بازارسال شده از پژوهشکده مطالعات راهبردی
چرا نباید در تحلیل سیاست خارجی و امنیّت ملّی از روش SWOT استفاده کرد؟
سالار سیفالدینی ،دکترای جغرافیای سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس
روش سوات، که به عنوان ابزاری برای برنامهریزی بنگاههای اقتصادی طراحی شده، بهتدریج در حال تبدیل شدن به یکی از رایجترین چارچوبهای تحلیل در حوزه سیاست خارجی و امنیّت ملّی ایران است. اما این رویه، بازتاب سادهسازی بوروکراتیک مسائل پیچیده است زیرا سرشت سیاست و امنیّت، برخلاف محیط تجاری که نسبتاً پایدار است با تحلیل رابطۀ نیروها، تعارض ارادهها و کنش متقابل خصمانه تعریف میشود؛ اما سوات جهان را به یک جدول ایستا و چهارخانه فروکاسته و از فهم این پویایی ناتوان است.
سوات، با همسطح نشاندن قوت، ضعف، فرصت و تهدید بدون هیچ سلسلهمراتبی از اهمیت، تحلیلگر را در وضعیت «تعلیق تصمیم» قرار میدهد و تصمیمگیر بهجای انتخاب قاطع در لحظۀ بحرانی، در فهرستی از عوامل هموزن باقی میماند و این تعلیق، خود به یک ریسک استراتژیک مستقل بدل میشود. یک تهدید کوچک اما فعّال میتواند چندین «فرصت» بزرگ اما بالقوه را بیاثر کند. از سوی دیگر تهدیدها و ضعفها میتوانند آثار برگشتناپذیر داشته باشند، در حالی که فرصتها اغلب کوتاه، مشروط و حتی خیالی هستند.
چند ضعف روششناختی مشخص هم در این روش وجود دارد؛ از جمله ناتوانی سوات در نمایش عدمتقارن میان تهدید و فرصت، حذف بُعد زمان و پویایی سیاست، نادیدهگرفتن دشمن بهعنوان فاعلی هوشمند و سازگارشونده، جایگزینی تحلیل واقعی با توصیف ساده، ایجاد توهم کنترل، و کارکرد صرفاً نمایشی آن در القای ظاهر علمی به گزارشهای سیاستی.
تجربهی نهادهای امنیتی مانند ناتو و جامعۀ اطلاعاتی آمریکا -که آن را حتی در فهرست تکنیکهای معتبر خود جای نمیدهند- گواه این ادعاست که سوات دستگاه نظری معتبری برای تحلیل ژئوپلیتیک و امنیّت ملّی نیست. این نهادها بهجای سوات از ابزارهایی چون شفافسازی مسئله، بررسی فرضهای پنهان، تحلیل فرضیههای رقیب، سناریونویسی، تیم قرمز، بازیسازی تصمیم، و تحلیل آیندهنگر استراتژیک بهره میگیرند؛ روشهایی که تعارض، عدمقطعیت، فریب و کنش متقابل را در متن تحلیل مینشانند، نه در حاشیۀ یک جدول سادهسازی شده.
نقد سوات بهمعنای طرد کامل هر نوع نگاه فهرستمحور به منابع و آسیبپذیریها نیست. مسئله این است که چنین فهرستی، اگر بهتنهایی و بدون اتصال به سازوکارهای رقابت فرضیهای، سناریوسازی و آزمون تصمیم بهکار رود، بیش از آنکه به فهم بینجامد، به توهم فهم منتهی میشود. بهبیان دیگر، سوات میتواند در بهترین حالت نقطۀ آغاز یک جمعآوری دادۀ اولیه باشد، اما هرگز نمیتواند جایگزین چارچوبی شود که وظیفۀ آن، تبدیل دادههای پراکنده به داوری استراتژیک مسئولانه است.
نتیجه و توصیه برای دستگاه تصمیمسازی در امنیت ملّی این است که سوات را باید کنار گذاشت یا در بهترین حالت به ابزاری حاشیهای و غیرتصمیمساز برای جمعآوری دادۀ اولیه محدود کّرد. گرچه نمیتوان گفت که سوات «بیفایده» است اما مسئله این است که این روش در حوزه امنیت، گمراهکننده است. زیرا امنیّت ملّی با جدول چهارخانه اداره نمیشود بلکه با نگاه رئالیستی به سرشت سیاست، تحلیل رابطۀ دائماً دگرگون شونده نیروها و فهم منطق مناسبات قدرت توضیح داده میشود.
پینوشت: این یادداشت خلاصهای است از مقالهای که با همین عنوان در ماهنگار دیدهبان امنیت ملی، شمارۀ 164(تیرماه 1405) به زودی منتشر خواهد شد.
@riss1404
سالار سیفالدینی ،دکترای جغرافیای سیاسی از دانشگاه تربیت مدرسروش سوات، که به عنوان ابزاری برای برنامهریزی بنگاههای اقتصادی طراحی شده، بهتدریج در حال تبدیل شدن به یکی از رایجترین چارچوبهای تحلیل در حوزه سیاست خارجی و امنیّت ملّی ایران است. اما این رویه، بازتاب سادهسازی بوروکراتیک مسائل پیچیده است زیرا سرشت سیاست و امنیّت، برخلاف محیط تجاری که نسبتاً پایدار است با تحلیل رابطۀ نیروها، تعارض ارادهها و کنش متقابل خصمانه تعریف میشود؛ اما سوات جهان را به یک جدول ایستا و چهارخانه فروکاسته و از فهم این پویایی ناتوان است.
