️ استعفای رهبر حزب اسلامگرای حامی اردوغان در سوئد؛ اتهامزنی به مساجد در پی شکست سنگین انتخاباتی لِوَنت کِنِز میکائیل یوکسل، بنیانگذار و رهبر «حزب تفاوت» (Partiet Nyans) — تشکلی با گرایشهای اسلامگرایانه و پیوندهای نزدیک با آنکارا — در شب انتخابات عمومی سوئد و در پی شکست سنگین و از دست دادن تقریباً تمام کرسیهای شوراهای شهری، از سمت خود استعفا داد. او با پایان کارزار انتخاباتیاش، مساجد را متهم کرد که رایدهندگان مسلمان و عربزبان را به سمت احزاب رقیب، بهویژه احزاب چپ و سبزها هدایت کردهاند. آمارهای انتخاباتی حاکی از فروپاشی پایگاه رای این حزب در مناطقی است که نقطه پرتاب آن در سال ۲۰۲۲ بودند؛ از جمله در «لاندسکرونا» که آرای حزب از ۲.۴ درصد به صفر سقوط کرد و در حومه «رینکه بی» استکهلم که رای ۲۶ درصدی پیشین آن عملاً محو شد. در باتشیرکا (Botkyrka) نیز با افت آرا، نمایندگی این حزب در پارلمان محلی از دست رفت. یوکسل ضمن اعلام کنارهگیری تا کنگره بعدی، مدعی شد احزاب سوسیالدموکرات و چپ با تشدید ادبیات رفاهی و ضدتبعیض، بدنه رای مهاجران را مجدداً جذب کردهاند. کارنامه سیاسی میکائیل یوکسل همواره زیر سایه پیوندهای خانوادگی و ایدئولوژیک با ملیگرایان افراطی تُرک و حزب حاکم عدالت و توسعه (AKP) قرار داشته است. او که پیشتر از «حزب مرکز» سوئد بهدلیل ارتباط با گروه راستگرای «گرگهای خاکستری» (MHP) اخراج شده بود، در سال ۲۰۱۹ «حزب تفاوت» را با تمرکز بر مسائل اقلیت مسلمان، تبعیض و حقوق سرپرستی کودکان در سیستم رفاهی سوئد بنیان نهاد. پدر او نیز از سیاستمداران باسابقه MHP و شهردار پیشین شهر (Kulu) در استان قونیه ترکیه بوده است. حزب نیانس طی سالهای گذشته مواضع خود را کاملاً با سیاست خارجی آنکارا همسو کرده بود؛ از جمله اعمال فشار بر استکهلم برای تن دادن به مطالبات ترکیه در ماجرای آتش زدن قرآن، امتناع از به کار بردن واژه نسلکشی برای وقایع ۱۹۱۵ ارامنه، و پیگیری ادبیات تند دولت اردوغان علیه پناهندگان و مخالفان سیاسی مقیم سوئد. یوکسل حتی در کارزار انتخابات پارلمان اروپا در ژوئن ۲۰۲۴، در مناطق مرکزی ترکیه اقدام به نصب بنرهای تبلیغاتی برای جلب آرای ترکتباران سوئدی کرده بود. اختلافات درونی، فقدان کارنامه اجرایی ملموس در شوراها، کاهش مشارکت در مناطق حاشیهنشین و تمرکز بیش از حد ساختار حزب بر یک فرد (بهطوری که یوکسل همزمان در ۱۰ شهرداری نامزد شده بود)، از دلایل اصلی افول این تشکل عنوان شده است. با وجود ابراز خرسندی یوکسل از تضعیف ائتلاف راست حاکم (توافق تیدو) در این دور از انتخابات، او نسبت به وضعیت آتی حقوق مسلمانان و اقلیتها در سوئد، صرفنظر از ترکیب دولت جدید، ابراز نگرانی کرده است.منبع: Nordic Monitor
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus
️ ترکیه در خلأ بهجامانده از فرانسه؛ معادله جدید نفوذ در ساحلنویسنده: هلناز اکمکچیلر منطقه ساحل طی پنج سال گذشته شاهد دورهای بوده است که در آن جایگاه بازیگران غربی در منطقه بهسرعت تضعیف شده است. پس از کودتاهای پیدرپی در مالی در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱، بورکینافاسو در سال ۲۰۲۲ و نیجر در سال ۲۰۲۳، حکومتهای نظامی جدیدی روی کار آمدند که خود را «حاکمیتگرا» میدانند. این حکومتها زمینه خروج عملیات «برخان» فرانسه از منطقه را فراهم کردند و ایالات متحده را نیز به ترک پایگاه نظامی خود در نیامی واداشتند. این سه کشور از ساختارهای منطقهای تحت رهبری فرانسه، از جمله گروه پنج ساحل (G5 Sahel)، خارج شدند، در سال […] ادامه مطلب:syaaq.com/39219 #اورانیوم_نیجر #بایراکتار_TB2 #بورکینافاسو #پهپادهای_ترکیه #ترکیه #ساحل_آفریقا #سپاه_آفریقا #سیاست_خارجی_ترکیه #مالی #نفوذ_ترکیه_در_آفریقا #نیجر@turkeycaucasus
