بیانیه اقتصاددانان.pdf
۲.۳۴ مگابایت
در پی ضایعه تاسفباری که برای شادروان خانم مهسا امینی حین بازداشت به وقوع پیوست، موجی از اعتراضها در جامعه به راه افتاد که هنوز هم ادامه دارد. قبل از آن هم در آبان 98 حرکت گسترده دیگری به دنبال افزایش قیمت بنزین به وقوع پیوست و پیش از آن هم در دی 1396 اتفاقات مشابهی رخ داده بود.
سوال بسیار مهمی که در چنین مواقعی اهمیت بالا پیدا میکند آن است که چرا جامعه در چنین وضعیت ناپایدار و ملتهبی قرار گرفته و به انبار مواد محترقهای تبدیل شده که با جرقههایی مشتعل شده و آتش به سرعت در آن، گسترش پیدا میکند.
به نظر میرسد لازم است تحلیلی علمی و دقیق از چرایی التهاب موجود در جامعه ایرانی ارائه شود تا بتواند تلاشی سازنده و نه مخرب را برای عبور از این شرایط بحرانی نتیجه دهد. تلاشی که توقف بحران در آن، نه با غلبه یکی.نشانی "اقتصادبازار" در شبکههای اجتماعی:
۶۲۷
۱۶:۵۶
آنچه واقعاً کشورهای ثروتمند را از کشورهای فقیرتر متمایز میسازد به چگونگی تحصیل شهروندان آنها، به طور فردی خیلی کم مربوط میشود بلکه چگونگی سازمان یافتگی شهروندان آنها در قالب نهادها و موسسات دسته جمعی با بهرهوری بالا خواه این نهادها و موسسات جمعی بنگاههای غول آسایی مانند بوئینگ یا فولکس واگن باشند خواه بنگاههای کوچکتر اما در سطح جهانی فعال، مانند بنگاههای اقتصادی سوئیس و ایتالیا، مربوط است.
رشد و تکامل چنین بنگاههایی نیازمند آن است که از سوی طیفی از نهادهایی که سرمایهگذاری و خطرپذیری را تشویق میکند و نیز از سوی یک نظام اقتصادی و بازرگانی که بنگاهها را در دوران کودکی صنایع حمایت و تغذیه میکند و یک نظام مالی که سرمایه احتیاطی لازم را برای سرمایهگذاریهای بلندمدت ارتقا دهنده بهرهوری، برای آنها فراهم و تامین میکند و نیز از سوی نهادهایی که هم برای سرمایهداران با یک قانون خوب و مناسب ورشکستگی و هم برای کارگران که رفاه آنان را تضمین کند و فرصتهای مجدد اشتغال را فراهم سازد و نیز با مقررات مربوط به تحقیقات و توسعه و کارآموزی و نظایر اینها پشتیبانی شوند.
تحصیلات ارزشمند است اما ارزش اصلی آن در افزایش بهره وری تولیدی نیست. ارزش تحصیلات در توانایی آن برای کمک به ما در جهت توسعه و تکامل امکانات بالقوهمان و راه بردن یک زندگی مفیدتر، ارضاکنندهتر و مستقلتر نهفته است. اگر ما تحصیلات را با این گمان گسترش دهیم که اقتصادهای ما را ثروتمندتر خواهد ساخت به طور جدی سرخورده و مأیوس خواهیم شد زیرا رابطه میان تحصیلات و بهرهوری ملی رابطهای نسبتا ضعیف، نامطمئن و پیچیده است. اشتیاق بیش از حد ما به تحصیلات باید مهار شود به ویژه در کشورهای در حال توسعه لازم است که توجه بسیاری به جریان ایجاد و ارتقای مؤسسات مولد و نهادهایی که از آنها پشتیبانی کنند مبذول گردد.
۴۴۶
۷:۴۷
خیلیها تلاش داشتند تحلیل اقتصادی از این پدیدهها داشته باشند، اما فوکویاما در کتاب «هویت» خود، تمام جوابش این است که این مساله مرتبط به هویت است. بنابراین در مورد اعتراضات اخیر هم فکر میکنم عنصر هویت یک مساله خیلی جدی است و نمیتوان آن را به مساله اقتصادی تقلیل داد.