سوات، با همسطح نشاندن قوت، ضعف، فرصت و تهدید بدون هیچ سلسلهمراتبی از اهمیت، تحلیلگر را در وضعیت «تعلیق تصمیم» قرار میدهد و تصمیمگیر بهجای انتخاب قاطع در لحظۀ بحرانی، در فهرستی از عوامل هموزن باقی میماند و این تعلیق، خود به یک ریسک استراتژیک مستقل بدل میشود. یک تهدید کوچک اما فعّال میتواند چندین «فرصت» بزرگ اما بالقوه را بیاثر کند. از سوی دیگر تهدیدها و ضعفها میتوانند آثار برگشتناپذیر داشته باشند، در حالی که فرصتها اغلب کوتاه، مشروط و حتی خیالی هستند.
چند ضعف روششناختی مشخص هم در این روش وجود دارد؛ از جمله ناتوانی سوات در نمایش عدمتقارن میان تهدید و فرصت، حذف بُعد زمان و پویایی سیاست، نادیدهگرفتن دشمن بهعنوان فاعلی هوشمند و سازگارشونده، جایگزینی تحلیل واقعی با توصیف ساده، ایجاد توهم کنترل، و کارکرد صرفاً نمایشی آن در القای ظاهر علمی به گزارشهای سیاستی.
تجربهی نهادهای امنیتی مانند ناتو و جامعۀ اطلاعاتی آمریکا -که آن را حتی در فهرست تکنیکهای معتبر خود جای نمیدهند- گواه این ادعاست که سوات دستگاه نظری معتبری برای تحلیل ژئوپلیتیک و امنیّت ملّی نیست. این نهادها بهجای سوات از ابزارهایی چون شفافسازی مسئله، بررسی فرضهای پنهان، تحلیل فرضیههای رقیب، سناریونویسی، تیم قرمز، بازیسازی تصمیم، و تحلیل آیندهنگر استراتژیک بهره میگیرند؛ روشهایی که تعارض، عدمقطعیت، فریب و کنش متقابل را در متن تحلیل مینشانند، نه در حاشیۀ یک جدول سادهسازی شده.
نقد سوات بهمعنای طرد کامل هر نوع نگاه فهرستمحور به منابع و آسیبپذیریها نیست. مسئله این است که چنین فهرستی، اگر بهتنهایی و بدون اتصال به سازوکارهای رقابت فرضیهای، سناریوسازی و آزمون تصمیم بهکار رود، بیش از آنکه به فهم بینجامد، به توهم فهم منتهی میشود. بهبیان دیگر، سوات میتواند در بهترین حالت نقطۀ آغاز یک جمعآوری دادۀ اولیه باشد، اما هرگز نمیتواند جایگزین چارچوبی شود که وظیفۀ آن، تبدیل دادههای پراکنده به داوری استراتژیک مسئولانه است.
نتیجه و توصیه برای دستگاه تصمیمسازی در امنیت ملّی این است که سوات را باید کنار گذاشت یا در بهترین حالت به ابزاری حاشیهای و غیرتصمیمساز برای جمعآوری دادۀ اولیه محدود کّرد. گرچه نمیتوان گفت که سوات «بیفایده» است اما مسئله این است که این روش در حوزه امنیت، گمراهکننده است. زیرا امنیّت ملّی با جدول چهارخانه اداره نمیشود بلکه با نگاه رئالیستی به سرشت سیاست، تحلیل رابطۀ دائماً دگرگون شونده نیروها و فهم منطق مناسبات قدرت توضیح داده میشود.پینوشت: این یادداشت خلاصهای است از مقالهای که با همین عنوان در ماهنگار دیدهبان امنیت ملی، شمارۀ 164(تیرماه 1405) به زودی منتشر خواهد شد.