️ اردوغان چگونه میتواند از انتخابات عبور کند؟ روشن چاکر رجب طیب اردوغان اخیراً گفته است: «انشاءالله از این انتخابات هم عبور خواهیم کرد.» این جمله، حتی اگر بداهه بیان شده باشد، معنادار است. مسئله اینجاست که اردوغان برای پیروزی در انتخابات آینده با دشواریهایی روبهروست و به نظر میرسد آرای حزب عدالت و توسعه (AKP) و حزب حرکت ملیگرا (MHP) بهتنهایی برای پیروزی کافی نیست. آرای ائتلاف جمهور در حال حاضر حوالی ۴۰ درصد میچرخد؛ در حالی که AKP در دورهای بهتنهایی به حدود ۵۰ درصد رأی دست یافته بود. بنابراین اردوغان، همانند انتخابات ۲۰۲۳، برای پیروزی به جلب حمایت نیروهای دیگر نیاز خواهد داشت. در انتخابات ۲۰۲۳، او توانست حمایت حزب رفاه نو (YRP) را به دست آورد و در دور دوم نیز سینان اوغان، نامزد سوم دور نخست، به اردوغان پیوست. اما از سال ۲۰۲۳ تاکنون شرایط تغییر کرده است. در محافل AKP ایده اتحاد سه حزب محافظهکار اسلامی، یعنی DEVA، YRP و حزب سعادت (Saadet)، مطرح شده است. حزب آینده (Gelecek) نیز اگر منحل نشده بود، میتوانست چهارمین عضو این مجموعه باشد. میان این احزاب، بهویژه YRP و سعادت، ارتباط و نزدیکیهایی وجود دارد و حتی احتمال همکاری انتخاباتی میان آنها مطرح شده است. منطق این ایده آن است که اگر این احزاب جداگانه وارد انتخابات شوند، بخشی از رأیدهندگان مخالف دولت ممکن است به دلیل پایینبودن شانس این احزاب، به سمت حزب مخالف قدرتمندتر بروند. بنابراین، ایجاد یک ائتلاف انتخاباتی میان آنها میتواند مانع انتقال این آرا شود. در انتخابات ریاستجمهوری نیز چنین ائتلافی میتواند زمینه مذاکرات و توافقهایی را برای دور دوم فراهم کند؛ همانگونه که در انتخابات ۲۰۲۳، سینان اوغان و سپس حزب ظفر و دیگر نیروهای سیاسی مواضع متفاوتی در قبال دو نامزد دور دوم اتخاذ کردند. احتمال مشابهی را میتوان در میان احزاب ملیگرای ترک نیز دید: حزب کلید (Anahtar Parti)، حزب خوب (İYİ Parti) و حزب ظفر (Zafer). رهبران این سه جریان پیشتر در ساختارهای سیاسی مشترکی فعالیت کردهاند و اگرچه مسیرشان از یکدیگر جدا شده، امکان همکاری انتخاباتی دوباره میان آنها منتفی نیست. چنین ائتلافی میتواند احزاب کوچکتر را از رقابت مستقیم با یکدیگر خارج کند و بر نحوه توزیع آرای مخالفان اثر بگذارد. در این میان، CHP نیز بخشی از معادله است. اگرچه این حزب در نظرسنجیها آرای مورد انتظار دولت را به دست نیاورده، فاصله آن با حزب خوب و سایر نیروهای مخالف میتواند بر موازنه انتخاباتی تأثیر بگذارد. اما پرسش مهمتر درباره DEM Parti است. موضع این حزب و رفتار پایگاه رأی آن، بهویژه در دور دوم انتخابات ریاستجمهوری، میتواند برای محاسبات انتخاباتی اردوغان اهمیت داشته باشد. اردوغان در کنار این محاسبات انتخاباتی، با مسئله دیگری نیز مواجه است: موانعی که از مسیر حقوقی و قضایی در برابر رقبای سیاسی ایجاد میشود. پروندههای اکرم اماماوغلو، بحث صلاحیت و مدرک دانشگاهی او و احتمال بازگشت موضوع مصونیت نمایندگان به دستور کار پارلمان، بخشی از این فضای سیاسی است. همچنین ممکن است پروندهها و اقدامات حقوقی تازهای علیه دیگر چهرههای مخالف مطرح شود. به این ترتیب، مسئله اردوغان با یک اقدام منفرد حل نمیشود. نه تقسیم آرای مخالفان بهتنهایی کافی است، نه فشار قضایی، نه تلاش برای جلب حمایت DEM Parti. مجموعهای از این اقدامات باید همزمان پیش برود؛ زیرا به گفته چاکر، ائتلاف جمهور در شرایطی قرار دارد که در حوزه اقتصاد و تولید سیاست نیز با محدودیتهایی روبهروست. بنابراین، انتخابات آینده میتواند صحنه مجموعهای از ائتلافها، جابهجایی آرای احزاب، مذاکرات دور دوم و تحولات قضایی باشد. زمان دقیق انتخابات نیز هنوز مشخص نیست، اما اگر اردوغان در مقطعی به این جمعبندی برسد که این راهبردها یا تاکتیکها میتوانند نتیجه موردنظرش را رقم بزنند، ممکن است کشور را هرچه سریعتر به سمت انتخابات ببرد.منبع: Medyascope