موضوعی که علاقهمندم بهطور خاص بیان کنم، اما نمیدانم چه میزان میتواند متقاعدکننده باشد، این است که نسلی که اکنون بازنشر میشوند نسل گیم و بازیهای کامپیوتری است. برای این نسل دو چیز خیلی مهم است. یک سرعت اینترنت است و دیگری تحریمهای مرتبط با گیمینگ است. این نسل عمده چیزی که از تحریمها دریافت میکند، همین است.
زمانی که موضوعی مانند طرح صیانت مطرح میشود که دولت اینترنت پرسرعت را تهدید میکند یا تحریمها که گیمینگ را برایشان دشوار کرده، خیلی سریع به سیاسی شدن این نسل کمک میکند. اما در بعد کلان میتوان فرض کرد که مسائل بنیادی اقتصادی خیلی تعیینکننده است.
بعد از بهار عربی ادبیاتی شکل گرفت که نشان میداد خیزش اجتماعی و سیاسی، رابطه نزدیکی با نرخ بیکاری دارد. همه میدانیم که بحران بیکاری یک بحران جدی در اقتصاد ماست. البته باید توجه داشت که تحریم آسیب زیادی به نرخ بیکاری ایران نزده است.
باید اذعان کرد مساله نرخ بیکاری ما فراتر از تحریم است. به این معنا که ما اشتغالزایی برای دهه هشتاد را از دست دادهایم و برای دهه نود نیز نتوانستهایم چندان اشتغالزایی داشته باشیم صرفنظر از آنکه تحریم بودهایم یا خیر.
در مورد دیگر متغیرهای اقتصادی فکر میکنم اثرات خود را میگذارد. قدرت خرید پایین، تغییرات نرخ ارز که اجازه نمیدهد افراد همپایه دنیا از تغییرات تکنولوژیک و فنآورانه منتفع شوند. نوسانات نرخ ارز مدام قدرت خرید را کاهش میدهد، در حالی که با نسلی دهه هشتادی روبهرو هستیم که میخواهد جهانی باشد و مدام خود را با همنسلان خود در دیگر کشورها مقایسه میکند.
من قصد ندارم موضوع را تقلیل دهم، بلکه میگویم این موضوع نیز وجود دارد. اما اینکه وزن آن چقدر است، الان نمیتوان در مورد آن اظهارنظر کرد، بلکه باید منتظر دادههای بیشتری بود.
ترکیب سنی معترضان، مناطق مورد اعتراض، نرخ بیکاری هر شهری که اعتراضات در آن شدیدتر بوده یا نه، بعد از این میتوان قضاوت واقعبینانهتری داشت.
اما نکته مهمی که باید به آن توجه داشت این است که پسزمینه نارضایتی وجود دارد که اقشار مختلف در آن شرکت دارند. اما در مورد سهم دهه هشتادیها در این اعتراضات اکنون نمیتوان نظر داد. مثلا ممکن است مشخص شود در حالی که از همه نسلها در این اعتراضات حضور داشتهاند، تبلیغات این نسل را برجسته کرده یا برعکس. اما در مورد باقی جامعه این سوال همچنان باقی است که چه میزان از این اعتراضات و نارضایتی ریشه در اقتصاد دارد و چه میزان به موضوع هویت ارتباط دارد. در مورد افرادی که سن بالاتری دارند به دلیل آنکه درگیری بیشتری با موضوعات اقتصادی دارند، مسوولیت بیشتری نیز دارند، این موضوع میتواند جدیتر باشد.