@riss1404
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم میکند:️اطلاعات و سیاست، مقدمهای بر یک رابطه راهبردی️رابطهٔ اطلاعات و سیاست را میتوان به همنشینی پزشک متخصص با بیماری بدحال تشبیه کرد. پزشک (جامعهٔ اطلاعاتی) با بهرهگیری از آزمایشها و تحلیلهای دقیق، تصویری شفاف از وضعیت بیمار (کشور) ارائه میدهد، اما بیمار (سیاستگذار) است که تصمیم نهایی را میگیرد. در این میان، گاه بیمار چنان درگیر نگرانی است که توصیهٔ پزشک را تحریفشده میبیند یا فقط آنچه را برمیگزیند که با خواستهاش همخوانی دارد. این همان نقطهٔ تلاقی آسیبزای سیاستزدگی است، جایی که مصلحتاندیشی، جای حقایق عینی را میگیرد و تصمیمگیری از مسیر علمی و براساس داده های دقیق خارج میشود.برخلاف تصور رایج، اطلاعات در عمل یکی از شرکای سیاست محسوب میشود و متغیری وابسته به بستر سیاسی، فرهنگی و نهادی هر کشور است. همین وابستگی ساختاری، رابطهٔ اطلاعات و سیاست را به یکی از حساسترین روابط در عرصهٔ کشورداری تبدیل کرده است.اطلاعات؛ چشمهای تیزبین، نه مغزِ تصمیمگیرندهدر ادبیات کلاسیک اطلاعاتی، تشبیه معروفی وجود دارد که اطلاعات را چشم و گوش شاه مینامد، اما هرگز قلب و مغز و دست و پای او نمیداند. در حکایتی تاریخی از دوران صفویه، شاه عباس بزرگ شبکهای از خبرچینان ماهر داشت که از هر تحرکی آگاهش میکردند. با این حال، شاه در یک مقطع حساس بهجای مشورت با وزیران، صرفاً به گزارشهای جاسوسان اکتفا کرد و تصمیم به لشکرکشی شتابزده گرفت. نتیجه، شکستی سنگین بود. جاسوسان، چشم و گوشی بینقص بودند، اما نبود مغز مدبّر در کنار این چشمها، فاجعه را اجتنابناپذیر کرد.شِرمن کنت، از بنیانگذاران تحلیل اطلاعاتی مدرن، هشدار میدهد که اگر اطلاعات بخواهد صرفاً بهدنبال تأثیرگذاری بر سیاست باشد، ممکن است به صدایی دیگر در کنار سایر صداهای سیاسی تبدیل شود و در نهایت، هیچ تأثیری بر تصمیم نهایی نداشته باشد. وظیفهٔ اصلی اطلاعات، کاهش ابهام و روشنکردن فضای تصمیمگیری است، نه پر کردن جای خالی سیاستگذار.اطلاعات؛ بُعد گمشده شناخت بشریاطلاعات، بُعد گمشدهٔ شناخت بشری در عصر مدرن است. نادیدهگرفتن نقش آن در تاریخ، سیاست و روابط بینالملل، بسیاری از تحلیلهای ما را ناقص ساخته است. اما اطلاعات بهخودیخود موجودیت ندارد و همواره وابسته به بستر سیاست است. اطلاعات، شریک کوچک سیاست است، وظیفهٔ آن هشدار و توصیه است، اما عمل به این توصیهها، در اختیارِ سیاستگذار است. پنهانکاری ذاتی فعالیتهای اطلاعاتی و بیمیلی دولتها به افشای آرشیوها، باعث شده که اطلاعات همچنان در هالهای از ابهام بماند. باوجود ورود تدریجی مطالعات اطلاعاتی به دانشگاهها در غرب، هنوز در بسیاری از کشورها نگاهی تردیدآمیز به این نهادها وجود دارد؛ درحالیکه اطلاعات، بخش جداییناپذیر زندگی مدرن است.دوگانگی کارکرد اطلاعاتاطلاعات در نظامهای مردمسالار، نقشی مستقل و تحلیلی دارد و حقایق را بیپیرایه به سیاستگذاران میرساند. اما در نظامهای خودکامه، به ابزاری برای سرکوب و تحکیم قدرت تبدیل میشود. آلن وورست میگوید: هیچ چیز برای مردمسالاری خطرناکتر از آن نیست که سازمان اطلاعاتی، ابزار دست دولت شود. اطلاعات به مخفیکاری نیاز دارد، اما این مخفیکاری نباید به معنای فرار از پاسخگویی باشد.راهکارهای نهادینهسازیچهار راهکار اساسی وجود دارد: استقلال سازمانی (رهایی از مصالح جناحی) شفافیت و نظارت مردمسالارانه (از طریق نهادهای ناظرِ مستقل)آموزش و فرهنگسازی عمومی (ورود جدی مطالعات اطلاعاتی به دانشگاهها)فرهنگ برخورد حرفهای با خطا (پذیرش خطا، نشانهٔ بلوغ نظام اطلاعاتی).جمعبندیاطلاعات و سیاست، جداییناپذیر اما پرتنشاند. اطلاعات، چشمهای بینایی است که واقعیت را میبیند، اما سیاستگذار است که باید با آن تصمیم بگیرد. سیاستزدگی، جذام اطلاعات است و آن را از کارایی میاندازد. راه گریز، استقلال سازمانی، نظارت شفاف و فرهنگ پذیرش خطاست. نه اطلاعات راهحل جادویی است و نه سیاست، شر مطلق؛ آنچه سرنوشتساز است، مدیریت هوشمندانهٔ این همنشینی اجباری است که میتواند کشورداری مدرن و روابط سیاسی داخلی و خارجی را در مسیر درست هدایت کند .#اطلاعات
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا۵
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم میکند: انتشار ترجمه مقاله «مقابله با اشکال جدید افراطگرایی»، منتشرشده توسط مؤسسه رند اروپا (RAND Europe)مترجم: علیرضا آلبویهتحولات فناورانه، گسترش پلتفرمهای دیجیتال و تغییر الگوهای ارتباطی، چشمانداز افراطگرایی معاصر را پیچیدهتر از گذشته کرده است. مقاله «مقابله با اشکال جدید افراطگرایی» با بررسی نقش فضای مجازی، هوش مصنوعی، الگوریتمها، بازیهای آنلاین، نظریههای توطئه و فناوریهای نوین، به تحلیل شیوههای جدید تولید، انتشار و تقویت روایتهای افراطگرایانه میپردازد.
