بازارسال شده از اندیشکده تین شیا
درسگفتار «آشنایی با سیستم پرداخت بینبانکی فرامرزی چین (CIPS)» منتشر شد آکادمی تین شیا | سیستم پرداخت بینبانکی فرامرزی چین، یکی از مهمترین زیرساختهای مالی این کشور برای تسویه پرداختهای بینالمللی مبتنی بر یوان به شمار میرود؛ سیستمی که شناخت آن، برای درک تحولات معماری مالی چین و روند بینالمللیشدن یوان ضروری است. در این درسگفتار فشرده و کاربردی، مخاطبان با منطق شکلگیری CIPS، جایگاه آن در نظام بانکی چین، نقش این سیستم در تسویه پرداختهای فرامرزی و اهمیت آن در راهبردهای مالی و اقتصادی پکن آشنا میشوند. در بخش نخست، ساختار چندلایه نظام بانکی چین بررسی میشود؛ از بانک مرکزی و بانکهای بزرگ تجاری دولتی تا بانکهای توسعهای، بانکهای منطقهای و شهری و بانکهای تعاونی و روستایی. در ادامه، جایگاه CIPS در این ساختار، ارتباط آن با روند بینالمللیسازی یوان، تلاش چین برای کاهش وابستگی به زیرساختهای مالی غربی و توسعه ظرفیتهای مستقل پرداخت فرامرزی تحلیل میشود. بخش پایانی نیز به روندهای نوظهور در نظام بانکی و پرداخت چین اختصاص دارد؛ از دیجیتالیسازی خدمات بانکی و توسعه ارز دیجیتال بانک مرکزی چین گرفته تا نوآوریهای فناورانه، کاربرد هوش مصنوعی و کلاندادهها در خدمات مالی و چالشهای نظام بانکی چین در عصر تحول دیجیتال. این درسگفتار با تدریس دکتر حسین قاهری، عضو شورای علمی اندیشکده تین شیا و رئیس اندیشکده مطالعات راهبردی ایران و چین، ارائه شده است. به مناسبت راهاندازی آکادمی تین شیا، این درسگفتار بهصورت کاملاً رایگان در اختیار علاقهمندان قرار گرفته است. مشاهده درسگفتار و ثبتنام رایگان آکادمی تین شیا؛ مرجع تخصصی چین شناسی اندیشکده تین شیا| سایت | تلگرام | اینستاگرام | آپارات | بله | یوتیوب | ایکس |
ترامپ فاجعه نفتی را پیشبینی کرده بود؛ زمان در حال پایان است گزارش رصدی | CNN: سیانان در گزارشی با عنوان «ترامپ فاجعه نفتی را پیشبینی کرده بود؛ زمان در حال پایان است» هشدار داده که تداوم جنگ و بسته ماندن تنگه هرمز، آمریکا را بهتدریج به همان آشفتگی اقتصادی نزدیک میکند که دونالد ترامپ پیشتر درباره آن هشدار داده بود. به نوشته این رسانه، بازگشایی موقت هرمز و خروج بیش از ۲۰۰ میلیون بشکه نفت، تنها برای چند هفته زمان خرید و ذخایر نفتی چین نیز مانع جهش فوری بازار شده است. با این حال، مسئله اصلی اکنون صرفاً کمبود نفت نیست، بلکه بحران فرآوردههای پالایشی، کاهش ظرفیت پالایشگاههای منطقه، توقف صادرات گازوئیل روسیه و افت ذخایر عملیاتی آمریکا است. ذخایر کوشینگ به سطحی نزدیک شده که استخراج نفت از مخازن با محدودیت فنی مواجه میشود و ذخیره راهبردی آمریکا نیز فرسوده و کمتر از میزان اسمی قابل استفاده ارزیابی شده است. سیانان نتیجه میگیرد که بازارها هنوز به پایان سیاسی جنگ امیدوارند، اما راه مهار بحران ممکن است پذیرش امتیازی محدود به ایران برای بازگشایی هرمز باشد؛ گزینهای که هزینه سیاسی عقبنشینی را مستقیماً متوجه ترامپ میکند. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
۴