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ طرحی جدید درباره منطقه در واشنگتن در حال پختهشدن است یحیی بوستان هفته گذشته گزارشی منتشر شد مبنی بر اینکه دونالد ترامپ به دنبال محاصره ایران و پیشبرد عادیسازی روابط اسرائیل و کشورهای عربی، یعنی توافقهای ابراهیم، است. تیم ترامپ در همین راستا روی ایجاد یک توافق منطقهای با تضمین آمریکا در دوره پس از جنگ، ادامه طرح غزه، توافقهای امنیتی میان اسرائیل و سوریه و اسرائیل و لبنان و همچنین عادیسازی روابط عربستان و اسرائیل کار میکند. قرار است برای اجرای این طرح، تحولات انتخاباتی در اسرائیل و آمریکا نیز مورد انتظار قرار گیرد. دو تحول اخیر این روند را معنادارتر کرده است. نخست، نشست مقامهای ارشد نظامی آمریکا، اسرائیل و هشت کشور عربی درباره ایران در آلمان بود؛ نشستی که در آن رؤسای ستاد ارتش کشورهای خلیج فارس در کنار همتای اسرائیلی خود نشستند. دوم، اسرائیل از حوزه مسئولیت فرماندهی اروپایی آمریکا (EUCOM) به فرماندهی مرکزی آمریکا (CENTCOM) منتقل شد. آکسیوس این اقدام را گامی برای تبدیل اسرائیل به بخشی از معماری امنیتی منطقه تحت چتر سنتکام توصیف کرد. از سوی دیگر، ترامپ قرار است هفته آینده در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل با رهبران کشورهای خلیج فارس دیدار کند و درباره «دوره پس از جنگ» گفتوگو کند. همزمان، شلی، سفیر اسرائیل در امارات، از احتمال پیوستن کویت به توافقهای ابراهیم طی شش ماه آینده سخن گفته است. آمریکا نیز تحولات یمن را تا حدی با هدف «قانعکردن عربستان» برای همراهی با این طرح دنبال میکند. واشنگتن، با وجود افزایش اهرمهای فشار ایران، ظاهراً تمایلی به ورود مستقیم به جنگ ندارد و به همین دلیل مقامهای آمریکایی اخیراً در عمان با نمایندگان حوثیها دیدار کردهاند. حوثیها نیز اعلام کردهاند کشتیهای آمریکایی ـ اسرائیلی را در دریای سرخ هدف قرار نخواهند داد؛ راهبردی که به آنها اجازه میدهد دستاوردهای خود در بابالمندب را حفظ کنند، تمرکز را بر عربستان نگه دارند و از ایجاد خشم چندملیتی علیه خود جلوگیری کنند. ایران چه میخواهد؟ آمریکا و اسرائیل در ایران به اهداف خود نرسیدهاند و این برای تهران یک دستاورد مهم است. با وجود توافق آتشبس، ایران به دنبال تغییر وضعیت موجود در هرمز رفت و حملات منطقهای خود را ادامه داد. در مرحله اخیر، عربستان، اردن و شمال عراق در کانون این حملات قرار گرفتهاند. حمله اسرائیل به دوحه و هدف قرار دادن رهبران حماس نیز شکاف بزرگی در جهان عرب ایجاد کرد و ایده «معماری امنیتی جدید منطقهای» را در کشورهای خلیج فارس تقویت کرد. اکنون تحولات یمن همین شکاف را در میان کشورهای خلیج فارس، بهویژه عربستان، تشدید میکند. نویسنده دو هدف برای ایران مطرح میکند: کسب دستاوردهای راهبردی از جنگ و تعیین اینکه «محور مقابل» از چه کشورهایی تشکیل شود. از این منظر، تهران مقابله با ساختاری که اسرائیل در آن حضور دارد را آسانتر از رقابت با محوری مانند «ائتلاف مکه» میداند که ترکیه نیز در آن حضور دارد. اسرائیل نیز تحولات یمن را فرصتی برای خروج از انزوای خود میبیند و میگوید «ائتلاف مکه روی کاغذ باقی مانده است». با این حال، ظرفیت اسرائیل برای کمک به عربستان در یمن محدود است و عمدتاً به تبادل اطلاعات و پشتیبانی هوایی محدود میشود. به باور کارشناسان نظامی، عملیات هوایی در یمن اثر محدودی دارد و بدون یک عملیات زمینی دقیق، امکان دستیابی به نتیجه پایدار دشوار است. در نهایت، یمن به توافقی نیاز دارد که همه طرفها بتوانند آن را بپذیرند. توافق با ایران سادهترین مسیر به نظر میرسد، اما تحقق آن بعید است. بنابراین عربستان برای جلوگیری از حملات به خاک خود ناچار به اقدام خواهد بود. با این حال، قطع خطوط لجستیکی حوثیها، ایجاد نیروی زمینی مؤثر در یمن و رفع ضعفهای اطلاعاتی و برنامهریزی برای چنین اقدامی ضروری خواهد بود. در همین حال، انتظار میرود نیروی چندملیتی تأمین امنیت دریای سرخ از ماه اکتبر فعالیت خود را آغاز کند و ترکیه نیز پس از تکمیل روند پارلمانی به آن بپیوندد. تمرکز این نیرو بر امنیت کشتیرانی در دریای سرخ خواهد بود و خاک یمن در محدوده مأموریت آن قرار ندارد. با این حال، حضور این نیرو میتواند نشاندهنده آن باشد که عربستان در برابر تحولات منطقهای تنها نیست.منبع: ینیشفق