در این ترجمه، تلاش شده است ابعاد مختلف این پدیده، از رادیکالشدن آنلاین و بهرهگیری گروههای افراطی از فناوریهای نوظهور تا ضرورت توسعه راهکارهای پیشگیرانه، سواد دیجیتال و مداخلات ترکیبی آنلاین و آفلاین، در اختیار پژوهشگران، سیاستگذاران و علاقهمندان حوزه مطالعات امنیت، رسانه و فضای مجازی قرار گیرد.
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا۶هسته مطالعات اسلامی ایرانی امنیت هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم میکند: انتشار ترجمه مقاله «مقابله با اشکال جدید افراطگرایی»، منتشرشده توسط مؤسسه رند اروپا (RAND Europe) مترجم: علیرضا آلبویه تحولات فناورانه، گسترش پلتفرمهای دیجیتال و تغییر الگوهای ارتباطی، چشمانداز افراطگرایی معاصر را پیچیدهتر از گذشته کرده است. مقاله «مقابله با اشکال جدید افراطگرایی» با بررسی نقش فضای مجازی، هوش مصنوعی، الگوریتمها، بازیهای آنلاین، نظریههای توطئه و فناوریهای نوین، به تحلیل شیوههای جدید تولید، انتشار و تقویت روایتهای افراطگرایانه میپردازد. در این ترجمه، تلاش شده است ابعاد مختلف این پدیده، از رادیکالشدن آنلاین و بهرهگیری گروههای افراطی از فناوریهای نوظهور تا ضرورت توسعه راهکارهای پیشگیرانه، سواد دیجیتال و مداخلات ترکیبی آنلاین و آفلاین، در اختیار پژوهشگران، سیاستگذاران و علاقهمندان حوزه مطالعات امنیت، رسانه و فضای مجازی قرار گیرد. هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم میکند: انتشار ترجمه مقاله «مقابله با اشکال جدید افراطگرایی»، منتشرشده توسط مؤسسه رند اروپا (RAND Europe) مترجم: علیرضا آلبویه تحولات فناورانه، گسترش پلتفرمهای دیجیتال و تغییر الگوهای ارتباطی، چشمانداز افراطگرایی معاصر را پیچیدهتر از گذشته کرده است. مقاله «مقابله با اشکال جدید افراطگرایی» با بررسی نقش فضای مجازی، هوش مصنوعی، الگوریتمها، بازیهای آنلاین، نظریههای توطئه و فناوریهای نوین، به تحلیل شیوههای جدید تولید، انتشار و تقویت روایتهای افراطگرایانه میپردازد. در این ترجمه، تلاش شده است ابعاد مختلف این پدیده، از رادیکالشدن آنلاین و بهرهگیری گروههای افراطی از فناوریهای نوظهور تا ضرورت توسعه راهکارهای پیشگیرانه، سواد دیجیتال و مداخلات ترکیبی آنلاین و آفلاین، در اختیار پژوهشگران، سیاستگذاران و علاقهمندان حوزه مطالعات امنیت، رسانه و فضای مجازی قرار گیرد. هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتاترجمه مقاله مقابله با اشکال جدید افراط گرایی.pdf
۱.۴۱ مگابایت
۵
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم میکند:️چرخه اطلاعات (intelligence cycle): چگونه دادههای خام به اطلاعات تبدیل میشوند؟️اطلاعات، به دادهها و اخباری گفته میشود که روابط مشخصی دارند، حول موضوع مشخصی هستند، سازماندهی و تحلیل شده هستند. محمولهای گفته شده، شاخصههای تفاوت اطلاعات با داده و اخبار است. دادهها اشکال، کلمات و ارقام بدون چهارچوب و رابطه هستند. بدن انسان به غذایی قابلهضم نیاز دارد، همینطور سیاستگذاران به دادههای طبقهبندی و تحلیل شده نیاز دارند تا سیاستگذاری در موضوع های مختلف را انجام دهند. اطلاعات چشم نظام سیاسی است و بدون آن سیاست ها میتوانند نابودی جکومت را به دنبال داشته باشند. اما چگونه دادههای خام در سازمانهای اطلاعاتی به اطلاعات تبدیل میشوند؟ برای پاسخ به این پرسش باید به چرخه اطلاعات بپردازیم. این چرخه از پنج مرحله تشکیل شده است: طرحریزی و برنامهریزی، جمعآوری، پردازش، تحلیل و تولید، توزیع اطلاعات.طرحریزی و برنامهریزی (planning & direction)موضوعات بسیار فراوانی پیرامون ما وجود دارد و نمیتوانیم به همه آنها بپردازیم. به همین دلیل سیاستمداران و سیاستگذاران باید نیازهای خود را مشخص کنند و بر اساس اولویت و اهمیت موضوعات، طرحریزی و برنامهریزی انجام میشود. این یعنی موضوع مورد بررسی پیدا شده است. برای مثال براندازی در مقطعی میتواند از موضوعات اطلاعاتی باشد.