اردن در معرض حملات ایران؛ هزینههای اتحاد راهبردی با آمریکا گزارش رصدی | والاستریت ژورنال: گسترش استفاده آمریکا از پایگاههای صحرایی اردن، این کشور را بیش از گذشته در معرض حملات موشکی و پهپادی ایران قرار داده و هزینههای امنیتی اتحاد راهبردی اَمان با واشنگتن را آشکار ساخته است. براساس این گزارش، از زمان فروپاشی آتشبس در هشتم ژوئیه، دستکم ۶۰ موشک و پهپاد به سوی اردن شلیک شده است و بیشتر این حملات، پایگاههای میزبان نیروهای آمریکایی را هدف قرار دادهاند. کشتهشدن نظامی های آمریکایی در پایگاه «موفقالسلطی» و حمله به بندر عقبه، نگرانیهای عمومی درباره تبدیلشدن اردن به یکی از صحنههای درگیری میان ایران و آمریکا را تشدید کرده است. پیامدهای این وضعیت به حوزه امنیتی محدود نمانده و مخالفتهای داخلی با حضور نیروهای آمریکایی را نیز گسترش داده است. بیش از ۳۰۰ نماینده پیشین، رهبر عشایری و فعال مدنی با انتشار درخواستی، خواستار خروج نیروهای آمریکایی و لغو توافق نظامی سال ۲۰۲۱ میان اَمان و واشنگتن شدهاند. براساس گزارش، ملک عبدالله دوم در موقعیتی دشوار میان حفظ حمایتهای اقتصادی و امنیتی آمریکا و پاسخگویی به نارضایتیهای داخلی قرار گرفته است. ادامه جنگ میتواند فشار بر حکومت را افزایش داده و مدیریت همزمان روابط خارجی، امنیت داخلی و مطالبات عمومی را دشوارتر کند. والاستریت ژورنال در نهایت هشدار میدهد که تداوم درگیری، ثبات داخلی، اقتصاد و جایگاه سنتی اردن را تحت فشار قرار داده است. اردن طی سالهای گذشته تلاش کرده است نقش بازیگری محتاط، میانهرو و غیرمداخلهگر را در منطقه حفظ کند، اما گسترش حضور نظامی آمریکا و افزایش حملات، این موقعیت را با چالشی جدی روبهرو ساخته است. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
۳
رشد ۸.۳ درصدی تجارت خدمات چین طی نیمه اول ۲۰۲۶ گزارش رصدی | وزارت بازرگانی چین با انتشار جدیدترین آمار تجاری اعلام کرد که ارزش کل واردات و صادرات خدمات این کشور در نیمه اول سال ۲۰۲۶ به نزدیک ۳.۷۸ تریلیون یوان (۵۵۶.۵۶ میلیارد دلار) رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۸.۳ درصد افزایش یافته است. این رشد در حالی ثبت شده که سهم تجارت خدمات دانشمحور از کل معاملات به ۴۴ درصد بالغ شده و نشان از تغییر ساختاری در سبد صادراتی چین دارد. بر اساس این گزارش، صادرات خدمات دانشمحور با افزایش ۶.۷ درصدی به ۱.۶۶ تریلیون یوان رسید و در این میان، صادرات خدمات فرهنگی و سرگرمی شخصی با جهش ۵۷.۲ درصدی و هزینههای استفاده از مالکیت معنوی با رشد ۴۴.۳ درصدی، بیشترین شتاب را به خود دیدند که حکایت از حرکت جدی این کشور به سمت اقتصاد مبتنی بر نوآوری و خلاقیت دارد. در بخش صادرات سنتیتر نیز، خدمات مسافرتی با افزایش ۳۱.۱ درصدی به ۲۲۹.۲ میلیارد یوان رسید و سریعترین نرخ رشد را در میان پنج دسته برتر صادرات خدمات به نام خود ثبت کرد. در سوی مقابل، واردات خدمات حملونقل با رشد ۳۰.۴ درصدی به ۴۹۸.۱ میلیارد یوان رسید که بالاترین میزان افزایش در میان پنج گروه برتر وارداتی محسوب میشود. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
ایران برای جنگی طولانی آماده میشود گزارش رصدی | ریسپانسیبل استیتکرفت در تحلیلی با عنوان «حملات غافلگیرانه نشان میدهد ایران برای جنگی طولانی آماده میشود» این روایت را مطرح میکند که تهران به این جمعبندی رسیده است که تحریم، مذاکره، آتشبس موقت و عملیات نظامی، ابزارهای متفاوت واشنگتن برای تحقق هدفی واحد، یعنی تضعیف و در نهایت تغییر ساختار سیاسی ایران، هستند. از این رو، انتظار برای دستیابی به توافقی جامع یا کاهش پایدار فشارها، دیگر مبنای اصلی تصمیمگیری تهران نیست. معادله جدید تهران بر چهار مؤلفه استوار است: بیاعتمادی به توافقهای موقت، سلب ابتکار عمل از آمریکا، افزایش هزینه جنگ و حفظ مسیر دیپلماسی. تجربه مذاکرات پیش از حملات سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶، این