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ دیدار منصور یاواش با اردوغان؛ آیا این دیدار راه را برای تحولات سیاسی جدید باز میکند؟ اسماعیل یاشا دیدار اخیر منصور یاواش، شهردار آنکارا، با رجب طیب اردوغان در کاخ ریاستجمهوری، پشتصحنه سیاست ترکیه را تحتتأثیر قرار داده و پرسشهایی درباره آینده سیاسی او ایجاد کرده است؛ بهویژه در شرایطی که اختلافات در حزب جمهوریخواه خلق (CHP) میان کمال قلیچداراوغلو و اوزگور اوزل ادامه دارد و شماری از شهرداران این حزب نیز اخیراً به حزب عدالت و توسعه پیوستهاند. یاواش دلیل دیدار خود با اردوغان را گفتوگو درباره پروژههای توسعه زیرساختهای آنکارا عنوان کرده است؛ اما این توضیح نتوانسته افکار عمومی را قانع کند. او از سال ۲۰۱۹ شهردار آنکاراست، اما در تمام این سالها چنین دیداری در کاخ ریاستجمهوری نداشته است. به همین دلیل، زمانبندی این ملاقات پرسشهایی درباره دلایل واقعی آن ایجاد کرده است؛ چراکه اگر هدف صرفاً طرح پروژههای شهری و درخواست حمایت رئیسجمهور بود، انتظار میرفت چنین دیدارهایی پیشتر نیز انجام شده باشد. یاواش در سال ۲۰۱۳ به حزب جمهوریخواه خلق پیوست و پیش از آن عضو حزب حرکت ملیگرا (MHP) بود. پس از بازگشت کمال قلیچداراوغلو به ریاست CHP با حکم دادگاه، یاواش از این تصمیم انتقاد کرد و در تجمع ۳۰ مه گذشته اوزگور اوزل در آنکارا نیز شرکت و حمایت خود را از او اعلام کرد. با این حال، برخلاف انتظارها، تاکنون از CHP استعفا نداده تا به حزب جدید اوزل بپیوندد. شهردار آنکارا ضمن باقی ماندن در CHP، از حضور در برنامههایی که قلیچداراوغلو در آنها حضور دارد نیز پرهیز میکند تا در برابر دوربینها در کنار او دیده نشود. او حتی به جای شرکت در مراسم ۹ سپتامبر در مقر مرکزی CHP به مناسبت سالگرد تأسیس حزب، به کاخ ریاستجمهوری رفت و با اردوغان دیدار کرد. یاواش میگوید نمیخواهد در مناقشه میان قلیچداراوغلو و اوزل طرف یکی را بگیرد و اگر رهبری حزب از موضع او ناراضی باشد، «آنچه لازم باشد» انجام خواهد داد؛ موضعی که میتوان آن را هشداری درباره احتمال استعفا در صورت اعمال فشار برای حمایت از قلیچداراوغلو دانست. این ادعای بیطرفی برای هیچ حزب سیاسیای آسانپذیر نیست. CHP نیز ظاهراً نمیخواهد یاواش را از دست بدهد، اما ادامه وضعیت کنونی برای مدت طولانی دشوار خواهد بود. از سوی دیگر، اظهارات اوزل مبنی بر اینکه یاواش با هماهنگی و موافقت او به کاخ ریاستجمهوری رفته، برای رهبری CHP پیامی به حامیان یاواش دارد؛ اینکه شهردار آنکارا همچنان با رهبری حزب هماهنگ است. اما همین پیام، موقعیت یاواش را در برابر حزبی که هنوز عضو آن است، پیچیدهتر میکند. رسانههای مخالف دولت از یاواش بهعنوان یکی از نامزدهای احتمالی ریاستجمهوری در انتخابات آینده یاد میکنند و گروههای مختلفی نیز روی او حساب باز کردهاند. خود یاواش نیز پنهان نمیکند که خواهان ورود به رقابت ریاستجمهوری بهعنوان نامزدی مورد توافق و حمایت بخش بزرگی از احزاب مخالف است. به همین دلیل تلاش میکند نه حامیان CHP را از دست بدهد و نه طرفداران جریانهای دیگر را. اما به باور نویسنده، ادامه این سیاست با تکیه بر سکوت و ابهام، بهگونهای که هر طرف تصور کند یاواش با اوست، نمیتواند برای همیشه ادامه پیدا کند. یاواش برای ترسیم مسیر سیاسی خود نیازمند تصمیمهای جسورانه است و نخستین تصمیم میتواند استعفا از CHP