از دیدگاه مارکس، اقتصاد زیربنا است. بر این اساس زیربنا را درست کنیم، به تدریج مسائل اجتماعی حل میشود یا روند بهبود خواهد داشت، در هر حال به شرایط بحرانی نخواهد رسید. دیدگاه مقابل معتقد است که اینها هر کدام حیات جداگانهای دارند که همراه با کنش و واکنش و تعامل هستند.دنیای اقتصاد.نشانی "اقتصادبازار" در شبکههای اجتماعی:
۴۶۱
۱۲:۰۵
بیایید موضع همسایگان و کشورهای دور و نزدیک را مرور کنیم. ایران کنونی بهترین ایران برای روسیه است: ایرانی که دائم میکوشد در مسائل استراتژیک موضعی نزدیک به روسیه داشته باشد، در خاورمیانه دائم با آمریکا و متحدان آمریکا درگیر باشد، در مهمترین مسئله، یعنی نفت و گاز، مسیری را در پیش گیرد که منافع روسیه تهدید نشود. ایرانی که با درگیری سر مسئلۀ هستهای، همیشه خود را وامدار کمک و همراهی روسیه کرده باشد. ایرانی که در برابر روسیه لبخند از لبش نمیافتد.
ایران کنونی آنقدر مطلوب چین است که هر توضیحی دربارۀ آن، فقط توضیح واضحات است. ایرانی که توازن در روابط خارجیاش چنین یکسویه و شرقگرایانه است، مطلوبترین ایران برای چین است. ایرانِ قرارداد بیستوپنجساله... ایرانی که در رقابت میان چین و آمریکا، لیدر تشویقکنندگان چین است
اسرائیل در خواب نمیدید بتواند به کشورهای عرب نزدیک شود. اسرائیلی که چند دهه با پشتیبانی آمریکا کشورهای عرب را تحقیر کرد و شکست داده بود. نسل جوان عربها باید با کینۀ اسرائیل در دل بزرگ میشدند، اما امروز اسرائیل یکی یکی کشورهای عرب را به صف متحدان خود اضافه میکند. حتی عربستان، قدرت محوری کشورهای عربی، فقط از سر رودربایستی و ظاهرسازی هنوز روابطش را با اسرائیل عادیسازی نکرده و هر نظارهگر هوشیاری میفهمد عربستان و اسرائیل در خفا روابط خوبی دارند. اگر چنین ایرانی وجود نداشت، اسرائیل در خواب هم نمیدید، بتواند با راهبردیترین دشمنانش همپیمان شود! اصلاً در غیاب چنین ایرانی، اسرائیل چگونه توجهات را از عملکرد خود منحرف سازد و به هر بهانهای مظلومنمایی کند؟
کشورهای عربی... درست است که عربستان و کشورهای حوزۀ خلیج فارس سر برخی مسائل دائم از سیاستهای ایران مینالند، اما همین ایران را به ایران دیگری که ممکن است متحد آمریکا باشد و صادرات نفت و گازش را با سرعت افزایش دهد، ترجیح میدهند. عربستان با بهرهگیری از شرایط نامناسب ایران در بازار نفت و گاز صادراتش را به بیش از دوازده میلیون بشکه در روز رسانده. وجود ایران عربستان را برای غرب به متحدی گرانبهاتر تبدیل کرده
امارات از این بیمیلی و بیتفاوتیِ دیرینۀ ایران نسبت به تجارت آزاد، نهایت بهره را برد و ساحل جنوبی خلیج فارس را به بزرگترین مرکز ترانزیت و کانون اصلی تجارت منطقه تبدیل کرد
ایدئالترین ایران برای ترکیه همین ایران کنونی است. موج سرمایهای که از ایران به سوی ترکیه سرازیر میشود را به چشم ببینید.چه موج توریستها که با این وضع پاسپورت ایرانی، یکی از معدود مقاصد مطلوبی که دارند، ترکیه است و هم مهاجران ایرانی... وضع موجود باعث شده است هزاران ایرانی جلای وطن کنند و برای رهیدن از استرس و فشار و داشتن سبک زندگی مطلوب خود، به ترکیه پناه برند
غرب به مدد وجود ایرانِ جمهوری اسلامی است که از عربها باج میگیرد، و به ویژه میتواند تسلیحات فراوانی به آنها بفروشد. ایران، با این توان موشکی و داشتن برنامۀ هستهای که غربیها را ترسانده است، عربها را نمیترساند؟ اصلاً اینهمه بزرگ جلوه دادن توان نظامی ایران برای این نیست که برخی مسائل خاورمیانه به سمتی برود که اروپا و آمریکا دوست دارد؟ با این ایران، حمایت یکجانبۀ آنها از اسرائیل لاپوشانی میشود، عربها در زمینۀ انرژی بهتر همکاری میکنند و برای خرید اسلحه هم زودتر و بیشتر سر کیسه را شل میکنند
میماند متحدان ریز و درشت ایران در منطقه، از حزبالله و انصارالله و حماس تا بشار اسد و حشد شعبی... ایران عزیز آنهاست و به اینکه متحد ایرانند، افتخار میکنند. ایران، با همین شرایط امروزش، برای هر کسی در این دنیا، به نحوی و از جهتی مطلوب است. فقط کمی بابت مسئلۀ هستهای نگرانند، زیرا آنها ایران ابرقدرت نمیخواهند، ایرانی میخواهند که زورمند به نظر رسد، ولی در مقابل دستوپایش به طور کامل از جهت سیاسی و اقتصادی بسته باشد. ایرانی که هم ترسناک باشد و هم قابلمهار.