برداشت را تقویت کرده که دولت ترامپ یا توان پرداخت هزینه سیاسی توافقی پایدار را ندارد یا ارادهای برای اجرای آن نشان نمیدهد. تفاهمنامه ماه ژوئن نمونهای از فروپاشی اعتماد تهران به مصالحه پایدار معرفی شده است. اجرای آن بمباران را متوقف و محاصره را کاهش داد، اما مشوقهای اقتصادی محقق نشد. بنا بر گزارش، ایران حدود شش میلیارد دلار نفت صادر کرد، ولی دوازده میلیارد دلار دارایی خارجی مورد انتظار آزاد نشد. گزارش از شکلگیری ساختار تصمیمگیری کمصبرتر برای پذیرش ریسک سخن میگوید. از نگاه این ساختار، ادامه انتظار در شرایطی که آمریکا زمان آغاز، توقف و ازسرگیری جنگ را تعیین کند، به معنای واگذاری ابتکار عمل است. بنابراین، آتشبس بدون منفعت اقتصادی ملموس، فرصتی برای آمادهسازی مرحله بعدی جنگ تلقی میشود. پاسخ ایران در این تحلیل، «تقابل مدیریتشده» یا بازدارندگی فعال است؛ الگویی پایینتر از آستانه جنگ تمامعیار که هزینههای آمریکا را افزایش میدهد. حملات محدود به کشتیها، فشار بر تنگه هرمز و عملیات غافلگیرانه میتواند تمرکز واشنگتن را مختل، نیروهای آن را پراکنده و سامانههای دفاعی را به مصرف مستمر رهگیرها وادار کند. هدف، پیروزی سریع نیست، بلکه بیشترکردن هزینه دفاع و حضور آمریکا نسبت به اقدامات محدود ایران است؛ همزمان، کانالهای مذاکره نیز باز میماند. تنگه هرمز مهمترین اهرم ایران برای فرسایش سیاسی واشنگتن معرفی شده است. تهران امیدوار است اختلال در تجارت انرژی، افزایش هزینه بیمه و فشار بر نیروهای آمریکایی، حمایت عمومی از جنگ را کاهش دهد. جمعبندی گزارش آن است که منطق تهران از انتظار برای توافق به تحمیل هزینه برای مدیریت جنگی بلندمدت تغییر کرده است. فشار نظامی، با وجود خسارتهای گسترده، تاکنون به تسلیم سیاسی ایران منجر نشده است. در نبود مشوقی معتبر برای خویشتنداری، برداشت تهران درباره سودمندی مقاومت و تقابل کنترلشده تقویت خواهد شد؛ هرچند موفقیت این راهبرد به کنترل تنش، جلوگیری از شکلگیری ائتلاف منطقهای علیه ایران و مدیریت فشارهای اجتماعی وابسته است. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
۵بازارسال شده از اندیشکده تین شیا
Tianxia Think Tank Presents: Expert Seminar: U.S.–China Strategic Competition in 2026 and Its Impact on the Emerging Multipolar International Order Speaker: Professor Zeng Jinghan Professor of Public and International Affairs City University of Hong Kong Date: 11 August 2026 Time: 17:00 (Tehran Time) | 21:30 (Hong Kong Time) Join the Seminar via Skyroom Tianxia Think Tank| Website | Telegram | Instagram | Aparat | Bale | YouTube | X |
توافق مکه؛ گذار از وابستگی امنیتی به آمریکا به بازدارندگی بومی گزارش رصدی | ایندیپندنت عربی در گزارشی با عنوان «توافق مکه برای نقش آمریکا در خاورمیانه چه معنایی دارد؟» شکلگیری همکاری دفاعی میان عربستان، ترکیه و پاکستان را بخشی از واکنش کشورهای منطقه به کاهش اطمینان نسبت به ثبات و کارآمدی نقش امنیتی آمریکا ارزیابی میکند. در این روایت، پیمان مکه نه جایگزینی برای واشنگتن، بلکه تلاشی برای کاهش وابستگی انحصاری به تضمینهای امنیتی آمریکا است. سه عامل اصلی، زمینهساز حرکت به سوی سازوکارهای امنیتی مکمل معرفی شدهاند: ناتوانی آمریکا در جلوگیری از جنگهای منطقهای، محدودیت واشنگتن در مهار رفتار نظامی رژیم صهیونیستی و تردید درباره توان آن برای ایجاد بازدارندگی پایدار در برابر ایران. تجربه نوسان