و ایجاد یک خط سیاسی مستقل باشد؛ نه اینکه به حزب اوزل بپیوندد، بلکه دیگران را به پیوستن به خود دعوت کند. با این حال، نویسنده با توجه به ویژگیهای سیاسی یاواش و تجربههای گذشته، چنین اقدامی را بعید میداند؛ از جمله زمانی که یاواش در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۳ به دعوت مرال آکشنر برای اعلام نامزدی پاسخ مثبت نداد. در همین چارچوب، یاواش بر این باور است که پس از خروج اکرم اماماوغلو از صحنه سیاسی، گزینه قدرتمند دیگری برای ریاستجمهوری در میان مخالفان باقی نمانده است. با این حال، برخی تحلیلگران بر این باورند که تحولات سیاسی ترکیه الزاماً مطابق محاسبات یاواش پیش نخواهد رفت؛ زیرا CHP ممکن است او را نامزد ریاستجمهوری نکند و اوزل نیز بهعنوان رئیس حزب جدید، خود وارد رقابت شود. اگر چنین سناریویی محقق شود، یاواش ممکن است در برابر پیشنهادهایی برای پیوستن به حزب عدالت و توسعه قرار گیرد. از این منظر، دیدار اخیر او با اردوغان را میتوان در چارچوب آمادگی برای چنین احتمالی نیز تفسیر کرد.منبع: ترکپرس
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ تنها ۲۸ درصد از ترکها معتقدند ناتو در برابر اسرائیل از ترکیه حمایت خواهد کرد تازهترین نظرسنجی مؤسسه متروپل نشان میدهد تنها ۲۸.۱ درصد از شهروندان ترکیه معتقدند اگر میان ترکیه و اسرائیل درگیری نظامی رخ دهد، ناتو از آنکارا حمایت خواهد کرد. در مقابل، ۶۲.۹ درصد چنین حمایتی را محتمل نمیدانند و ۹ درصد نیز گفتهاند اطلاعی ندارند یا به پرسش پاسخ ندادهاند. این پرسش در نظرسنجی «نبض ترکیه» در ژوئیه ۲۰۲۶ و در شرایط افزایش تنش میان آنکارا و تلآویو، بهویژه بر سر تحولات سوریه، مطرح شده است. خود متروپل در گزارش این ماه، روابط ترکیه و اسرائیل، جایگاه ترکیه در ناتو و برداشت افکار عمومی از روابط بینالمللی این کشور را از محورهای اصلی پژوهش معرفی کرده است. برداشت از احتمال حمایت ناتو در میان پایگاههای حزبی نیز تفاوت محسوسی دارد. در میان رأیدهندگان حزب عدالت و توسعه (AKP)، ۴۲ درصد به حمایت ناتو باور دارند و ۴۸.۹ درصد چنین حمایتی را رد میکنند. در میان رأیدهندگان حزب جمهوریخواه خلق (CHP)، این نسبت به ۲۲.۱ درصد در برابر ۶۶.۴ درصد میرسد. در میان رأیدهندگان حزب حرکت ملی (MHP)، ۳۲.۵ درصد انتظار حمایت ناتو را دارند و ۶۲.۷ درصد چنین احتمالی را رد میکنند. در میان رأیدهندگان حزب خوب (İYİ Parti)، تنها ۱۵ درصد به حمایت ناتو باور دارند، در حالی که ۷۸ درصد چنین حمایتی را محتمل نمیدانند. در میان رأیدهندگان DEM Parti نیز تنها ۱۲.۶ درصد معتقدند ناتو از ترکیه حمایت خواهد کرد و ۸۲.۸ درصد نظر مخالف دارند. در میان افرادی که در انتخابات پارلمانی ۲۰۲۳ رأی اعتراضی داده بودند، ۳۰ درصد احتمال حمایت ناتو را مطرح کردهاند و ۵۸.۸ درصد چنین احتمالی را رد کردهاند. این تفاوتها نشان میدهد مسئله فقط به میزان اعتماد عمومی به ناتو محدود نمیشود؛ برداشت از رفتار احتمالی ائتلاف در یک سناریوی مشخص، با شکافهای سیاسی موجود در جامعه ترکیه نیز پیوند خورده است. این نظرسنجی با مشارکت ۱٬۲۳۶ نفر در ۲۸ استان و بر اساس ۲۶ منطقه آماری NUTS 2، بین ۱۸ تا ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۶ انجام شده است. روش جمعآوری دادهها مصاحبه تلفنی با کمک رایانه (CATI) بوده و متروپل حاشیه خطای کلی را ±۲.۷۳ واحد درصد در سطح اطمینان ۹۵ درصد اعلام کرده است.منبع: ترکیه تودی
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ امید آخرین چیزی است که میمیرد؛ پس از آن چه؟ المان فتاح– رئیس مرکز « KHAR» توضیح تحول رژیمهای سیاسی صرفاً بر اساس گسترش دستگاه سرکوب، ناقص است. عمر یک نظام اقتدارگرا به تعادل میان امید جامعه به آینده و ظرفیت دولت برای اعمال کنترل بستگی دارد. جمهوری آذربایجان از سال ۱۹۹۳ نمونه روشنی از این الگوست؛ نظام علیاف طی سه دهه با فرمول «امید کم، کنترل زیاد» تابآوری خود را حفظ کرد، اما از سال ۲۰۲۰ به بعد به سمت «نابودی امیدها و کنترل مطلق» حرکت کرده است. ۱۹۹۳ تا ۲۰۲۰؛ «امید کم، کنترل زیاد»
