زنی که در زندان خمینی را ادامه دادماجرای قیامی در آن سوی مرزها و در امتداد صدای یک امام فاطمه رومنا« بخش اول »
«به نام خداوند نابودگر ستمگران و ظالمان»کتاب با همین جمله آغاز میشود؛ جملهای که بیش از هر توضیح دیگری نشان میدهد با چه متنی روبهرو هستیم. نویسنده میتوانست از خداوند رحمان، رحیم یا بخشنده یاد کند، اما آگاهانه وصفی را برگزیده که نسبت مستقیمی با مبارزه دارد. گویی پیش از آنکه روایت آغاز شود، موضع نویسنده روشن شده است. مبارزه در این کتاب از صفحههای میانی آغاز نمیشود، از همان نخستین سطر حضور دارد.
زینت ابراهیم، همسر شیخ زکزاکی، رهبر نهضت اسلامی نیجریه، این یادداشتها را در دوران حبسی نزدیک به شش سال نوشته است؛ سالهایی که با رنج زندان، فشارهای جسمی و روحی و داغ شش فرزند شهیدش همراه بود. اما یکی از نخستین نکاتی که هنگام خواندن کتاب توجه را جلب میکند، این است که زینت برخلاف انتظار خواننده، خودش را به مرکز روایت تبدیل نمیکند. او میتوانست خاطراتی شخصی و تکاندهنده از زندگی خود بنویسد، از سالهای مبارزه، از شهادت فرزندانش، از روزهای زندان و از رنجهایی که بر او گذشته است. مواد خام یک زندگینامهٔ پُرحادثه کاملاً در اختیار او بوده است. این لحظهها روایت میشود اما نه برای برجستهشدن زینت بلکه برای ثبت تاریخ یک نهضت. شاید دلیل این انتخاب را بتوان در نام احمد جستوجو کرد. فرزندی که پیش از زندانیشدن پدر و مادرش، در جریان حملهٔ ارتش نیجریه به راهپیمایی روز قدس به شهادت رسید. زینت پیش از این از نگرانی احمد نسبت به تحریف نهضت شنیده بود. و همین دغدغه در زندان نیروی قلم او میشود. به همین دلیل «تا روشنایی» را نمیتوان صرفاً خاطرات یک زندانی دانست. این کتاب تلاشی برای حفظ حافظهٔ یک نهضت است. زینت خود در متن حضور دارد، اما نه به عنوان شخصیت اصلی. شخصیت محوری کتاب نه خود او، بلکه نهضتی است که برای آن رنج کشیده، فرزند داده و زندان را تحمل کرده است.
در سراسر کتاب، یک نکته بارها تکرار میشود: زینت پیش از آنکه خود را همسر شیخ زکزاکی بداند، خود را شاگرد و پیرو او معرفی میکند. این نکته در نگاه اول شاید ساده به نظر برسد، اما در واقع کلید فهم بسیاری از بخشهای کتاب است. نسبت او با شیخ، پیش از آنکه نسبتی خانوادگی باشد، نسبتی فکری و اعتقادی است. او پیش از ازدواج، نشانههای رهبری را در شیخ دیده و به راه او ایمان آورده بود.همین نگاه است که باعث میشود کتاب از یک روایت خانوادگی فاصله بگیرد و به تأملی دربارهٔ نسبت میان رهبر و پیرو تبدیل شود. در میان ویژگیهایی که زینت برای شیخ زکزاکی برمیشمارد، یک ویژگی بیش از همه تکرار میشود: شاگردی امام خمینی.
Sourehmag.ir @Sourehmagazine۷