وضع موجود ما، مطلوب جهانیان است ــ جهانیان، به معنای دقیق کلمه.
۵۲۹
۱۰:۲۸
فعالان اقتصادی و کارشناسان بخشهای مختلف اقتصاد ایران تعبیری که از «وضعیت زندگی بدون اینترنت» برای کسبوکارها دارند، «باخت بزرگ تولید به فیلترینگ» است.
شاید حدود یکدهه پیش، قطعشدن اینترنت و ارتباطات الکترونیک، هم اهداف سیاستگذاران را در این راستا تا حدی تامین میکرد و هم برای شهروندان آسیبی بیش از چند روز قطع گپوگفتهای الکترونیکی با دوستان نداشت؛ اما حالا جایگاه ارتباطات مجازی در جامعه و اقتصاد کشور به حدی مهم است که قطع آن مساوی تعطیلشدن تعداد قابلتوجهی از کسبوکارها و تحمیل خسارت میلیون دلاری به اقتصاد کشور است.
حالا دیگر شبکه اجتماعیای مانند اینستاگرام برای خود بازاری به وسعت چندهزار پاساژ است. با این حال، اهمیت اینترنت برای اقتصاد امروز محدود به فروشگاههای اینستاگرامی نیست و تقریبا بخش قابلتوجهی از هر کسبوکار دیگری، از طریق دسترسی به طیف وسیعی از انواع پلتفرمها و ابزارهای آنلاین انجام میشود.
تمام این محدودیتها در شرایطی به شهروندان و اقتصاد کشور تحمیل شده است که قرار بود امسال، سال حمایت از شرکتهای دانشبنیان باشد و سهم اقتصاد دیجیتال از تولید ناخالص ملی کشور به ۱۰درصد افزایش پیدا کند. تلاش برای بستن این مسیرها، نتیجهای جز افزایش نارضایتیها را در پی ندارد.
نتایج بررسی-از شرکتهای بزرگ تا استارتآپها و در نهایت کسبوکارهای خرد- نشان میدهد «ادامه حیات در اقتصاد منهای اینترنت، برای فعالان اقتصادی غیرممکن است» و تداوم محدودیت و اختلال در شبکههای مجازی، نه تنها اعتبار صنعتگران و تجار در بازارهای جهانی را تحت تاثیر قرار میدهد که این تحدید اینترنت خود باعث تهدید رشد اقتصادی خواهد شد.
قطع اینترنت، تولید در نیمی از بخشهای اقتصاد ایران را محدود میکند؛ بهطوریکه نرخ رشد اقتصادی بهطور چشمگیری کاهش مییابد.
در بازار مسکن نیز فیلترینگ باعث تشدید ابررکود شده است و بازار سرمایه هم در اقتصاد آفلاین در کوتاهمدت از سمت تقاضا، آسیب خواهد دید...دنیای اقتصاد.نشانی "اقتصادبازار" در شبکههای اجتماعی:
۵۲۲
۱۱:۳۷
۱۵۹
۵:۳۵
#ارزآوری #فولاد_مبارکه #اقتصاد_مقاومتی
۹۸
۱۲:۳۶