین اساس، می‌توان پیشنهاد کرد که بسترهای خدمات شهری امکان ثبت درخواست کمک و اعلام آمادگی داوطلبان را فراهم کنند؛ سازمان‌دهی افرادی که در پویش مردمی جان‌فدا ثبت‌نام کرده‌اند، نمونهٔ خوبی از پیاده‌سازی این موضوع است.در نهایت شفافیت دربارۀ نحوۀ توزیع منابع و اولویت‌بندی درخواست‌ها نیز اهمیت دارد. در زمان محدودیت منابع، توضیح روشن دلایل تصمیم‌گیری می‌تواند به مردم در درک منطق تخصیص خدمات کمک کند. در مقابل، احساس تبعیض یا نادیده‌گرفته‌شدن نیازهای برخی گروه‌ها، می‌تواند به اعتماد و احساس تعلق آسیب بزند. بنابراین، طراحی تاب‌آور باید علاوه‌بر سرعت ارائه خدمات، به دسترسی منصفانه و پاسخ‌گویی نیز توجه داشته باشد.#تاب‌آوری_جمعی
مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله | تلگرام۱۴۱
#اطلاعیه_نشست | گعدهٔ کتاب، آنچه میان سطرها میگذردبا محوریت کتاب بینش‌های رفتاری با حضور مترجم کتاب: - محمدحسن ابراهیم کنیمدیرعامل مرکز بینش‌های رفتاری ایران سه‌شنبه، ۱۹ آبان ۱۴۰۵ ساعت ۱۳ میدان آرژانتین، نبش خیابان الوند، مجتمع تجاری بهاران، فروشگاه و نمایشگاه دائمی کتاب‌های مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهری تهران #کتاب_بینش‌های_رفتاری
مرکز بینش‌های رفتاری ایران در وب I بله | تلگرام۵