جمعآوری (collection)در این مرحله با استفاده از منابع و روشهای مختلف دادههای پنهان و آشکار حول موضوع جمعآوری میشوند. روشهای مختلفی برای جمعآوری داده وجود دارد که شامل osint (منابع آشکار)، humint(جمعآوری انسانی)، sigint(اطلاعات علائم)، gioint(دادههای فضای زمین) و masint(اندازهگیری و تعیین کیفیت) است. برای مثال دادههایی مثل حرکتها و فعالیتهای سلبریتی ها، گروه های مخالف و دشمنان درباره براندازی جمعآوری میشود.پردازش (processing)در این مرحله دادهها قابلاستفاده میشوند. فعالیتهایی از قبیل رمزگشایی، ترجمه، تفسیر عکس و... در این مرحله انجام میشود تا دادهها قابلدرک و مطالعه باشند. برای مثال نامهها ترجمه میشوند، سخنرانیهای گروههای مخالف ترجمه میشود و نمادهای اعتراضی تفسیر میشوند.تحلیل و تولید (analysis)در این مرحله تولید اطلاعات انجام میشود. یعنی ارتباط بین داده ها، طبقه بندی آنها، تفسیر و تحلیل آنها اتفاق میافتد. برای مثال با تحلیل سخنرانی ها، نامه ها، فراخوان ها، نماد های اعتراضی، فعالیت سلبریتی ها، درنهایت هدف و برنامه آنها درآمده و اقدامات آنها پیش بینی میشود.توزیع (dissemination)در این مرحله بسته اطلاعاتی که شامل دادههای طبقهبندیشده، تفسیر و تحلیل شده است به نهادهای مافوق و سیاستگذار تحویل داده میشود. برای مثال اطلاعات با موضوع براندازی به مراجع ذیربط داده میشود تا راهکارهای درست اخذ شود. معمولاً مرحلهای دیگر نیز دنبال میشود که بازخورد (feedback) نام دارد و در این مرحله از سوی مراجع مافوق و مشتریان بستههای اطلاعاتی برای بهبودبخشیدن به محصولات اطلاعاتی اقدام به بازخورد و اصلاح میکنند.جمعبندیبا این پنج مرحله میتوان موضوعی که تهدیدی امنیتی محسوب میشود را تحلیل و بررسی کرد و به تولید محصول اطلاعاتی اقدام کرد. باید توجه کرد که دادهها هیچ موقع طبقهبندی نشدهاند و دشمن برای اقدام ضداطلاعاتی، همیشه دادهها را با کمترین درز اطلاعاتی، بدون ربط و پیچیده و رمزگذاری شده استفاده میکند. به همین منظور چرخه اطلاعاتی ضرورت پیدا میکند و اهمیت مییابد.#اطلاعات
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا۵
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم میکند: ️ کارکردهای چهارگانه اطلاعات️اطلاعات دارای چهار کارکرد اصلی میباشد:جمع آوری،بررسی(تحلیل)،ضداطلاعات،اقدام پنهان.جمعآوریگردآوری پنهان داده ها و اخبار از روشهای انسانی،آشکار،فنی یا رسمی و هر طریق دیگر، به عبارتی هنر بدست آوردن اخبار و اطلاعات مورد نیاز یک سازمان از طریق منابع مختلف.این کارکرد،سنگ بنای فعالیت اطالعاتی است. پنج روش اصلی جمعآوری:OSINTاطلاعات منابع آشکار: اخبار قابل دسترس برای عموم، رادیو،تلویزیون،اینترنت،روزنامه ها (امروزه ۸۰ تا ۸۵ درصد اخبار از این روش تأمین میشود).مزایا: ارزان،در دسترس،سریع،کم خطر.معایب: انبوه اطلاعات،احتمال اطلاعات نادرست.HUMINTاطلاعات انسانی: اطلاعات بدست آمده از طریق منابع انسانی.مزایا: توانایی کشف نیت ها،نفوذ به عمق اهداف.معایب: خطر بالا،زمان بر،امکان دوبل شدن.SIGINTاطلاعات علائم: جمع آوری اخبار از داده های انتقالی،ارتباطی،الکترونیکی،تجهیزات خارجی.مزایا:طیف وسیع،دوربرد،دقیق.معایب: نیاز به رمزگشایی،حجم عظیم.GEOINTاطلاعات فضای زمین: اطلاعات تصویربرداری شده از فضای بالای زمین.مزایا: تصویری و قابل درک.معایب: نیاز به فناوری ویژه،گران.MASINTاطلاعات اندازه گیری و تعیین کیفیت: تحلیل های کمّی و کیفی از نشانه های فیزیکی اهداف و وقایع به منظور تعیین ویژگی ها و ماهیت آنها.مزایا: بسیار دقیق،مؤثر در فناوری های نظامی.معایب: گران،نیاز به مهارت ویژه.