سیاست آمریکا میان مداخله گسترده و کاهش حضور منطقهای، بهویژه پس از جنگ عراق، این تصور را تقویت کرده که شرکای واشنگتن نباید امنیت خود را صرفاً به یک ضامن خارجی وابسته کنند. پاسخ توافق مکه به این وضعیت، افزایش سهم کشورهای منطقه در تأمین امنیت خود است. تقسیم بار دفاعی، توسعه صنایع نظامی مشترک، افزایش تعاملپذیری نیروهای مسلح و تقویت اصل دفاع جمعی از مهمترین مؤلفههایی هستند که برای این چارچوب امنیتی برشمرده میشوند. با این حال، گزارش تأکید دارد که این روند نباید به معنای فاصلهگیری راهبردی عربستان از آمریکا تفسیر شود. از این منظر، توافق جدید نه با منافع واشنگتن در تعارض است و نه جایگزین نقش امنیتی آن خواهد شد؛ بلکه میتواند با سیاست آمریکا برای انتقال بخشی از هزینهها و مسئولیتهای امنیتی به متحدان منطقهای همسو باشد. در پرونده ایران، توافق مکه ابزاری برای تقویت بازدارندگی در برابر آنچه تلاش تهران برای تغییر وضع موجود، استفاده از بازیگران غیردولتی و اعمال فشار بر آبراههای راهبردی خوانده میشود، معرفی شده است. در عین حال، رفتار نظامی رژیم صهیونیستی نیز در زمره مخاطراتی قرار میگیرد که این سازوکار امنیتی میتواند در برابر آن نقش بازدارنده ایفا کند. جمعبندی ایندیپندنت عربی آن است که توافق مکه بیش از آنکه نشانه پایان نقش آمریکا در خاورمیانه باشد، بیانگر تحول در الگوی امنیتی منطقه است. در معماری جدید، آمریکا همچنان شریک راهبردی باقی میماند، اما کشورهای منطقه تلاش میکنند با توسعه ظرفیتهای بومی و ایجاد ائتلافهای مکمل، سهم بیشتری از مسئولیت بازدارندگی و مدیریت تهدیدات را بر عهده بگیرند. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
۲ تضعیف متحدان عرب آمریکا؛ شکاف میان تعهدات امنیتی و توان عملیاتی گزارش رصدی | اکونومیست در گزارشی با عنوان «جنگ در خلیج فارس، دو متحد عرب آمریکا را تضعیف کرده است» استدلال میکند که تحولات جنگ، شکاف میان تعهدات اعلامی مصر و اردن و توان عملی آنها را آشکار کرده است. از این منظر، بحران اخیر نهتنها محدودیت ظرفیت این دو کشور را نشان داده، بلکه میزان اتکای آنها به حمایت خارجی و آسیبپذیریشان در برابر پیامدهای جنگ را نیز برجسته کرده است. اردن که پیشتر بر پرهیز از تبدیل شدن به میدان درگیری تأکید داشت، اکنون به دلیل میزبانی نیروها و تجهیزات آمریکا، مستقیماً در معرض حملات قرار گرفته است. همزمان، این کشور با افت گردشگری، افزایش هزینه انرژی و نارضایتی داخلی مواجه شده و جنگ، هزینههای اقتصادی و سیاسی بیشتری را بر آن تحمیل کرده است. در مقابل، مصر با وجود برخورداری از بزرگترین ارتش عربی و دریافت دهها میلیارد دلار حمایت مالی از کشورهای خلیج فارس، نقش محدودی در دفاع از شرکای عرب خود ایفا کرده است. همچنین در عرصه میانجیگری نیز، به روایت اکونومیست، از پاکستان، ترکیه و کشورهای خلیج فارس عقب افتاده است؛ مسئلهای که پرسشهایی درباره ظرفیت واقعی قاهره برای ایفای نقش مؤثر در معادلات امنیتی منطقه ایجاد میکند. اکونومیست شکلگیری پیمان دفاعی عربستان، پاکستان و ترکیه را نشانه حرکت منطقه به سوی کاهش اتکا به آمریکا و شکلگیری معماریهای امنیتی جدید ارزیابی میکند. از این منظر، کشورهای منطقه در حال افزایش ظرفیتهای دفاعی و امنیتی مستقل خود هستند تا در مواجهه با بحرانهای آینده، صرفاً به تضمینهای امنیتی واشنگتن متکی نباشند. این روند میتواند جایگاه سنتی قاهره و اَمان را نیز تحت تأثیر قرار دهد. تضعیف نقش مصر و اردن در تحولات امنیتی