در این دوره، رژیم جامعه را با احساس درماندگی مطلق مواجه نکرد، بلکه به تنظیمکننده اصلی امید تبدیل شد. درآمدهای نفتی دولت را به منبع اصلی درآمد و منزلت برای گروههای گستردهای از جامعه تبدیل کرد. همزمان، هزینه فعالیت سیاسی مخالفان ــ از اخراج و مصادره کسبوکار تا زندان ــ بسیار سنگین بود. بنابراین، مبارزه برای حقوق جمعی بهعنوان ریسکی غیرمنطقی و سازگاری با نظام بهعنوان مسیر عقلانیتر پذیرفته شد. بحرانهای مشروعیت نیز با اصلاحات ظاهری مدیریت میشدند. پس از تنشهای اجتماعی ناشی از کاهش ارزش پول در سال ۲۰۱۵، طرح «نیروهای جوان» و «مدیران تحصیلکرده در غرب» این تصور را ایجاد کرد که مشکل در ساختار نظام نیست، بلکه در مجریان آن است. ترومای قرهباغ نیز به تثبیت این نظم کمک کرد؛ رقابت سیاسی، انتخابات آزاد و اعتراضات بهعنوان عواملی معرفی شدند که میتوانند قدرت دولت و حتی تمامیت ارضی را تهدید کنند. احزاب مخالف، رسانههای منتقد و جامعه مدنی کاملاً حذف نشدند، اما دامنه اثرگذاری آنها محدود بود. جامعه در قفس بود، اما درون قفس هنوز غذا، آب و این توهم وجود داشت که شاید روزی در باز شود.پس از ۲۰۲۰؛ نقطه گسست
جنگ دوم قرهباغ در سال ۲۰۲۰ و عملیات خانکندی در سال ۲۰۲۳ معادله را تغییر داد. بازگرداندن تمامیت ارضی، مشروعیت مهمی برای حکومت ایجاد کرد، اما همزمان ابزار مهمی را که سالها برای حکمرانی به کار گرفته شده بود، از میان برد: امید و اجماع ملی. به جای آزادسازی سیاسی یا ایجاد قراردادی اجتماعی جدید، مسیر «امید صفر، کنترل مطلق» انتخاب شد. وعده اصلاحات توسط «تکنوکراتهای جوان» به تغییر ساختاری منجر نشد. همزمان با افزایش فشارهای اقتصادی، محدودیتهای اجتماعی و بسته ماندن مرزهای زمینی، احساس «زندان روباز» تقویت شد. رژیم نیز دیگر «داستان بزرگی» برای وعده دادن به جامعه ندارد. چرا کنترل مطلق میتواند رژیم را شکننده کند؟
نخست، اثر بازدارندگی ترس کاهش مییابد. وقتی فرد امیدی به آینده ندارد، هزینه سرکوب نیز اثر بازدارندگی سابق را نخواهد داشت و نارضایتی میتواند انباشته شود. دوم، انعطافپذیری از بین میرود. در شرایط کنترل مطلق، اطلاعات انتقادی به رأس قدرت نمیرسد و ساختار دولت تنها آنچه را میشنود که انتظار شنیدنش را دارد. نتیجه، ناتوانی در سازگاری با واقعیتهای جدید و تکرار یک واکنش ثابت است: بازداشت بیشتر و ممنوعیت بیشتر. سوم، منابع اقتصادی کاهش مییابد. افت تولید نفت و هزینههای سنگین بازسازی قرهباغ، توان رژیم برای توزیع رانت و حفظ رضایت اجتماعی را محدود میکند. در چنین شرایطی، دستگاه کنترل مطلق خود به باری سنگین تبدیل میشود. در نهایت، نظامی که زمانی میان ترس و امید تعادل برقرار میکرد، اکنون به ساختاری سخت و متکی بر سرکوب تبدیل شده است. چنین ساختاری ممکن است از بیرون قدرتمند به نظر برسد، اما در برابر بحران درون نخبگان، شوک اقتصادی یا بحران ژئوپلیتیکی، انعطاف لازم برای واکنش را نداشته باشد. در محیطی که امید از بین رفته، جامعه نیز انگیزهای برای دفاع از رژیم نخواهد داشت. اقتدارگرایی آذربایجان با کشتن امید، یکی از مهمترین ستونهای بقای خود را تضعیف کرده است.منبع: KHAR Center