نکته: سازمانهای پیشرفته، اخبار را با تلفیق روش های مختلف جمعآوری میکنند. هر روش مانند قطعۀ یک پازل است و تحلیلگران با کنار هم قرار دادن آنها، تصویر کامل را به دست میآورند.بررسی (تحلیل)رکن فعالیت اطلاعاتی است و فرایند تبدیل تکه ها و اقلام خبری جمع آوری شده به چیزی که برای سیاستگذاران و فرماندهان نظامی قابل استفاده باشد.تحلیل روح اطلاعات یا قلب فرایند اطلاعاتی نامیده میشود.آرتور هالنیک از مدیران سابق سیا میگوید: تحلیل اطلاعات جذابترین بخش فرایند اطلاعاتی است؛ اما کمترین درک و شناسایی در مورد آن وجود دارد.نکته: هر تحلیلگر اطلاعاتی حرفه ای باید بتواند مهارت های یک تاریخدان، محقق ، روزنامه نگار و... را که بدان ها نیاز دارد در خود جمع و ترکیب کند.در سازمان های اطلاعاتی پنج نوع محصول اطلاعاتی برای مصرف کنندگان تولید می شود که هر کدام دارای آثار و تبعات خود می باشد:اطلاعات هشدار: اولین نوع محصولات اطلاعاتی هستند و خاصیت اصلی آنها هشدار دهی ست، مثل اینکه سیاستگذاران از سازمان های اطلاعاتی می خواهند حوادث آینده را پیشبینی کنند و به آنها گزارش دهند.اطلاعات جاری: اطلاعاتی هستند که به شکل روز مره ارائه می شوند و عمدتاً مربوط به اطلاعات پیشا بحرانی هستند.اطلاعات پایه: محصولی است که شامل تدوین داده های دایره المعارفی می شود و اغلب در مورد پژوهش در حوزه مسائل سیاست گذاری استفاده می شود.اطلاعات تخمینی: در گزارش ها تحلیلگران باید داده ها را تحلیل و ارزیابی کنند و بر اساس آن تحلیل ها نوعی قضاوت تخمینی انجام بدهند و پیشنهاد هایی نیز ارائه دهند.اطلاعات خام: به گزارش دهی ارزیابی نشده اطلاق می شود که فقط ماموران جمع آوری آن را ارزیابی می کنند و جزء محصولات عادی و روزمره اطلاعاتی محسوب می شوند.ضداطلاعاتاطلاعات جمعآوری شده و بررسی شده و اقداماتی که به منظور دفاع از یک کشور در مقابل اقدامات سازمان های اطلاعاتی حریف صورت میگیرد، به عبارتی ممانعت از دستیابی حریف به اطلاعاتی که به او برتری میدهد.حریف: فرد یا سازمانی که وظیه دفاع یا حفاظت از هدفی را برعهده دارد که علیه آن هدف فعالیت اطلاعاتی داریم.سه زیرشاخۀ ضداطلاعات:۱_حفاظت اطلاعات: سیاستها و اقدامات برای تأمین امنیت نیروی انسانی، تجهیزات، اسناد و مدارک و اماکن طبقه بندی شده.۲_ضدجاسوسی: اقدامات برای فهم روش های سازمان اطلاعاتی حریف و مختل کردن آن.۳_ضدبراندازی: اقدامات برای مقابله با تلاشهای براندازی نظام حاکم.نکته: عبارت های ضداطلاعات و حفاظت اطلاعات اغلب چنان قرین هستند که تمایز های میانشان نادیده گرفته میشود. از بعد نظری ضد اطلاعات شامل حوزه های حفاظت کارکنان، فیزیکی یا اطلاعاتی نمیشود و بنابر ساختار سازمان ها ونهاد ها وظایف متفاوتی دارند.#اطلاعات
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا۶بازارسال شده از پژوهشکده مطالعات راهبردی
دست برتر ایران در جنگ چهلروزه: عوامل سلبی و ایجابی
فرزاد پورسعید،عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات راهبردی
گزارش حاضر به تبیین و دستهبندی عوامل سلبی و ایجابی دست برتر ایران در جنگ چهلروزه از خلال خوانش و فهم متون و تحلیلهای راهبردی صاحبنظران و تحلیلگران آمریکایی و صهیونیستی در سه ماه گذشته پرداخته است. مقصود از عوامل سلبی، اشتباهات و ضعفها و آسیبپذیریهای آمریکا و اسرائیل در عرصههای نظامی و اطلاعاتی طی جنگ چهلروزه است که زمینهساز برتری ایران در آن مقطع زمانی شدند. عوامل ایجابی نیز شامل هوشمندیها و توانمندیهای جمهوری اسلامی در این جنگ میشود که اسباب فرصتیابی بهنگام و برتری ایران در جنگ مذکور را فراهم کردند.
غالب این تحلیلها و تحلیلگران، برتری ایران در جنگ را در سطح راهبردی ارزیابی کرده و آن را به منزله شکست راهبردی آمریکا دانستهاند. در مقابل، برخی نیز گرچه به دست برتر ایران در جنگ اذعان دارند، اما آن را تاکتیکی دانسته و معتقدند ایران در چشمانداز بلندمدت و راهبردی کامیاب نبوده است.