و میانجیگرانه منطقه، در کنار ظهور بازیگران جدیدی مانند ترکیه، پاکستان و کشورهای خلیج فارس، میتواند به بازتعریف موازنه نفوذ در جهان عرب و کاهش نقش سنتی این دو کشور منجر شود. جمعبندی اکونومیست آن است که جنگ در خلیج، علاوه بر پیامدهای مستقیم نظامی و اقتصادی، محدودیتهای ساختاری متحدان عرب آمریکا را آشکار کرده است. همزمان، شکلگیری ترتیبات دفاعی جدید نشان میدهد که منطقه در حال حرکت به سوی معماری امنیتی متنوعتری است؛ روندی که در صورت تداوم میتواند وابستگی به آمریکا را کاهش داده و جایگاه سنتی مصر و اردن را بیش از پیش تضعیف کند. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
۳
از گلوگاه انرژی تا گره مالی؛ تنگه هرمز و بازآرایی ژئوفایننشال غرب آسیا تحلیل راهبردی | دکتر داود کریمی پور؛ عضو هیات علمی دانشگاه عالی دفاع ملی در تحلیلی برای مرکز دیپلماسی اقتصادی اندیشکده تین شیا مینویسد: غرب آسیا در حال تجربه بازآرایی مهمی در جغرافیای قدرت مالی و اقتصادی خود است؛ بازآراییای که در آن رقابت میان استانبول، دبی و ابوظبی برای جذب سرمایه، توسعه خدمات مالی و تبدیلشدن به مراکز مالی منطقهای اهمیت فزایندهای یافته است. این سه مرکز، اگرچه در یک فضای ژئواکونومیک مشترک رقابت میکنند، از الگوهای متفاوتی برخوردارند: استانبول بر بازار، تولید، تجارت و موقعیت جغرافیایی؛ دبی بر شبکههای تجارت جهانی و جذب سرمایه بینالمللی؛ و ابوظبی بر سرمایه حاکمیتی، مدیریت دارایی و سرمایهگذاری بلندمدت تکیه دارد. همزمان، تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی و وقوع جنگ رمضان، تنگه هرمز را از یک گلوگاه صرفاً انرژی به عاملی مؤثر بر ریسک تجاری، هزینه حملونقل، بیمه، تأمین مالی و تصمیمات سرمایهگذاری در منطقه تبدیل کرده است. این تحول، آسیبپذیری ژئوفایننشال مراکز مالی خلیج فارس را افزایش داده و در عین حال، اهمیت نسبی مراکز جایگزین همچون استانبول را برجسته کرده است. در این میان، ایران با وجود برخورداری از موقعیت راهبردی در کنار هرمز، هنوز نتوانسته قدرت جغرافیایی خود را به قدرت اقتصادی و مالی متناسب تبدیل کند. استدلال اصلی این یادداشت آن است که هرمز میتواند برای ایران نه صرفاً یک گلوگاه انرژی، بلکه یک دارایی ژئواکونومیک و بالقوه ژئوفایننشال باشد. تحقق این ظرفیت مستلزم ایجاد زنجیرهای از انرژی، تجارت، ترانزیت، لجستیک، بیمه، تأمین مالی تجارت و خدمات مالی است. بر این اساس، راهبرد واقعبینانه ایران نه رقابت مستقیم با دبی و ابوظبی، بلکه ایجاد یک گره ژئواکونومیک–مالی پیرامون تنگه هرمز و تبدیل تدریجی مزیت جغرافیایی به ارزش اقتصادی، تجاری و مالی است. متن کامل تحلیل را در سایت اندیشکده بخوانید. مرکز دیپلماسی اقتصادی| سایت | تلگرام | بله | آپارات | اینستاگرام |
۸بازارسال شده از اندیشکده تین شیا
اندیشکده تین شیا با همکاری انجمن علمی علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی برگزار میکند: مدرسه تابستانه تدوین گزارش سیاستی با حضور اساتید و صاحبنظران برجسته حوزه سیاستگذاری، روابط بینالملل و مطالعات راهبردی محورهای دوره: تعریف و صورتبندی مسئله سیاستی روششناسی و تحلیل شواهد و گزینههای سیاستی فرایند تدوین، ساختاربندی و نگارش گزارش تدوین توصیههای سیاستی و ارائه برای تصمیمسازی زمان: ۱ الی ۱۴ شهریورماه ۱۴۰۵ به صورت مجازی همراه با اعطای گواهی معتبر کسب اطلاعات بیشتر و ثبتنام اندیشکده تین شیا| سایت | تلگرام | اینستاگرام | آپارات | بله | یوتیوب | ایکس |