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ میراث بدون جایگاه مستقل؛ اصلاحات امپراتوری و مناقشه قرهباغ مهمت علیاف مناقشه بر سر بازدید دیپلماتهای خارجی از صومعههای مسیحی قرهباغ، بار دیگر توجهها را به اصلاحات کلیسایی قرن نوزدهم در امپراتوری روسیه جلب کرده است؛ اصلاحاتی که در جمهوری آذربایجان، نقطهای مهم در از میان رفتن نمایندگی نهادی مستقل برای میراث مذهبی آلبانیایی تلقی میشود. جامعه مسیحی آلبانیایی-اودی جمهوری آذربایجان و نمایندگان ۵۲ سازمان جامعه مدنی، در واکنش به مواضع محافل سیاسی و عمومی ارمنستان، گاندزاسار و خوداوانگ را از بناهای میراث آلبانیایی دانستهاند و تأکید کردهاند که معرفی این صومعهها بهعنوان بناهایی صرفاً ارمنی، بر پیچیدگیهای روند صلح میافزاید. رابرت موبیلی، رئیس این جامعه، نیز پایان فعالیت کلیسای آلبانیایی در دوره روسیه را به مناقشه کنونی مرتبط دانسته و مدعی شده است که بخشی از میراث آن پس از لغو این ساختار به کلیسای ارمنی منتقل شد. در مقابل، روایت تاریخی ارمنی بر پیوند این صومعهها با روحانیون ارمنیزبان، کتیبهها، نسخههای خطی و حضور دیرینه آنها در حیات کلیسایی ارمنیان تأکید دارد. در واقع، اختلاف اصلی به برداشتهای متفاوت از «تداوم تاریخی» بازمیگردد. کاتولیکوسنشین آغوانک، مرتبط با تاریخ آلبانیای قفقاز، در آغاز قرن نوزدهم همچنان مرکز کلیسایی خود را در گاندزاسار داشت؛ هرچند روابط آن با کلیسای ارمنی قرنها پیش از ورود روسیه نیز پیچیده بود. پس از تثبیت حاکمیت روسیه بر قرهباغ، این ساختار در دو مرحله تضعیف شد: جایگاه کاتولیکوس در سال ۱۸۱۵ لغو و ساختار متروپولیتی جایگزین آن شد و در سال ۱۸۳۶ نیز متروپولیتنشین مستقل پایان یافت. مبنای حقوقی این تحول، «آییننامه اداره امور کلیسای ارمنی گریگوری در روسیه» بود که نیکلای اول در ۱۱ مارس ۱۸۳۶ تصویب کرد. این اصلاحات، ضمن بهرسمیتشناختن برخی حقوق کلیسایی، نظارت دولت روسیه بر انتصاب کاتولیکوس، نهادهای کلیسایی و مدیریت اموال را افزایش داد. از این منظر، اصلاحات را میتوان بخشی از روند تمرکزگرایی اداری امپراتوری دانست. با این حال، وجود یک فرهنگ متمایز آلبانیایی، از جمله سنت نوشتاری آلبانیای قفقاز و پیوند آن با زبان اودی، در پژوهشهای دانشگاهی نیز بررسی و مستند شده است. این موضوع اما بهتنهایی خاستگاه آلبانیایی همه بناهای مسیحی قرهباغ را اثبات نمیکند؛ همانگونه که وابستگی بعدی یک صومعه به کلیسای ارمنی نیز تمام تاریخ اولیه آن را توضیح نمیدهد. بنابراین، تعیین خاستگاه هر بنا نیازمند بررسی مستقل باستانشناختی، کتیبهها، تاریخ ساخت، نسخههای خطی و شواهد مربوط به کاربری مذهبی آن است. همچنین ادعاهایی درباره تخریب آرشیوها یا تغییر کتیبهها باید بر اساس اسناد مشخص راستیآزمایی شوند. در نهایت، تاریخ یک بنای مذهبی، حاکمیت سیاسی بر سرزمین و حقوق تاریخی یک جامعه سه مسئله متفاوتاند و نباید در یکدیگر ادغام شوند. اصلاحات روسیه در سال ۱۸۳۶ واقعاً ساختار مستقل کلیسایی آلبانیایی را از میان برد، اما خاستگاه گاندزاسار، خوداوانگ و دیگر بناهای مورد مناقشه باید بر پایه شواهد تاریخی مربوط به هر یک از آنها تعیین شود.منبع: commonspace
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ درآمد گردشگری ترکیه در هشت سال از ۳۰ به ۶۵ میلیارد دلار رسید نادر آلپاصلان، معاون وزیر فرهنگ و گردشگری ترکیه، اعلام کرد درآمد گردشگری این کشور طی هشت سال از ۳۰ میلیارد دلار به ۶۵ میلیارد دلار افزایش یافته است. به گفته او، ترکیه اکنون چهارمین کشور پربازدید جهان محسوب میشود و گردشگری سهم مهمی در اقتصاد و اشتغال کشور دارد. آلپاصلان با اشاره به تداوم فعالیت گردشگری ترکیه در شرایط جنگ و بیثباتی منطقه، گفت هدف آنکارا افزایش سهم ترکیه از گردشگری جهانی از طریق گسترش فعالیتهای گردشگری در هر ۸۱ استان و در تمام طول سال است.وی همچنین گفت روند موسوم به «ترکیه عاری از تروریسم» موجب شده مناطق مختلف کشور از نظر امنیتی شرایط مناسبتری پیدا کنند و این وضعیت میتواند زمینه توسعه بیشتر گردشگری در سراسر ترکیه را فراهم کند.منبع: Türkiye Today