مطالعۀ حداقل ده مقاله و گزارش راهبردی منتشرشده در نشریات و دیدارگاههای بنام آمریکایی و اسرائیلی نشان میدهد که در یک دستهبندی کلی، میتوان به دو عامل سلبی و دو عامل ایجابی به عنوان عوامل شکلگیری برتری ایران اشاره کرد. عوامل سلبی عبارتند از: نخست، ناکامی جامعۀ اطلاعاتی آمریکا در تأثیرگذاری بر سیاستگذاریها و تصمیمگیریهای راهبردی کاخ سفید و در رأس آن، رئیس جمهور آمریکا و در واقع، نادیدهانگاری تحلیلها و هشدارهای جامعۀ مذکور از سوی ترامپ؛ و دوم، نبود راهبرد مشخص و منسجم برای دستیابی به اهداف جنگ از سوی متجاوزین و تکیۀ صرف بر قدرت آتش و تصور برتری نظامی برای پیشبرد مقاصد جنگی.
عوامل ایجابی عبارتند از: نخست، هدفگذاری واقعبینانه جمهوری اسلامی ایران در جنگ متناسب با موقعیت و توان راهبردی خود و دشمنانش در چارچوب استراتژیهای جنگ نامتقارن؛ و دوم، فهم درست ایران از قابلیتهای ژئواستراتژیک منطقه و تبدیل مؤثر آن به راهبردی برای تحمیل هزینههای مافوق تصور و محاسبۀ آمریکا و اسرائیل در جنگ که متجاوزین را ناگزیر به توقف جنگ در پایان روز سیونهم کرد.
نقد و بررسی متون مذکور نشان میدهد که تحلیلگران از یک عامل مهم برای تبیین و توضیح برتری ایران در جنگ چهلروزه غفلت کردهاند و آن همانا ناکامی دشمن در جنگ شناختی علیه کارگزاران جمهوری اسلامی و مردم تا پیش از آغاز جنگ چهلروزه بوده است. در واقع، ناآرامیهای خیابانی دیماه 1404 در سراسر ایران، این برداشت نادرست را در میان متجاوزین ایجاد کرد که کارزار ادراکی علیه عناصر قدرت و ساختار توازن قوای ایران جواب داده و انسجام و پیوستگی اجتماعی- سیاسی در ایران را به قدر کافی گسسته است، به حدی که حمله نظامی تمامکننده میتواند به فروپاشی نظام سیاسی یا حداقل تسلیم آن در کمینۀ زمانی ممکن بیانجامد. واقعیات میدان در جنگ چهلروزه خلاف این برآورد را نشان داد و ساختار اجتماعی- سیاسی جمهوری اسلامی، در شرایط جنگی و در کمینۀ زمانی ممکن، منسجم و مقاوم ظاهر شد و این مهمترین عامل برتری دست ایران در جنگ چهلروزه بود.
پینوشت: این یادداشت خلاصهای است از مقالهای که با همین عنوان در ماهنگار دیدهبان امنیت ملی، شمارۀ 166، به زودی منتشر خواهد شد.
@riss1404
فرزاد پورسعید،عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات راهبردیگزارش حاضر به تبیین و دستهبندی عوامل سلبی و ایجابی دست برتر ایران در جنگ چهلروزه از خلال خوانش و فهم متون و تحلیلهای راهبردی صاحبنظران و تحلیلگران آمریکایی و صهیونیستی در سه ماه گذشته پرداخته است. مقصود از عوامل سلبی، اشتباهات و ضعفها و آسیبپذیریهای آمریکا و اسرائیل در عرصههای نظامی و اطلاعاتی طی جنگ چهلروزه است که زمینهساز برتری ایران در آن مقطع زمانی شدند. عوامل ایجابی نیز شامل هوشمندیها و توانمندیهای جمهوری اسلامی در این جنگ میشود که اسباب فرصتیابی بهنگام و برتری ایران در جنگ مذکور را فراهم کردند.غالب این تحلیلها و تحلیلگران، برتری ایران در جنگ را در سطح راهبردی ارزیابی کرده و آن را به منزله شکست راهبردی آمریکا دانستهاند. در مقابل، برخی نیز گرچه به دست برتر ایران در جنگ اذعان دارند، اما آن را تاکتیکی دانسته و معتقدند ایران در چشمانداز بلندمدت و راهبردی کامیاب نبوده است.مطالعۀ حداقل ده مقاله و گزارش راهبردی منتشرشده در نشریات و دیدارگاههای بنام آمریکایی و اسرائیلی نشان میدهد که در یک دستهبندی کلی، میتوان به دو عامل سلبی و دو عامل ایجابی به عنوان عوامل شکلگیری برتری ایران اشاره کرد. عوامل سلبی عبارتند از: نخست، ناکامی جامعۀ اطلاعاتی آمریکا در تأثیرگذاری بر سیاستگذاریها و تصمیمگیریهای راهبردی کاخ سفید و در رأس آن، رئیس جمهور آمریکا و در واقع، نادیدهانگاری تحلیلها و هشدارهای جامعۀ مذکور از سوی ترامپ؛ و دوم، نبود راهبرد مشخص و منسجم برای دستیابی به اهداف جنگ از سوی متجاوزین و تکیۀ صرف بر قدرت آتش و تصور برتری نظامی برای پیشبرد مقاصد جنگی. عوامل ایجابی عبارتند از: نخست، هدفگذاری واقعبینانه جمهوری اسلامی ایران در جنگ متناسب با موقعیت و توان راهبردی خود و دشمنانش در چارچوب استراتژیهای جنگ نامتقارن؛ و دوم، فهم درست ایران از قابلیتهای ژئواستراتژیک منطقه و تبدیل مؤثر آن به راهبردی برای تحمیل هزینههای مافوق تصور و محاسبۀ آمریکا و اسرائیل در جنگ که متجاوزین را ناگزیر به توقف جنگ در پایان روز سیونهم کرد.