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus️ لطفاً یک فرصت دیگر!! یونس پاکسوی( نویسنده روزنامه حریت ترکیه) به نظر شما وقتی تنها ۴۰ روز مانده به یک انتخابات، معاون رئیسجمهور از رأیدهندگان میخواهد «لطفاً یک فرصت دیگر به ما بدهید»، این چیزی جز نشانهای از آگاهی نسبت به احتمال شکست انتخاباتی است؟ این جمله را همین چند روز پیش جیدی ونس در یک تجمع انتخاباتی بر زبان آورد و بعد گفت: «چند سال دیگر به ما فرصت بدهید.» چند روز بعد هم با جمله پرطمطراق «رُم در یک روز فتح نشد» تلاش کرد رأیدهندگان را متقاعد کند. اما رأیدهنده هم میتواند بپرسد: مشکلات امروز را چه کسی ایجاد کرده است؟ قیمت گازوئیل به رکورد رسیده، بنزین گران شده، نرخ وام مسکن به سطوح سنگین رسیده و مردم برای خرید روزمره در فروشگاهها صدها دلار خرج میکنند. آمریکا نیز همچنان درگیر دو جنگ، یکی مستقیم و دیگری غیرمستقیم، است. وقتی چنین شرایطی را کنار هم میگذاریم، درخواست «چند سال دیگر به ما فرصت بدهید» بیشتر شبیه انتظار کشیدن برای اتفاقی است که قرار است رخ دهد. من هفته گذشته نیز نوشتم که ترامپ میداند انتخابات را از دست خواهد داد و از همین حالا وارد مرحله حمله شده است. این فضای «شکستخورده» حالا تقریباً همه اطرافیان او را فرا گرفته است. کارولین لیویت، سخنگوی پیشین کاخ سفید، نیز اخیراً در فاکسنیوز از رأیدهندگان خواست به جای انتظار برای وضعیت ایدهآل، کارهایی را که دولت ترامپ انجام داده نادیده نگیرند. واقعاً این لحن، شبیه درخواست از رأیدهندهای است که از عملکرد دولت راضی است یا بیشتر شبیه تلاش برای جلوگیری از از دست رفتن قدرت؟ مسئله فقط ترامپ و ونس نیست. معادلهای که مدتهاست درباره آن مینویسم ساده است: حمایت ترامپ مساوی با صندلی قدرت است. اگر ترامپ از شما حمایت کند و شما را به جای رقیب همحزبیتان معرفی کند، شانس پیروزیتان بسیار بالا میرود. نتیجه طبیعی این وضعیت هم روشن است: مخالفت نکردن با ترامپ به یک مزیت انتخاباتی تبدیل شده است. اما دو اتفاق اخیر نشان داد همراستا شدن با سیاستهای ترامپ همیشه بیهزینه نیست. ماریا الویرا سالازار، که از سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی ترامپ حمایت میکرد، پس از بدتر شدن وضعیت خود در نظرسنجیهای فلوریدا، در ویدئوی انتخاباتیاش در مقابل کاخ سفید به انتقاد از ترامپ و سیاستهای مهاجرتی او پرداخت. کتی بریت، سناتور آلاباما، نیز مدتها از تعرفههای ترامپ دفاع میکرد، اما گزارش شد که همزمان خواستار معافیت ایالت خود از این تعرفهها شده است. ماجرای F-35 هم شبیه یک لطیفه است. سالها هشدار داده میشد فناوری این جنگنده ممکن است به روسیه یا چین برسد. حالا گزارش شده قطعات F-35 هنگام انتقال دریایی از استرالیا به آمریکا، به دلایلی نامعلوم سر از هنگکنگ درآورده و سپس ناپدید شدهاند. واقعاً نمیدانیم قطعات اکنون کجا هستند؛ اما این اتفاق، دستکم از بیرون، همان داستان «باور کن، اما باور نکن» را تداعی میکند. و در نهایت، چین. قرار است شی جینپینگ روز چهارشنبه وارد واشنگتن شود و ترامپ شخصاً در فرودگاه از او استقبال کند؛ اقدامی که برای بسیاری از رهبران دیگر انجام نداده است. اما در آمریکا، فقط سیاستمداران منتظر این دیدار نیستند؛ خودروسازان آمریکایی نیز با نگرانی آن را دنبال میکنند. آنها از ترامپ خواستهاند در برابر ورود خودروهای چینی به بازار آمریکا عقبنشینی نکند. وقتی بزرگترین خودروسازان آمریکا برای جلوگیری از رقابت با چین دست به دامان رئیسجمهور میشوند، میتوان فهمید رقابت آمریکا و چین تا چه اندازه جدی شده است. و البته بروک رولینز، وزیر کشاورزی ترامپ، همچنان رکورددار عجیبترین توصیههاست؛ از پرورش مرغ در حیاط خانه هنگام افزایش قیمت تخممرغ گرفته تا پیشنهاد غذای سهدلاری در اوج گرانی مواد غذایی. حالا هم گفته پرداخت ۶.۵ دلار برای ۴۵۰ گرم گوشت چرخکرده «آنقدرها هم بد نیست»؛ آن هم در شرایطی که دولت برای کاهش قیمت گوشت به دنبال افزایش واردات است.منبع: حریت
مطالعات ترکیه و قفقاز @turkeycaucasus