نقد و بررسی متون مذکور نشان میدهد که تحلیلگران از یک عامل مهم برای تبیین و توضیح برتری ایران در جنگ چهلروزه غفلت کردهاند و آن همانا ناکامی دشمن در جنگ شناختی علیه کارگزاران جمهوری اسلامی و مردم تا پیش از آغاز جنگ چهلروزه بوده است. در واقع، ناآرامیهای خیابانی دیماه 1404 در سراسر ایران، این برداشت نادرست را در میان متجاوزین ایجاد کرد که کارزار ادراکی علیه عناصر قدرت و ساختار توازن قوای ایران جواب داده و انسجام و پیوستگی اجتماعی- سیاسی در ایران را به قدر کافی گسسته است، به حدی که حمله نظامی تمامکننده میتواند به فروپاشی نظام سیاسی یا حداقل تسلیم آن در کمینۀ زمانی ممکن بیانجامد. واقعیات میدان در جنگ چهلروزه خلاف این برآورد را نشان داد و ساختار اجتماعی- سیاسی جمهوری اسلامی، در شرایط جنگی و در کمینۀ زمانی ممکن، منسجم و مقاوم ظاهر شد و این مهمترین عامل برتری دست ایران در جنگ چهلروزه بود. پینوشت: این یادداشت خلاصهای است از مقالهای که با همین عنوان در ماهنگار دیدهبان امنیت ملی، شمارۀ 166، به زودی منتشر خواهد شد.
@riss1404
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم می کند:نشریه افق امنیت، ماهنامه تروریسم و خشونت سیاسی، شماره نخستدر این شماره می خوانید:
مهم ترین اخبار و وقایع ماه اخیر حوزه تروریسم و خشونت سیاسی گزارش تحلیلی: واکاوی عملیاتهای تروریستی یک ماه اخیر در سیستان و بلوچستان گزارش تحلیلی: بررسی آخرین تحرکات گروههای تکفیری_تروریستی️ ترجمه گزارش: چرا گروههای کرد در عراق در بحبوحه تنش میان آمریکا و ایران مورد حمله قرار گرفتهاند؟ هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا۴هسته مطالعات اسلامی ایرانی امنیت هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم می کند: نشریه افق امنیت، ماهنامه تروریسم و خشونت سیاسی، شماره نخست در این شماره می خوانید: مهم ترین اخبار و وقایع ماه اخیر حوزه تروریسم و خشونت سیاسی گزارش تحلیلی: واکاوی عملیاتهای تروریستی یک ماه اخیر در سیستان و بلوچستان گزارش تحلیلی: بررسی آخرین تحرکات گروههای تکفیری_تروریستی ️ ترجمه گزارش: چرا گروههای کرد در عراق در بحبوحه تنش میان آمریکا و ایران مورد حمله قرار گرفتهاند؟ هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم می کند: نشریه افق امنیت، ماهنامه تروریسم و خشونت سیاسی، شماره نخست در این شماره می خوانید: مهم ترین اخبار و وقایع ماه اخیر حوزه تروریسم و خشونت سیاسی گزارش تحلیلی: واکاوی عملیاتهای تروریستی یک ماه اخیر در سیستان و بلوچستان گزارش تحلیلی: بررسی آخرین تحرکات گروههای تکفیری_تروریستی ️ ترجمه گزارش: چرا گروههای کرد در عراق در بحبوحه تنش میان آمریکا و ایران مورد حمله قرار گرفتهاند؟ هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتاافق امنیت، ماهنامه تروریسم و خشونت سیاسی، شماره ۱.pdf
۸.۴۵ مگابایت
هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت تقدیم می کند:نشریه افق امنیت، ماهنامه تروریسم و خشونت سیاسی، شماره نخستدر این شماره می خوانید:
مهم ترین اخبار و وقایع ماه اخیر حوزه تروریسم و خشونت سیاسی گزارش تحلیلی: واکاوی عملیاتهای تروریستی یک ماه اخیر در سیستان و بلوچستان گزارش تحلیلی: بررسی آخرین تحرکات گروههای تکفیری_تروریستی️ ترجمه گزارش: چرا گروههای کرد در عراق در بحبوحه تنش میان آمریکا و ایران مورد حمله قرار گرفتهاند؟ هسته مطالعات اسلامی_ایرانی امنیت دانشگاه امام صادق(ع) بله | ایتا۶